NGỮ VĂN 7
CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI TIẾT HỌC
GIÁO VIÊN: DOÃN DUY NIÊN - TRƯỜNG THCS
YÊN TRUNG - THẠCH THẤT - HÀ NỘI
…Quê hương là gì hả mẹ
Mà cô giáo dạy phải yêu?
Quê hương là gì hả mẹ
Mà ai đi xa cũng nhớ nhiều?...
( Đỗ Trung Quân- Quê hương)
Tiết 10
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG,
ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
CHỦ ĐỀ
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
I. TÌM HIỂU CHUNG:
Tiết trước các em đã được
học ca dao, dân ca, những
câu hát về chủ điểm nào?
Tình yêu quê hương, đất nước, con người là một trong những chủ đề góp phần thể hiện đời sống tâm hồn, tình cảm của người Việt Nam.
1. Đọc:
Văn bản thuộc thể loại gì?
- Thể loại: ca dao - dân ca
Văn bản được viết theo
thể thơ gì?
- Thể thơ: lục bát, lục bát biến thể.
Phương thức biểu đạt?
- PTBĐ: biểu cảm
2. Tìm hiểu văn bản



Thành Hà Nội năm cửa chàng ơi!
Sông Lục Đầu sáu khúc nước chảy xuôi một dòng.
Nước sông Thương bên đục bên trong,
Núi Đức Thánh Tản thắt cổ bồng lại có thánh sinh.
Đền Sòng thiêng nhất xứ Thanh,
Ở trên tỉnh Lạng có thành tiên xây.



Ở đâu năm cửa nàng ơi
Sông nào sáu khúc nước chảy xuôi một dòng?
Sông nào bên đục, bên trong?
Núi nào thắt cổ bồng mà có thánh sinh?
Đền nào thiêng nhất xứ Thanh
Ở đâu mà lại có thành tiên xây?
a. Bài 1:
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
2. Tìm hiểu văn bản:
a. Bài 1:
2. Tìm hiểu văn bản
Theo em, bài ca dao 1
có thể chia làm
mấy phần?
- Bài ca dao có 2 phần.
Phần 1 là lời của ai?
Phần 2 là lời của ai?
+ Phần 1: câu hỏi của chàng trai
+ Phần 2: lời đáp của cô gái
Bài ca dao được viết theo
hình thức gì?
- Hình thức đố đáp.
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
6
HỎI
ĐÁP
Ở đâu năm cửa
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
Thành HÀ NỘI
Vũ Hải
HỎI
ĐÁP
Ở đâu năm cửa
Sông nào sáu khúc
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
SÔNG LỤC ĐẦU
Vũ Hải
Vũ Hải
Vũ Hải
Hỏi
Đáp
Ở đâu năm cửa
Sông nào sáu khúc
Sông nào bên đục, bên trong
Núi nào thắt cổ bồng
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
NÚI TẢN VIÊN
Vũ Hải
Vũ Hải
HỎI
ĐÁP
Ở đâu năm cửa
Sông nào sáu khúc
Sông nào bên đục, bên trong
Núi nào thắt cổ bồng
Đền nào thiêng nhất.. Thanh
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
ĐỀN SÒNG – Nơi thờ Liễu Hạnh công chúa
Vũ Hải
Vũ Hải
Vũ Hải
HỎI
ĐÁP
Ở đâu năm cửa
Sông nào sáu khúc
Sông nào bên đục, bên trong
Núi nào thắt cổ bồng
Đền nào thiêng nhất.. Thanh
Ở đâu…có thành tiên xây
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải
THÀNH LẠNG SƠN
Vũ Hải
Vũ Hải
HỎI
ĐÁP
Rất hóm hỉnh, bí hiểm. Chàng trai đã chọn được nét tiêu biểu của từng địa danh để hỏi.
Rất sắc sảo, những nét đẹp riêng về thành quách, đền đài, sông núi của mỗi miền quê đều được “nàng” thông tỏ.
a. Bài 1:
2. Tìm hiểu văn bản
Qua phần hỏi, ta thấy chàng trai là
một người như thế nào?
Qua phần đáp, cô gái đã thể hiện mình là
một người như thế nào?
Qua phần đối đáp, cô gái và chàng trai
đều thể hiện một tình cảm chung, đó là gì?
=> Đều có niềm tự hào và tình yêu tha thiết đối với quê hương, đất nước; thể hiện sự hiểu biết về kiến thức địa lí, lịch sử bằng hình thức đố đáp.
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
2. Tìm hiểu văn bản
d.Bài 4:
Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát,
Đứng bên tê đồng, ngó bên ni đồng, bát ngát mênh mông.
Thân em như chẽn lúa đòng đòng,
Phất phơ dưới ngọn nắng hồng ban mai.
"Ni"? "Tê"? Tiếng
của miền nào?
Phần đầu của
hai câu thơ đầu
được tác giả
sử dụng biện
pháp nghệ thuật gì?
Tác dụng?
Hai dòng thơ đầu có cấu trúc đặc biệt về từ ngữ. Sử dụng các điệp từ, đảo ngữ, đối xứng gợi tả, nhấn mạnh không gian, vẻ đẹp của cánh đồng rộng lớn mênh mông, bát ngát.
-> Thể hiện cảm xúc dạt dào trước không gian bao la.
Phần cuối của 2 câu
thơ đầu được sử dụng
biện pháp nghệ thuật
gì? Tác dụng?
- Hai câu cuối: Biện pháp so sánh -> gợi vẻ đẹp, sự trẻ trung của cô gái, tràn đầy sức xuân trước cánh đồng.
=> Bài ca dao thể hiện tình yêu, lòng tự hào, ý tình kết
bạn tinh tế và sâu sắc.
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
II. Đọc - hiểu văn bản
2. Tìm hiểu văn bản
a. Tên núi, tên sông, tên vùng đất với những nét đặc sắc về hình thể, cảnh trí, lịch sử, văn hóa của từng địa danh.
b. Tình yêu chân chất, tinh tế, niềm tự hào đối với con người, lịch sử, truyền thống văn hóa của quê hương, đất nước.
III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
- Sử dụng kết cấu lời hỏi đáp, lời chào mời, lời nhắn gửi..., thường gợi nhiều hơn tả.
- Có giọng điệu tha thiết, tự hào.
- Cấu tứ đa dạng, độc đáo.
- Sử dụng thể thơ lục bát và lục bát biến thể...
2. Ý nghĩa
Ca dao bồi đắp thêm tình cảm cao đẹp của con người đối với quê hương đất nước.
Tiết 10: NHỮNG CÂU HÁT
VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG, ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
Vũ Hải

Bốn bài ca dao sử dụng toàn bộ thể thơ lục bát
trên sáu, dưới tám
Sai
hay
Đúng
Vũ Hải
Sai
hay
Đúng

Những câu hát về tình yêu quê hương đất nước, con người thường gợi nhiều hơn tả
Vũ Hải
Sai
hay
Đúng
Những câu hát về tình yêu quê hương đất nước, con người hay nhắc đến tên sông, tên núi với những nét đặc sắc, tiêu biểu về cảnh trí, lịch sử, văn hóa…
Vũ Hải
Sai
hay
Đúng
Những câu hát về tình yêu quê hương đất nước, con người đã vẽ nên một bức tranh phong cảnh hữu tình, qua đó thể hiện tình yêu, lòng tự hào về quê hương, đất nước
23
DẶN DÒ
Học thuộc các bài ca dao, hiểu nét độc đáo về NT của mỗi bài. Thông điệp ở mỗi bài mà tác giả gửi gắm trong đó.
Soạn chuẩn bị vb: Những câu hát than thân, châm biếm (Tr.48,51) theo hệ thống câu hỏi đọc hiểu. Chú ý các bài 1,2,3 trong mỗi bài.
- Tiết sau học.

CHÚC CÁC EM
HỌC GIỎI