CHÀO MỪNG THẦY CÔ VỀ DỰ GIỜ
MÔN NGỮ VĂN LỚP 6 A
GV: Trần Kim Tuyến
Trường: THCS TT Lập Thạch
KIỂM TRA BÀI CŨ
? So sỏnh l� gỡ? Xỏc d?nh ki?u so
Sỏnh trong cỏc cõu sau:

2
Quê hương là chùm khế ngọt
Cho con trèo hái mỗi ngày.
Đỗ Trung Quân
Thà rằng ăn bát cơm rau
Còn hơn cá thịt nói nhau nặng lời.
Ca dao
NHÂN HÓA
TIẾT 97
NHÂN HOÁ
Tiết 97 nhõn húa
I. Nh©n ho¸ lµ g×?
Bài tập (VÝ dô: Sgk (56)
Ông trời
Mặc áo giáp đen
Ra trận
Muôn nghìn cây mía
Múa gươm
Kiến
Hành quân
Đầy đường
( Trần Đăng Khoa )

? Các sự vật nào được nói đến trong khổ thơ trên? Các sự vật ấy được miêu tả bằng những từ ngữ, hành động nào?
* NhËn xÐt:
VD1:
- Ông: Là từ vốn dùng để gọi người-> dùng để gọi trời (vật)
Mặc, ra trận, múa gươm, hành quân: vốn dùng để miêu tả hành động, trạng thái của người
->dùng để miêu tả vật (bầu trời, cây mía, đàn kiến)
Gọi hoặc tả vật, cây cối, đồ vật… bằng những từ vốn được dùng để gọi hoặc tả ngươì=> nhân hóa.
VD2: So sánh cách diễn đạt ở 2 ví dụ sau và cho biết cách nào hay hơn ( sự vật, sự việc sinh động và gần gũi với con người)? Vì sao?
Ví dụ I.1
Ví dụ I.2
1. Ông trời / Mặc áo giáp đen / Ra trận
2. Muôn nghìn cây mía / Múa gươm
3. Kiến / Hành quân / Đầy đường

1. Bầu trời đầy mây đen.
2. Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng, lá bay phấp phới.
3. Kiến bò đầy đường.
Ví dụ I.1
Ví dụ I.2
1. Ông trời/ mặc áo giáp đen/ ra trận
2. Muôn nghìn cây mía/ múa gươm
3. Kiến/ hành quân/ đầy đường
1. Bầu trời đầy mây đen.
2. Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng, lá bay phấp phới.
3. Kiến bò đầy đường.
Sự vật, sự việc hiện lên sinh động, gần gũi với con người.
Thể hiện tình cảm của nhà thơ
Miêu tả, tường thuật một cách khách quan.
Phép nhân hóa
Cách diễn đạt bình thường
Vậy theo em nhân hóa là gì? Tác dụng của nhân hóa?
Tiết 97: NHÂN HOÁ
2. Kết luận. (sgk – tr. 57)
. Khái niệm: Nhân hóa là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người.
. Tác dụng:
- Làm cho thế giới loài vật, cây cối, đồ vật…trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ tình cảm của con người.
- Làm cho lời thơ, lời văn có sức biểu cảm cao.
Tiết 97: NHÂN HOÁ

Có con chim vành khuyên nhỏ. Dáng trông thật ngoan ngoãn quá. Gọi dạ bảo vâng. Lễ phép ngoan nhất nhà. Chim gặp bác chào mào, "chào bác!". Chim gặp cô sơn ca, "chào cô!". Chim gặp anh chích choè, "chào anh!". Chim gặp chị sáo nâu, "chào chị!".
(Con chim vành khuyên - Hoàng Vân)
NHÂN HÓA
Bài tập áp dụng:
Coù con chim vaønh khuyeân nhoû. Daùng troâng thaät ngoan ngoaõn quaù. Goïi daï baûo vaâng. Leã pheùp ngoan nhaát nhaø. Chim gaëp baùc chaøo maøo, “chaøo baùc!”. Chim gaëp coâ sôn ca , “chaøo coâ!”. Chim gaëp anh chích choeø, “chaøo anh!”. Chim gaëp chò saùo naâu, “chaøo chò!”.
(Con chim vaønh khuyeân – Hoaøng Vaân)
ĐÁP ÁN:
Chú chim đang hót trên cành cây
Ông mặt trời đã thức dậy
Tiết 97 nhõn húa
I. Nhân hoá là gì?
II. Các kiểu nhân hoá: (SGK)
CÁC KIỂU NHÂN HÓA
NHÂN HÓA
Khái niệm
Là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người; làm cho thế giới đồ vật, loài vật... gần gũi với con người
Các kiểu
nhân hóa
TÁC DỤNG: Làm cho lời thơ, lời văn có tính biểu cảm cao.
CỦNG CỐ KIẾN THỨC
NHÂN HOÁ
Tiết 97 nhõn húa
Nh©n ho¸ lµ g×?
Các kiểu nhân hóa.
III. Luyện tập
BT1. Chỉ ra và nêu tác dụng của phép nhân hóa trong đoạn văn sau:
Bến cảng lúc nào cũng đông vui. Tàu mẹ, tàu con đậu đầy mặt nước. Xe anh, xe em tíu tít nhận hàng về và chở hàng ra. Tất cả đều bận rộn.
- Đông vui, tíu tít, bận rộn -> dùng từ chỉ hoạt động, tính chất của người
- Mẹ, con, anh, em -> dùng từ vốn gọi người để gọi vật
-> tác dụng: làm cho quang cảnh bến cảng được miêu tả sống động hơn, người đọc hình dung cảnh lao động nhộn nhịp, bận rộn trên cảng
BT2: So sánh cách diễn đạt trong 2 đoạn văn dưới đây:
-> Đoạn văn a sử dụng phép nhân hóa, nhờ vậy mà sinh động và gợi cảm hơn đoạn văn b.
Bài 3: Hai cách viết dưới đây có gì khác nhau? Nên chọn cách viết nào cho văn bản biểu cảm và chọn cách viết nào cho văn bản thuyết minh
Bài 3:
Bài 4: Hãy cho biết phép nhân hoá trong mỗi đoạn trích dưới đây được tạo ra bằng cách nào và tác dụng của nó như thế nào?
a. Núi cao chi lắm núi ơi
Núi che mặt trời chẳng thấy người thương!

Gợi ý:
Núi ơi: trò chuyện, xưng hô với vật như với người. Tác dụng: bộc lộ tâm tình, tâm sự
Gợi ý: (cua cá) tấp nập; (cò, sếu, vạc, le…) cãi cọ om : dùng từ ngữ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật
họ (cò, sếu, vạc …); anh (Cò): dùng từ ngữ vốn gọi người để gọi vật

b. Nu?c d?y v� nu?c m?i thỡ cua cỏ cung t?p n?p xuụi ngu?c, th? l� bao nhiờu cũ, s?u, v?c, c?c, le, sõm c?m, v?t tr?i, b? nụng, mũng, kột ? cỏc bói sụng xo xỏc t?n dõu cung bay c? v? vựng nu?c m?i d? ki?m m?i. Su?t ng�y, h? cói c? om b?n gúc d?m, cú khi ch? vỡ tranh m?t m?i tộp, cú nh?ng anh cũ g?y vờu vao ng�y ng�y bỡ bừm l?i bựn tớm c? chõn m� v?n h?ch m?, ch?ng du?c mi?ng n�o.
(Tụ Ho�i)


Bài tập 4: (SGK tr 59)
c. Tìm và nêu tác dụng của phép nhân hóa trong văn bản “Vượt thác”?
Gợi ý: (chòm cổ thụ) dáng mãnh liệt, đứng trầm ngâm, lặng nhìn, (thuyền) vùng vằng: dùng từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ... của sự vật.
- Quay đầu chạy: là hiện tượng chuyển nghĩa của từ, không phải biện pháp tu từ
-> Tác dụng: sự vật được miểu tả trở nên sống động, gần gũi với con người vừa như báo trước về 1 khúc sông dữ hiểm, vừa như mách bảo con người dồn nén sức mạnh chuẩn bị vượt thác.

Tiết 87: NHÂN HOÁ
Bài tập 5: Quan sát bức tranh, em hãy viết một đoạn văn ngắn 8-10 câu tả cảnh làng quê trong đó có sử dụng phép nhân hóa, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả.
Quê hương em là một vùng nông thôn nhưng yên bình và tươi đẹp vô cùng. Buổi sáng, khi ông mặt trời thức dậy, cây cối cũng bừng tỉnh sau một đêm dài ngon giấc. Nắng lên, ngôi làng ven rừng bỗng im lìm tĩnh lặng vì mọi người đã đi làm hết. Chỉ còn những chú cò trắng nhởn nhơ dưới tàng cây rồi đáp cánh xuống hồ nước để ăn bữa điểm tâm. Xa xa, đàn vịt nô đùa nhảy giỡn trên mặt sông. Tất cả khiến cho làng quê giống như một bức tranh sống động, đầy màu sắc.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP Ở NHÀ

- Làm bài tập còn lại (SGK trang 59)
- Hiểu và nhớ được:
Nhân hóa là gì? Tác dụng?
Các kiểu nhân hóa
- Chuẩn bị bài: Phương pháp tả người
CHÚC CÁC EM CHĂM NGOAN, HỌC TỐT!