Nhiệt liệt chào mừng quý thầy cô giáo về dự giờ tiết Ngữ Văn 7

KIỂM TRA BÀI CŨ
? Đọc thuộc lòng bài thơ “Qua Đèo Ngang”của Bà Huyện Thanh Quan?
? Trình bày tâm trạng nhà thơ trước cảnh vật Đèo Ngang?
Tiết 33: Văn bản
bạn đến chơi nhà
Nguyễn Khuyến
I. Tìm hiểu chung:
1.Tác giả:
Nguyễn Khuyến (1835-1909) Quê ở Vị Hạ - Yên Đổ - Bình Lục- Hà Nam.
- Còn được gọi là Tam Nguyên Yên Đổ.
-Ông là nhà thơ lớn của dân tộc và được xem là nhà thơ của làng cảnh Việt Nam.

Bạn đến chơi nhà

Đã bấy lâu nay, bác tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta!

Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.


Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.

Đã bấy lâu nay, bác tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta!

B?N D?N CHOI NH�

Giới thiệu
tình huống
Trình
bày
hoàn
cảnh
Quan niệm
về tình bạn


Kết cấu độc đáo, không theo quy cách
ĐỀ - THỰC - LUẬN – KẾT
“Đã bấy lâu nay, bác tới nhà”.
Thời gian (lâu rồi)
Xưng hô thân mật, tôn trọng.
II.Phân tích:
1. Cảm xúc khi bạn đến chơi:
-> Lời chào tự nhiên, vồn vã, là một tiếng reo vui, đầy hồ hởi.
=> Niềm xúc động, vui sướng vô hạn khi có bạn đến thăm.

- Tr? - v?ng
- Ch? - xa

Tr? th?i di v?ng, ch? th?i xa
Ao sõu nu?c c?, khụn ch�i cỏ
Vu?n r?ng, r�o thua khú du?i g�
C?i ch?a ra cõy, c� m?i n?
B?u v?a r?ng r?n, mu?p duong hoa
D?u trũ ti?p khỏch, tr?u khụng cú
2. Hoàn cảnh tiếp bạn:
khụng cú mún
cao sang dói b?n
Những thứ có sẵn - “cây nhà lá vườn”
Không bắt được
Món ngon
nhưng
Không có món ngon vườn nhà để đãi bạn
Món dân dã

cải , cà , bầu ,
mướp
nhưng
Không có món ăn dân dã để đãi bạn

Đầu trò tiếp khách, trầu không có,



Không có cả trầu để tiếp bạn
Nhận xét về 6 câu thơ, có 2 ý kiến:
1- Nguyễn Khuyến không có gì tiếp bạn vì gia cảnh ông rất nghèo.
2-Tỏc gi? núi quỏ lờn cho vui v? cuộc sống thanh bạch của mình .
Em đồng ý với ý kiến nào?
Vì sao?


Gi?ng di?u dớ d?m dựa vui.
-Trẻ –vắng
Chợ – xa

2. Hoàn cảnh tiếp bạn:
=> không có món
cao sang đãi bạn
-cá - khó chài
gà - khó bắt
-cải - chưa ra cây
-cà – mới nụ...
=> không có món ăn “cây nhà lá vườn”
đãi bạn.
-Trầu
=> không có cả trầu
Cách nói phóng đại.
Bác đến chơi đây, ta với ta!
ta với ta:
nhà thơ và người bạn
3. Quan niệm về tình bạn



III.Tổng kết:
1/ Nghệ thuật:


2/ Nội dung, ý nghĩa:
- Lập ý bất ngờ
- Ngôn ngữ thơ bình dị, giọng thơ hóm hỉnh.
Cố tình dựng lên tình huống khó xử khi bạn đến chơi, để thể hiện một tình bạn chân thành, đậm đà, thắm thiết.
Bài thơ thể hiện một quan niệm đẹp về tình bạn, quan niệm đó vẫn còn có ý nghĩa, giá trị lớn trong cuộc sống của con người hôm nay.
* Ngôn ngữ ở bài Bạn đến chơi nhà có gì khác với ngôn ngữ ở đoạn thơ Sau phút chia li đã học?
*So sánh cụm từ “ta với ta” trong bài thơ Bạn đến chơi nhà của Nguyễn Khuyến với cụm từ “ ta với ta” trong bài thơ Qua Đèo Ngang của Bà Huyện Thanh Quan.

Thảo luận nhóm
15
14
13
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
60
59
58
57
56
55
54
53
52
51
40
39
38
37
36
35
34
33
32
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
50
49
48
47
46
45
44
43
42
41
15
14
13
12
11
10
9
8
7
6
5
4
3
2
1
60
59
58
57
56
55
54
53
52
51
40
39
38
37
36
35
34
33
32
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
50
49
48
47
46
45
44
43
42
41
0


Tiết 33 Bạn đến chơi nhà
- Nguyễn Khuyến -
IV. Luyện tập
1. Ngôn ngữ ở bài " Bạn đến chơi nhà" có gì khác với ngôn ngữ ở đoạn thơ "Sau phút chia li" đã học?

* Hình thức giống nhau, đều kết thúc bài thơ.
* ý nghĩa và sắc thái biểu cảm hoàn toàn khác nhau:



2. So sỏnh cụm từ " ta với ta" ở bài này so với bài Qua Đèo Ngang của Bà Huyện Thanh Quan đã học?