- Thanh Tịnh ( 1911 -1988 ) tên thật là Trần Văn Ninh, đến năm 6 tuổi đổi tên là Trần Thanh Tịnh, quê ở ngoại ô thành phố Huế.



- Ông vừa là nhà giáo, nhà văn, nhà thơ có sáng tác từ trước năm 1945 ; sáng tác của ông toát lên vẻ đẹp đằm thắm, tình cảm êm dịu, trong trẻo.
- Ông được Nhà nước truy tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật năm 2007.
Tác phẩm :
Truyện ngắn Tôi đi học in trong tập Quê mẹ, xuất bản 1941.



Kỉ niệm về buổi tựu trường đầu tiên được nhà văn diễn tả theo trình tự như thế nào?
- Thời điểm: cuối thu
- Thiên nhiên:lá rụng, mây ...
- Sinh hoạt: mấy em nhỏ..
 Không khí rất riêng của thời gian khai trường.
 - Tôi quên... quang đãng
 -Tâm trạng: nao nức, mơn man, tưng bừng, rộn rã
  +So sánh, nhân hoá, từ láy->Kí ức tuổi thơ, kỉ niệm lần đầu đến trường ghi khắc, sống mãi trong tim
 
 =>Tâm trạng xúc động, thể hiện sự yêu quý, trân trọng, tô đậm ấn tượng đẹp buổi tựu trường đầu tiên.
* Trên đường tới trường
- Buổi mai hôm ấy, một buổi mai...
+ Điệp từ  Nhấn mạnh ấn tượng không bao giờ quên không khí buổi đầu tiên đi học
- Con đường quen thuộc - lạ
- Cảnh vật xung quanh - thay đổi
- Trong lòng thay đổi: đi học
 Mốc khởi đầu quan trọng, một sự kiện lớn lao trong đời mà tôi chờ đợi từ lâu.
- Không thả diều, nô đùa ; ăn mặc tươm tất, trang trọng, đứng đắn, thèm trao sách vở, muốn thử sức...
 ý thức được việc học là quan trọng, tự hào.
 
+ Miêu tả tâm lí nhân vật tinh tế, chân thật, lời văn nhẹ nhàng, giàu chất thơ, hình ảnh so sánh độc đáo.
 => Tâm trạng háo hức, hăm hở, bỡ ngỡ, và niềm vui rạo rực trước sự thay đổi lớn trong cuộc đời “tôi”
* trên sân trường và lúc nghe gọi tên vào lớp
- Trường(hồi tưởng): cao ráo, sạch sẽ, vắng...  xa lạ
-Trường (hiện tại): xinh xắn, oai nghiêm, cao rộng, sáng sủa
 Ngôi truờng vừa lớn lao, vừa gần gũi.
- Học trò: chơ vơ, lúng túng, run run, dềnh dàng,...
 
+ NT so sánh, từ láy miêu tả tâm lí nhân vật tinh tế.
  - nghe tiếng trống: hồi hộp, lúng túng,...
 - nghe đọc tên: giật mình, tim như ngừng đập,
 - sắp vào lớp: nức nở khóc, thấy xa mẹ
 +Miêu tả tâm lí nhân vật chân thật, tỉ mỉ.
+T.trạng hồi hộp có t.chất tăng tiến.
 
Tâm trạng hồi hộp, lo lắng xúc động nghẹn ngào của 1 cậu bé nông thôn rụt rè lần đầu bước vào thế giới mới
*Tâm trạng, cảm xúc của nhân vật tôi khi ở trong lớp học
- Cảm nhận: + hương vị lạ của lớp học,
+ mọi vật lạ và hay.
+ lạm nhận chỗ ngồi của riêng
+ quyến luyến bạn mới.

Vừa ngỡ ngàng vừa tự tin,vừa lạ lẫm, vủa trang nghiêm, sẵn sàng đón chờ giờ học đầu tiên.
 
=> Từ háo hức, hăm hở  hồi hộp xúc động, lo lắng  ngỡ ngàng tự tin  tự hào, hồn nhiên trong sáng của tuổi thơ.
Thái độ của những người lớn
 
- ông đốc: người thầy, người lãnh đạo nhà trường hiền từ , bao dung
- Thầy giáo trẻ: niềm nở, yêu thương trẻ
- Phụ huynh( người mẹ): chuẩn bị chu đáo cho con, lo lắng, hồi hộp cùng con em, trân trọng tham dự lễ tựu trường.

 Trách nhiệm, tấm lòng của gia đình, nhà trường với thế hệ măng non.
Phân tích giá trị nghệ thuật của câu văn “ Ý nghĩ ấy thoáng qua trong tâm trí tôi nhẹ nhàng như một làn mây lướt ngang trên ngọn núi”
Câu văn đã sử dụng phép so sánh giữa một hiện tượng vô hình là “Ý nghĩ ấy thoáng qua” với một hiện tượng hữu hình đẹp đẽ là “ Một làn mây lướt ngang ngọn núi” thể hiện sự hồn nhiên trong sáng của cậu bé trong kỉ niệm lần đầu tới trường
Với những câu văn nhẹ nhàng, từ ngữ gợi cảm, giàu hình ảnh, dòng hồi tưởng được gợi lên hết sức tự nhiên với sự liên tưởng giữa hiện tại và quá khứ. Từ tâm trạng náo nức, tưng bừng rộn rã tác giả nhớ lại cảm xúc, những hình ảnh quen thuộc trên đường cùng mẹ tới trường
Phép so sánh “Trường Mĩ Lí trông vừa xinh xắn vừa oai nghiêm như cái đình làng Hòa Ấp” có ý nghĩa gì?
Hìng ảnh so sánh thể hiện cảm xúc thành
Kính trang nghiêm của cậu học trò nhỏ trước
Ngôi trường mới với nhiều điều thiêng liêng
hấp dẫn
“Tôi” đã cảm nhận sâu sắc về sự lớn lao, thiêng liêng của ngôi trường làng Mĩ Lí, trân trọng sự ngưỡng mộ ân cần, bao dung của ông Đốc. Đồng thời cũng nhận thức về sự tự lập của bản thân trong việc đến trường học tập
III.Tổng kết:
I. Nội dung: Văn bản kể về một trang đời gần gũi mà thiêng liêng, đó là kỉ niệm buổi tựu trường đầu tiên với tâm trạng bỡ ngỡ, những cảm xúc mới mẻ, những ấn tượng không quên về trường lớp, thầy cô và bạn bè
II. Nghệ thuật:
- Văn bản có sự kết hợp hài hòa giữa tự sự-trữ tình-miêu tả
- Bố cục chặt chẽ, tự nhiên theo dòng hồi tưởng, theo trình tự đan xen giữa hiện tại và quá khứ
- Ngôn ngữ miêu tả tinh tế, giàu hình ảnh, giàu nhạc điệu và chất thơ
III. Ghi nhớ: SGK
DẶN DÒ
1. Sưu tầm những văn bản, câu thơ viết về chủ đề gia đình và nhà trường đã học.
2. Ghi lại những ấn tượng, cảm xúc của bản thân về một ngày tựu trường mà em nhớ nhất.
- Soạn bài :
Cấp độ khái quát của nghĩa từ ngữ
+ Xem và trả lời câu hỏi SGK//10,11
 
XIN CHÀO TẠM BIỆT