CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ
VỀ DỰ GIỜ
LỚP 10C4
KIỂM TRA BÀI CŨ
Tìm những biện pháp nghệ thuật có trong câu thơ sau:
“Bàn tay ta làm nên tất cả
Có sức người sỏi đá cũng thành cơm”.
(Hoàng Trung Thông)
Hoán dụ: “Bàn tay ta” chỉ người lao động và sức mạnh lao động cải tạo thiên nhiên, xã hội của con người.
Ẩn dụ: “Sỏi đá, cơm”.
=> Thành quả lao động.
TH?C H�NH PH�P TU T?
?N D? V� HỐN D?

Tiếng việt_ Tiết 45
I. Ẩn dụ:
1. Bài tập:
“Thuyền ơi có nhớ bến chăng
Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền (Ca dao)
“Trăm năm đành lỗi hẹn hò
Cây đa bến cũ, con đò khác đưa”.
(Ca dao)


THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ




a. Nội dung ý nghĩa khác:
- Thuyền: cử động ngược xuôi-> người con trai (so sánh ngầm).
Bến: cố định, thụ động, chờ đợi-> cô gái (so sánh ngầm).
- Cây đa bến cũ: (những vật cố định) nơi hai người gặp nhau, hẹn hò-> Kỉ niệm tình yêu(so sánh ngầm).
Con đò: người con trai (so sánh ngầm).
Cô gái lấy một người khác làm chồng (vì lí do chủ quan hoặc khách quan)

THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
Ẩn dụ:
1.Bài tập




b. Điểm khác nhau:
-Thuyền – bến -> Tình yêu chung thủy của cô gái với chàng trai.
Cây đa bến cũ ->Những người có quan hệ tình cảm gắn bó nhưng phải xa nhau vì điều kiện nào đó.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
Ẩn dụ:
1.Bài tập
“Dưới trăng quyên đã gọi hè,
Đầu tường lửa lựu lập lòe đâm bông”.
(Nguyễn Du- Truyện Kiều)

“ Lửa lựu”: hoa lựu đỏ như lửa.
=> Cảnh mùa hè hiện lên sinh động, đầy màu sắc.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
Ẩn dụ:
1. Bài tâp:
2. Khái niệm: Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật, hiện tượng khác có nét tương đồng với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
I. Ẩn dụ:

"D?u xanh cĩ t?i tình gì,
M� h?ng d?n qu� n?a thì chua thơi".
(Nguy?n Du, Truy?n Ki?u)
D?u xanh: tu?i tr?.
M� h?ng: ngu?i con g�i tr?, d?p.
?Nguy?n Du d�ng nh?ng b? ph?n c?a co th? " d?u", " m�" d? ch? con ngu?i.
N�ng Ki?u.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
II. Hoán dụ:
1. Bài tập:
“Áo nâu liền với áo xanh,
Nông thôn liền với thị thành đứng lên”.
(Tố Hữu, Ba mươi năm đời ta có Đảng)
Áo nâu: chỉ người nông dân.
Áo xanh: chỉ người công nhân.
-> Lấy trang phục để chỉ con người.
=> Mối quan hệ khăng khít của liên minh công- nông.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
II. Hoán dụ:
1.Bài tập:
2.Khái niệm: Hoán dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm bằng tên của một sự vật, hiện tượng, khái niệm khác có quan hệ gần gũi với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
II. Hoán dụ:
1. Bài tập: “ Thôn Đoài thì nhớ thôn Đông,
Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào”.
(Nguyễn Bính, Tương tư)
a. Phân biệt ẩn dụ và hoán dụ:
- Hoán dụ: “Thôn Đoài, thôn Đông” chỉ người thôn Đoài và người thôn Đông.
- Ẩn dụ: “Cau thôn Đoài, giầu không thôn nào”.
=> Chỉ những người đang tương tư trong tâm trạng yêu đương.

THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
III. Phân biệt ẩn dụ và hoán dụ:
1. Bài tập:
b. Sự khác nhau:
“ Thôn Đoài thì nhớ thôn Đông”: Cách nói sử dụng phép tu từ hoán dụ người nói đến cụ thể là người thôn Đoài và thôn Đông.
“ Thuyền ơi có nhớ bến chăng…”: Cách nói sử dụng phép tu từ ẩn dụ, người nói chung chung nhưng đặt trong tình huống giao tiếp nhất định thì người nghe hoàn toàn có thể hiểu được người nói muốn nói gì.
.
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
III. Phân biệt ẩn dụ và hoán dụ:
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
2.Giống nhau :
Lấy tên sự vật, hiện tượng này để gọi tên, sự vật, hiện tượng khác .
III. Phân biệt ẩn dụ và hoán dụ:
THỰC HÀNH PHÉP TU TỪ ẨN DỤ VÀ HOÁN DỤ
3. Khác nhau:
III. Phân biệt ẩn dụ và hoán dụ:
4. HƯỚNG DẪN TỰ HỌC:
a. Bài vừa học:
1. Đặt câu trong đó có sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ và hoán dụ.
2. Tìm những câu thơ trong các bài thơ đã học từ đầu năm lớp 10 đến giờ có hình ảnh ẩn dụ và hoán dụ.
3. Viết đoạn văn có sử dụng hai biện pháp tu từ ẩn dụ và hoán dụ.
b. Bài sắp học: Trả bài viết số 3



BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY KẾT THÚC
XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN!
11