Khởi động
HOẠT ĐỘNG 1 :
ĐỒNG CHÍ
( Chính Hữu)
HOẠT ĐỘNG 2 : HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Tên thật là Trần Đình Đắc(1926- 2007) quê ở huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh.
- Năm 1946, ông gia nhập Trung đoàn Thủ đô và hoạt động trong quân đội suốt hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ.
Ông bắt đầu làm thơ năm 1947, thơ ông hầu như chỉ viết về người lính và chiến tranh.
- Ông được nhà nước trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 2000.
I. Tìm hiểu chung:
1. Tác giả:
2. Tác phẩm
- Viết năm 1948 – thể thơ tự do
Đề tài: Là một trong những tác phẩm tiêu biểu nhất viết về người lính trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp.
PTBĐ chính: Biểu cảm
Tác phẩm của Chính Hữu
* Chính Hữu nói về sự ra đời của bài thơ “Đồng chí”
“ …Cuối năm 1947, tôi tham gia chiến dịch chiến dịch Việt Bắc -Thu đông (1947). Chúng tôi phục kích từng chặng đánh…, phải nói là gian khổ. Bản thân tôi phong phanh trên người một bộ áo cánh, đầu không mũ, chân không giày. Đêm ngủ phải rải lá khô để nằm, không chăn, màn….Sau đó tôi ốm, phải nằm lại điều trị; đơn vị cử một đồng chí ở lại săn sóc tôi. Trong khi ốm, nằm tại nhà sàn heo hút, tôi làm bài thơ “ Đồng chí”
…Trong bài thơ, có những chi tiết không phải là của tôi, mà là của bạn, nhưng cơ bản thì là của tôi. Tất cả những hình ảnh gian khổ của đời lính thiếu ăn, thiếu mặc, sốt rét, bệnh tật… bạn và tôi đều cùng trải qua. Trong những hoàn cảnh đó,chúng tôi là một, gắn bó trong tình đồng đội….”
Tiết 42 - ĐỒNG CHÍ
I. Tìm hiểu chung:
Tác giả
Tác phẩm
II. Đọc – hiểu văn bản
 1. Đọc - tìm hiểu chú thích
 
Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không mặc kệ gió lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vừng trán ướt mồ hôi.
Áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay.

Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
1948
Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau,
Súng bên súng đầu sát bên đầu,
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ.
Đồng chí !
ĐỒNG CHÍ
Chính Hữu
Đồng chí : Người có chung trí hướng,lí tưởng, người có cùng một tổ chức cách mạng ,đoàn thể chính trị thường gọi nhau là đồng chí
ĐỒNG CHÍ
Nước mặn đồng chua: vùng đất nhiễm mặn ven biển, hoặc khu đồng chiêm trũng, nước ngập hay nhiễm phèn có độ chua cao, đất xấu khó cấy cày.
Đất cày lên sỏi đá : vùng đồi núi, trung du, khô cằn, nhiều sỏi đá, khó trồng trọt
ĐỒNG CHÍ
I. Tìm hiểu chung
II. Đọc – hiểu văn bản
 1. Đọc - tìm hiểu chú thích
 
2. Bố cục
Biểu hiện sức mạnh của tình đồng chí
Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau,
Súng bên súng đầu sát bên đầu,
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ.
Đồng chí !
BỐ CỤC
Ruộng nương anh gửi bạn thân cày
Gian nhà không mặc kệ gió lung lay
Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.
Anh với tôi biết từng cơn ớn lạnh
Sốt run người vừng trán ướt mồ hôi.
Áo anh rách vai
Quần tôi có vài mảnh vá
Miệng cười buốt giá
Chân không giày
Thương nhau tay nắm lấy bàn tay.
Đêm nay rừng hoang sương muối
Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới
Đầu súng trăng treo.
Cơ sở tạo nên tình đồng chí

Biểu tượng cao đẹp về tình đồng chí
Bảy câu thơ đầu :
Mười câu thơ tiếp theo :
Ba câu thơ cuối :
Tiết 42 - ĐỒNG CHÍ
I. Tìm hiểu chung
II. Đọc – hiểu văn bản
 1. Đọc - tìm hiểu chú thích
 
2. Bố cục
3. Phân tích
a. Cơ sở hình thành tình đồng chí:
 
ĐỒNG CHÍ
3. Phân tích
a. Cơ sở hình thành tình đồng chí:
 * Cơ sở 1(2 câu đầu)
Quê hương anh nước mặn đồng chua
Làng tôi nghèo đất cày lên sỏi đá.
=>Họ xuất thân cùng giai cấp nghèo khó, cùng là người nông dân mặc áo lính.
Anh với tôi đôi người xa lạ
Tự phương trời chẳng hẹn quen nhau,
Súng bên súng, đầu sát bên đầu,
* Cơ sở 1: Là những người đồng cảnh ngộ xuất thân
-> Thành ngữ, cấu trúc sóng đôi, lời tâm tình mộc mạc, đậm chất quê.
* Cơ sở 3 (1 câu 6):
- >Điệp từ, ẩn dụ, vế câu đối xứng sóng đôi, nhịp nhàng
=>Họ cùng nhiệm vụ chiến đấu, cùng chí hướng, lý tưởng.
*Cơ sở 2: Là những người cùng chung nhiệm vụ, lý tưởng
Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỷ.
* Cơ sở 2: (3 câu tiếp)
-> Hình ảnh tả thực (hình ảnh thơ chân thực)
=> Hai người lính cùng chịu đựng sự thiếu thốn, khó khăn và cùng vượt qua trở thành những người bạn thấu hiểu
*Cơ sở 3: Là những người cùng chung gian khổ, thiếu thốn
Đồng chí!
-> Câu đặc biệt, kết thúc bằng dấu chấm cảm
=> Tiếng đồng chí thốt lên đầy tự hào từ sự đồng cảnh, đồng ngũ, đồng cảm đã nâng lên thành tình đồng chí thiêng liêng. Câu thơ thứ 7 như một nốt nhấn làm điểm tựa mở ra biểu hiện sức mạnh ở đoạn thơ tiếp theo .
* Câu thơ thứ 7 là kết tinh của ba cơ sở tạo nên tình đồng chí cao đẹp
* Câu thơ thứ 7
CƠ SỞ HÌNH THÀNH TÌNH ĐỒNG CHÍ
Đồng cảnh:
Cùng chung Hoàn cảnh xuất thân
Đồng chí hướng:
Cùng chung nhiệm vụ, lí tưởng
Đồng cảm:
Cùng chung khó khăn, thiếu thốn
Xa lạ quen nhau tri kỉ Đồng chí: Cơ sở vững chắc, thiêng liêng, cao đẹp
ĐỒNG CHÍ
Hoạt động tìm tòi, mở rộng
- Học thuộc lòng và đọc diễn cảm bài thơ.
- Cảm nhận, suy nghĩ của em ở câu thơ thứ 7
Viết đoạn văn trình bày cảm nhận của em về đoạn thơ đầu.
Sưu tầm thêm một số bài thơ về đề tài người lính trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp
- Soạn bài: “Đồng chí” – Tiết 2
18

NHỚ (Hồng Nguyên)

Lũ chúng tôi
Bọn người tứ xứ
Gặp nhau hồi chưa biết chữ
Quen nhau từ buổi “một hai”
Súng bắn chưa quen
Quân sự mươi bài
Lòng vẫn cười vui kháng chiến
Lột sắt đường tàu
Rèn thêm dao kiếm
Áo vải chân không
Đi lùng giặc đánh
Ba năm rồi gửi lại quê hương
Mái lều gianh
Tiếng mõ đêm trường
Luống cày đất đỏ
Ít nhiều người vợ trẻ
Mòn chân bên cối gạo canh khuya