TIẾT 10:
CA DAO, DÂN CA
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH CẢM GIA ĐÌNH
I. TÌM HIỂU CHUNG
*Khái niệm ca dao, dân ca
Em hãy cho biết ca dao, dân ca là gì?
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Dân ca: Những sáng tác dân gian kết hợp lời và nhạc, tức là những câu hát dân gian trong diễn xướng.
2. Ca dao: lời thơ của dân ca và những bài thơ dân gian mang phong cách nghệ thuật chung với lời thơ của dân ca.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Công cha như núi ngất trời,
Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông.
Núi cao biển rộng mênh mông,
Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!
Bài 1
Công cha, nghĩa mẹ được thể hiện ở chín chữ cù lao. 
Sinh (đẻ)
Cúc (nâng đỡ)
Phủ ( vuốt ve)
Súc ( cho bú, cho ăn)
Trưởng (nuôi cho lớn)
Dục (dạy dỗ)
Cố ( trông nom)
Phục (theo dõi để uốn nắn) 
Phúc ( che chở)
Công cha như núi ngất trời,
Nghĩa mẹ như nước ở ngoài biển Đông.
Núi cao biển rộng mênh mông,
Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi!
1. Bài 1
- Nội dung: Ca ngợi công lao trời biển của cha mẹ đối với con cái và bổn phận trách nhiệm của con cái đối với cha mẹ.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Nghệ thuật:
+ Thể thơ lục bát, giọng điệu ngọt ngào của điệu hát ru.
+ Hình ảnh so sánh đặc sắc.
+ Từ láy: mênh mông. 
+ Điệp từ: núi, biển.
Ơn cha nặng lắm ai ơi
Nghĩa mẹ bằng trời chín tháng cưu mang
Công lao cha mẹ không gì so sánh nổi
Những bài ca dao có nội dung tương tự
Công cha như núi Thái Sơn
…….
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
Nuôi con mẹ héo vóc hình
Cạn bầu sữa ngọt mà tình không vơi.
Lên non mới biết non cao
Nuôi con mới biết công lao mẫu từ.
Con cái phải có nghĩa vụ biết ơn và kính yêu cha mẹ.
Anh em nào phải người xa,
Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân.
Yêu nhau như thể tay chân,
Anh em hòa thuận, hai thân vui vầy.
Bài 4
Anh em nào phải người xa,
Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân.
Yêu nhau như thể tay chân,
Anh em hòa thuận, hai thân vui vầy.
Bài 4
2. Bài 4
- Nội dung: Bài ca dao là tiếng hát về tình cảm anh em thân thương, ruột thịt; Nhắc nhở: anh em phải hòa thuận, nương tựa vào nhau để cha mẹ vui lòng.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Nghệ thuật:
+ Lối so sánh cụ thể.
Anh em như thể chân tay
Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần.
Những bài ca dao có nội dung tương tự
Chị em như chuối nhiều tàu
Tấm lành che tấm rách, đừng nói nhau nặng lời.
Khôn ngoan đối đáp người ngoài
Gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau.
III. Tổng kết
Ghi nhớ sgk
Bài ca dao số 4 nêu lên đạo lí sống tốt đẹp nào trong gia đình?
Anh em trong gia đình phải luôn yêu thương, đoàn kết với nhau
Thể thơ được sử dụng chủ yếu trong những bài ca dao trên là gì?
Thể lục bát và lục bát biến thể
Trong chùm những câu hát về tình cảm gia đình, bài ca dao thứ nhất là lời của ai?
Mẹ nói với con