Thứ ….. ngày ….. tháng 9 năm 2021
Luyện từ và câu
Luyện tập về cấu tạo của tiếng
2. Tiếng nào cũng phải có vần và thanh. Có tiếng không có âm đầu.
1. Mỗi tiếng thường có ba bộ phận sau:

Tiếng có cấu tạo như thế nào?
Phân tích cấu tạo của các tiếng trong câu sau:
Uống nước, nhớ nguồn
uông
sắc
ươc
sắc
ơ
sắc
uôn
huyền
n
nh
ng
Bài 1: Phân tích cấu tạo của từng tiếng trong câu tục ngữ dưới đây. Ghi kết quả phân tích vào bảng theo mẫu:
Khôn ngoan đối đáp người ngoài
Gà cùng một mẹ, chớ hoài đá nhau.
Mẫu:
đối
đáp
người
ngoài
Gà
một
cùng
mẹ
chớ
hoài
đá
nhau
ngoan
Khôn
đ
đ
ng
ng
g
m
c
m
ch
h
đ
nh
ng
kh
ôi
ap
ươi
oai
a
ôt
ung
e
ơ
oai
a
au
oan
ôn
sắc
ngang
ngang
ngang
huyền
sắc
sắc
sắc
huyền
huyền
huyền
huyền
nặng
nặng
Bài 2 : Tìm những tiếng bắt vần với nhau trong câu tục ngữ:
Khôn ngoan đối đáp người ngoài
Gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau.
Hai tiếng bắt vần với nhau trong câu tục ngữ là: ngoài – hoài, giống nhau cùng có vần oai.
ngoài
hoài
Bài 3. Ghi lại từng cặp tiếng bắt vần với nhau trong khổ thơ sau.
So sánh các cặp tiếng ấy xem cặp nào có vần giống nhau hoàn toàn, cặp nào có vần giống nhau không hoàn toàn:
Chú bé loắt choắt
Cái xắc xinh xinh
Cái chân thoăn thoắt
Cái đầu nghênh nghênh
(Tố Hữu)
+ Các cặp tiếng bắt vần với nhau: choắt – thoắt, xinh - nghênh
+ Cặp có vần giống nhau hoàn toàn: choắt – thoắt (vần: oăt)
+ Cặp có vần giống nhau không hoàn toàn: xinh – nghênh (vần: inh – ênh).
Bài 4: Qua các bài tập trên, em hiểu thế nào là hai tiếng bắt vần với nhau ?
Hai tiếng bắt vần với nhau là 2 tiếng có phần vần giống nhau - giống hoàn toàn hoặc không hoàn toàn.
Ví dụ:
- Lá trầu khô giữa cơi trầu
Truyện Kiều gấp lại trên đầu bấy nay.
- Hỡi cô tát nước bên đàng
Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi.
trầu
đầu
đàng
vàng
Bài 5: Giải câu đố sau:
Bớt đầu thì bé nhất nhà
Đầu đuôi bỏ hết thì ra béo tròn.
Để nguyên mình lại thon thon
Cùng cậu trò nhỏ lon ton tới trường.
( Là chữ gì ?)
bút
út
ú
Đáp án là chữ: bút
- Mỗi tiếng thường có ba bộ phận: Âm đầu, vần, thanh
- Tiếng nào cũng phải có vần và thanh. Có tiếng không có âm đầu.
- Hai tiếng bắt vần với nhau là hai tiếng có phần vần giống nhau: giống nhau hoàn toàn hoặc không hoàn toàn.
Củng cố:
DẶN DÒ
Hoàn thành các bài tập vào vở
Sưu tầm thêm các tiếng bắt vần với nhau
Chuẩn bị bài LTVC tiếp theo
TIẾT HỌC KẾT THÚC!
CHÚC CÁC EM HỌC SINH CHĂM NGOAN HỌC GIỎI!