BÀI GIẢNG HÓA HỌC
CHƯƠNG 1. ESTER-LIPID
LIPID
KHÁI NIỆM
01.
TÍNH CHẤT VẬT LÍ
02.
ỨNG DỤNG
03.
04.
TÍNH CHẤT HÓA HỌC
01.
KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI VÀ TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN
Lipit là nhóm hợp chất phức tạp, có chứa nhóm chức este gồm: chất béo, sáp, steroit, photpholipit.

Chất béo (còn gọi là triglixerit) là trieste của glixerol và các axit béo.

Axit béo là axit đơn chức và có đặc điểm là: phân tử chứa gốc hiđrocacbon mạch dài, không phân nhánh và có số nguyên tử cacbon trong phân tử là số chẵn. Tên của các axit béo và chất béo chỉ tạo thành từ axit béo đó

 Triolein là (C17H33COO)3C3H5

- Axit panmitic: C15H31COOH
 Tripanmitin là (C15H31COO)3C3H5
- Axit stearic: C17H35COOH
 Tristearin là (C17H35COO)3C3H5
- Axit oleic: C17H33COOH
Tên một số acid béo và chất béo
02.
TÍNH CHẤT VẬT LÍ
Ở điều kiện thường, chất béo no ở thể rắn, có nhiều trong mỡ động vật, còn chất béo không no ở thể lỏng, có nhiều trong dầu thực vật.

Các chất béo nhẹ hơn nước, tan nhiều trong dung môi kém phân cực như: hexan, benzen, ...

03.
TÍNH CHẤT HÓA HỌC
Trong môi trường axit xảy ra phản ứng thủy phân thuận nghịch

Chất béo là một loại este nên cũng có các tính chất hóa học của các este thông thường như phản ứng thủy phân

Trong môi trường bazơ xảy ra phản ứng thủy phân một chiều

 
Phản ứng của chất béo với dung dịch kiềm được gọi là phản ứng xà phòng hóa vì sản phẩm gồm các muối của axit béo, đây là thành phần chính của xà phòng.

Chất béo lỏng (không no) có thể được chuyển thành chất béo rắn (no)

Chất béo không no có chứa liên kết πC–C nên dễ bị oxi hóa gây mùi ôi thiu

 
04.
ỨNG DỤNG
Trong công nghiệp, một lượng lớn chất béo dùng để điều chế xà phòng, điều chế glixerol và chế biến thực phẩm. Ngày nay, người ta đã sử dụng một số dầu thực vật, dầu ăn thừa để chế biến
thành nhiên liệu.

Glixerol được dùng để sản suất chất dẻo, mỹ phẩm, thuốc nổ, …

Sơ đồ chuyển hóa lipit trong cơ thể
Phần chất béo còn dư tích luỹ vào mô mỡ
Thanks for listening!
https://quizizz.com