Phần Một
KĨ THUẬT ĐIỆN TỬ
1
BÀI 15:
Chương 3
MỘT SỐ MẠCH ĐIỆN TỬ ĐIỀU KHIỂN CƠ BẢN
MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
Mục tiêu:
Biết được công dụng của mạch điện tử điều khiển tốc độ động cơ một pha
Hiểu được mạch điều khiển tốc độ quạt bằng triac.
2
I – Công Dụng:
- Công dụng: Dùng để điều chỉnh tốc độ quay của động cơ điện xoay chiều một pha theo yêu cầu sử dụng.
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
3
* Các phương pháp điều khiển tốc độ động cơ một pha:
- Thay đổi số vòng dây của stator
- Điều khiển điện áp đưa vào động cơ.
- Điều khiển tần số nguồn điện cấp cho động cơ.
II – Nguyên Lý Đk Tốc Độ Động Cơ Một Pha:
- Mạch điều khiển tốc độ động cơ một pha được sử dụng khá phổ biến là hai loại mạch sau:
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
4
* Điều khiển tốc độ bằng cách thay đổi điện áp:
- Tốc độ được điều khiển bằng mạch điện tử thay đổi trị số điện áp đặt vào động cơ.
II – Nguyên Lý Đk Tốc Độ Động Cơ Một Pha:
- Mạch điều khiển tốc độ động cơ một pha được sử dụng khá phổ biến là hai loại mạch sau:
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
5
* Điều khiển tốc độ bằng thay đổi tần số và điện áp:
- Mạch điều khiển có nhiệm vụ điều khiển tần số f1 và điện áp U1 thành tần số f2 và điện áp U2 đưa vào động cơ.
III – Một Số Mạch Đk Động Cơ Một Pha:
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
6
* Mạch điều khiển Triac dùng R, C:
Ta: Triac điều khiển điện áp trên quạt.
VR: biến trở để điều chỉnh khoảng thời gian dẫn của Triac.
R: điện trở đệm.
C: Tụ điện tạo điện áp ngưỡng để mở thông diac.
K: công tắc
~u1
u2
VR
R
C
Ta
K
A
B
u1
u2
C
uc
0
u
Đ
* Nguyên lý làm việc:
- Khi đóng khóa K sẽ có dòng điện nạp vào tụ điện. Khi tụ nạp đầy, điện áp định mức của tụ cũng là điện áp ngưỡng mở thông triac. Khi triac dẫn sẽ cung cấp điện cho động cơ hoạt động.
* Nguyên lý làm việc:
u1
u2
VR
C
Ta
Đ
K
Giảm R
Tăng R
Đ
Đ
Đóng K
R
Để điều khiển tốc độ của động cơ, thì thay đổi điện áp nạp vào tụ điện bằng biến trở VR, khi đó sẽ thay đổi thời gian nạp điện cho tụ và thay đổi thời gian dẫn của triac.
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
III – Một Số Mạch Đk Động Cơ Một Pha:
Bài 15: MẠCH ĐIỆN ĐIỀU KHIỂN TỐC ĐỘ
ĐỘNG CƠ XOAY CHIỀU MỘT PHA
9
* Mạch điều khiển Triac dùng R, C và Diac:
Nhược điểm triac dùng lâu đặc tính bị thay đổi, có thể thiếu chính xác. Để khắc phục người ta thêm diac
Khi Uc tăng tới ngưỡng điện áp thông (UDA) của diac Da, có dòng điều khiển chạy vào cực G của triac Ta, triac được mở từ thời điểm đó tới hết bán kì.
10
K?T TH�C