LỊCH SỬ THẾ GIỚI
THỜI NGUYÊN THỦY, CỔ ĐẠI VÀ TRUNG ĐẠI
Chương III
TRUNG QUỐC
THỜI PHONG KIẾN
BÀI 5: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN
Những vấn đề chính:
1
Trung Quốc thời Tần- Hán
2
Sự phát triển CĐPK dưới thời Đường
3
Trung Quốc thời Minh- Thanh
4
Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
1. Nhà Tần: 221  206 TCN
2. Nhà Hán: 206 TCN  220
3. Thời Tam Quốc: 220  280
4. Thời Tây Tấn: 265  316
5. Thời Đông Tấn: 317  420
6. Thời Nam – Bắc Triều: 420  589
7. Nhà Tuỳ: 581  618
8. Nhà Đường: 618  907
9. Thời Ngũ đại: 907  960
10. Nhà Tống: 960  1279
11. Nhà Nguyên: 1271  1368
12. Nhà Minh: 1368  1644
13. Nhà Thanh: 1644  1911
NIÊN BIỂU CÁC TRIỀU ĐẠI PHONG KIẾN Ở TRUNG QUỐC
1
Trung Quốc thời Tần- Hán
230 – 229 TCN
229 – 228 TCN
226 TCN
222 TCN
221 TCN
225 TCN
224 – 223 TCN
NHÀ TẦN
(221-206 TCN)
Sau khi Tần Thủy Hoàng lên ngôi, xã hội thay đổi như thế nào?
Quý tộc
Nông dân
công xã
Nông dân
lĩnh canh
Nông dân tự canh
Nông dân nghèo
Nông dân giàu
Địa chủ
SƠ ĐỒ SỰ HÌNH THÀNH QUAN HỆ SẢN XUẤT PHONG KIẾN
Địa tô
XH CỔ ĐẠI
XH PHONG KIẾN
Thuế
BỘ MÁY TỔ CHỨC CHÍNH QUYỀN PHONG KiẾN TẬP QUYỀN CỦA NHÀ TẦN ĐƯỢC XÂY DỰNG NHƯ THẾ NÀO?
Hoàng đế
Thừa tướng
Thái uý
Các chức
quan khác
SƠ ĐỒ TỔ CHỨC BỘ MÁY CHÍNH QUYỀN PHONG KIẾN
THỜI TẦN
Thái thú
(ở quận)
Thái thú
(ở quận)
Huyện lệnh
(ở huyện)
Huyện lệnh
(ở huyện)
Huyện lệnh
(ở huyện)
Huyện lệnh
(ở huyện)
Mở đầu xây dựng chế độ phong kiến ở Trung Quốc
Nhà Tần, Hán
Lãnh thổ nhà Tần
Lãnh thổ nhà Hán
2. Sự phát triển chế độ phong kiến dưới thời Đường (618 - 907)
Yêu cầu: Đọc thông tin SGK trang 30, 31  hoàn thành phiếu học tập.
Trường An
HOÀNG ĐẾ
Trung ương
Địa phương
Quan văn
Thừa tướng
Quan võ
Thái úy
Quận
Thái thú
Biên cương
Tiết độ sứ
Huyện
Huyện lệnh
Sơ đồ bộ máy nhà nước thời Đường
+ Tuyển chọn quan lại qua thi cử
* Kinh tế:

- Giảm tô thuế, bớt sưu dịch, chế độ quân điền
Chế độ tô, dung, điệu
GỐM THỜI ĐƯỜNG
- Thủ công nghiệp và thương nghiệp phát triển
Con đường tơ lụa
Cương vực của nhà Đường qua những năm từ ổn định cho đến khi biến động.
* Đối ngoại:
- Xâm lược mở rộng lãnh thổ
- Khởi nghĩa nông dân cuối kỳ nhà Đường
Nhà Đường sụp đổ, TQ rơi vào thời kì Ngũ đại Thập Quốc
HẾT TIẾT 1
BÀI 5: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN
( tiết 2)
3. Trung Quốc thời Minh -Thanh
Yêu cầu: Đọc thông tin SGK trang 31, 32;  hoàn thành phiếu học tập.
+ Năm 1368 cuộc khởi nghĩa do Chu Nguyên Chương lãnh đạo lật đổ nhà Nguyên.
+ Chu Nguyên Chương lên ngôi vua
lập ra nhà Minh.
+ Cuộc khởi nghĩa của Lí Tự Thành đã khiến cho nhà Minh sụp đổ.
+ Tộc Mãn Thanh ở vùng Đông Bắc Trung Quốc đánh bại Lí Tự Thành, lập ra nhà Thanh.
Nhà Minh 1368-1644.
Nhà Thanh 1644- 1911.
- Vua bãi bỏ các chức Thừa tướng, Thái úy, đặt ra 6 bộ quản lí các lĩnh vực của đất nước.
+ Quyền lực ngày càng tập trung vào tay vua: Vua nắm 6 bộ, quân đội và phân chia đất đai cho người trong hoàng tộc.
Áp bức dân tộc, mua chuộc người Hán...
SƠ ĐỒ TỔ CHỨC BỘ MÁY CHÍNH QUYỀN PHONG KIẾN THỜI MINH, THANH
- Bãi bỏ chức Thừa tướng, Thái úy. Thành lập 6 bộ, đứng đầu là Thượng thư.
Tổ chức bộ máy nhà nước ngày càng tập quyền (vua trực tiếp nắm cả quân đội).
Cố Cung - Tử Cấm Thành Bắc Kinh (Cung điện nhà Minh và nhà Thanh)
3. Trung Quốc thời Minh -Thanh
- Bị Phương Tây xâu xé
221TCN
220
907
1368
1911
618
TẦN - HÁN
ĐƯỜNG
MINH - THANH
CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN TRUNG QUỐC
Hình thành, Xác lập
Phát triển thịnh đạt
Suy yếu, sụp đổ
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
+ Nho giáo giữ vai trò quan trọng trong hệ tư tưởng phong kiến trở thành cơ sở lý luận và tư tưởng của chế độ phong kiến Trung quốc.
+ Phật giáo cũng thịnh hành, nhất là thời Đường
- Nho giáo là một thuật ngữ bắt đầu từ chữ Nho, theo Hán Tự từ Nho gồm từ nhân (người) đứng cận chữ Nhu (cần, đợi, chờ). Nho Giáo còn gọi là nhà nho, người đọc sách thánh hiền, được thiên hạ trọng dụng để dạy bảo người đời, ăn ở cho phù hợp với luân thường đạo lý.
- Người sáng lập ra Nho giáo là Khổng Tử (551-479 TCN), tên Khâu, Tự Trọng Ni người nước Lỗ, Khổng Tử đã hệ thống hóa những tri thức cũng như tư tưởng trước đây thành học thuyết gọi là Nho học hay Nho giáo.
- Nội dung của Nho giáo được thể hiện trong Tứ Thư, Ngũ Kinh. Quan điểm của nho giáo thể hiện trong Tam Cương  và Ngũ Thường 
Khổng Tử (551 - 479 TCN)
Bức bích họa tại Tân Cương
Trung Quốc trở thành quê hương thứ hai của Phật giáo
Khổng Tử (551 - 479 TCN)
- Nho giáo ảnh hưởng hầu hết các nước phong kiến phương Đông qua quá trình giao thoa và đồng hóa. 
- Ở nước ta Nho giáo xuất hiện cùng với sự đô hộ của phong kiến phương Bắc, và phát triển rất nhanh trong khoảng thời gian từ thế kỷ X-XIII. Trong thời đại ngày nay Nho giáo được chọn lọc và cần gìn giữ để phát triển những mặt tích cực của nó như coi trọng việc học, tôn sư trọng đạo, giữ gìn nét đẹp văn hóa trong lối sống gia đình...
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
+ Nho giáo giữ vai trò quan trọng trong hệ tư tưởng phong kiến là công cụ tinh thần bảo vệ chế độ phong kiến.
+ Phật giáo cũng thịnh hành, nhất là thời Đường
+ Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên
+ Thời Đường, Sử quán được thành lập
  Tư Mã Thiên (145 TCN - 86 TCN), tên tự là Tử Trường, là tác giả bộ Sử ký. Với bộ Sử ký, Tư Mã Thiên được tôn là Sử thánh, một trong Mười vị thánh trong lịch sử Trung Quốc. Tư Mã Thiên làm chức Thái sử lệnh rồi Trung thư lệnh, đời nhà Hán. Sử ký là công trình sử học lớn nhất của Trung Quốc và là một trong những quyển sử có tiếng nhất của thế giới, được Viết từ năm 109 TCN đến 92 TCN, miêu tả tổng quát về lịch sử Trung Quốc trong hơn 2500 năm từ thời Hoàng Đế đến thời Hán Vũ Đế. Sử ký có trên 526 000 chữ Hán (gồm 130 thiên), Tư Mã Thiên xếp các chương của Sử Ký thành 5 phần khác nhau: Bản kỷ, Biểu, Thư, Thế gia, Liệt truyện. Công trình này là nền tảng cho sử học Trung Hoa mãi về sau...Đặc biệt, bộ sử này còn là một trong những tác phẩm văn học ưu tú của nhân loại.
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
+ Thơ phát triển mạnh dưới thời Đường với nhiều nhà thơ nổi tiếng: Lý Bạch, Đỗ Phủ, Bạch Cư Dị,...
+ Tiểu thuyết phát triển mạnh thời Minh – Thanh: Tây Du Kí của Ngô Thừa Ân, Thủy Hử của Thi Nại Am, Tam Quốc chí của La Quán Trung, Hồng lâu mộng của Tào Tuyết Cần,...
Đỗ Phủ
Bạch Cư Dị
La Quán Trung
Ngô Thừa Ân- Tây Du Ký
Thi Nại Am- Thủy Hử
Tào tuyết Cần- Hồng Lâu Mộng
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
+ Nho giáo giữ vai trò quan trọng trong hệ tư tưởng phong kiến là công cụ tinh thần bảo vệ chế độ phong kiến.
+ Phật giáo cũng thịnh hành, nhất là thời Đường
+ Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên
+ Thời Đường, Sử quán được thành lập
+ Thơ phát triển mạnh dưới thời Đường với nhiều nhà thơ nổi tiếng: Lý Bạch, Đỗ Phủ, Bạch Cư Dị,...
+ Tiểu thuyết phát triển mạnh thời Minh – Thanh: Tây Du Kí của Ngô Thừa Ân, Thủy Hử của Thi Nại Am, Tam Quốc chí của La Quán Trung, Hồng lâu mộng của Tào Tuyết Cần,...
- Các lĩnh vực Toán, Thiên văn học , Y dược… đạt nhiều thành tựu: Cửu chương toán thuật, Bản thảo cương mục,...
- Về kĩ thuật: 4 phát minh lớn là giấy, kĩ thuật in, la bàn, thuốc súng.
* Khoa học tự nhiên:
Cửu chương toán thuật – thời Đông Hán
Tổ Xung Chi
Máy đo địa chấn Trương Hành
* Y học:
Hoa Đà
Lý Thời Trân – Bản thảo cương mục
Giấy
Thuốc súng
La bàn
Kĩ thuật in
4. Văn hóa Trung Quốc thời phong kiến
+ Nho giáo giữ vai trò quan trọng trong hệ tư tưởng phong kiến là công cụ tinh thần bảo vệ chế độ phong kiến.
+ Phật giáo cũng thịnh hành, nhất là thời Đường
+ Bộ Sử kí của Tư Mã Thiên
+ Thời Đường, Sử quán được thành lập
+ Thơ phát triển mạnh dưới thời Đường với nhiều nhà thơ nổi tiếng: Lý Bạch, Đỗ Phủ, Bạch Cư Dị,...
+ Tiểu thuyết phát triển mạnh thời Minh – Thanh: Tây Du Kí của Ngô Thừa Ân, Thủy Hử của Thi Nại Am, Tam Quốc chí của La Quán Trung, Hồng lâu mộng của Tào Tuyết Cần,...
- Các lĩnh vực Toán, Thiên văn học , Y dược… đạt nhiều thành tựu: Cửu chương toán thuật, Bản thảo cương mục,...
- Về kĩ thuật: 4 phát minh lớn là giấy, kĩ thuật in, la bàn, thuốc súng.


Vạn lý trường thành, tượng Phật,
cung điện...

Buddhist Temple, Shanghai, China
Vạn lí trường thành
Di Hòa Viên
Nam Kinh
Cố cung Bắc Kinh
Một đoạn vạn lý Trường Thành
Một đoạn vạn lý Trường Thành
Vạn Lý Trường Thành là công trình nhân tạo dài nhất thế giới ở Trung Quốc. Tổ chức Khoa học, Giáo dục và Văn hóa của Liên hiệp quốc Unesco đã công nhận Vạn Lý Trường Thành của Trung Quốc là Di sản văn hóa thế giới năm 1987.
Vạn Lý Trường Thành có nghĩa là Thành dài vạn lý, là bức tường thành nổi tiếng của Trung Quốc được xây dựng bằng đất và đá từ thế kỷ thứ 5 Trước Công Nguyên. Bức tường thành đầu tiên được xây dựng với mục đích bảo vệ người Trung hoa trước những cuộc tấn công của người Hung Nô và Mông Cổ và những bộ tộc du mục khác. Một số đoạn tường thành được xây dựng từ thế kỷ thứ 5, nhưng nổi tiếng nhất là đoạn tường thành được xây dựng dưới thời Tần Thủy Hoàng, vị hoàng đế đầu tiên của Trung Hoa. Tuy nhiên trường thành hiện nay lại được xây dựng chủ yếu dưới thời nhà Minh.
- Theo một nghiên cứu sơ bộ công bố năm 2009, độ dài của trường thành khoảng 8.850km. Nhưng theo số liệu mới công bố thì Vạn Lý Trường Thành dài 21.196km. Chiều cao trung bình của trường thành là 7m, mặt trên của trường thành rộng trung bình 5-6 m.
- Ước tính số người tham gia xây dựng công trình này lên tới 800.000 người.
- Có giả thiết cho rằng có thể nhìn thấy Vạn Lý Trường Thành từ trên mặt trăng
- Hiện nay, Vạn Lý Trường Thành là một trong những điểm tham quan du lịch nổi tiếng của Trung Quốc, lớn nhất thế giới.

Một đoạn vạn lý Trường Thành
Ảnh hưởng của văn hóa Trung Hoa ra bên ngoài
Chữ Nôm ở Việt Nam
Tôn giáo
Chữ viết