Thư mục

Hỗ trợ kỹ thuật

  • (Hotline:
    - (04) 66 745 632
    - 0982 124 899
    Email: hotro@violet.vn
    )

Thống kê

  • lượt truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Chào mừng quý vị đến với Thư viện Bài giảng điện tử.

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tư liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay ô bên phải.

    Thành ngữ

    (Tài liệu chưa được thẩm định)
    Nguồn:
    Người gửi: Hồng Phương
    Ngày gửi: 20h:29' 22-04-2011
    Dung lượng: 15.6 MB
    Số lượt tải: 262
    Số lượt thích: 0 người
    20-11
    Tôn sư trọng đạo
    Xin kính chào các thầy cô giáo!
    Xin chào tất cả các em !
    Đầu - đuôi
    Kiểm tra bài cũ
    Xem hình - đoán các cặp từ trái nghĩa
    Nhắm - mở
    Khóc - Cười
    Ngắn - dài
    Nhanh - chậm
    Kiểm tra bài cũ
    Đầu - đuôi
    Đầu voi đuôi chuột
    Nhắm - mở
    Mắt nhắm mắt mở
    Khóc - Cười
    Kẻ khóc người cười
    Ngắn - dài
    Nước mắt ngắn nước mắt dài
    Nhanh - chậm
    Nhanh như sóc
    Chậm như rùa
    Đầu voi đuôi chuột
    Mắt nhắm mắt mở
    Kẻ khóc người cười
    Nước mắt ngắn nước mắt dài
    Nhanh như sóc
    Chậm như rùa
    Tiết 48
    Gv: Nguyễn Thị Huyền
    HS : 7A2
    Thành ngữ
    I. Thế nào là thành ngữ?
    Đầu
    voi
    đuôi
    chuột
    Đuôi chuột đầu voi
    Tai voi ria chuột

    Đầu sư tử đuôi thằn lằn


    To như đầu voi, bé như đuôi chuột
    Không thể
    thay đổi
    thêm bớt,
    đảo vị trí
    các từ
    - Cụm từ có
    cấu tạo
    cố định
    Sự việc lúc khởi đầu có vẻ to tát quy mô
    nhưng khi kết thúc lại không ra gì
    - Biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh
    Thành
    ngữ
    lên thác xuống ghềnh
    - Tr?i qua nhi?u v?t v?, gian truõn, nguy hi?m
    lên
    thác
    xuống
    ghềnh
    Biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh
    Nước non lận đận một mình
    Thân cò lên thác xuống ghềnh bấy nay
    - Có
    cấu tạo
    cố định
    Thành
    ngữ
    Miền Bắc
    + Từ
    Lợn
    Bát
    Cha, mẹ
    Miền Nam

    - Heo
    - chén
    - Ba, má
    Tính cố định của thành ngữ
    + Thành ngữ
    Xắn quần móng lợn
    Xắn quần móng heo
    Có bát ăn bát để
    Có chén ăn chén để
    Năm ba ba má
    Năm cha ba mẹ
    Nói toạc móng lợn
    Nói toạc móng heo
    II. Đặc điểm của thành ngữ
    Nhanh như chớp
    R?t nhanh , ch? trong kho?nh kh?c ( Nhu ỏnh ch?p loộ lờn r?i t?t ngay)
    1. Nghĩa
    của
    thành ngữ
    Bắt nguồn
    từ nghĩa đen
    của các từ
    tạo nên nó
    Trên đe dưới búa
    Tình trạng bị kìm kẹp, chèn ép từ các phía, không có lối thoát.
    Nghĩa
    của
    thành ngữ
    Được hiểu thông qua phép ẩn dụ
    Bắt nguồn
    từ nghĩa đen
    của các từ
    tạo nên nó
    Nghĩa của thành ngữ có thể bắt nguồn trực tiếp từ nghĩa đen của các từ tạo nên nó nhưng thường thông qua một số phép chuyển nghĩa như ẩn dụ so sánh …
    Tham sống sợ chết
    Ruột để ngoài da
    ếch ngồi đáy giếng
    Năm châu, bốn biển
    Mẹ goá con côi
    Lên thác xuống ghềnh
    Mưa to gío lớn
    Rán sành ra mỡ
    Hiểu theo nghĩa đen
    Hiểu theo nghĩa hàm ẩn
    b. "Lá lành đùm lá rách" là truyền thống quý báu của dân tộc ta.
    a. Thân em vừa trắng lại vừa tròn
    Bảy nổi ba chìm với nước non
    c. Cách nói một tấc đến giời của nó khiến mọi người rất khó chịu.
    Chức vụ
    NP
    của
    thành ngữ
    1
    2
    3
    Chủ ngữ
    vị ngữ
    Phụ ngữ
    -
    - Xác định vai trò ngữ pháp của thành ngữ trong các câu sau:
    2. Chức vụ ngữ pháp
    Thành ngữ có thể làm chủ ngữ , vị ngữ trong câu
    hoặc làm phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ …
    a. Thân em vừa trắng lại vừa tròn
    Bảy nổi ba chìm với nước non
    (Trích Bánh trôi nước - Hồ Xuân Hương)
    b. Cách nói một tấc đến giời của nó khiến mọi người rất khó chịu.
    ( Lời của Hoa truyện "Bạn bè")
    Hãy diễn đạt ý nghĩa của các câu sau mà không sử dụng thành ngữ:
    3. Đặc điểm về diễn đạt
    a. Thân em vừa trắng lại vừa tròn
    Bảy nổi ba chìm với nước non
    (Trích Bánh trôi nước - Hồ Xuân Hương)
    Hãy diễn đạt ý nghĩa của các câu sau mà không sử dụng thành ngữ:
    3. Đặc điểm về diễn đạt
    Bảy nổi ba chìm
    -Số phận , cuộc sống long đong
    gặp nhiều gian truân vất vả
    ? Dài dòng, không sinh động ,
    b. Cách nói một tấc đến giời của nó khiến mọi người rất khó chịu.
    ( Lời của Hoa truyện "Bạn bè")
    Hãy diễn đạt ý nghĩa của các câu sau mà không sử dụng thành ngữ:
    3. Đặc điểm về diễn đạt
    - Cách nói ba hoa khoác loác , không có cơ
    sở thực tế của nó khiến mọi người rất khó chịu
    ? Thiếu sinh động , không rõ giá trị biểu cảm
    a. Thân em vừa trắng lại vừa tròn
    Bảy nổi ba chìm với nước non
    (Trích Bánh trôi nước - Hồ Xuân Hương)
    c. Cách nói một tấc đến giời của nó khiến mọi người rất khó chịu.
    ( Lời của Hoa truyện "Bạn bè")
    Hãy diễn đạt ý nghĩa của các câu sau mà không sử dụng thành ngữ:
    3. Đặc điểm về diễn đạt
    - Thành ngữ ngắn gọn, hàm súc, có tính hình tượng, tính biểu cảm cao.
    Các cụm từ sau có phải là thành ngữ không ? Vì sao
    Nói tóm lại
    Nói chung là
    Nói cách khác
    Rốt cuộc là .
    Đứng núi nọ trông núi kia
    Ba chìm bảy nổi
     T×m nh÷ng biÕn thÓ cña c¸c thµnh ng÷ sau?
    Đứng núi này trông núi nọ
    Đứng núi này trông núi khác
    Bảy nổi ba chìm
    Năm chìm bảy nổi
    ? Tuy thành ngữ có cấu tạo cố định nhưng một số ít thành ngữ vẫn có thể có những biến đổi nhất định.
    ? Chú ý 2:
     §iÒn thµnh ng÷ thÝch hîp vµo chç trèng ®Ó hoµn thµnh c©u sau:
    Mẹ nói với con như...
    Mẹ nói với con như nước đổ đầu vịt.
    ? Nhóm thành ngữ đồng nghĩa với nhau.
    Mẹ nói với con như nước đổ lá khoai.
    ? Các thành ngữ đồng nghĩa có thể thay thế nhau mà không làm thay đổi ý nghĩa của câu.
    ? Chú ý 1:
    (…: hoài công không có tác dụng gì )
    Luyện tập
    c. Con ngựa đen nhanh như gió vượt lên dẫn đầu đoàn đua.
    a. Đến ngày lễ Tiên Vương, các lang mang sơn hào hải vị, nem công chả phượng tới, chẳng thiếu thứ gì.
    b. Sớm mồ côi cha mẹ, tứ cố vô thân, nay có người săn sóc đến mình, Thạch Sanh cảm động, vui vẻ nhận lời.
    a. Đến ngày lễ Tiên Vương, các lang mang sơn hào hải vị, nem công chả phượng tới, chẳng thiếu thứ gì.
    b. Sớm mồ côi cha mẹ, tứ cố vô thân, nay có người săn sóc đến mình, Thạch Sanh cảm động, vui vẻ nhận lời.
    c. Con ngựa đen nhanh như gió vượt lên dẫn đầu đoàn đua.
    Tìm nhanh thành ngữ
    1. Đầu xuôi đuôi lọt lẽ thường
    Đầu sóng ngọn gió bước đường chông gai
    Đầu tắt mặt tối gian nan
    Đầu trâu mặt ngựa bạo tàn vô lương
    Đầu Ngô mình Sở dở dang
    Đầu đường xó chợ lang thang bụi đời …
    2. Kẻ nam người bắc cách xa
    Kẻ cười ngưòi khóc thật là trớ trêu
    Kẻ đưa ngưòi đón quý yêu
    Kẻ Tần ngưòi Tấn bao điều xót xa
    Kẻ tung người hứng hài hoà
    Hội chợ đông đúc kẻ ra ngưòi vào
    2. Kẻ nam người bắc cách xa
    Kẻ cười ngưòi khóc thật là trớ trêu
    Kẻ đưa ngưòi đón quý yêu
    Kẻ Tần ngưòi Tấn bao điều xót xa
    Kẻ tung người hứng hài hoà
    Hội chợ đông đúc kẻ ra ngưòi vào
    1. Đầu xuôi đuôi lọt lẽ thường
    Đầu sóng ngọn gió bước đường chông gai
    Đầu tắt mặt tối gian nan
    Đầu trâu mặt ngựa bạo tàn vô lương
    Đầu Ngô mình Sở dở dang
    Đầu đường xó chợ lang thang bụi đời …
    3. Bách niên giai lão từng mong
    Vinh quy bái tổ - thoả lòng kẻ thi
    Xin đừng bán tín bán nghi
    Bán thân bất toại còn gì buồn hơn
    Bỏ thói an phận thủ thường
    Tuỳ cơ ứng biến trăm đường nghĩ suy …
    3. Bách niên giai lão từng mong
    Vinh quy bái tổ - thoả lòng kẻ thi
    Xin đừng bán tín bán nghi
    Bán thân bất toại còn gì buồn hơn
    Bỏ thói an phận thủ thường
    Tuỳ cơ ứng biến trăm đường nghĩ suy …
    Thành ngữ Hán-Việt
    Tìm thành ngữ trong các ví dụ sau :
    Rét tháng tư nắng dư tháng tám .
    Rét như cắt .
    Tấc đất cắm dùi
    Tấc đất , tấc vàng
    Chớp đông nhay nháy gà gáy thì mưa.
    Nhanh như chớp .
    Thành
    ngữ
    Tục
    ngữ
    Đuổi Hình... Bắt Thành Ngữ
    Chó ngáp phải ruồi
    - Vì 1 sự may mắn ngẫu nhiên mà đạt được chứ không phải có tài cán gì
    ................
    ................
    Chuột sa chĩnh gạo
    gạo
    - Rất may mắn , gặp được nơi sung sướng, đầy đủ nhàn hạ
    Ném tiền qua cửa sổ
    - Tiêu pha lãng phí , hoang tàng , ngông cuồng
    Trống đánh xuôi, kèn thổi ngược
    ? Không ăn khớp, không có sự kết hợp hài hoà, thống nhất.
    Lên voi xuống chó
    Thay đổi địa vị thất thường đột ngột ,
    lúc vinh hiển , lúc thất thế
    Mặt dơi tai chuột :
    -
    Khuôn mặt xấu xí ,khó coi
    Chạy bở hơi tai
    - Chạy mệt đến mức như đứt hơi
    Sưu tầm thành ngữ
    1.Sưu tầm những thành ngữcó hình ảnh các con vật sau
    So sánh
    Ẩn dụ
    Nghịch đối
    Nói quá
    2. Tìm các thành ngữ
    15
    14
    13
    12
    11
    10
    09
    08
    07
    06
    05
    04
    03
    02
    01
    Hết giờ
    Phần thưởng
    3. Phần thưởng là một món quà Bất ngờ !
    2. Phần thưởng là một Câu chuyện rất hấp dẫn !
    1. Được Tặng thêm một điều thú vị ! .
    Phần thưởng
    Phần thưởng
    Phần thưởng là một câu chuyện rất lí thú !Mời các bạn cùng nghe !
    Phần thưởng
    Phần thưởng là một
    món quà hấp dẫn ! .
    Phần thưởng

    Phần thưởng cho tổ bạn là một điều rất thú vị . Bạn hãy chờ xem !
    Thành ngữ - những điều thú vị
    Ba que xỏ lá
    Thời Pháp thuộc , có bọn ngưòi chuyên tổ chức trò chơi có thưởng.
    Chủ trò dùng ba que nhỏ , trong đó có một chiếc que
    xỏ vào chiếc lá rồi chìa ra cho mọi ngưòi xem , sau đó che đi .
    Nếu ai rút trúng chiếc que có lá đó sẽ trúng thưởng ,
    nếu không sẽ bị mất toàn bộ số tiền đặt cược .
    Bọn chủ trò bằng mọi cách lừa đảo đánh tráo khiến ngưòi chơi
    bao gìơ cũng bị thua cuộc. Vì thế ngưòi ta mới gọi bọn chủ trò là
    bọn ba que xỏ lá , sau người ta dùng cụm từ này để chỉ tất cả
    những hạng ngưòi lừa lọc bịp bợm .

    Thành ngữ ba que xỏ lá ra đời như thế !

    ( Từ điển thành ngữ - NXB Văn hoá )
    -Những hạng người lừa lọc, bịp bợm, đểu cáng
    - Sinh nở dễ dàng và yên ổn , cả mẹ và con đều mạnh khoẻ
    Mẹ tròn con vuông
    Nuôi ong tay áo
    Nuôi dưỡng kẻ xấu , rắp tâm phản lại mình mà không biết
    (ví như người dại dột nuôi ong trong ống tay áo thì sẽ có lúc bị ong đốt )
    Ong tay áo là loại ong
    có màu đen,
    thường làm tổ trên cành cây,
    tổ ong thụng xuống
    như hình dáng cái tay áo nên được đặt tên là ong tay áo .
    Người Việt xưa khi thấy ong tay áo làm tổ thì thường hun khói
    để đuổi đi vì cho rằng loại ong đen này thường đem đến điều
    chẳng lành.. Còn ong vàng làm tổ có hình như cái đài sen trông
    rất đẹp và được coi là điềm lành nên không bị mọi người xua
    đuổi…
    ( Nguyễn Xuân Hoà - Ngôn ngữ và đời sống - số 1-2004 )
    Rách như tổ đỉa
    Ba hồn chín vía
    Cưỡi ngựa xem hoa
    Môn đăng hộ đối
    Thày bói xem voi
    Ếch ngồi đáy giếng
    Con Rồng cháu Tiên
    Tức cảnh đề thơ

    O
    T
    T ừ đ ồ n g n g h ĩ a
    đ ạ i t ừ
    t ừ h á n v i ệ t
    t ừ l á y
    t ừ t r á i n g h ĩ a
    T ừ g h é p
    t ừ đ ồ n g â m
    T h à n h n g ữ
    1
    2
    3
    4
    5
    6
    7
    8
    1. "Giang sơn" thuộc loại từ này?
    2. Những từ có nghĩa giống nhau hoặc gần giống nhau?
    3. Trong từ này, các tiếng quan hệ với nhau về mặt âm thanh?
    4. Những từ có nghĩa trái ngược nhau?
    5. Những từ dùng để trỏ hoặc hỏi về người, hoạt động, tính chất?
    6. "Tươi tốt" thuộc loại từ này?
    7. Từ "đường" trong "đường ăn" và "đường đi" là từ ?
    8. Cụm từ có cấu tạo cố định, có tính hình tượng và giá trị biểu cảm
    Đ
    T
    9

    N

    Cả từ đồng nghĩa, từ láy , từ Hán Việt và thành ngữ đều có sắc thái ý nghĩa này .
    B i ể u c ả m
    C
    C
    Hồn dân tộc
     
    Gửi ý kiến
    print

    Nhấn Esc để đóng