MỘT SỐ BÀI TẬP BỔ TRỢ CHUYÊN MÔN
NHẰM NÂNG CAO THÀNH TÍCH NHẢY XA KIỂU NGỒI
CỦA NAM HỌC SINH LỚP 9 TRƯỜNG TRUNG HỌC TT NÚI SẬP – THOẠI SƠN – AN GIANG





Người thực hiện : Nguyễn Quốc Anh



ĐẶT VẤN ĐỀ:
Thể dục thể thao là một bộ phận của nền văn hóa chung, là một sự tổng hợp những thành tựu xã hội trong sự nghiệp sáng tạo và sử dụng những biện pháp chuyên môn để điều khiển sự phát triển thể chất của con người một cách có chủ định nhằm nâng cao sức khỏe, kéo dài tuổi thọ.
Như vậy giáo dục thể chất ngày càng chiếm một vị trí quan trọng trong nền giáo dục nước nhà. Mục tiêu giáo dục thể chất là đào tạo con người phát triển toàn diện, đào tạo những chủ nhân tương lai của đất nước là người tài đức vẹn toàn, để đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.
Để bắt kịp với sự phát triển đó Bộ giáo dục và đào tạo đã không ngừng nghiên cứu cải tiến nội dung, đổi mới phương pháp giảng dạy cho các môn học trong đó có môn học giáo dục thể chất.
Trong thời gian gần đây nền thể thao nước nhà phát triển mạnh mẽ, có những bước nhảy vọt trong khu vực và trên thế giới. Do đó đã có nhiều người tập luyện hơn, trong đó có môn điền kinh. Điền kinh là nền tản phát triển các tố chất thể lực, là cơ sở phát triển các môn thể thao khác và là một nội dung không thể thiếu của chương trình giáo dục thể chất trong các trường phổ thông.
Thông qua thành tích nhảy xa ở các lần thi đấu hội khoẻ phù đổng, hội thao hè hàng năm ở trường, huyện và tỉnh tổ chức. Chúng tôi nhận thấy rằng thành tích đạt được ở các lần thi đấu này là còn hạn chế do nhiều nguyên nhân, trong đó có một phần không nhỏ là do một số bài tập bổ trợ chuyên môn chưa phù hợp nên chưa phát huy hết khả năng tiềm ẩn của học sinh.
Vì vậy để việc vận dụng hệ thống các bài tập bổ trợ chuyên môn cho học sinh một cách có hiệu quả, phù hợp với điều kiện cơ sở vật chất của nhà trường và đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi, nên chúng tôi chọn đề tài:
“ NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG MỘT SỐ BÀI TẬP BỔ TRỢ CHUYÊN MÔN NHẰM NÂNG CAO THÀNH TÍCH MÔN NHẢY XA KIỂU NGỒI CỦA NAM HỌC SINH LỚP 9 TRƯỜNG TRUNG HỌC TT NÚI SẬP – THOẠI SƠN – AN GIANG
1.1. Mục đích nghiên cứu
Mục đích nghiên cứu của chúng tôi là lựa chọn, xác định và tìm hiểu hiệu quả việc sử dụng các bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa cho học sinh. Kết quả nghiên cứu có thể góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy môn nhảy xa cho học sinh cấp học trung học cơ sở, và là tài liệu tham khảo cho công tác giáo dục thể chất.
1.2. Mục tiêu nghiên cứu
Để thực hiện mục đích nghiên cứu đề ra, chúng tôi thực hiện các mục tiêu nghiên cứu sau đây:
1.2.1. Mục tiêu
Nghiên cứu lựa chọn và xác định một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích môn nhảy xa kiểu ngồi cho học sinh lớp 9
- Đánh giá hiệu quả ứng dụng các bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích môn nhảy xa kiểu ngồi cho học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang..
1.3. ĐẶC ĐIỂM TÂM, SINH LÝ VÀ GIẢI PHẨU CỦA HỌC SINH THCS LỨA TUỔI 14 – 15
1.3.1. Đặc điểm tâm lý
1.3.2. Đặc điểm sinh lý
1.3.3. Đặc điểm giải phẫu
1.4. ĐẶC ĐIỂM PHÁT TRIỂN TỐ CHẤT THỂ LỰC
1.4.1 Sức nhanh
1.4.2 Sức mạnh
1.5. ĐẶC ĐiỂM CHÍNH CỦA KĨ THUẬT NHẢY XA

PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU

2.1. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1.1. Phương pháp tham khảo tài liệu
2.1.2. Phương pháp phỏng vấn bằng phiếu
2.1.3: Phương pháp kiểm tra sư phạm
2.1.4: Phương pháp thực nghiệm sư phạm
2.1.5. Phương pháp toán thống kê:
2.2. TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU
2.2.1. Khách thể nghiên cứu:
2.2.2. Tiến độ nghiên cứu:
2.2.3. Địa điểm nghiên cứu:
2.2.4. Trang thiết bị phục vụ nghiên cứu:

3.1. Lựa chọn và xác định một số test đánh giá thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
3.1.1. Xác định một số test đánh giá thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
Để đánh giá thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh lớp 9, vấn đề đầu tiên đặt ra trước nhà sư phạm là phải có một số test đánh giá. Để giải quyết vấn đề trên, chúng tôi tiến hành theo các bước sau:
Bước 1: Thu thập, thống kê một số test đã được sử dụng để đánh giá thành tích nhảy xa cho nam học sinh, trong các tư liệu lưu trữ hiện có.
Bước 2: Dùng phiếu phỏng vấn để lấy ý kiến của các giáo viên, huấn luyện viên, các nhà chuyên môn, qua đó để tuyển chọn các test có giá trị sử dụng cao và có tính khả thi trong thực tiễn.
Với mục đích lựa chọn một cách khoa học, khách quan và chính xác các test đánh giá thành tích nhảy xa cho nam học sinh, đề tài đã tiến hành phỏng vấn bằng phiếu, 2 lần với các huấn luyện viên, các nhà chuyên môn, giáo viên, trong tỉnh về các test đánh giá thành tích nhảy xa cho nam học sinh lớp 9.
* Cách trả lời theo 3 mức:
+ Rất quan trọng : 3 điểm.
+ Quan trọng : 2 điểm.
+ Bình thường : 1 điểm.
Các test đánh giá được đưa ra trong phiếu phỏng vấn là kết quả của việc nghiên cứu các tài liệu liên quan và sự quan sát sư phạm các buổi tập của học sinh, vận động viên dưới sự hướng dẫn của thầy, cô giáo đứng lớp. Phỏng vấn được tiến hành cách nhau một tháng, theo cùng một cách đánh giá, trên cùng một hệ thống các bài tập và trên cùng một đối tượng. Kết quả phỏng vấn các test đánh giá thành tích nhảy xa cho nam học sinh, được phản ánh ở bảng 3.1:
Bảng 3.1. Cho thấy, kết quả phỏng vấn có sự tương đồng của các ý kiến trả lời. Những test nào trong lần phỏng vấn thứ nhất được đánh giá cao, thì hầu như ở lần thứ hai cũng được đánh giá cao. Trái lại, những test nào được đánh giá thấp trong lần phỏng vấn thứ nhất, thì cũng không được tán đồng trong lần phỏng vấn thứ hai.
Bảng 3.1: Kết quả phỏng vấn xác định một số test đánh giá thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh lớp 9.
– Bật xa tại chổ (cm) – tương ứng 95.55 % và 91.11 %
– Nhảy xa (cm) – tương ứng 100 % và 97.77 %

Như vậy các test còn lại gồm:

– Chạy 30m tốc độ cao (s) – tương ứng 77.77 % và 76.66 %
– Chạy 30m xuất phát cao (s) – tương ứng 75.55 % và 72.22 %
– Nhày dây – tương ứng 74.44 % và 75.55 %
– Bật nhảy 3 bước – tương ứng 72.22 % và 74.44 %
3.1.2. Lựa chọn một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
Để giải quyết nhiệm vụ đặt ra cần tiến hành hai vấn đề:
Vấn đề 1: Lựa chọn một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
Vấn đề 2 : Xác định một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
3.1.3. Định hướng lựa chọn một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9:
Để lựa chọn một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi một cách chặt chẽ và khoa học, chúng tôi định hướng những yêu cầu của quá trình lựa chọn bài tập, đó là:
– Các bài tập phải có tác dụng trực tiếp đến đối tượng tập luyện.
– Các bài tập phải phù hợp với tâm sinh lý lứa tuổi cũng như quá trình phát triển thành tích của học sinh.
– Các bài tập phải hình thành được kỹ năng – kỹ xảo vận động.
– Các bài tập phải đa dạng hoá các hình thức tập luyện, đơn giản dụng cụ bổ trợ.
– Các bài tập phải hợp lý vừa sức và nâng dần độ khó, khối lượng tập luyện, đảm bảo an toàn tránh xảy ra chấn thương.
1. Chạy 30m tốc độ cao (s)
2. Chạy 30m xuất phát cao (s)
3. Lò cò trên một chân (lần/ 30s)
4. Nhảy dây (lần/30s)
5. Bật cao tại chổ (cm)
6. Bật nhảy đổi chân (lần/30s)
7. Đứng lên ngồi xuống trên một chân (lần /30s)
8. Bật xa tại chỗ (cm)
9. Bật nhảy trên hố cát (lần/30s)
10. Chạy lắp lại 3  30m
11. Chạy đạp sau 30m
12. Chạy nâng cao đùi nhanh 10 giây
13. Chạy nâng cao đùi 30m
14. Bật lò cò 30m đổi chân
15. Ngồi xổm bật cóc 20m
Bảng 3.2. Kết quả phỏng vấn một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa của nam học sinh lớp 9.
Dựa vào nguyên tắc lựa chọn bài tập và kết quả phỏng vấn ở bảng 3.2, những bài tập sau đây do không hội đủ các yêu cầu đặt ra nên bị loại bỏ không đưa vào sử dụng bao gồm: Chạy lắp lại 3  30m(40%) - Chạy đạp sau 30m(43.33%) - Chạy nâng cao đùi nhanh 10 giây (43.33%) - Chạy nâng cao đùi 30m(36.66%) - Bật lò cò 30m đổi chân(40%).
Như vậy chỉ có 10 bài tập bổ trợ chuyên môn dưới đây hàm chứa các điều kiện cần và đủ được lựa chọn để sử dụng trong huấn luyện nhằm phát triển nâng cao thành tích nhảy xa cho nam học sinh lớp 9.
1. Chạy 30m tốc độ cao (s)
2. Chạy 30m xuất phát cao (s)
3. Lò cò trên một chân (lần/ 30s)
4. Nhảy dây (lần/30s)
5. Bật cao tại chổ (cm)
6. Bật nhảy đổi chân (lần/30s)
7. Đứng lên ngồi xuống trên một chân (lần /30s)
8. Bật xa tại chỗ (cm)
9. Bật nhảy trên hố cát (lần/30s)
10. Ngồi xổm bật cóc 20m
3.2. Đánh giá hiệu quả ứng dụng một số bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
Để kiểm nghiệm tính hiệu quả của các bài tập bỗ trợ nhằm nâng cao thành tích nhảy xa vừa được lựa chọn, chúng tôi tiến hành quá trình thực nghiệm sư phạm. Đối tượng tham gia thực nghiệm được chia thành hai nhóm: nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng.
– Nhóm thực nghiệm được chúng tôi chọn ngẫu nhiên gồm 40 nam học sinh lớp 9, thời gian tập luyện mỗi tuần 2 buổi, mỗi buổi 1 tiết, nội dung tập luyện các bài tập do chúng tôi biên soạn, dựa theo các bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi đã được xác định ở mục (3.2), và được thực hiện vào 15 phút đầu của buổi tập.
3.2.2. So sánh thành tích bật xa tại chỗ và nhảy xa kiểu ngồi của hai nhóm thực nghiệm và đối chứng trước thực nghiệm.
Kết quả kiểm tra thành tích của hai nhóm đối chứng và thực nghiệm được trình bày qua bảng (3.3).
Bảng 3.3: So sánh thành tích bật xa tại chổ giữa hai nhóm trước thực nghiệm.
Kết quả kiểm tra sư phạm trước thực nghiệm của hai nhóm được giới thiệu ở bảng 3.3 có thể nhận xét sơ bộ như sau:
– Từ kết quả kiểm tra trước thực nghiệm cho thấy ở nhóm đối chứng có thành tích trung bình của bật xa tại chổ nhỉnh hơn so với nhóm thực nghiệm. Tuy nhiên, xét theo chỉ số t – student thì ( ttính < tbảng ) kết quả trên giữa hai nhóm không có sự khác biệt đáng kể (p < 0.05). Có ý nghĩa thống kê.
- Hệ số biến thiên Cv < 10 % mẫu được đánh giá là có độ đồng nhất.
- Sai số tương đối  < 0.05 giá trị trung bình mẫu đủ tính đại diện.
Bảng 3.4. So sánh thành tích nhảy xa kiểu ngồi giữa 2 nhóm trước thực nghiệm
Kết quả từ bảng 3.4 cũng cho thấy thành tích kiểm tra trước khi tổ chức thực nghiệm ở nội dung nhảy xa kiểu ngồi của nhóm đối chứng nhỉnh hơn so với nhóm thực nghiệm, nhưng xét theo chỉ số t – student thì ( ttính < tbảng ) kết quả giữa hai nhóm không có sự khác biệt đáng kể (p < 0.05). Có ý nghĩa thống kê.
- Hệ số biến thiên Cv < 10 % mẫu được đánh giá là có độ đồng nhất.
- Sai số tương đối  < 0.05 giá trị trung bình mẫu đủ tính đại diện.
Kết quả trên chứng tỏ giữa hai nhóm không có sự khác biệt đáng kể. Điều này cũng được minh họa khá rõ ở biểu đồ 1.

Biểu đồ 1. Thành tích bật xa tại chỗ và nhảy xa kiểu ngồi của 2 nhóm trước thực nghiệm.
Từ những kết quả thu được ở trên có thể nhận xét: Trước khi tiến hành thực nghiệm, thông qua 2 chỉ tiêu khảo sát ở hai nhóm không có sự khác biệt đáng kể. Sự khác biệt giữa hai nhóm ở các chỉ tiêu đánh giá chỉ là ngẫu nhiên ở ngưỡng xác suất p < 0.05. Hay nói cách khác trình độ ban đầu của hai nhóm thực nghiệm và đối chứng về cơ bản là tương đương nhau, đảm bảo độ tin cậy để tiến hành thực nghiệm sư phạm.
3.3. Đánh giá hiệu quả ứng dụng các bài tập bổ trợ chuyên môn nhằm nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9 Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
Sau 12 tuần thực nghiệm, chúng tôi tiến hành kiểm tra trình độ của hai nhóm. Kết quả kiểm tra sau thực nghiệm được giới thiệu ở các bảng: 3.5; 3.6; 3.7:
* So sánh kết quả bật xa tại chổ giữa hai nhóm:
Bảng 3.5: So sánh thành tích bật xa tại chổ giữa hai nhóm trước và sau thực nghiệm sư phạm.
Những thông số từ bảng 3.5 cho thấy kết quả bật xa tại chỗ của 2 nhóm, sau 12 tuần tập luyện có sự tăng trưởng thành tích rõ rệt so với trước thực nghiệm, với giá trị của ( W% bật xa tại chổ nhóm thực nghiệm = 4.62 > W% bật xa tại chổ nhóm đối chứng = 1.40 ). Sự khác biệt giữa hai lần là có ý nghĩa thống kê.
Điều này chứng tỏ tập luyện bình thường theo chương trình hiện hành cũng mang lại hiệu quả cho nam học sinh.
* So sánh thành tích nhảy xa kiểu ngồi giữa hai nhóm:
Bảng 3.6: So sánh thành tích nhảy xa kiểu ngồi của hai nhóm trước và sau thực nghiệm sư phạm:
Nhìn vào bảng 3.6 cho thấy thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nhóm thực nghiệm có sự tăng trưởng cao hơn so với nhóm đối chứng với ( W% nhảy xa nhóm thực nghiệm = 7.73 > W% nhảy xa nhóm đối chứng = 1.19 ). Sự khác biệt giữa hai lần là có ý nghĩa thống kê.
Biểu đồ 2: Thành tích bật xa tại chỗ và nhảy xa kiểu ngồi của nhóm đối chứng và nhóm thực nghiệm trước và sau thực nghiệm.

3.4. Đánh giá nhịp độ tăng trưởng cả 2 nhóm trước thực nghiệm và sau thực nghiệm
Bảng 3.7: So sánh nhịp tăng trưởng giữa 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng sau thực nghiệm ( W% )
Xét về nhịp độ tăng trưởng thông qua hai chỉ tiêu đánh giá được biểu diễn ở bảng 3.7 cho thấy có sự khác biệt rất rõ rệt giữa 2 nhóm. Nhóm thực nghiệm tăng thành tích nhảy xa sau 12 tuần thực nghiệm. Tuy nhiên, sự tăng trưởng thành tích ở nhóm thực nghiệm cao hơn nhiều so với nhóm đối chứng. Tổng nhịp độ tăng trưởng sau 12 tuần tập luyện của nhóm thực nghiệm là W= 12.35 % và của nhóm đối chứng với W= 2.59 %.
Những phân tích trên chứng tỏ rằng, việc áp dụng hệ thống các bài tập bổ trợ chuyên môn đưa vào tập luyện ở đối tượng nghiên cứu đã phản ánh tính hiệu quả rõ rệt.
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

4.1. Kết luận
Từ những kết quả nghiên cứu trên cho phép rút ra một số kết luận như sau:
1/. Thông qua các bước nghiên cứu chặt chẽ, đề tài bước đầu đã xác định được 02 đánh giá thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh lớp Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang., đảm bảo đủ độ tin cậy đó là:
- Bật xa tại chổ.
- Nhảy xa kiểu ngồi.
Đề tài đã lựa chọn và xác định được 10 bài tập:
- Chạy 30m tốc độ cao (s) - Bật nhảy đổi chân (lần/30s)
- Chạy 30m xuất phát cao (s) - Đứng lên ngồi xuống trên một
chân (lần /30s)
- Lò cò trên một chân (lần/ 30s) - Bật xa tại chỗ (cm)
- Nhảy dây (lần/30s) - Bật nhảy trên hố cát (lần/30s)
- Bật cao tại chổ (cm) - Ngồi xổm bật cóc 20m
Để huấn luyện phát triển nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh lớp 9.
2/. Kiểm chứng trong thực tiễn chứng tỏ tính ưu việt của hệ thống bài tập được lựa chọn trước những bài tập hiện hành trong việc phát triển nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi của nam học sinh, với mức tăng trưởng của nhóm thực nghiệm cao hơn hẳn so với nhóm đối chứng sau 12 tuần thực nghiệm sư phạm.
( W = 7.73 % nhóm thực nghiệm, và W = 1.19 % nhóm đối chứng )
4.2. Kiến nghị
- Có thể ứng dụng các bài tập bổ trợ chúng tôi nghiên cứu trong đề tài để đánh giá sự phát triển nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho đối tượng là nam học sinh Trường THCS Núi Sập – Thoại Sơn – An Giang.
- Có thể tham khảo và ứng dụng 10 bài tập đã được đề xuất trong đề tài vào quá trình giảng dạy để phát triển nâng cao thành tích nhảy xa kiểu ngồi cho nam học sinh.