KIỂM TRA BÀI CŨ
TRƯỜNG HỢP NÀO VIẾT CHỮ DỄ HƠN
Tại sao mặt dưới của đế giày lại gồ ghề?
Tai sao mặt lốp xe không làm nhẵn?
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát trượt.
2. Lực ma sát lăn
3. Lực ma sát nghỉ
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát trượt.
2. Lực ma sát lăn
3. Lực ma sát nghỉ
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát trượt.
2. Lực ma sát lăn
3. Lực ma sát nghỉ
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
Tiết 6 Bài 6: LỰC MA SÁT
C3. Trong các trường hợp vẽ ở hình 6.1, trường hợp nào có lực ma sát trượt, trường hợp nào có ma sát lăn ?
Ma sát trượt
Ma sát lăn
So sánh độ lớn của lực ma sát trượt và lực ma sát lăn trong 2 trường hợp này?
Độ lớn của lực ma sát trược lớn hơn lực ma sát lăn
Fk
Fms
C4. Tại sao trong thí nghiệm trên, mặc dù có lực
kéo tác dụng lên vật nặng nhưng vật vẫn đứng yên?
Tiết 6. Bài 6: LỰC MA SÁT
+ Vật đứng yên chứng tỏ giữa mặt bàn với vật có một lực cản. Lực này đặt lên vật cân bằng với lực kéo để giữ cho vật đứng yên.
+ Lực cân bằng với lực kéo ở thí nghiệm trên gọi là lực ma sát nghỉ.
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát trượt.
2. Lực ma sát lăn
3. Lực ma sát nghỉ
- Lực ma sát trượt sinh ra khi một vật trượt trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát lăn sinh ra khi một vật lăn trên bề mặt của vật khác và cản trở lại chuyển động.
- Lực ma sát nghỉ giữ cho vật không trượt khi vật bị tác dụng của lực khác.
Fmsn= Fk
Fk
Fmsn
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát có thể có hại.
II. Lực ma sát trong đời sống và trong kĩ thuật.
Tiết 6:LỰC MA SÁT
1. Lực ma sát có thể có hại.
C6. Hãy nêu tác hại của ma sát và các biện pháp làm giảm lực ma sát trong các trường hợp vẽ ở các hình sau ?
Tác hại: Lực ma sát trượt làm mòn xích, đĩa, đạp xe thấy nặng
Cách làm giảm ma sát: Tra dầu mỡ thường xuyên
Tác hại: Lực ma sát trượt của trục làm mòn trục và cản trở chuyển động quay của bánh xe.
Cách làm giảm ma sát: thay bằng trục quay có ổ bi.
Tác hại: Lực ma sát trượt xuất hiện làm cản trở chuyển động của thùng, làm mòn thùng, làm nóng thùng.
Cách làm giảm ma sát : Thay ma sát trượt bằng ma sát lăn
Trục quay có ổ bi
Xích xe đạp
Đẩy thùng đồ
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát có thể có hại.
II. Lực ma sát trong đời sống và kĩ thuật.
2. Lực ma sát có thể có ích.
Nếu không có lực ma sát thì phấn không viết được lên bảng vì bảng trơn, nhẵn quá.
Cách làm tăng: Tăng độ nhám bề mặt bảng để tăng ma sát trượt giữa viên phấn với bảng.
Nếu không có lực ma sát giữa mặt răng của ốc và vít thì ốc dễ bị lỏng khi rung động còn diêm không nóng lên để phát ra lửa.
Cách làm tăng: Tạo ren cho ốc và vít, làm nhám mặt sườn bao diêm.
Nếu không có lực ma sát thì ô tô không dừng lại được.
Cách làm tăng: Tăng độ sâu khía rãnh mặt lốp xe, làm phanh cho xe.
BÀI 6: LỰC MA SÁT
I. Khi nào có lực ma sát?
1. Lực ma sát có thể có hại.
II. Lực ma sát trong đời sống và trong kĩ thuật.
2. Lực ma sát có thể có lợi.
III. Vận dụng.

C8. Hãy giải thích các hiện tượng sau và cho biết trong các hiện tượng này ma sát có ích hay có hại:
Khi đi trên sàn đá hoa mới lau dễ bị ngã.
c. Giày đi mãi đế bị mòn.
d. Mặt lốp ô tô vận tải phải có khía sâu hơn mặt lốp xe đạp.
e. Phải bôi nhựa thông vào dây cung ở cần kéo nhị (đàn cò).
b. Ô tô đi vào chỗ bùn lầy, có khi bánh quay tít mà xe không tiến lên được
Ma sát có lợi
Ma sát có lợi
Ma sát có hại
Ma sát có lợi
Ma sát có lợi
C9. Ổ bi có tác dụng gì? Tại sao việc phát minh ra ổ bi lại có ý nghĩa quan trọng đến sự phát triển của khoa hoc và công nghệ?
Trả lời
- Ổ bi có tác dụng làm giảm ma sát 20 -30 lần do thay thế ma sát trượt bằng ma sát lăn của các viên bi.
- Nhờ sử dụng ổ bi đã giảm lực cản lên các vật chuyển động làm cho máy móc hoạt động dể dàng, giảm mòn, giảm nóng thiết bị, hiệu quả cao góp phần thúc đẩy sự phát triển của các ngành như động lực học, cơ khí, chế tạo máy…
Phải mất hàng chục thế kỉ để tạo ra sự khác biệt giữa hai loại trục bánh xe.
Trục bánh xe bò
Trục bánh xe đạp
BÀI 6: LỰC MA SÁT
BÀI TẬP
Câu 1: Trường hợp nào sau đây lực xuất hiện không phải là lực ma sát?
A. Lực xuất hiện khi lốp xe trượt trên mặt đường.
B. Lực xuất hiện làm mòn đế giầy.
C. Lực xuất hiện khi lò xo bị nén hay bị dãn.
D. Lực xuất hiện giữa dây curoa với bánh xe truyền chuyển động.
Câu 2: Cách nào sau đây giảm được ma sát?
A. Tăng độ nhám của bề mặt tiếp xúc.
B. Tăng lực ép lên mặt tiếp xúc.
C. Tăng độ nhẵn giữa các mặt tiếp xúc.
D. Tăng diện tích bề mặt tiếp xúc.
Câu 3: Lực ma sát trượt xuất hiện trong trường hợp nào sau đây?
A. Ma sát giữa các viên bi với ổ trục xe đạp, xe máy.
B. Ma sát giữa cốc nước đăt trên mặt bàn với mặt bàn.
C. Ma sát giữa lốp xe với mặt đường khi xe chuyển động.
D. Ma sát giữa ma phanh với vành xe khi bóp nhẹ phanh.
Khoanh tròn chữ cái đứng trước câu trả lời ma em chon.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ