XEM HÌNH ĐOÁN THÀNH NGỮ
Đầu voi đuôi chuột
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
Maột nhaộm maột mụỷ
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
Kẻ khóc ngưuời cuười
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
Nưuớc mắt ngắn nuước mắt dài
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
Nhanh như sóc
Chậm như rùa
Chậm như ốc sên
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
0
a.“Trên đường hành quân xa
Dừng chân trên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“Cục … cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ (…)
b. Cháu chiến đấu hôm nay
Vì lòng yêu Tổ quốc
Vì xóm làng thân thuộc
Bà ơi, cũng vì bà
Vì tiếng gà cục tác
Ổ trứng hồng tuổi thơ.”
(“Tiếng gà trưa”- Xuân Quỳnh)

Những từ ngữ nào được lặp đi lặp lại trong hai khổ thơ ?
1. Xét ví dụ:
2. Nhận xét:
+ Những từ ngữ được lặp đi lặp lại:
Nghe
Vì
1. Xét ví dụ :
2. Nhận xét :
- “Nghe” lặp lại 3 lần, “Vì” lặp lại 4 lần => Điệp ngữ: có tác dụng nhấn mạnh ý gây ấn tượng sâu sắc, làm câu thơ thêm mạnh mẽ, nhịp nhàng.

Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ :
“ Cục … cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng mưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ…

Cháu chiến đấu hôm nay
Vì lòng yêu Tổ quốc
Vì xóm làng thân thuộc
Bà ơi, cũng vì bà
Vì tiếng gà cục tác
Ổ trứng hồng tuổi thơ.
(Xuân Quỳnh)
Nhấn mạnh cảm giác khi nghe tiếng gà trưa.
Nhấn mạnh mục đích chiến đấu của người chiến sĩ.
a. Hồ Chí Minh muôn năm!
Hồ Chí Minh muôn năm!
Hồ Chí Minh muôn năm!
Phút giây thiêng anh gọi Bác ba lần.
(Tố Hữu)
Tìm những từ ngữ được lặp đi lặp lại trong khổ thơ sau?
b. Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.
(Hồ Chí Minh)
- Cụm từ “chưa ngủ” lặp lại 2 lần.
- Câu “Hồ Chí Minh muôn năm!” lặp lại 3 lần.
=>nối hai câu thơ như một bản lề khép mở hai phía tâm trạng: niềm say mê cảnh thiên nhiên và nỗi lo việc nước.
=>nhấn mạnh và khẳng định con người cũng như sự nghiệp của Hồ Chí Minh là trường tồn, vĩnh cửu.
a. G?y tre, chụng tre ch?ng l?i s?t thộp quõn thự. Tre xung phong v�o xe tang, d?i bỏc. Tre gi? l�ng, gi? nu?c, gi? mỏi nh� tranh, gi? d?ng lỳa chớn! Tre hi sinh d? b?o v? con ngu?i. Tre anh hựng lao d?ng ! Tre anh hựng chi?n d?u!
(Thộp M?i - Cõy tre Vi?t Nam)

b. Sỏng nay em d?n tru?ng em th?y lỏ b�ng r?ng r?t nhi?u. Em l?y ch?i quột lỏ b�ng r?ng.
Chú ý 1: Phân biệt điệp ngữ với lỗi lặp từ.
Điệp ngữ
Lỗi lặp
Cần phân biệt điệp ngữ với lỗi lặp từ ngữ:
Điệp ngữ mang giá trị nghệ thuật, là một phép tu từ.
Lỗi lặp từ không cần thiết làm cho câu văn rườm rà, làm giảm giá trị lời văn.
a/ Anh đã tìm em, rất lâu, rất lâu
Cô gái ở Thạch Kim Thạch Nhọn
Khăn xanh, khăn xanh phơi đầy lán sớm
Sách giấy mở tung trắng cả rừng chiều
[…]
Chuyện kể từ nỗi nhớ sâu xa
Thương em, thương em, thương em biết mấy.
(Phạm Tiến Duật)
b/ Cùng trông lại mà cùng chẳng thấy
Thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu
Ngàn dâu xanh ngắt một màu
Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn ai?
(Đoàn Thị Điểm)
c. Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
Cục …cục tác cục ta
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ…
(Xuân Quỳnh)
CÁCH
QUÃNG
NỐI
TIẾP
CHUYỂN
TIẾP
(VÒNG)
Tìm di?p ng? ? c�c ví d??
Em cĩ nh?n x�t gì v? v? trí c�c di?p ng? tr�n?
? Hóy d?t tờn g?i cỏc d?ng di?p ng? cho cỏc cỏch xỏc d?nh du?i dõy?
b.................................: l� phộp di?p ng? m� ngu?i ta s?p x?p cỏc t? ng? du?c di?p liờn ti?p nhau, t?o ?n tu?ng m?i m? cú tớnh ch?t tang ti?n.
a......................................: l� phộp di?p ng? ngu?i ta s?p x?p cỏc t? ng? du?c di?p gión cỏch nhau, t?o ?n tu?ng n?i b?t v� t?o tớnh nh?c.
c...............................: l� phộp di?p ng? m� ? dú t? ng? du?c di?p n?m cu?i cõu trờn chuy?n xu?ng d?u cõu du?i ti?p v?i nú, l�m cõu van, tho li?n nhau nhu m?t d?t súng, kh?c sõu ?n tu?ng.
Điệp ngữ cách quãng
Điệp ngữ nối tiếp
Điệp ngữ vòng
". M?t d�n t?c d� gan gĩc ch?ng �ch nơ l? c?a Ph�p hon t�m muoi nam nay, m?t d�n t?c d� gan gĩc d?ng v? phe D?ng minh ch?ng ph�t xít m?y nam nay, d�n t?c dĩ ph?i du?c t? do!
D�n t?c dĩ ph?i du?c d?c l?p ! ."
(H? Chí Minh, Tuy�n ngơn d?c l?p)
1: Tìm điệp ngữ trong đoạn trích sau và cho biết tác giả muốn nhấn mạnh điều gì?
- Ca ng?i s? gan gĩc ch?ng k? th� b?n b? v� quy?t li?t c?a d�n t?c Vi?t Nam, kh?ng d?nh quy?n x?ng d�ng du?c hu?ng t? do d?c l?p c?a ngu?i Vi?t Nam. S? l?p l?i cho th?y gi?ng di?u h�ng h?n, danh th�p c?a l?i van.
b/ Người ta đi cấy lấy công,
Tôi đây đi cấy còn trông nhiều bề.
Trông trời, trông đất, trông mây,
Trông mưa, trông gió, trông ngày, trông đêm
Trông cho chân cứng đá mềm,
Trời êm, biển lặng mới yên tấm lòng.
(Ca dao)
- Lặp lại “đi cấy”: nhấn mạnh công việc làm của người nông dân.
- “Trông” biểu hiện sự lo lắng của người nông dân mong mưa thuận gió hòa, thời tiết thuận lợi cho việc làm ruộng của người nông dân.
1: Tìm điệp ngữ trong ca dao sau và cho biết tác giả muốn nhấn mạnh điều gì?
- Điệp ngữ: Đi cấy, trông.
CÁCH
QUÃNG
CHUYỂN
TIẾP
Bài tập 2:
Vậy mà giờ đây, anh em tôi phải sắp
. Có thể sẽ mãi mãi. Lạy trời
đây chỉ là . thôi.
(Khánh Hoài)
xa
nhau
xa nhau
một giấc mơ
Một giấc mơ
xa nhau … xa nhau …
một giấc mơ.
Một giấc mơ
BT 3:
Theo em trong đoạn văn sau đây, việc lặp đi lặp lại một số từ ngữ có tác dụng biểu cảm hay không?
Phía sau nhà em có một mảnh vườn. Mảnh vườn ở phía sau nhà em, em trồng rất nhiều loài hoa. Em trồng hoa cúc. Em trồng hoa thược dược. Em trồng hoa đồng tiền. Em trồng hoa hồng. Em trồng cả hoa lay ơn nữa. Ngày Phụ nữ quốc tế, em hái hoa sau vườn nhà em tặng mẹ em. Em hái hoa tặng chị em…
Sửa lại đoạn văn trên
Phía sau nhà em có một mảnh vườn. Em trồng rất nhiều loài hoa: hoa cúc, hoa thược dược, hoa đồng tiền, hoa hồng, cả hoa lay ơn nữa. Ngày Phụ nữ quốc tế, em hái hoa tặng mẹ và chị em…
Viết một đoạn văn ngắn có sử dụng điệp ngữ
BÀI TẬP 4
Bầu trời đang trong xanh không một gợn mây, bỗng từ đâu mây đen ùn ùn kéo đến làm đen kịt cả một góc trời. Bồm bộp, mưa rơi trên mái nhà, mưa ào ào rơi xuống sân, rồi mưa ầm ầm như thác đổ. Cả không gian chìm ngập trong một màu trắng xoá. Lát sau, tạnh mưa hẳn. Trời lại tươi sáng như ban nãy. Cây cối như vừa được tắm gội thoả thích, mọi vật như bừng tỉnh. Tất cả đều lộ rõ một vẻ tươi tắn, đáng yêu và tràn đầy sức sống.
CỦNG CỐ
Chúc các em chăm ngoan, học giỏi.
Xin chân thành cảm ơn