V
BÀI GIẢNG
Ậ
T
Í
L
7
Câu hỏi 1: Khi nào ta nhận biết được ánh sáng?
Câu trả lời: khi có ánh sáng truyền vào mắt ta
Câu hỏi 2: Nguồn sáng là gì?
Câu trả lời: Nguồn sáng là vật tự nó phát ra ánh sáng
Câu hỏi 3: Vật sáng là gì?
Câu trả lời: gồm nguồn sáng và những vật tự hắt lại ánh sáng chiếu vào nó.
Câu hỏi 4: Kể tên một vài nguồn sáng mà em biết?
Câu trả lời: mặt trời, đèn pin, bóng đèn điện, ngọn nến…..
6


CHỦ ĐỀ: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
ĐƯỜNG TRUYỀN CỦA ÁNH SÁNG
TIA SÁNG VÀ CHÙM SÁNG
ỨNG DỤNG ĐỊNH LUẬT TRUYỀN THẲNG CỦA ÁNH SÁNG
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
I. Đường truyền của ánh sáng:
1. Thí nghiệm.
Bố trí thí nghiệm như hình 2.1
?Ánh sáng từ dây tóc bóng đèn truyền trực tiếp đến mắt ta theo ống thẳng hay ống cong ?
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
I. Đường truyền của ánh sáng:
2. Kết luận.
1. Thí nghiệm.
Đường truyền của ánh sáng trong không khí là đường ……...
thẳng
Định luật truyền thẳng của ánh sáng:
Trong môi trường trong suốt và đồng tính ánh sáng truyền đi theo đường thẳng.
Môi trường trong suốt là gì ?
Môi trường đồng tính là gì ?
 Là môi trường có cùng tính chất.
 Là môi trường cho ánh sáng đi qua gần như hoàn toàn: không khí, nước, thủy tinh,….
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
I. Đường truyền của ánh sáng:
II. Tia sáng và chùm sáng
1. Tia sáng.
- Quy ước biểu diễn đường truyền của ánh sáng bằng một đường thẳng có mũi tên chỉ hướng gọi là tia sáng.
Tia sáng
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
I. Đường truyền của ánh sáng:
II. Tia sáng và chùm sáng
1. Tia sáng.
2. Chùm sáng.
Chùm sáng song song gồm các tia sáng ..……………..… trên đường truyền của chúng.
không giao nhau
Chùm sáng hội tụ gồm các tia sáng ..………… trên đường truyền của chúng.
giao nhau
Chùm sáng phân kì gồm các tia sáng ..………… trên đường truyền của chúng.
loe rộng ra
Có 3 loại chùm sáng thường gặp:
Giao nhau
Không giao nhau
Loe rộng ra
Chùm sáng bao gồm nhiều tia sáng hợp thành.
- Chùm sáng song song
- Chùm sáng hội tụ
- Chùm sáng phân kì
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền trẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
a. Bóng tối .
Đèn pin
Miếng bìa
Màn chắn
Vùng tối
Vùng sáng
-> Có vùng sáng trên màn chắn vì có ánh sáng từ ngọn đèn chiếu tới.
-> Có vùng tối trên màn chắn vì ánh sáng từ ngọn đèn chiếu tới màn chắn đã bị miếng bìa chắn lại.
* Thí nghiệm 1: (hình 3.1)
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền trẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
Nhận xét:
Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có một vùng không nhận được ánh sáng từ…………….. tới gọi là bóng tối
nguồn sáng
Bóng tối nằm ở phía sau vật cản, không nhận được ánh sáng từ nguồn sáng truyền tới.
a. Bóng tối .
b. Bóng nữa tối .
1
2
3
Vùng bóng tối
Vùng được chiếu sáng đầy đủ
Vùng bóng nửa tối
=>Vì vùng này chỉ nhận một phần ánh sáng từ ngọn đèn điện truyền tới.
Đèn điện
* Thí nghiệm 2: (hình 3.2)
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền trẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
Nhận xét:
Trên màn chắn đặt phía sau vật cản có vùng chỉ nhận được ánh sáng từ……………………….........tới gọi là bóng nữa tối
một phần của nguồn sáng
Bóng nửa tối nằm ở phía sau vật cản, nhận được ánh sáng từ một phần của nguồn sáng truyền tới.
a. Bóng tối .
b. Bóng nữa tối .
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền thẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
2. Nhật thực – nguyệt thực.
a. Nhật thực
Nhật thực xảy ra vào ban ngày. Khi đó Mặt Trời, Mặt Trăng,Trái Đất cùng nằm trên một đường thẳng, Mặt Trời bị Mặt Trăng che khuất.
Mặt trăng
Trái Đất
MẶT TRỜI
Nhật thực toàn phần
Nhật thực 1 phần
a. Nhật thực
Nhật thực một phần
Khi đứng ở vị trị bóng tối hay bóng nửa tối ta mới quan sát được hiện tượng Nhật thực toàn phần.Vì sao em khẳng định như vậy?
 Đứng ở chỗ bóng tối. Vì đứng ở vị trí bóng tối ta không nhìn thấy Mặt Trời ta gọi là có Nhật thực toàn phần.
Khi nào mới quan sát được hiện tượng Nhật thực một phần ?
 Khi đứng ở chỗ bóng nửa tối ta nhìn thấy một phần mặt trời ta gọi là có nhật thực 1 phần.
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền trẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
2. Nhật thực – nguyệt thực.
Vùng tối (hay bóng nửa tối) trên Trái Đất cho ta thấy hiện tượng Nhật thực toàn phần (hoặc 1 phần).
a. Nhật thực
Nhật thực xảy ra vào ban ngày, khi đó Mặt Trời, Mặt Trăng,Trái Đất cùng nằm trên một đường thẳng, Mặt Trời bị Mặt Trăng che khuất.
Tiết 2- Bài 2+3: Chủ đề: SỰ TRUYỀN ÁNH SÁNG
III. Ứng dụng định luật truyền trẳng của ánh sáng
1. Bóng tối – bóng nửa tối.
2. Nhật thực – nguyệt thực.
a. Nhật thực
b. Nguyệt thực
Nguyệt thực xảy ra ban đêm. Khi đó, Mặt Trời,Trái Đất, Mặt Trăng cùng nằm trên một đường thẳng, Mặt Trăng bị trái đất che khuất không được mặt trời chiếu sáng.
Mặt trăng
Trái Đất
Hình 3.4
2
3
1
A
MẶT TRỜI
? Hãy chỉ ra trên hình Mặt trăng ở vị trí nào thì người đứng ở điểm A trên trái đất thấy trăng sáng, thấy có nguyệt thực ?
-> Mặt Trăng ở vị trí 2 và 3 thì người đứng tại A trên Trái Đất thấy trăng sáng
và ở vị trí 1 thí thấy có nguyệt thực
b. Nguyệt thực