TRƯỜNG THCS&THPT BÌNH SƠN
NĂM HỌC : 2021 - 2022
ĐỊA LÍ : LỚP 7
BÀI 3: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HÒA
GV: Phạm Ngọc Chiến
Lược đồ các đới khí hậu trên Trái Đất
BÀI 4: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HÒA
1. Vị trí địa lí và đặc điểm tự nhiên của môi trường đới ôn hòa
Xác định vị trí của đới ôn hòa
Vị trí địa lí:
Em biết gì về môi trường đới ôn hòa? Môi trường đới ôn hòa có những kiểu môi trường nào?
Hình 1 – Lược đồ các kiểu môi trường ở đới ôn hòa
* V? trí:
- Nằm giữa đới nóng và đới lạnh, khoảng từ chí tuyến đến vòng cực ở cả hai bán cầu.
Ôn đới hải dương
Ôn đới lục địa
Địa trung hải
Cận nhiệt đới gió mùa, cận nhiệt đới ẩm
Hoang mạc ôn đới
Gồm 5 kiểu môi trường
Đặc điểm:
+ Nhiệt độ: không quá nóng như đới nóng, không quá lạnh như đới lạnh (100 C)
+ Lượng mưa: không nhiều như đới nóng, không ít như đới lạnh (676mm)
Nguyên nhân:
+ Vị trí địa lí: nằm giữa đới nóng và đới lạnh.
Hình 1 – Lược đồ các kiểu môi trường ở đới ôn hòa
Xác định phần đất nổi của đới ôn hòa trên hình1. So sánh diện tích đất nổi ở hai bán cầu?
Phần lớn diện tích đất nổi của đới ôn hoàn nằm ở nửa bán cầu Bắc
Hình 1 - Lược đồ những yếu tố gây biến động thời tiết ở đới ôn hòa
Vị trí trung gian giữa khối khí hải dương ấm ẩm với khối khí lục địa lạnh khô. Trung gian giữa khối khí chí tuyến nóng khô với khối khí cực lục địa lạnh
Quan sát hình, phân tích những yếu tố gây nên sự biến động thời tiết ở đới ôn hòa?
Gây ngập lụt Hậu quả sau cơn bão
Sương mù
Cháy rừng
Nhiệt độ tăng cao đột ngột -> gây cháy
Nhiệt độ giảm đột ngột xuống rất thấp ->Tuyết rơi
Thời tiết thay đổi thất thường
Nhiệt độ giảm
đột ngột
Thời tiết luôn
biến động
Gió Tây ôn đới và
Dòng biển nóng
Đợt khí nóng
tràn lên
Nhiệt độ tăng
lên rất cao
Đợt khí lạnh
tràn xuống
Nguyên nhân
2. Khí hậu:
+ Mang tính chất trung gian của đới lạnh và đới nóng. Thời tiết thay đổi thất thường, biến động và rất khó dự báo.
Nguyên nhân: Do vị trí trung gian giữa đới nóng và đới lạnh; Ảnh hưởng của các khối khí ở đới nóng và đới lạnh; Sự phân bố giữa lục địa và đại dương: (Gió Tây ôn đới; dòng biển).
Vị trí:
+ Đới ôn hoà nằm giữa đới nóng và đới lạnh (khoảng giữa C’T’vòng cực ở 2 bán cầu)
+ Phần đất nổi BBC chiếm phần lớn diện tích, BCN: rất ít
BÀI 4: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HÒA
3. Cảnh quan :
Thay đổi theo mùa (Xuân-hạ-thu-đông), heo chiều từ bắc xuống nam và từ đông sang tây.
Cảnh quan thay đổi theo mùa
Hạ
Xuân
Thu
Đông
Phân hóa theo thời gian
Rừng lá rộng
Rừng hỗn giao
Rừng lá kim
Phân hóa theo chiều từ đông sang tây
Rừng lá kim
Rừng hỗn giao
Rừng cây lá cứng
Thảo nguyên
Phân hóa theo chiều từ Bắc xuống Nam
BÀI 4: MÔI TRƯỜNG ĐỚI ÔN HÒA
1. Vị trí địa lí và đặc điểm tự nhiên của môi trường đới ôn hòa
2. Các kiểu môi trường đới ở đới ôn hòa
Môi trường ôn đới hải dương:
Vị trí: Ven biển phía tây Tây Âu, Quần đảo Niu-di-len…
Đặc điểm khí hậu: Ẩm ướt quanh năm, mùa hạ mát mẻ, mùa đông không lạnh lắm.
Đặc điểm thực vật: Chủ yếu là rừng lá rộng.
Quần đảo Niu-di-len
Ven biển phía tây của Chi-lê, Ắc-hen-ti-na
Ven biển tây Âu: Na Uy, Thụy Điển, Anh, Ai-len, Pháp, Đức, Ý, Ba Lan, Hà Lan, Áo, Ucraina…
Ven biển phía tây của Ca-na-đa, Hoa Kì
Trung Quốc
Nhiệt độ: từ 60C đến 160C, trung bình năm 10,80C
Lượng mưa: Mưa nhiều quanh năm trên 1.100mm/năm
Môi trường ôn đới lục địa:
Vị trí: Đông Âu, Bắc Mĩ, Trung Quốc, Nhật Bản…
Đặc điểm khí hậu: Lượng mưa giảm dần, mùa hạ nóng, mùa đông lạnh, có nhiều tuyết rơi.
Đặc điểm thực vật: Rừng hỗn giao và rừng lá kim.
Thụy Điển, Phần Lan, Liên Bang Nga, Trung Quốc, Mông Cổ, Ca-dắc-tan, Lat-vi-a, Bê-la-rút, ..
Ca-na-đa, Hoa Kì
Nhiệt độ: từ -100C đến 190C, trung bình năm 40C
Lượng mưa: khoảng 560mm/năm
Ắc-hen-ti-na
Môi trường địa trung hải:
Vị trí: Nam Âu, Nam Phi, Chi-lê, …
Đặc điểm khí hậu: Mùa hạ nóng và khô, mùa đông ấm áp, mưa vào mùa thu - đông.
Đặc điểm thực vật: Chủ yếu là rừng cây bụi gai lá cứng.
Nam Phi
Ý, Hi-lạp, Tây Ban Nha, An-ba-ni, Ma-xê-đô-ni-a, Mô-na-cô
Nhiệt độ: từ 100C đến 280C, trung bình năm 17,30C
Lượng mưa: 402mm/năm, mưa nhiều vào thu - đông
Chi-lê
Ô-xtrây-li-a
Rừng cây lá cứng
Môi trường cận nhiệt đới gió mùa, cận nhiệt đới ẩm:
Vị trí: Gần 2 chí tuyến
Đặc điểm khí hậu: Nóng và ẩm hơn.
Đặc điểm thực vật: Chủ yếu là rừng hỗn giao, rừng cây bụi và thảo nguyên.
Trung Quốc, Nhật Bản
Hoa Kì
Lê-xô-thô, Mô-dăm-bich
Ắc-hen-ti-na
Ô-xtrây-li-a
Rừng hỗn giao
Thảo nguyên
Rừng cây bụi
1. Dựa vào bảng số liệu sau, chứng minh đới ôn hòa mang tính chất trung gian giữa đới nóng và đới lạnh
+ Lượng mưa trung bình năm (676mm) thấp hơn đới nóng (1931mm) và nhiều hơn đới lạnh (539mm).
Đới ôn hòa nằm giữa đới nóng và đới lạnh.
-Về nhiệt độ:
+ Đới ôn hòa (100C) thấp hơn đới nóng (270C) nên khí hậu không quá nóng như đới nóng.
+ Đới ôn hòa (10 0C) lớn hơn đới lạnh (-10C) nên khí hậu không quá lạnh như đới lạnh.
-Về lượng mưa:
Khí hậu mang tính chất trung gian giữa khí hậu đới nóng và khí hậu đới lạnh
Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa ở ôn đới Hải dương
Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa ở ôn đới lục địa
Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa ở ven Địa Trung Hải
2. Phân tích biểu đồ nhiệt đọ và lượng mưa một số địa điểm ở đới ôn hòa trong hình 3 và hoàn thành bảng sau:
BIỂU ĐỒ NHIỆT ĐỘ VÀ LƯỢNG MƯA Ở ÔN ĐỚI HẢI DƯƠNG
6
16
133
6
16
133
62
Mùa hạ mát, mùa đông không lạnh
Mưa nhiều ẩm ướt quanh năm
- Mưa nhiều ẩm ướt quanh năm
- Mùa hạ mát, mùa đông không lạnh
Rừng lá rộng
62
BIỂU ĐỒ NHIỆT ĐỘ VÀ LƯỢNG MƯA Ở ÔN ĐỚI LỤC ĐỊA
-10
-10
19
19
31
31
74
74
Lượng mưa giảm, mùa hạ mưa nhiều
Mùa hạ nóng, mùa đông lạnh, tuyết rơi
- Lượng mưa giảm, mùa hạ mưa nhiều
- Mùa hạ nóng, mùa đông lạnh, tuyết rơi
Rừng lá kim
BIỂU ĐỒ NHIỆT ĐỘ VÀ LƯỢNG MƯA Ở VEN ĐỊA TRUNG HẢI
10
10
28
28
69
69
9
9
Lượng mưa giảm, mưa vào mùa thu, đông.
- Lượng mưa giảm, mưa vào mùa thu, đông.
- Mùa hạ nóng và khô, mùa đông ấm áp
Mùa hạ nóng và khô, mùa đông ấm áp
Rừng cây bụi gai
6
16
10,80C
Mưa nhiều quanh năm
- 10
19
40C
Mưa ít
10
28
17,30C
Mưa nhiều vào thu - đông
Mùa đông ấm, hạ mát và mưa nhiều quanh năm
Mùa đông lạnh, mùa hạ nóng, mưa ít
Mùa đông ấm, hạ nóng mưa nhiều vào thu - đông
Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa
ở ôn đới lục địa
Biểu đồ nhiệt độ và lượng mưa
ở ôn đới lục địa
Vị trí của đới ôn hòa?
- Chí tuyến Bắc đến vòng cực Bắc, chí tuyến Nam đến vòng cực Nam.
Khí hậu đới ôn hòa mang tính chất gì?
Tính chất trung gian giữa đới nóng và đới lạnh
Đới ôn hòa có mấy kiểu môi trường?
5 kiểu môi trường:
Ôn đới lục địa
Ôn đới hải dương
Cận nhiệt đới gió mùa, cận nhiệt đới ẩm
Địa trung hải
Hoang mạc
Môi trường đới ôn hòa một năm có mấy mùa?
4 mùa: xuân, hạ, thu, đông
Ôn đới lục địa với ôn đới hải dương khu vực nào mưa nhiều? Vì sao?
Ôn đới hải dương mưa nhiều hơn, do gần biển.
Câu hỏi: Những yếu tố gây nên sự biến động thời tiết ở đới ôn hoà ?
Lược đồ những yếu tố gây biến động thời tiết ở đới ôn hòa.
Các đợt khí nóng từ chí tuyến ( đới nóng ) tràn lên gây ra những đợt nóng đột ngột và bất thường làm nhiệt độ tăng rất cao, rất khô dễ gây cháy ở nhiều nơi.
Gió tây ôn đới và các khối khí từ đại dương chảy ven bờ lục địa mang theo khí ẩm và ấm vào đất liền làm cho thời tiết biến động, rất khó dự báo trước
Các đợt khí lạnh từ cực Bắc ( đới lạnh ) tràn xuống gây ra những đợt lạnh đột ngột và bất thường, nhiệt độ có khi dưới 00C có gió mạnh, tuyết rơi rất dày.
Các đợt khí nóng từ chí tuyến
( đới nóng ) tràn lên gây ra những đợt nóng đột ngột và bất thường làm nhiệt độ tăng rất cao, rất khô dễ gây cháy ở nhiều nơi.
Các đợt khí lạnh từ cực Bắc
( đới lạnh ) tràn xuống gây ra những đợt lạnh đột ngột và bất thường, nhiệt độ có khi dưới 00C có gió mạnh, tuyết rơi rất dày.
Gió tây ôn đới và các khối khí từ đại dương chảy ven bờ lục địa mang theo khí ẩm và ấm vào đất liền làm cho thời tiết biến động, rất khó dự báo trước.
Thời tiết
thay đổi
thất thường.
Tác động tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt của con người.
Vị trí trung gian giữa đới nóng và đới lạnh
Vị trí trung gian giữa hải dương và lục địa
Câu 1: Ở môi trường đới ôn hòa kiểu khí hậu nào chiếm diện tích lớn nhất?
-> Môi trường ……………………….. Mùa hè mát mẻ ẩm ướt quanh năm, mùa đông không lạnh lắm.
B. Môi trường địa trung hải
C. Môi trường ôn đới lục địa
D. Môi trường hoang mạc ôn đới
Câu 2: Điền những từ sau vào chỗ trống cho phù hợp: “Ôn đới lục địa, địa trung hải, ôn đới hải dương ”
ÔN ĐỚI HẢI DƯƠNG
ÔN ĐỚI LỤC ĐỊA
ĐỊA TRUNG HẢI
C
-> Môi trường ……………………….. Mùa hạ nóng, mùa đông lạnh có tuyết rơi.
-> Môi trường ……………………….. Mùa hạ nóng khô, mùa đông ấm áp, mưa vào mùa thu - đông.
A. Môi trường ôn đới hải dương
Câu 3: Sự phân hóa theo không gian của môi trường đới ôn hòa được thể hiện:
A. Từ thấp lên cao
B. Từ Đông Nam lên Tây Bắc
C. T? T�y b?c xu?ng Dơng Nam
D. Từ Tây sang Đông và từ Bắc xuống Nam
D