LUYỆN TỪ VÀ CÂU
TỪ ĐỒNG NGHĨA.
I. Nhận xét:
1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ sau:
a) Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong chờ đợi ở các em rất nhiều. Hồ Chí Minh
Xây dựng
Kiến thiết
Xây dựng
Kiến thiết
b) Màu lúa chín dưới đồng vàng xuộm lại. Nắng nhạt ngả màu vàng hoe. Trong vườn, lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông thấy cuống, như những chuỗi tràng hạt bồ đề treo lơ lửng.
Tô Hoài
1. So sánh nghĩa của các từ in đậm trong mỗi ví dụ sau:
Vàng xuộm
Vàng hoe
Vàng lịm
Xây dựng
Kiến thiết
Vàng xuộm
Vàng hoe
Vàng lịm
2. Thay những từ in đậm trong mỗi ví dụ trên cho nhau rồi rút ra nhận xét: Những từ nào thay thế được cho nhau? Những từ nào không thay thế được cho nhau? Vì sao?
Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta theo kịp các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong chờ đợi ở các em rất nhiều.
kiến thiết
xây dựng
b) Màu lúa chín dưới đồng vàng xuộm lại. Nắng nhạt ngả màu vàng hoe. Trong vườn, lắc lư những chùm quả xoan vàng lịm không trông thấy cuống, như những chuỗi tràng hạt bồ đề treo lơ lửng.
vàng lịm
vàng xuộm
vàng hoe
III. LUYỆN TẬP
Bài 1: Xếp 4 từ in đậm trong đoạn văn dưới đây thành hai nhóm đồng nghĩa và ghi vào chỗ trống:
Sau 80 năm giời nô lệ làm cho nước nhà bị yếu hèn, ngày nay chúng ta cần phải xây dựng lại cơ đồ mà tổ tiên đã để lại cho chúng ta, làm sao cho chúng ta theo các nước khác trên hoàn cầu. Trong công cuộc kiến thiết đó, nước nhà trông mong ở các em rất nhiều. Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp được hay không, dân tộc Việt nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai cùng với các cường quốc năm châu được hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em.
Hồ Chí Minh
+ nước nhà - non sông
+ hoàn cầu - năm châu
Tìm một số từ đồng nghĩa với từ Tổ quốc: M: nước nhà,
Tổ quốc, giang sơn, đất nước, sông núi, nước nhà, non sông, non nước, nước non
Bài 2: Viết tiếp những từ đồng nghĩa với mỗi từ sau: đẹp, to lớn, học tập.
M: đẹp-xinh
a) Đẹp: đẹp đẽ, đèm đẹp, xinh, xinh xắn, xinh tươi, tươi đẹp, mĩ lệ, …
b) To lớn: to, to đùng, to tướng, to kềnh, vĩ đại, khổng lồ, lớn, …
c) Học tập: học, học hành, học hỏi, học việc, …
Bài 3: Đặt câu với một cặp từ đồng nghĩa em vừa tìm được ở bài tập số 2
M: - Quê hương em rất đẹp./ Bé Hà rất xinh.
………………………………………………….
…………………………………………………. …………………………………………………. …………………………………………………. ………………………………………………….

Vườn cây hoa hồng của em rất đẹp./ Bạn Hồng lớp em rất xinh xắn.
Em thấy trong Thảo Cầm Viên có ba con voi to kềnh và mấy chú hà mã to đùng.
CHÀO CÁC EM !
Bài tập ứng dụng:
Xếp các từ sau thành 4 nhóm đồng nghĩa và ghi lại: học sinh, thẳng thắng, cô giáo, học trò, chăm chỉ, giáo viên, cần cù, trung thực.
Bài 6: Chọn từ thích hợp trong ngoặc đơn để điền vào chỗ chấm:
( bé bỏng, bé con, nhỏ con, nhỏ nhắn)
a. Còn ……………… gì nữa mà nũng nịu.
b. ………………. lại đây chú bảo.
c. Thân hình ………………
d. Người ………………… nhưng rất khỏe.
bé bỏng
Bé con
nhỏ nhắn
nhỏ con
Chào tạm biệt!
Chúc các con mạnh khoẻ, hạnh phúc!