Chùa Một Cột
Văn Miếu
MỘT SỐ THÀNH TỰU THỜI LÝ
QuốcTử Giám
Rồng thời Lý
Đền thờ 8 vị vua Lý
Đầu rồng thời Lý
Chương III. NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI TRẦN
(THẾ KỈ XIII – XIV)
CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP BÀI 13+14+15
ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
NỘI DUNG CHỦ ĐỀ
CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP BÀI 13+14+15
ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
1. Nhà Lý sụp đổ
2. Nhà Trần củng cố chế độ
phong kiến tập quyền
CHƯƠNG III: NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI TRẦN
(THẾ KỈ XIII- XIV)

3. Pháp luật thời Trần
Mục I. Sự thành lập nhà Trần và sự củng cố chế độ phong kiến tập quyền
1. Nhà Lý sụp đổ
- Nhà Lý thành lập vào năm…………………
- Kinh đô nhà Lý xây dựng ở ……..
Năm 1054, nhà Lý đổi tên nước ta là…….
- Kinh tế, xã hội và nghệ thuật thời Lý rất phát triển.
- Nhà Lý ban hành bộ luật…………..là bộ luật thành văn đầu tiên của nước ta.
-Từ cuối thế kỉ XII, đầu thế kỉ XIII, nhà Lý ngày càng suy yếu.
1009
Thăng Long
Đại Việt
Hình thư
Cô mời các bạn xem đoạn phim tư liệu sau đây lựa chọn những nội dung đúng về hoàn cảnh thành lập nhà Trần ?
- Từ cuối Thế kỉ XII, ……1…………. Chính quyền 2………………….… , quan lại ……3………….Đời sống nhân dân……4… Các thế lực phong kiến địa phương
……5….…….. Nhà Lý phải dựa vào thế lực …6 … ..để …..7…….Họ Trần đã buộc …..8…. …. nhường ngôi cho chồng là…9…... …Đầu năm …….10…Trần Cảnh lên ngôi vua -- - >Nhà …11…..thành lập
nhà Lý suy yếu.
không chăm lo đời sống nhân dân
ăn chơi sa đọa.
đói khổ
nổi dậy chống lại triều đình
Họ Trần
dẹp loạn.
Lý Chiêu Hoàng
Trần Cảnh
1226
Trần
1. Nhà Lý sụp đổ
Cuối thế kỉ XII, nhà Lý suy yếu.
a. Chính trị: + Các thế lực phong kiến chống phá triều đình.
b. Kinh tế: Thiên tai, mất mùa, đói kém thường xuyên xảy ra
c. Xã hội: rối loạn, nhân dân nổi dậy ở nhiều nơi
- Đầu 1226 nhà Lý sụp đổ, nhà Trần thành lập.
11

Di tích đền nhà Trần
Lễ hội đền Trần được tổ chức trong các ngày từ ngày 15 đến ngày 20 tháng tám âm lịch hàng năm tại phường Lộc Vượng, thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định nhằm tri ân công của 14 vị vua Trần.
Theo em, việc nhà Trần thay nhà Lý có cần thiết không?
Nhà Lý chỉ lo ăn chơi xa hoa, bất lực, không chăm lo đến đời sống của nhân dân, làm cho nhân dân đói khổ, bất mãn và nổi dậy khởi nghĩa.
Các thế lực phong kiến ở địa phương đánh giết lẫn nhau làm cho triều đình nhà Lý thêm suy yếu, xã hội rối loạn.
Vua tôi nhà Lý bỏ chạy, nhà Lý phải dựa vào thế lực của nhà Trần để tồn tại, đó chính là cơ hội để nhà Trần buộc Lí Chiêu Hoàng (vua cuối cùng của nhà Lý) phải nhường ngôi cho Trần Cảnh (tháng 12 năm Ất Dậu - đầu năm 1226).
  - Trong hoàn cảnh suy sụp của nhà Lý (cuối thế kỉ XII) nhà Trần thành lập, thay nhà Lý quản lí đất nước là việc làm cần thiết để ổn định tình hình chính trị, xã hội, cải thiện đời sống cho nhân dân, xây dựng và bảo vệ đất nước.
Sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước thời Trần.
2. Nhà Trần củng cố chế độ
phong kiến tập quyền
Bộ máy nhà nước thời Trần được tổ chức như thế nào?
Em có nhận xét gì về tổ chức bộ máy nhà nước thời Trần so với thời Lý?
Nhà nước được tổ chức theo chế độ quân chủ tập quyền ( Vua nắm mọi quyền hành)
- Giúp việc cho vua có các quan văn, quan võ
- Vua nhường ngôi cho con, sớm tự xưng là Thái thượng hoàng, cùng con cai quản đất nước.
- Các chức quan đại thần do những người trong họ Trần nắm giữ.
-Đặt thêm một số cơ quan và chức quan để trông coi sản xuất.
Cả nước chia thành 12 lộ
* Nhận xét: Bộ máy nhà Trần hoàn chỉnh, chặt chẽ hơn nhà Lý. Chế độ tập quyền thời Trần được củng cố hơn thời Lý.
3. Pháp luật thời Trần
Em hãy trình bày những nét chính về pháp luật thời Trần?
- Ban hành Quốc triều hình luật.
“Quốc triều Hình luật” đỉnh cao của thành tựu luật pháp Việt Nam thời phong kiến
3. Pháp luật thời Trần
Em hãy nhận xét về bộ Quốc triều hình luật thời Trần so với bộ luật Hình thư thời Lý?
Xác định lại những điều luật ban hành dưới thời Lý và có bổ sung:
+ Bảo vệ vua, giai cấp thống trị.
+ Xác nhận và bảo vệ quyền tư hữu tài sản.
+ Quy định cụ thể việc mua bán ruộng đất.
- Đặt cơ quan Thẩm hình viện để xét xử việc kiện cáo.
- Đặt chuông tại điện Long Trì để dân kêu oan.
=> So với thời Lý, cơ quan pháp luật thời Trần được tăng cường và hoàn thiện
Xử nặng tội đánh bạc
Chuông ở điện Long Trì
QUỐC TRIỀU HÌNH LUẬT
Chế độ tư hữu được bảo vệ nghiêm. Người nợ không trả được nợ sẽ bị bắt giam cho đến khi nào trả hết nợ mới được tha.
Quy định cụ thể về việc mua bán ruộng đất, đó là vào năm 1237 triều đình quy định “trúc thư văn khế”, nếu là giấy tờ về ruộng đất vay mượn thì người làm chứng in tay ở 3 dòng trước, người bán in tay ở 4 dòng sau.
(Tư liệu đại cương LSVN)
Chuông ở điện
Long Trì
Vua đi thăm các địa phương
Nhân dân đi lao dịch xây dựng cung điện và chùa chiền
Quan hà đê sứ đang trông coi việc đắp đê
Nhân dân đi lao dịch làm đường và nổi dậy
Vua Lý Huệ Tông nhường ngôi cho Lý Chiêu Hoàng
Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi cho Trần Cảnh
Nhà Trần thành lập
Quy định lăn tay trong mua bán và những hình phạt kẻ phạm tội
Quan đồn điền sứ đang khuyến khích nhân dân đi khai hoang
Câu 1: Ông là người có công trong việc gây dựng, sáng lập ra nhà Trần?
Câu 2: Nhà Trần ban hành bộ luật nào để củng cố pháp luật?
Câu 3: Nhà Trần khi vua cha nhường ngôi Vua cho con và về cai quản phía sau
gọi là gì?
Câu 4: Vua Trần để chuông lớn ở đâu để dân đến kêu oan khi cần?
Câu 5: Nhà Trần đặt thêm chức gì để trông coi đốc thúc việc đắp đê?

A
B
C
D
E
Ô CHỮ TỪ KHÓA: Gồm 5 chữ cái – Nói về hào khí của nhà Trần?
SỬ GIA TÀI NĂNG
Đ
Ô
N
G
A
Hướng dẫn về nhà:
- Trả lời các câu hỏi cuối bài trang 51.
- Viết một đoạn giới thiệu về quân đội nhà Trần.
- Nêu những biện pháp và tác dụng của các biện pháp phát triển kinh tế thời Trần.
- Sưu tầm những câu chuyện về nhà Trần đối với việc đắp đê.
TIẾT HỌC ĐẾN ĐÂY KẾT THÚC!
CẢM ƠN CÁC EM!