SINH HỌC 8
Nêu thành phần cấu tạo của máu và vai trò các thành phần của máu?

Kiểm tra bài cũ
Trong lịch sử phát triển y học, con người đã biết truyền máu, song rất nhiều trường hợp tử vong. Sau này cũng đã tìm được nguyên nhân là do truyền máu thì máu bị đông lại. Vậy yếu tố nào gây nên và theo cơ chế nào ?
ĐÔNG MÁU
VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
Tiết 15
Bài 15
I . Đông máu :
Bài 15
ĐÔNG MÁU
VÀ NGUYÊN TẮC TRUYỀN MÁU
- y/c hs đọc thông tin sgk
* Sơ đồ cơ chế quá trình đông máu :
Máu
lỏng
Tế bào máu
Huyết tương
vỡ
enzim
Chất sinh tơ máu
Ca2+
Huyết thanh
Khối máu đông
Tơ máu
Hồng cầu
Bạch cầu
Tiểu cầu
* Sơ đồ cơ chế quá trình đông máu :
Máu
lỏng
Tế bào máu
Huyết tương
Vỡ
enzim
Chất sinh tơ máu
Ca2+
Huyết thanh
Khối máu đông
Tơ máu
Hồng cầu
Bạch cầu
Tiểu cầu

Sự đông máu có ý nghĩa gì đối với sự sống?

Sự đông máu liên quan tới yếu tố nào của máu?


Máu không chảy ra khỏi mạch nữa là nhờ đâu?


Tiểu cầu đóng vai trò gì trong quá trình đông máu?
Giúp bảo vệ cơ thể không mất máu khi bị thương
Liên quan tới tiểu cầu là chủ yếu và có sự tham gia của ion Ca2+ có trong huyết tương
Nhờ búi tơ máu ôm giữ các tế bào máu làm thành khối máu đông bịt kín vết thương
Tiểu cầu vỡ giải phóng enzim tham gia vào quá trình đông máu
I. ĐÔNG MÁU
Thảo luận nhóm để hoàn thành vào PHT: 5’
I . Đông máu :
Là một cơ chế bảo vệ cơ thể để chống mất máu .
Khi máu ra khỏi thành mạch va chạm vào bờ vết rách. Các tiểu cầu bị vỡ giải phóng enzim. Enzim kết hợp với ion Ca2+ biến chất sinh tơ máu thành tơ máu. Tơ máu kết thành mạng lưới ôm giữ các tế bào máu tạo thành khối máu đông.

Bảo vệ cơ thể chống mất máu khi bị thương chảy máu
- Đông máu :
- Cơ chế :
- Vai trò :
II. Các nguyên tắc truyền máu :
1. Các nhóm máu ở người :
- Y/c hs đọc thí nghiệm sgk
Hồng cầu ở người có những kháng nguyên nào?
Huyết tương người có những loại kháng thể nào?
Chúng có gây kết dính hồng cầu không?
Ở người có những nhóm máu nào?
ở người có 4 nhóm máu: O,A, B, AB
Hồng cầu người có 2 loại kháng nguyên là : A và B
Huyết tương máu của người có hai loại kháng thể
là  (gây kết dính A) và  (gây kết dính B). Chúng
có gây kết dính hồng cầu máu người.
* Dựa vào thông tin sgk trả lời các câu hỏi sau :
Hồng cầu không bị kết dính
Hồng cầu bị kết dính
O
A
B
AB
Bảng : kết quả thí nghiệm phản ứng giữa các nhóm máu
O O
A A
B B
AB AB
Đánh dấu chiều mũi tên để phản ánh mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu để không gây kết dính hồng cầu trên sơ đồ sau :
O O
A A
B B
AB AB
Sơ đồ mối quan hệ giữa cho và nhận
các nhóm máu
Ở người có 4 nhóm máu : A, B, AB, O
Sơ đồ mối quan hệ cho và nhận giữa các nhóm máu.
O O
A A
B B
AB AB
1. Các nhóm máu ở người :
2. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
Máu có cả kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm O được không? Vì sao?

Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được không? Vì sao?

Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV...) có thể truyền cho người khác được không? Vì sao?
Máu có cả kháng nguyên A và B không truyền cho người có nhóm máu O được vì sẽ bị kết dính hồng cầu.
Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được vì không bị kết dính hồng cầu.
Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV...) không được đem truyền cho người khác vì sẽ gây nhiễm các bệnh này cho người được truyền máu
2. Các nguyên tắc cần tuân thủ khi truyền máu
- Khi truy?n m�u c?n x�t nghi?m tru?c d? :
+ Truy?n nhĩm m�u ph� h?p d?m b?o h?ng c?u ngu?i cho khơng b? ngung k?t trong m�u ngu?i nh?n
+ Truy?n m�u khơng cĩ m?m b?nh .
+ Truy?n t? t? .
Ở Việt Nam lấy ngày 7 tháng 4
là ngày HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
Lợi ích của việc hiến máu.
* Củng cố luyện tập:
1/. Chọn câu trả lời đúng : tế bào máu nào tham gia chủ yếu vào quá trình đông máu ?
a/. Hồng cầu b/. Tiểu cầu .
c/. Bạch cầu. d/. Huyết tương.
Đáp án : b

2/ Người có nhóm máu AB truyền được cho người có nhóm máu:
Nhóm máu AB
Nhóm máu A
Nhóm máu B
Nhóm máu O
* Hướng dẫn hs tự học ở nhà
Học bài và trả lời câu hỏi trong sách giáo khoa
Đọc mục “ Em có biết ”
Ôn lại kiến thức hệ tuần hoàn ở lớp thú
Chuẩn bị bài : “ Tuần hoàn máu và lưu thông bạch huyết ”
SINH HỌC 8
XIN CHÂN THÀNH CÁM ƠN THẦY CÔ VÀ
CÁC EM HỌC SINH ĐẾN THAM DỰ.