TRƯỜNG TIỂU HỌC, THCS VÀ THPT VICTORY
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
Giáo viên:
Bài: TÍNH TỪ
KIỂM TRA BÀI CŨ
Điền từ thích hợp còn thiếu vào câu sau: Chúng em ......làm bài kiểm tra vào ngày mai.
a . Sẽ.
b . Đang.
c . Sắp.
d. Đã.
2. Em hãy đặt một câu có từ bổ sung ý nghĩa cho động từ.
Luyện từ và câu
Tính từ
I. Nhận xét
Cậu học sinh ở Ác- boa
Ác-boa là một thị trấn nhỏ, không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hoà lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
Ông bố dắt con đến gặp thầy giáo để xin học. Thầy Rơ-nê đã già, mái tóc ngả màu xám, da nhăn nheo, nhưng đi lại vẫn nhanh nhẹn…Thầy cứ lắc đầu chê Lu-i còn bé quá.
Thế mà chỉ ít lâu sau, Lu-i đã khiến thầy rất hài lòng. Cậu là học sinh chăm chỉ và giỏi nhất lớp.
Theo Đức Hoài
Lu-i Pa-xtơ (1822-1895)
nhà bác học nổi tiếng người Pháp
Lu-i Pa-xtơ được tôn vinh là "cha đẻ của ngành vi sinh vật học". Ông chưa bao giờ chính thức học y khoa nhưng vẫn được coi là một thầy thuốc vĩ đại và là Ân nhân của Nhân loại. Ông còn có nhiều công trình nghiên cứu khoa học mang lại lợi ích cho nhân loại.
- Đồ sộ: hết sức to lớn
- Nguy nga: (công trình kiến trúc) to lớn, đẹp đẽ.
Ngôi nhà cổ kính
Vườn nho
a) Tính tình, tư chất của cậu bé Lu-i:
b) Màu sắc của sự vật:
- Những chiếc cầu:
- Mái tóc của thầy Rơ-nê:
c) Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật:
- Thị trấn:
- Vườn nho:
- Những ngôi nhà:
- Dòng sông:
- Da của thầy Rơ-nê:
Tìm các từ trong truyện trên miêu tả:
Cậu học sinh ở Ác-boa
Ác-boa là một thị trấn nhỏ, không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga, chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
Ông bố dắt con đến gặp thầy giáo để xin học. Thầy Rơ-nê đã già, mái tóc ngả màu xám, da nhăn nheo, nhưng đi lại vẫn nhanh nhẹn…Thầy cứ lắc đầu chê Lu-i còn bé quá.
Thế mà chỉ ít lâu sau, Lu-i đã khiến thầy rất hài lòng. Cậu là học sinh chăm chỉ và giỏi nhất lớp.
Theo Đức Hoài
Tính tình, tư chất của:
- Cậu bé Lu-i:
b. Màu sắc của sự vật :
- Những chiếc cầu:
- Mái tóc của thầy Rơ-nê:
c. Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật :
- Thị trấn:
- Vườn nho:
- Những ngôi nhà:
- Dòng sông:
- Da của thầy Rơ-nê:
2. Tìm các từ trong truyện miêu tả:
nhăn nheo
chăm chỉ, giỏi
trắng phau
xám
nhỏ
con con
nhỏ bé, cổ kính
hiền hòa
Tính tình, tư chất của cậu bé Lu-i:
b. Màu sắc của sự vật :
- Những chiếc cầu:
- Mái tóc của thầy Rơ-nê:
c. Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật :
- Thị trấn:
- Vườn nho:
- Những ngôi nhà:
- Dòng sông:
- Da của thầy Rơ-nê:
2. Tìm các từ trong truyện miêu tả:
nhăn nheo
chăm chỉ, giỏi
trắng phau
xám
nhỏ
con con
nhỏ bé, cổ kính
hiền hòa
Những từ
miêu tả đặc điểm hoặc
tính chất của
sự vật
là
TÍNH TỪ
Tính từ là những từ miêu tả
đặc điểm hoặc tính chất
của sự vật.
Qua tìm hiểu bài 2, em hãy nêu tính từ là những từ như thế nào ?
đi lại vẫn nhanh nhẹn
VD:
Em bé đang ngủ say.
3. Trong cụm từ đi lại vẫn nhanh nhẹn, từ nhanh nhẹn bổ sung ý nghĩa cho từ nào?
Những từ miêu tả trạng thái của sự vật cũng là tính từ.
Những từ miêu tả hoạt động của sự vật cũng là tính từ.
Ghi nhớ
Tính từ là những từ
hoặc
của sự vật, hoạt động, trạng thái...
miêu tả
đặc điểm tính chất
* Lưu ý:
Tính từ chỉ đặc điểm: là những từ chỉ nét riêng biệt bên ngoài của sự vật mà có thể nhận biết được bằng các giác quan.
Ví dụ: cao, thấp, già, trẻ, xanh, đỏ, to, nhỏ….
Tính từ chỉ tính chất: là những từ chỉ đặc điểm bên trong của sự vật.
Ví dụ: tốt, ngoan ngoãn, gan dạ, hiểu biết, nông cạn, siêng năng, chăm chỉ …
Tính từ chỉ trạng thái: là những từ chỉ sự tồn tại của sự vật, hiện tượng xung quanh.
Ví dụ: vui, buồn, sợ hãi, hạnh phúc, im lìm, rực rỡ, say sưa,
trang nghiêm, ….
LUYỆN TẬP


Bài 1: Tìm tính từ trong các đoạn văn sau:
a) Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.
b) Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biển khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điểm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.
Bài 1: Tìm tính từ trong các đoạn văn sau:
a) Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.
b) Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biển khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điểm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.
Bùi Hiển
a) Nói về một người bạn hoặc người thân của em.
b) Nói về một sự vật quen thuộc với em (cây cối, con vật, nhà cửa, đồ vật, sông núi, …)
Bài 2: Hãy viết một câu có dùng tính từ:
Nói về một người bạn hoặc người thân của em.
Hình dáng:
- Vẻ mặt:
- Tính tình:
- Tư chất:
- cao lớn, thon thả, cân đối, thanh mảnh…
- xinh đẹp, tươi tỉnh, mũm mĩm, …
- ngoan, dịu dàng, chăm chỉ, hiền lành,…
- thông minh, sáng dạ, khôn ngoan, giỏi, ...
- Miêu tả về màu sắc, hình dáng, kích thước, các đặc điểm khác của sự vật.
b) Nói về một sự vật quen thuộc với em (cây cối, con vật, nhà cửa, đồ vật, sông núi, …)
Vd: Các bạn nữ lớp em rất dịu dàng và xinh đẹp.
Vd: Gâu là một chú chó thông minh.


Trò chơi:
«Ô chữ bí mật»
Luật chơi
Ô chữ gồm 6 hàng ngang.
Các nhóm lần lượt chọn hàng ngang tùy ý, nghe gợi ý và trả lời (thời gian suy nghĩ là 10 giây). Trả lời đúng từ hàng ngang đạt 10 điểm. Nếu trả lời sai hoặc không trả lời được thì các nhóm còn lại giành quyền trả lời bằng cách giơ tay, trả lời đúng đạt 10 điểm.
Sau khi trả lời hết 1 lượt, các nhóm có thể giành quyền đoán từ khóa bằng cách giơ tay. Trả lời đúng từ khóa đạt 30 điểm, trả lời sai sẽ bị dừng cuộc chơi.
Kết thúc trò chơi, nhóm nào đạt nhiều điểm nhất thì thắng cuộc.
1
2
3
4
5
6
Điền từ thích hợp vào chỗ trống để hoàn chỉnh câu tục ngữ sau: ......gỗ hơn......nước sơn.
Tìm từ có nghĩa: “Tiếng nói quá nhỏ, quá khẽ , nghe không rõ”.
Điền từ còn thiếu vào chỗ trống:
....đáy nước in trời
Thành xây khói biếc, non phơi bóng vàng.(Truyện Kiều)
Điền từ còn thiếu vào chỗ trống:
Việt Nam đất nước ta ơi!
...biển lúa đâu trời đẹp hơn. (Nguyễn Đinh Thi)
Tìm từ có nghĩa: “Ngay thẳng , không giả dối, không tham lấy của người khác.”

Tính từ trong câu “Bà em rất hiền từ” là:


- Làm bài OLM
- Chuẩn bị bài: Ý chí – Nghị lực