Tìm kiếm Bài giảng
Bài 6. Truyện Kiều của Nguyễn Du

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Lưu Hoàng Sinh
Ngày gửi: 16h:04' 24-10-2021
Dung lượng: 5.1 MB
Số lượt tải: 99
Nguồn:
Người gửi: Lưu Hoàng Sinh
Ngày gửi: 16h:04' 24-10-2021
Dung lượng: 5.1 MB
Số lượt tải: 99
Số lượt thích:
0 người
TRƯỜNG TH&THCS CỬA DƯƠNG
GVBM: LƯU HOÀNG SINH
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU:
Tiết 21,22. TRUYỆN KIỀU CỦA NGUYỄN DU
Toàn cảnh khu di tích Nguyễn Du
Nhóm 1
Thời đại
Bối cảnh của thời đại mà tác giả sống?
Nhóm 2
Cuộc đời
Trình bày tiểu sử tác giả? (tên tuổi, quê quán, xuất thân, những biến động của gia đình...)
Nhóm 3
Con người
Nêu những nét chính về con người của Nguyễn Du?
Nhóm 4
Sự nghiệp sáng tác
Những tác phẩm nào làm nên tên tuổi của đại thi hào?
Nội dung thảo luận
=> Ảnh hưởng gì đến Nguyễn Du?
Nhận xét
THẢO LUẬN NHÓM
3 phút
00 giây
5 giây
10 giây
15 giây
30 giây
1 phút
2 phút
3 pht
Hết thời gian
1. Thời đại
- Đầy biến động dữ dội: giang sơn mấy lần đổi chủ:
+ Triều đại Lê - Trịnh sụp đổ, Tây Sơn lên thay
+ Tây Sơn suy vong, Nguyễn Gia Long lên thay.
- Chế độ phong kiến suy tàn, khởi nghĩa nông dân nổ ra liên miên.
Thời đại ảnh hưởng lớn đến cuộc đời và con người của Nguyễn Du.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
2. Cuộc đời.
Nguyễn Du
Năm sinh, năm mất: 1765 - 1820
Tên tuổi: tên chữ là Tố Như, hiệu là Thanh Hiên
Quê quán: ở Tiên Điền, Nghi Xuân, Hà Tĩnh.
- Xuất thân: đại gia đình quý tộc - Nguyễn Tiên Điền
+ Nhiều đời làm quan
+ Truyền thống văn học
Thừa hưởng
Nền giáo dục chu đáo
Truyền thống thi thư, văn học
- Những biến động của lịch sử
Gia đình bị ảnh hưởng
+ Cha mẹ mất: sống cùng anh trai Nguyễn Khản
+ Khi Lê - Trịnh sụp đổ
phải sống cực khổ
- 1802 Nguyễn Ánh lên ngôi
Nguyễn Du bất đắc dĩ ra làm quan với triều Nguyễn.
Cuộc đời có nhiều thăng trầm.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
Sinh ra và trưởng thành trong gia đình quý tộc phong kiến quyền quý:
+ Cha: Nguyễn Nghiễm, từng làm Tể Tướng trong triều Lê
+ Anh là Nguyễn Khản, làm chức Tham tụng (ngang Thừa tướng) trong phủ chúa Trịnh
+ Mẹ: Trần Thị Tần, quê ở Bắc Ninh,thông minh xinh đẹp, nết na.
Gia đình nhiều đời làm quan, có truyền thống văn học, thích hát xướng.
Quê cha
HÀ TĨNH
Mảnh đất “địa linh sinh nhân kiệt”
Mảnh đất với những người cần cù, chăm chỉ
Tài giỏi, giản dị, mộc mạc
Quê mẹ
BẮC NINH
Cái nôi văn hoá văn học dân gian
Hiểu biết sâu sắc về văn hoá văn học dân tộc. Giọng thơ ngọt ngào, tha thiết
Quê vợ
THÁI BÌNH
Nhiều truyền thống văn hóa.
Được tiếp xúc và thấu hiểu về cuộc đời của nhân dân lao động
Sinh ra và lớn lên
THĂNG LONG
Cái nôi văn hoá văn học dân gian
Hiểu biết sâu sắc về văn hoá văn học dân tộc. Giọng thơ ngọt ngào, tha thiết
=> Nguyễn Du may mắn được tiếp nhận truyền thống văn hóa
3/ Con người.
Có vốn tri thức sâu rộng,
đặc biệt am hiểu
nền văn học nước nhà
nền văn học Trung Quốc
- Vốn sống rất phong phú, từng trải: đi nhiều, tiếp xúc với nhiều con người, cảnh đời.
- Có sự đồng cảm sâu sắc với nỗi khổ con người.
- Sống thanh liêm, ưa thích cuộc sống thầm lặng.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
4. Sự nghiệp sáng tác.
+ Thơ chữ Hán:
Gồm 3 tập, 243 bài.
- Thanh Hiên thi tập.
- Nam Trung tạp ngâm.
- Bắc hành tạp lục
+ Tác phẩm chữ Nôm:
- Truyện Kiều
- Văn chiêu hồn (văn tế thập loại chúng sinh)
Sáng tác nhiều, số lượng tác phẩm lớn:
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
Những phiên bản về Truyện Kiều
4. Sự nghiệp sáng tác.
+ Thơ chữ Hán:
Gồm 3 tập, 243 bài.
- Thanh Hiên thi tập.
- Nam Trung tạp ngâm.
- Bắc hành tạp lục
+ Tác phẩm chữ Nôm.
- Truyện Kiều
- Văn chiêu hồn (văn tế thập loại chúng sinh)
Sáng tác nhiều, số lượng tác phẩm lớn:
Đại thi hào của dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới.
? Nhân tố hình thành nên thiên tài Nguyễn Du?
- Gia đình: dòng dõi khoa bảng
- Quê hương: giàu truyền thống văn hóa, hiếu học
- Thời đại: biến động, phức tạp
- Cuộc đời:
+ Cuộc đời vất vả, vốn sống phong phú, từng trải.
+ Có trái tim yêu thương, tấm lòng nhân đạo.
-> Cuộc đời của Nguyễn Du có nhiều thăng trầm, nhưng cũng từ đó tạo nên thiên tài Nguyễn Du.
=> Nguyễn Du là nhà thơ có tài, có tâm, một đại thi hào dân tộc, một danh nhân văn hóa thế giới.
Tiếng thơ ai động đất trời,
Nghe như non nước vọng lời ngàn thu.
Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du,
Tiếng thương như tiếng mẹ ru những ngày.
(Tố Hữu)
Kết luận chung
Bằng tài năng, đức độ, Nguyễn Du đã góp vào nền văn
học dân tộc những viên ngọc nghệ thuật. Đó là sự kết
tinh từ những vết thương lòng của một con người chìm
nổi trong biển đời.
II/ Tác phẩm.
1. Nguồn gốc, xuất xứ.
Dựa vào cốt truyện văn xuôi Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm tài nhân (Trung Quốc), là truyện thơ Nôm bác học tiêu biểu nhất của văn học trung đại Việt Nam và là tác phẩm sáng tạo rất tài tình của Nguyễn Du.
2. Thể loại.
Truyện Nôm theo thể thơ lục bát (3254 câu thơ lục bát)
3. Tóm tắt.
Phần 1: Gặp gỡ & đính ước (Từ câu 1 –> câu 568)
Thúy Kiều là một thiếu nữ tài sắc vẹn toàn, con gái lớn của một gia đình họ Vương lương thiện. Trong Tết Thanh minh, Kiều cùng hai em là Thúy Vân và Vương Quan đi du xuân. Kiều gặp Kim Trọng, cả hai đã chớm nở tình ý ban đầu. Kim Trọng đến ở trọ cạnh nhà Kiều và tìm cơ hội gặp nhau. Cả hai đã chủ động, tự do đính ước với nhau.
Trong khi Kim Trọng về quê thọ tang chú thì gia đình Kiều bị mắc oan, Kiều trao duyên lại cho Thúy Vân, còn mình thì bán mình chuộc cha. Nàng bị bọn Mã Giám Sinh, Tú Bà, Sở Khanh lừa gạt làm gái lầu xanh. Sau đó, nàng được Thúc Sinh chuộc thân cưới về làm thiếp nhưng bị vợ lớn của Thúc Sinh là Hoạn Thư ghen tuông, đày đọa phải trốn vào chùa.
Ph?n hai: Gia bi?n & luu l?c (T? 569 -> 2738)
Sư Giác Duyên vô tình gửi nàng cho Bạc Bà, nàng lại rơi vào lầu xanh lần thứ hai. Tại đây, Kiều gặp người anh hùng Từ Hải, đã lấy nàng và giúp nàng báo ân báo oán. Do mắc mưu của Hồ Tôn Hiến, Từ Hải bị giết, Kiều bị ép gả cho viên thổ quan. Đau đớn và tủi nhục, Kiều trầm mình ở sông Tiền Đường và được sư Giác Duyên cứu về ở trong chùa.
Sau khi chịu tang chú xong, Kim Trọng trở lại tìm Kiều và hay tin mọi việc. Chàng vô cùng đau đớn và quyết tâm đi tìm Kiều. Nhờ gặp sư Giác Duyên, gia đình Kiều được đoàn tụ. Chiều ý mọi người, Kiều nối lại duyên với Kim Trọng nhưng cả hai chỉ xem nhau là bạn.
Phần ba: Đoàn tụ ( Từ câu 2739 –> câu 3254)
4. Giá trị.
a. Nội dung.
* Giá trị hiện thực.
Phản ánh sâu sắc hiện thực XH đương thời với bộ mặt tàn bạo, bất công của tầng lớp thống trị và số phận những người bị áp bức đau khổ.
* Giá trị nhân đạo.
- Thể hiện niềm cảm thương sâu sắc, tiếng khóc đau đớn trước số phận đau khổ, bi kịch của con người.
- Lên án tố cáo thế lực tàn bạo chà đạp con người.
- Trân trọng, đề cao tài năng, nhân phẩm, vẻ đẹp của con người với những ước mơ, khát vọng.
b. Nghệ thuật.
- Đạt đến đỉnh cao của ngôn ngữ nghệ thuật: mang chức năng biểu đạt, biểu cảm, thẫm mĩ (về ngôn ngữ, thể loại, đặc biệt là thể lục bát)
- Nghệ thuật tự sự vượt bậc: Kể chuyện trực tiếp, gián tiếp, nữa trực tiếp.
- Miêu tả tâm lí nhân vật, thiên nhiên đặc sắc.
- Cốt truyện nhiều tình tiết phức tạp nhưng dễ hiểu.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
+ Đối với bài học ở tiết này :
+ Về nhà:
Học bài, nắm được giá trị của tác phẩm. Chuẩn bị bài tiếp theo “Chị em Thúy Kiều”, tự học, tự đọc, tự tìm hiểu bài “Cảnh ngày xuân”
Nắm những nét chính về cuộc đời, con người
và sự nghiệp sáng tác của Nguyễn Du.
Viết bài văn ngắn trình bày cảm nhận của em về tác giả Nguyễn Du.
- Tóm tắt được tác phẩm, nắm được giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm.
Xin trân trọng cảm ơn!
GVBM: LƯU HOÀNG SINH
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU:
Tiết 21,22. TRUYỆN KIỀU CỦA NGUYỄN DU
Toàn cảnh khu di tích Nguyễn Du
Nhóm 1
Thời đại
Bối cảnh của thời đại mà tác giả sống?
Nhóm 2
Cuộc đời
Trình bày tiểu sử tác giả? (tên tuổi, quê quán, xuất thân, những biến động của gia đình...)
Nhóm 3
Con người
Nêu những nét chính về con người của Nguyễn Du?
Nhóm 4
Sự nghiệp sáng tác
Những tác phẩm nào làm nên tên tuổi của đại thi hào?
Nội dung thảo luận
=> Ảnh hưởng gì đến Nguyễn Du?
Nhận xét
THẢO LUẬN NHÓM
3 phút
00 giây
5 giây
10 giây
15 giây
30 giây
1 phút
2 phút
3 pht
Hết thời gian
1. Thời đại
- Đầy biến động dữ dội: giang sơn mấy lần đổi chủ:
+ Triều đại Lê - Trịnh sụp đổ, Tây Sơn lên thay
+ Tây Sơn suy vong, Nguyễn Gia Long lên thay.
- Chế độ phong kiến suy tàn, khởi nghĩa nông dân nổ ra liên miên.
Thời đại ảnh hưởng lớn đến cuộc đời và con người của Nguyễn Du.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
2. Cuộc đời.
Nguyễn Du
Năm sinh, năm mất: 1765 - 1820
Tên tuổi: tên chữ là Tố Như, hiệu là Thanh Hiên
Quê quán: ở Tiên Điền, Nghi Xuân, Hà Tĩnh.
- Xuất thân: đại gia đình quý tộc - Nguyễn Tiên Điền
+ Nhiều đời làm quan
+ Truyền thống văn học
Thừa hưởng
Nền giáo dục chu đáo
Truyền thống thi thư, văn học
- Những biến động của lịch sử
Gia đình bị ảnh hưởng
+ Cha mẹ mất: sống cùng anh trai Nguyễn Khản
+ Khi Lê - Trịnh sụp đổ
phải sống cực khổ
- 1802 Nguyễn Ánh lên ngôi
Nguyễn Du bất đắc dĩ ra làm quan với triều Nguyễn.
Cuộc đời có nhiều thăng trầm.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
Sinh ra và trưởng thành trong gia đình quý tộc phong kiến quyền quý:
+ Cha: Nguyễn Nghiễm, từng làm Tể Tướng trong triều Lê
+ Anh là Nguyễn Khản, làm chức Tham tụng (ngang Thừa tướng) trong phủ chúa Trịnh
+ Mẹ: Trần Thị Tần, quê ở Bắc Ninh,thông minh xinh đẹp, nết na.
Gia đình nhiều đời làm quan, có truyền thống văn học, thích hát xướng.
Quê cha
HÀ TĨNH
Mảnh đất “địa linh sinh nhân kiệt”
Mảnh đất với những người cần cù, chăm chỉ
Tài giỏi, giản dị, mộc mạc
Quê mẹ
BẮC NINH
Cái nôi văn hoá văn học dân gian
Hiểu biết sâu sắc về văn hoá văn học dân tộc. Giọng thơ ngọt ngào, tha thiết
Quê vợ
THÁI BÌNH
Nhiều truyền thống văn hóa.
Được tiếp xúc và thấu hiểu về cuộc đời của nhân dân lao động
Sinh ra và lớn lên
THĂNG LONG
Cái nôi văn hoá văn học dân gian
Hiểu biết sâu sắc về văn hoá văn học dân tộc. Giọng thơ ngọt ngào, tha thiết
=> Nguyễn Du may mắn được tiếp nhận truyền thống văn hóa
3/ Con người.
Có vốn tri thức sâu rộng,
đặc biệt am hiểu
nền văn học nước nhà
nền văn học Trung Quốc
- Vốn sống rất phong phú, từng trải: đi nhiều, tiếp xúc với nhiều con người, cảnh đời.
- Có sự đồng cảm sâu sắc với nỗi khổ con người.
- Sống thanh liêm, ưa thích cuộc sống thầm lặng.
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
4. Sự nghiệp sáng tác.
+ Thơ chữ Hán:
Gồm 3 tập, 243 bài.
- Thanh Hiên thi tập.
- Nam Trung tạp ngâm.
- Bắc hành tạp lục
+ Tác phẩm chữ Nôm:
- Truyện Kiều
- Văn chiêu hồn (văn tế thập loại chúng sinh)
Sáng tác nhiều, số lượng tác phẩm lớn:
I/ TÁC GIẢ NGUYỄN DU.
Những phiên bản về Truyện Kiều
4. Sự nghiệp sáng tác.
+ Thơ chữ Hán:
Gồm 3 tập, 243 bài.
- Thanh Hiên thi tập.
- Nam Trung tạp ngâm.
- Bắc hành tạp lục
+ Tác phẩm chữ Nôm.
- Truyện Kiều
- Văn chiêu hồn (văn tế thập loại chúng sinh)
Sáng tác nhiều, số lượng tác phẩm lớn:
Đại thi hào của dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới.
? Nhân tố hình thành nên thiên tài Nguyễn Du?
- Gia đình: dòng dõi khoa bảng
- Quê hương: giàu truyền thống văn hóa, hiếu học
- Thời đại: biến động, phức tạp
- Cuộc đời:
+ Cuộc đời vất vả, vốn sống phong phú, từng trải.
+ Có trái tim yêu thương, tấm lòng nhân đạo.
-> Cuộc đời của Nguyễn Du có nhiều thăng trầm, nhưng cũng từ đó tạo nên thiên tài Nguyễn Du.
=> Nguyễn Du là nhà thơ có tài, có tâm, một đại thi hào dân tộc, một danh nhân văn hóa thế giới.
Tiếng thơ ai động đất trời,
Nghe như non nước vọng lời ngàn thu.
Nghìn năm sau nhớ Nguyễn Du,
Tiếng thương như tiếng mẹ ru những ngày.
(Tố Hữu)
Kết luận chung
Bằng tài năng, đức độ, Nguyễn Du đã góp vào nền văn
học dân tộc những viên ngọc nghệ thuật. Đó là sự kết
tinh từ những vết thương lòng của một con người chìm
nổi trong biển đời.
II/ Tác phẩm.
1. Nguồn gốc, xuất xứ.
Dựa vào cốt truyện văn xuôi Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm tài nhân (Trung Quốc), là truyện thơ Nôm bác học tiêu biểu nhất của văn học trung đại Việt Nam và là tác phẩm sáng tạo rất tài tình của Nguyễn Du.
2. Thể loại.
Truyện Nôm theo thể thơ lục bát (3254 câu thơ lục bát)
3. Tóm tắt.
Phần 1: Gặp gỡ & đính ước (Từ câu 1 –> câu 568)
Thúy Kiều là một thiếu nữ tài sắc vẹn toàn, con gái lớn của một gia đình họ Vương lương thiện. Trong Tết Thanh minh, Kiều cùng hai em là Thúy Vân và Vương Quan đi du xuân. Kiều gặp Kim Trọng, cả hai đã chớm nở tình ý ban đầu. Kim Trọng đến ở trọ cạnh nhà Kiều và tìm cơ hội gặp nhau. Cả hai đã chủ động, tự do đính ước với nhau.
Trong khi Kim Trọng về quê thọ tang chú thì gia đình Kiều bị mắc oan, Kiều trao duyên lại cho Thúy Vân, còn mình thì bán mình chuộc cha. Nàng bị bọn Mã Giám Sinh, Tú Bà, Sở Khanh lừa gạt làm gái lầu xanh. Sau đó, nàng được Thúc Sinh chuộc thân cưới về làm thiếp nhưng bị vợ lớn của Thúc Sinh là Hoạn Thư ghen tuông, đày đọa phải trốn vào chùa.
Ph?n hai: Gia bi?n & luu l?c (T? 569 -> 2738)
Sư Giác Duyên vô tình gửi nàng cho Bạc Bà, nàng lại rơi vào lầu xanh lần thứ hai. Tại đây, Kiều gặp người anh hùng Từ Hải, đã lấy nàng và giúp nàng báo ân báo oán. Do mắc mưu của Hồ Tôn Hiến, Từ Hải bị giết, Kiều bị ép gả cho viên thổ quan. Đau đớn và tủi nhục, Kiều trầm mình ở sông Tiền Đường và được sư Giác Duyên cứu về ở trong chùa.
Sau khi chịu tang chú xong, Kim Trọng trở lại tìm Kiều và hay tin mọi việc. Chàng vô cùng đau đớn và quyết tâm đi tìm Kiều. Nhờ gặp sư Giác Duyên, gia đình Kiều được đoàn tụ. Chiều ý mọi người, Kiều nối lại duyên với Kim Trọng nhưng cả hai chỉ xem nhau là bạn.
Phần ba: Đoàn tụ ( Từ câu 2739 –> câu 3254)
4. Giá trị.
a. Nội dung.
* Giá trị hiện thực.
Phản ánh sâu sắc hiện thực XH đương thời với bộ mặt tàn bạo, bất công của tầng lớp thống trị và số phận những người bị áp bức đau khổ.
* Giá trị nhân đạo.
- Thể hiện niềm cảm thương sâu sắc, tiếng khóc đau đớn trước số phận đau khổ, bi kịch của con người.
- Lên án tố cáo thế lực tàn bạo chà đạp con người.
- Trân trọng, đề cao tài năng, nhân phẩm, vẻ đẹp của con người với những ước mơ, khát vọng.
b. Nghệ thuật.
- Đạt đến đỉnh cao của ngôn ngữ nghệ thuật: mang chức năng biểu đạt, biểu cảm, thẫm mĩ (về ngôn ngữ, thể loại, đặc biệt là thể lục bát)
- Nghệ thuật tự sự vượt bậc: Kể chuyện trực tiếp, gián tiếp, nữa trực tiếp.
- Miêu tả tâm lí nhân vật, thiên nhiên đặc sắc.
- Cốt truyện nhiều tình tiết phức tạp nhưng dễ hiểu.
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
+ Đối với bài học ở tiết này :
+ Về nhà:
Học bài, nắm được giá trị của tác phẩm. Chuẩn bị bài tiếp theo “Chị em Thúy Kiều”, tự học, tự đọc, tự tìm hiểu bài “Cảnh ngày xuân”
Nắm những nét chính về cuộc đời, con người
và sự nghiệp sáng tác của Nguyễn Du.
Viết bài văn ngắn trình bày cảm nhận của em về tác giả Nguyễn Du.
- Tóm tắt được tác phẩm, nắm được giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm.
Xin trân trọng cảm ơn!
 








Các ý kiến mới nhất