Ông là ai ?
Ông là người thuộc tầng lớp bình dân nhưng có tài nên được Hưng Đạo Vương tin dùng và gả con gái nuôi cho .
Ông là nhà thơ có tên "già nhất" trong các nhà thơ , nhà văn Việt Nam .
Ông là PHẠM NGŨ LÃO
Ông là người ngồi đan sọt ở vệ đường , do mải mê suy nghĩ , bị giáo đâm vào đùi mà không thấy đau.

Đọc văn :
TỎ LÒNG
( Thuật hoài )
Phạm Ngũ Lão
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
1.Tác giả :Phạm Ngũ Lão
-Thời đại :Chống quân Nguyên - Mông (I,II)
- Quê hương :Làng Phù Ủng-Hưng Yên (ngày nay )
Gia đình :Bình dân
- Cu?c d?i:
+ Ơng l?y con g�i nuơi c?a THD
+ Ơng cĩ cơng l?n trong cu?c kh�ng chi?n ch?ng qu�n Mơng- Nguy�n.
+ Ngu?i cĩ chí l?n, van v� song tồn.
- Sự nghiệp sáng tác:
I.Giới thiệu chung :
+ Thuật hoài ( Tỏ lòng )
+ Viếng Thượng tướng quốc công Hưng ĐạoĐạiVương(VãnThượng tướng quốc công Hưng Đạo Đại Vương)
Khu mộ Phạm Ngũ Lão ở làng Phù U�ng - Hưng Yên
( ngày nay )
2. Tác phẩm:
Bài thơ ra đời trong không khí quyết chiến thắng giặc Mông - Nguyên của quân và dân nhà Trần.
b. Chủ đề:
Qua tâm sự của tác giả, ta thấy được hình ảnh người trai thời Trần hiện ra với vẻ đẹp hùng dũng cao cả và ý chí quyết tâm bảo vệ đất nước ? thể hiện rõ nét hào khí Đông A
a.Hoàn cảnh sáng tác
c.Theồ loaùi:
+ Thơ chữ Hán
+ Thất ngôn tứ tuyệt ( tuyệt cú )
d. Bố cục:
Chia theo hai nöûa- tieàn giaûi, haäu giaûi:
Hai caâu ñaàu: hình töôïng con ngöôøi vaø hình töôïng quaân ñoäi thôøi Traàn.
Hai caâu sau: veû ñeïp taâm hoàn, nhaân caùch, lyù töôûng cuûa nhaø thô.
� Chia theo từng câu:
� Câu 1 - khai: hình tượng con người thời Trần
� Câu 2 - thừa: hình tượng quân đội nhà Trần.
� Câu 3 - chuyển:tâm tình của tác giả- món nợ công danh.
� Câu 4- hợp: nỗi hỗ thẹn của tác giả.
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
II.Đọc hiểu văn bản
Hoành sóc giang sơn kháp kỉ thu
Tam quân tì hổ khí thôn ngưu.
Nam nhi vị liễu công danh trái
Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu.
Múa giáo non sông trải mấy thu
Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu.
Công danh nam tử còn vương nợ,
Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ hầu.

Dịch thơ
Phiên âm
II.Tìm hiểu văn bản :
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão

Hoành sóc giang sơn kháp kỉ thu,
(Múa giáo non sông trải mấy thu )
Tam quân tì hổ khí thôn ngưu.
(Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu )

1.Hai câu đầu: hình tượng con người và hình tượng quân đội thời Trần.


Chiến sĩ đấu võ
Khắc gốm
Hoành sóc = múa giáo

II.Tìm hiểu văn bản :
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão

Hoành sóc giang sơn kháp kỉ thu,
(Múa giáo non sông trải mấy thu )
- Tư thế ấy được đặt trong
+ Không gian : Giang sơn (non sông) : rộng lớn
+ Thời gian : cáp kỉ thu (trải qua mấy thu) : dài lâu.
hình ảnh mũi giáo được đo bằng kích thước non sông và hình ảnh người tráng sĩ được đo bằng kích thước đất trời, vũ trụ.
? con người kì vĩ,anh hùng
+ Hoành sóc: cầm ngang ngọn giáo ? tư thế đẹp, hào hùng, hiên ngang ,chủ động
II.Tìm hiểu văn bản :
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão

Tam quân tì hổ khí thôn ngưu.
(Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu )
Sức mạnh của quân đội nhà Trần
II.Tìm hiểu văn bản :
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
Hình ảnh tượng trưng ,so sánh phóng đại(tì hổ, nuốt trôi trâu): sức mạnh vật chất + tinh thần
Nuốt trôi trâu.?Sức mạnh vật chất.
A�t cả sao Ngưu (Ngâu ) trên trời.?Sức mạnh tinh thần.

Tam quân tì hổ khí thôn ngưu.
(Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu )
- Tam quân: ba đạo quân
Trung quân
Tiền quân
Hậu quân
Chỉ quân sĩ, quân đội nhà Trần.
? sức mạnh quân đội nhà Trần.
?Sức mạnh toàn dân và đất nước.
- Nghệ thuật:
- Tác giả cường điệu hoá, so sánh để tô đậm và diễn tả khí thế chiến đấu của dân tộc, khí thế mạnh hơn cả thiên nhiên, vũ trụ.
? Hào khí Đông A: lòng tự hào , tự tin dân tộc
A Đông
Trần ( Thư pháp )
HÀO KHÍ ĐÔNG A
Sự kết hợp giữa vẻ đẹp kiêu hùng , kỳ vĩ của một vị tướng chỉ huy và sự đông đảo hùng tráng mạnh mẽ của quân đội nhà Trần chính là vẻ đẹp của "Hào khí Đông A"
Nợ công danh
+Cơng danh nam t?: S? nghi?p c?a ngu?i d�n ơng
+ Cơng danh tr�i: N? cơng danh
->Thể hiện chí làm trai theo tinh thần Nho giáo: Lập công (để lại sự nghiệp),lập danh (để lại tiếng thơm)
-> Chưa hoàn thành nghĩa vụ đối với dân,nước.
=> Công danh (Lập công + lập danh): lí tưởng sống ?Trăn trở , khát vọng. ? tính thần trách nhiệm cao với đời.


Nam nhi vị liễu công danh trái
(Công danh nam tử còn vương nợ )
2. Nỗi lòng của tác giả
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
II.Tìm hiểu văn bản :
Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu
(Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ hầu )
Vũ hầu Gia Cát Lượng
Vũ Hầu là ai? Em biết gì về Khổng Minh Gia Cát Lượng?Tại sao tác giả lại " thẹn " khi nghe nhân gian kể chuyện Vũ Hầu? Ý nghĩa của nỗi "thẹn " này ? Vẻ đẹp tâm hồn, nhân cách, lý tưởng của nhà thơ được thể hiện như thế nào?
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
II.Tìm hiểu văn bản :
Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu
(Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ hầu )
Thẹn ( xấu hổ ) vì chưa có tài mưu lược lớn như Khổng Minh Gia Cát Lượng : một cái thẹn cao cả, khát vọng được phục vụ vua,dân , nước.
tâm hồn chân thành trong sáng , nhân cách cao đẹp? tâm trạng của người trai thời Trần.
- Với người anh hùng chí làm trai gắn liền với sự xả thân ích lợi nhất, nhiều nhất cho dân tộc, đất nước. Chính nỗi niềm canh cánh ấy đã khiến con người vươn tới cái đẹp, sự anh hùng.
=>Hai câu thơ mang vẻ đẹp của khát vọng lập công, khát vọng hi sinh cho đất nước.
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
C.Tổng kết
Nghệ thuật : Bài thơ Đường luật ngắn gọn , giàu hình ảnh , hàm súc
Nội dung : Khắc họa vẻ đẹp của con người có sức mạnh , có lí tưởng , nhân cách cao cả ? vị tướng giỏi thời Trần
Qua bài thơ hãy rút ra: nghệ thuật và nội dung?
HS đọc Ghi nhớ SGK trang116.
Tỏ lòng ( Thuật hoài ) - Phạm Ngũ Lão
A.Giới thiệu chung :
1.Tác giả :
2.Tác phẩm :
B.Đọc hiểu văn bản :
I.Đọc :
II.Tìm hiểu văn bản :
Hoành sóc giang sơn kháp kỉ thu
Tam quân tì hổ khí thôn Ngưu
Nam nhi vị liễu công danh trái
Tu thính nhân gian thuyết Vũ hầu
C.Tổng kết :
- Nội dung :
- Nghệ thuật :
1.Hình ảnh tác giả , vị tướng của thời Trần hiện lên trong tác phẩm như thế nào ?
2. Nghệ thuật của bài thơ ?
Tỏ lòng ( Thuật hoài )-Phạm Ngũ Lão
Củng cố :
Dặn dò :
1.Học thuộc bài thơ. Học nội dung bài vừa học.
2.Chuẩn bị : Cảnh ngày hè (Nguyễn Trãi) và Đọc thêm Vận nước( Đỗ Pháp Nhuận)
Câu hỏi kiểm tra:
Caâu hoûi töï luaän: Coù yù kieán cho raèng: “ Thuaät hoaøi” laø chaân dung tinh thaàn cuûa taùc giaû ñoàng thôøi laø chaân dung tinh thaàn cuûa thôøi ñaïi nhaø Traàn, röïc ngôøi “ Haøo khí Ñoâng A”. Haõy laøm roõ yù kieán treân?
 Caâu hoûi traéc nghieâm:
1.Baøi thô “ Thuaät hoaøi” ra ñôøi trong hoaøn caûnh naøo?
a.Cuoäc khaùng chieán choâng Ng- Moâng laàn thöù nhaát.
b.Cuoäc khaùng chieán choâng Ng- Moâng laàn thöù hai.
c.Cuoäc khaùng chieán choâng Ng- Moâng laàn thöù ba.
2. “ Hoaønh soùc” coù nghóa laø gì?
a.Caàm ngang ngoïn giaùo b. Muùa giaùo
c. Vaùc giaùo d. Caû 3 yù treân.
Trân trọng cảm ơn
quý thầy cô giáo và
các em học
sinh
Năm học : 2008- 2009
Chúc quý thầy cô giáo và các em dồi dào sức khoẻ.Hẹn gặp lại.