KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1: Sóng cơ là gì? Thế nào là sóng dọc, sóng ngang?
Câu 2: Viết phương trình của một sóng hình sin truyền theo trục x tại M cách nguồn một khoảng x?
Trả lời:
Câu 1:
. Sóng cơ là DĐ cơ lan truyền trong một môi trường.
. Sóng ngang là sóng trong đó các phần tử của môi trường DĐ theo phương vuông góc với phương truyền sóng.
. Sóng dọc là sóng trong đó các phần tử của môi trường DĐ theo phương trùng với phương truyền sóng.
Câu 2: Phương trình sóng tại M là:
II. CỰC ĐẠI VÀ CỰC TIỂU
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
III. ĐIỀU KIỆN GIAO THOA. SÓNG KẾT HỢP
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
1. Thí nghiệm
Trên mặt nước xuất hiện 1 loạt gợn sóng ổn định có hình các đường hyperbol và có tiêu điểm S1, S2
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
1. Thí nghiệm
2. Giải thích
S1
S2
* Trong miền 2 sóng gặp nhau:
- Có những điểm đứng yên, do 2 sóng gặp nhau triệt tiêu nhau. Những điểm đứng yên này hợp thành những đường hyperbol nét đứt
- Có những điểm DĐ rất mạnh, do 2 sóng gặp nhau tăng cường lẫn nhau. Những điểm DĐ rất mạnh này hợp thành những đường hyperbol nét liền
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
1. Thí nghiệm
2. Giải thích
Vân giao thoa
* Định nghĩa hiện tượng giao thoa sóng:
- HT hai sóng gặp nhau  các gợn sóng ổn định  HT giao thoa của 2 sóng.
- Các gợn sóng có hình các đường hyperbol các vân giao thoa
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
II. CỰC ĐẠI VÀ CỰC TIỂU
1. Dao động của một điểm trong vùng giao thoa
d1
d2
* Giả sử 2 nguồn sóng là giống nhau:
* Sóng truyền từ S1 đến M:
* Sóng truyền từ S2 đến M:
* Sóng tổng hợp tại M:
 
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
II. CỰC ĐẠI VÀ CỰC TIỂU
1. Dao động của một điểm trong vùng giao thoa
* DĐ tại M là DĐĐH có biên độ:
2. Vị trí các cực đại và cực tiểu giao thoa
a. Vị trí các cực đại giao thoa
* Những điểm cực đại GT là những điểm có DĐ với biên độ cực đại:
* Những điểm mà tại đó DĐ có biên độ cực đại là những điểm mà hiệu đường đi của hai sóng từ nguồn truyền tới bằng một số nguyên lần bước sóng
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
II. CỰC ĐẠI VÀ CỰC TIỂU
1. Dao động của một điểm trong vùng giao thoa
2. Vị trí các cực đại và cực tiểu giao thoa
a. Vị trí các cực đại giao thoa
* Những điểm cực tiểu GT là những điểm đứng yên
* Những điểm mà tại đó DĐ triệt tiêu là những điểm mà hiệu đường đi của hai sóng từ nguồn truyền tới bằng một số nữa nguyên lần bước sóng
b. Vị trí các cực tiểu giao thoa
Vân cực tiểu thứ 1 (k=0, -1)
Vân cực đại thứ 1 (k=1, -1)
Vân cực tiểu thứ 2 (k=1, -2)
Vân cực đại trung tâm (k=0)
+ Số giá trị nguyên của k là số vân giao thoa cực đại trên S1S2
Lưu ý thêm:
1. Trên mặt nước có hai nguồn sóng A và B kết hợp cùng pha, tạo ra bước sóng 3 cm.
a. Tìm vị trí của điểm M khi MA = 9 cm và MB = 6 cm
b. Tìm vị trí của điểm N khi NA = 7 cm và NB = 14,5 cm
c. Tìm vị trí của điểm P khi PA = 7 cm và PB = 5 cm
Giải:
BÀI TẬP:
I. HIỆN TƯỢNG GIAO THOA CỦA HAI SÓNG MẶT NƯỚC
BÀI 8: GIAO THOA SÓNG
II. CỰC ĐẠI VÀ CỰC TIỂU
III. ĐIỀU KIỆN GIAO THOA. SÓNG KẾT HỢP
* Để có các vân GT ổn định trên mặt nước thì 2 nguồn sóng phải:
+ DĐ cùng phương, cùng T (cùng f)
+ Có hiệu số pha không đổi theo t
* Hai nguồn như vậy  2 nguồn kết hợp
* Hai sóng do 2 nguồn kết hợp phát ra gọi là 2 sóng kết hợp.
* Lưu ý: HTGT là 1 HT đặc trưng của sóng, mọi quá trình sóng đều có thể gây ra GT và ngược lại. Quá trình vật lí nào gây ra được HTGT cũng tất yếu là 1 quá trình sóng.
CỦNG CỐ
Giao thoa sóng
Hai nguồn kết hợp
Hai sóng kết hợp
Cùng phương
Cùng chu kì T
Có hiệu số pha không đổi theo thời gian
- HT hai sóng gặp nhau  các gợn sóng ổn định  HT giao thoa của 2 sóng.
- Các gợn sóng có hình các đường hyperbol các vân giao thoa
Các cực tiểu giao thoa:
Cực đại giao thoa:
2. Trên mặt nước nằm ngang, tại hai điểm A, B cách nhau 8,2 cm, người ta đặt hai nguồn sóng cơ kết hợp, dao động điều hòa theo phương thẳng đứng có tần số 15 Hz và luôn cùng pha. Biết tốc độ truyến sóng trên mặt nước là 30 cm/s, coi biên độ sóng không đổi khi truyền đi. Số vân lồi trong vùng giao thoa là
11 B. 8 C. 7 D. 9
Giải:
=> - 8,2 < k < 8,2
- 4,1 < k < 4,12
BÀI TẬP: