Văn bản:



< Trích: “NHỮNG NGÀY THƠ ẤU”>
-Nguyên Hồng-













TRONG LÒNG MẸ
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
1. Tác giả: Nguyễn Nguyên Hồng (1918-1982)
- Quê: Nam Định, sống chủ yếu ở Hải Phòng
- Có tuổi thơ cơ cực, cay đắng -> vốn sống, bản lĩnh.
- Nhà văn của những người cùng khổ, phụ nữ và trẻ em.
- Đa tài: sáng tác nhiều thể loại, nhất là văn xuôi.
I. TÌM HIỂU CHUNG
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
- Thể loại: Hồi kí.
2. Tác phẩm
I. TÌM HIỂU CHUNG
- Vị trí: Trích chương IV của hồi kí “Những ngày thơ ấu”-1938
- Nội dung: Viết về những kỉ niệm đau khổ thời thơ ấu của Nguyên Hồng
- Giá trị: Tiêu biểu cho phong cách của Nguyên Hồng.
Bố cục: 2 phần
+ Phần 1: từ đầu....người ta hỏi đến chứ: Cuộc đối thoại giữa Hồng và người cô
+ Phần 2: còn lại: Cuộc gặp gỡ giữa Hồng và mẹ
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
I. TÌM HIỂU CHUNG
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
1. Hoàn cảnh chú bé Hồng
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
- Hồng là kết quả của cuộc hôn nhân không tình yêu. Cha mất vì nghiện ngập, mẹ cùng túng phải đi tha hương cầu thực lâu không về.
- Anh em Hồng phải sống nhờ bà cô ruột lạnh lùng nhan hiểm.
-> Cô độc, đau khổ luôn khát khao tình yêu thương.
 => Rất đáng thương.
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
2. Tình cảm của chú bé Hồng dành cho mẹ
II. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN
a) Trong cuộc đối thoại với người cô
Người cô
Chú bé Hồng
- Cười hỏi rất kịch: Mày có muốn vào Thanh Hóa chơi với mẹ mày không?
- Toan trả lời có nhưng nhận ra ý nghĩa cay độc, giả dối của cô, cười đáp: Không!
- Giọng vẫn ngọt: Sao lại không vào?...
- Im lặng, cúi đầu, khóe mắt cay cay
Cuộc đối thoại giữa người cô và bé Hồng
Người cô
Chú bé Hồng
- Vỗ vai, cười nói: mày dại quá... vào thăm em bé chứ.
- Nước mắt ròng ròng, cười dài trong tiếng khóc: Sao cô biết mợ con có con?
- Vẫn tươi cười kể chuyện
- Cổ nghẹn ứ khóc không ra tiếng
- Đổi giọng, vỗ vai, giọng nghiêm nghị, tỏ vẻ ngậm ngùi
- Im lặng
 Người cô tâm địa độc ác, lạnh lùng, giả dối, thâm hiểm
 Chú bé Hồng đau đớn, phẫn uất, thương mẹ, căm tức những cổ tục phong kiến
Nỗi cô đơn, niềm khát khao tình mẹ của bé Hồng chiến thắng sự tàn nhẫn, vô tình của người cô và tình yêu thương mãnh liệt dành cho mẹ không thay đổi.
2. Tình cảm của chú bé Hồng dành cho mẹ
b) Khi gặp lại mẹ
- Thoáng thấy bóng mẹ: chạy đuổi theo, bối rối gọi, sợ nhầm lẫn chúng bạn cười.
- Trèo lên xe, ríu cả chân, òa lên khóc nức nở.
- Thấy những cảm giác ấm áp mơn man khắp da thịt
 Khát khao được gặp mẹ mãnh liệt, giải tỏa tâm lí, cảm xúc vỡ òa.
Hình ảnh người mẹ trong mắt Hồng
- Guong m?t tuoi sỏng
- Khụng cũm cừi, xo xỏc nhu cụ núi
- Khuụn mi?ng xinh x?n
- Hoi th? thom tho l? thu?ng
- M? vu?t ve: th?y ờm d?u vụ cựng...
Cảm nhận bằng nhiều giác quan, bằng khao khát và tình yêu
- Chớnh m? l�m H?ng khụng m?y may suy nghi d?n l?i cụ núi n?a
- Thấy những cảm giác ấm áp mơn man khắp da thịt
 Khát khao được gặp mẹ mãnh liệt, giải tỏa tâm lí, cảm xúc vỡ òa khi được ngồi trong lòng mẹ.
 Tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt
3. Nghệ thuật
- Tình huống truyện độc đáo
- Xây dựng nhân vật sinh động qua ngôn ngữ đối thoại, nội tâm.
- Kết hợp TS với MT, BC tạo nên những rung động trong lòng người đọc
- Ngôn ngữ kể chuyện giàu cảm xúc, chân thực.
Văn bản: TRONG LÒNG MẸ
4. Ý nghĩa văn bản
Tình mẫu tử là mạch nguồn tình cảm không bao giờ vơi trong tâm hồn con người.
1. Nghệ thuật
- Tình huống truyện độc đáo
- Xây dựng nhân vật sinh động qua ngôn ngữ đối thoại, nội tâm.
- Kết hợp TS với MT, BC tạo nên những rung động trong lòng người đọc
- Ngôn ngữ kể chuyện giàu cảm xúc, chân thực.
III. Tổng kết
2. Nội dung
- Nỗi cay đắng tủi cực và tình yêu thương cháy bỏng của bé Hồng đối với người mẹ bất hạnh.
- Ý nghĩa: Tình mẫu tử là mạch tình cảm mãi tuôn chảy trong tâm hồn con người.
Ghi nhớ (sgk)
IV. LUYỆN TẬP
Câu 1: Nêu ý kiến của em về nhận định: “Nguyên Hồng là nhà văn của phụ nữ và nhi đồng”?
Câu 2: Văn bản có tiêu đề “Trong lòng mẹ”, em có đồng ý với cách đặt tiêu đề ấy không ? Vì sao?
Câu 1: Nguyên Hồng là nhà văn của phụ nữ và nhi đồng
- Là nhà văn viết nhiều về phụ nữ và nhi đồng
- Dành cho phụ nữ và nhi đồng tấm lòng chan chứa thương yêu và thái độ nâng niu trân trọng
+ Diễn tả thấm thía những nỗi cơ cực, tủi nhục mà phụ nữ và nhi đồng phải gánh chịu trong xã hội cũ.
+ Thấu hiểu, trân trọng vẻ đẹp tâm hồn, đức tính cao quí của phụ nữ và nhi đồng.
Câu 2: Văn bản có tiêu đề “Trong lòng mẹ”, em có đồng ý với cách đặt tiêu đề ấy không? Vì sao?
-  HS thảo luận nhóm -> trình bày: … Đó là giây phút hạnh phúc, bộc lộ tình yêu thương mẹ của bé Hồng …
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP Ở NHÀ
- Đọc lại lại văn bản và nhớ phần ghi văn bản trong vở.
Tóm tắt văn bản.
Hoàn thành phần luyện tập trong vở.
Chuẩn bị tiết học tiếp theo: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản.
Đối với bài học ở tiết học tiếp theo:
“Tính thống nhất về chủ đề của văn bản”
+ Đọc kỹ văn bản “Tôi đi học”. Tìm chủ đề của văn bản.
+ Trả lời các câu hỏi ở mục I, II.
+ Chuẩn bị bài tập ở phần luyện tập.
TIEÁT HOÏC ÑEÁN ÑAÂY LAØ KEÁT THUÙC
CHUÙC THAÀY COÂ SÖÙC KHOEÛ, CAÙC EM HOÏC TAÄP TOÁT
TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC
CHÚC CÁC EM HỌC SINH SỨC KHỎE, HỌC TỐT
Chăm ngoan - Đoàn kết - Học giỏi