Tiếng Việt
Hướng dẫn học trang 66
BÀI 6C. SÔNG, SUỐI, BIỂN, HỒ (tiết 2)
TRƯỜNG TIỂU HỌC MINH KHAI
GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ HƯNG
Chuẩn bị sẵn sàng đồ dùng học tập, sách Hướng dẫn học Tiếng Việt 5 quyển 1.
Tập trung lắng nghe và làm theo yêu cầu của cô giáo.
Hoàn thành bài tập cô giao.
NHỮNG ĐIỀU CẦN LƯU Ý
KHỞI ĐỘNG
Nêu cách viết một lá đơn đúng quy định.
Cách viết một lá đơn đúng quy định:
+ Quốc hiệu, tiêu ngữ.
+ Địa điểm, thời gian (nơi và ngày) viết đơn.
+ Tên của đơn.
+ Nơi nhận đơn.
+ Nội dung đơn: giới thiệu bản thân, trình bày lí do viết đơn; lời hứa hẹn; lời cảm ơn.
+ Chữ kí và họ tên của người viết đơn.
GHI NHỚ
Hồ Bán Nguyệt - Hưng Yên
Đảo cò - Hưng Yên
Em hãy nêu cấu tạo của bài văn
tả cảnh.
Cấu tạo bài văn tả cảnh:
Bài văn tả cảnh thường có 3 phần:
1. Mở bài: Giới thiệu cảnh sẽ tả.
2. Thân bài: Tả từng bộ phận của cảnh hoặc sự thay đổi của cảnh theo thời gian.
3. Kết bài: Nêu nhận xét hoặc cảm nghĩ của người viết.
GHI NHỚ
Cảm ơn các em!
Thứ Sáu, ngày 15 tháng 10 năm 2021
Tiếng Việt
BÀI 6C. SÔNG, SUỐI, BIỂN, HỒ
(tiết 2)
Hướng dẫn học trang 66
MỤC TIÊU
- Lập dàn ý bài văn miêu tả cảnh sông nước.
HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
1. Hãy nói những điều em biết về biển cả.
Biển là một vùng nước mặn rộng lớn nối liền với các đại dương.
Biển có vai trò quan trọng trong việc điều hoà khí hậu cho vùng đất liền gần đó.
Biển có đa dạng về sự sống bao gồm virus, vi khuẩn, động vật nguyên sinh, tảo, thực vật, nấm và động vật sống ở biển
Biển cung cấp cho con người những thực phẩm đáng kể, chủ yếu là cá, động vật giáp xác, động vật có vú và rong biển thông qua đánh bắt trong tự nhiên hoặc nuôi nhân tạo.
Biển cũng phục vụ các mục đích khác, bao gồm cả thương mại, du lịch, khai thác khoáng sản dưới biển, điện, chiến tranh, các hoạt động giải trí như bơi, lướt sóng, đi thuyền và lặn biển.
Hiện nay, biển đang ngày càng ô nhiễm nặng nề do rác thải và các tai nạn tràn dầu... Vì vậy, mỗi chúng ta phải có ý thức bảo vệ môi trường biển.
2. Đọc đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Biển luôn thay đổi màu tuỳ theo sắc mây trời. Trời xanh thẳm, biển cũng thẳm xanh, như dâng lên cao, chắc nịch. Trời rải mây trắng nhạt, biển mơ màng dịu hơi sương. Trời âm u mây mưa, biển xám xịt, nặng nề. Trời ầm ầm dông gió, biển đục ngầu, giận dữ,.... Như một con người biết buồn vui, biển lúc tẻ nhạt, lạnh lùng, lúc sôi nổi, hả hê, lúc đăm chiêu, gắt gỏng.
a. Đoạn văn tả đặc điểm gì của biển ?
b. Để tả đặc điểm đó, tác giả đã quan sát những gì và vào thời gian nào?
c. Khi quan sát biển, tác giả đã có những liên tưởng thú vị như thế nào?
BẠN CẦN BIẾT
Liên tưởng: từ chuyện này, hình ảnh này nghĩ ra chuyện khác, hình ảnh khác, từ chuyện của người ngẫm nghĩ về chuyện của mình.
3. BÁO CÁO KẾT QUẢ EM ĐÃ LÀM
a. Đoạn văn miêu tả sự thay đổi màu sắc của mặt biển theo sắc của mây trời.
b. Để tả đặc điểm đó, tác giả đã quan sát bầu trời và mặt biển trong những thời điểm khác nhau như: khi bầu trời xanh thẳm - khi bầu trời rải mây trắng nhạt - khi bầu trời âm u mây mưa - khi bầu trời ầm ầm giông gió.
c. Khi quan sát biển, tác giả đã có liên tưởng thú vị đến tính cách của con người: biển biết buồn vui, biển lúc tẻ nhạt, lạnh lùng, sôi nổi, hả hê, đăm chiêu, gắt gỏng.
4. Đọc đoạn văn dưới đây và trả lời câu hỏi:
Con kênh này có tên là kênh Mặt Trời. Nơi đây, suốt ngày, ánh nắng rừng rực đổ lửa xuống mặt đất. Bốn phía chân trời trống huếch trống hoác. Từ lúc mặt trời mọc đến lúc mặt trời lặn không kiếm đâu ra một bóng cây để tránh nắng. Buổi sáng, con kênh còn phơn phớt màu đào, giữa trưa bỗng hoá ra một dòng thuỷ ngân cuồn cuộn loá mắt, rồi dần dần biến thành một con suối lửa lúc trời chiều. Có lẽ bởi vậy mà nó được gọi là kênh Mặt Trời.
(Theo Đoàn Giỏi)
Thuỷ ngân: kim loại lỏng, có màu trắng như bạc.
a. Con kênh được quan sát vào những thời điểm nào trong ngày?
b. Tác giả nhận ra đặc điểm của con kênh chủ yếu bằng giác quan nào?
c. Nêu tác dụng của những liên tưởng khi quan sát và miêu tả con kênh?
a. Con kênh được quan sát vào nhiều thời điểm trong ngày: suốt ngày, từ lúc mặt trời mọc đến lúc mặt trời lặn, buổi sáng, giữa trưa, lúc trời chiều.
b. Tác giả nhận ra đặc điểm của con kênh chủ yếu bằng thị giác, miêu tả sự thay đổi màu sắc của nắng nơi đây đổ lửa xuống mặt đất bốn bề trống huếch trống hoác, thấy màu sắc của con kênh biến đổi như thế nào trong ngày: buổi sáng – phơn phớt màu đào; giữa trưa – hóa thành dòng thủy ngân cuồn cuộn lóa mắt; về chiều đã biến thành một con suối lửa.
c. Tác dụng của những liên tưởng trên: giúp người đọc hình dung được cái nắng nóng dữ dội ở nơi có con kênh Mặt Trời này, đồng thời sự liên tưởng khiến cho câu văn sinh động và hấp dẫn người đọc hơn.
5. Dựa vào kết quả quan sát của mình, em hãy lập dàn ý bài văn miêu tả một cảnh sông nước (một vùng biển, một dòng sông, một con suối hay một hồ nước).
GỢI Ý DÀN Ý BÀI VĂN TẢ CON SÔNG
a. Mở bài: Giới thiệu về con sông.
b. Thân bài
- Miêu tả chung về dòng sông:
Dòng sông đó nằm ở vị trí nào?
Đó là một dòng sông tự nhiên mà có hay là do người dân đào nên?
Con sông có tên gọi là gì? Tên gọi đó do ai đặt? Cách đặt tên đó gắn liền với quan niệm hay một câu chuyện nào không?
Dòng sông đó bắt nguồn từ đâu? Chảy qua những nơi nào và đổ về đâu?
Chiều dài, bề rộng, chiều sâu của dòng sông khoảng bao nhiêu? (nếu không thể nói số đo chính xác, thì có thể so sánh với những sự vật khác để xác định kích thước)
- Miêu tả chi tiết dòng sông:
Nước sông ở đây có màu gì? (thay đổi như thế nào theo mùa)
Nước sông luôn đầy ắp quanh năm hay có sự nâng lên, giảm xuống tùy vào mùa mưa, mùa khô?
Dưới đáy sông là gì? (lớp bùn non, lớp cát sỏi…)
Thế giới sinh vật dưới sông có gì đặc biệt? (tôm, cua, cá, các loại rong, bèo…)
Hai bên bờ sông có được xây dựng bờ kè, cầu thang, cầu gỗ để tiện lên xuống dòng sông không?
c. Kết bài
Tình cảm của em dành cho con sông quê hương.
Ý nghĩa của con sông ấy đối với em và đối với quê hương em.
Gợi ý: Dòng sông quê hương ấy đã bồi đắp nên tuổi thơ tuyệt vời của em và của biết bao đứa trẻ khác ở vùng nông thôn ấy. Đến nay, dù đã lên thành phố cùng bố mẹ suốt gần năm năm rồi, mà em vẫn còn nhớ mãi hình ảnh con sông đầy ăm ắp ấy; còn nhớ mãi cảm giác ngụp lặn dưới dòng nước mát ấy. Em mong rằng, dù thời gian trôi qua, quê hương em đang từng ngày thay đổi, thì dòng sông quê hương ấy vẫn sẽ mãi hiền hòa và bao dung với người dân nơi đây như thuở nào.
Dàn ý bài văn tả cảnh sông nước
1. Mở bài: Giới thiệu con sông.
- Quê hương em thật tươi đẹp với những cảnh vật nên thơ.
- Nhưng đẹp hơn cả có lẽ là dòng sông quê em.
2. Thân bài:
a) Tả bao quát:
- Dòng sông không biết bắt nguồn từ đâu khi nghé thăm ngôi làng của em nó chảy êm ả, dịu dàng như muốn cho mọi người có đủ thời gian để ngắm nhìn làng nước trong xanh của nó.
- Dọc hai bên bờ sông là những bãi ngô, bãi khoai xanh biếc, tươi mát.
- Xa xa, khuất sau rặng tre xanh đầu làng là những cánh đồng lúa vàng tươi, mênh mông, bát ngát thẳng cánh cò bay.
b) Tả chi tiết:
- Buổi sáng:
Bầu trời trong xanh, cao vời vợi.
Những đám mây trắng như bông trôi bồng bềnh, nhè nhẹ.
Con sông mới ấm áp và hiền hòa làm sao!
Nước sông trong vắt có thể nhìn xuống tận đáy sông.
Mặt sông phẳng lì như một chiếc gương soi.
Từng đoàn thuyền đánh cá bắt đầu giương buồm, thả lưới trắng xóa cả mặt sông. Tiếng hò, tiếng hát vang lên làm xua tan mệt mỏi.

- Buổi trưa:
Những buổi trưa hè oi ả mặt sông nhuộm một vàng của nắng.
Nước sông ánh lên, lóe lên bóng nhẫy.
Một làn gió nhẹ thoáng qua, những rặng tre khẽ đu đưa như thì thầm với chị gió
Các cô bé, cậu bé rủ nhau ra sông tắm. Chúng lặn hụp, vùng vẫy, đùa giỡn thỏa thích cùng nhau.
Dòng sông ôm chúng chúng vào lòng, vui cười, đùa nghịch với chúng.
Sông dịu hiền như người mẹ đang nâng niu, săn sóc đàn con thơ ngây yêu dấu của mình.
- Buổi chiều:
Khi ông mặt trời đã bắt đầu khuất sau lũy tre xanh đầu làng, dòng sông trở nên dịu mát.
Hai bên bờ rộn rã tiếng nói, cười vui vẻ của đám trẻ con vây quanh những thúng cá to đầy ắp.
- Buổi tối:
Khi ông trăng tròn vằng vặc treo lơ lửng trên ngọn tre soi bóng xuống mặt sông gợn nước lung linh phủ đầy một màu vàng óng ánh.
Dòng sông được ánh trăng chiếu xuống như khoác một chiếc áo dát bạc.
Trăng tỏa sáng đôi bờ sông, soi rõ từng khuôn mặt.
Một số người chèo thuyền ra giữa sông hóng gió, ngắm trăng.
3. Kết bài:
- Dòng sông quê hương – dòng sông kỉ niệm như người mẹ hiền của em.
- Dù có đi đâu xa, em vẫn nhớ mãi về dòng sông quê em.
5. BÁO CÁO KẾT QUẢ EM ĐÃ LÀM
Cấu tạo bài văn tả cảnh:
Bài văn tả cảnh thường có 3 phần:
1. Mở bài: Giới thiệu cảnh sẽ tả.
2. Thân bài: Tả từng bộ phận của cảnh hoặc sự thay đổi của cảnh theo thời gian.
3. Kết bài: Nêu nhận xét hoặc cảm nghĩ của người viết.
GHI NHỚ
DẶN DÒ
Học bài và chuẩn bị tiết sau
TIẾT HỌC KẾT THÚC TẠI ĐÂY !
GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ HƯNG
CÁC EM NHỚ THỰC HỆN TỐT
PHÒNG, CHỐNG COVID-19 NHÉ!
CÔ CẢM ƠN
CÁC EM !
GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ HƯNG
CHÚC CÁC EM:
CHĂM NGOAN, HỌC TỐT!
CHÀO TẠM BIỆT
CÁC EM!
GIÁO VIÊN: NGUYỄN THỊ HƯNG