Tiết 3,4
- Khánh Hoài -
I.TÌM HIỂU CHUNG
1.Tác giả: Khánh Hoài
- Sinh năm 1937, quê ở tỉnh Thái Bình
- Là nhà văn tiêu biểu của nền văn học Việt Nam hiện đại
- Sở trường : truyện ngắn
2. Tác phẩm
b. Từ khó
Xuất xứ:
Tuyển tập thơ – văn được giải thưởng trong cuộc thi viết về quyền trẻ em năm 1992.
c. Thể loại : truyện ngắn
Văn bản nhật dụng đề cập tới vấn đề quyền trẻ em

2.Tác phẩm
d. Bố cục: 3 phần.
-Từ đầu … “ hiếu thảo như vậy”: Cảnh hai anh em chia đồ chơi
-Tiếp theo … “trùm lên cảnh vật”: Thủy chia tay lớp học
-Còn lại: Hai anh em chia tay nhau
e. Tóm tắt truyện
c. Tóm tắt truyện
Vì bố mẹ chia tay nhau, hai anh em Thành và Thuỷ cũng phải mỗi người một ngả: Thuỷ về quê với mẹ còn Thành ở lại với bố. Hai anh em nhường đồ chơi cho nhau, Thuỷ đau đớn chia tay thầy cô, khi chia tay còn quyến luyến anh không muốn rời,… Ba cuộc chia tay gợi lên ở bạn đọc những xúc cảm mạnh mẽ cùng nỗi xót thương cho cảnh ngộ mà lẽ ra những người bạn nhỏ không phải gánh chịu.

2. Tác phẩm
II. TÌM HIỂU VĂN BẢN
1. Nhan đề, ngôi kể và nhân vật chính
a. Nhan đề
Những con búp bê: là những đồ chơi của tuổi nhỏ → gợi thế giới trẻ em với sự ngộ nghĩnh, trong sáng, ngây thơ, vô tội.
Trong truyện: Những con búp bê cũng như hai anh em Thành – Thủy: trong sáng, vô tư, không có tội lỗi gì… thế mà phải chia tay → gợi ra một tình huống cần phải suy ngẫm.

b. Ngôi kể
Ngôi thứ nhất (người kể chuyện xưng “tôi”)- là người trong cuộc chứng kiến mọi sự việc và kể lại→ tăng tính chân thật
→ thể hiện sâu sắc những suy nghĩ, tình cảm tâm trạng của các nhân vật  sức thuyết phục cao hơn
1. Nhan đề, ngôi kể và nhân vật chính
c. Nhân vật chính
- Hai anh em Thành và Thủy - Nhân vật phụ: cô giáo & mẹ
1. Nhan đề, ngôi kể và nhân vật chính
2. Các cuộc chia tay
Hai anh em chia đồ chơi
-Nguyên nhân :bố mẹ ly hôn nên hai anh em phải xa nhau ,trước khi chia tay buộc phải chia đồ chơi theo lệnh của mẹ .
-Khi mẹ dục chia đồ chơi :Thủy run lên bần bật ,cặp mắt tuyệt vọng,hai bờ mi sưng mọng .Thành cắn chặt môi, nước mắt tuôn ra như suối.
- Khi chia hai con búp bê ra: Thuỷ tru tréo, giận dữ
- Khi đặt hai con búp bê cạnh nhau: Thủy bỗng vui vẻ → vì không muốn chúng phải rời xa nhau → sự ngây thơ, hồn nhiên của trẻ con.
→ Búp bê cạnh nhau là hình ảnh của gia đình sum
họp, sự gắn bó, là kỉ niệm đẹp của thời thơ ấu của hai anh em.



=>Hai anh em rất mực yêu thương nhau, quan tâm ,chia sẻ, nhưng phải chia đồ chơi nghĩa là họ phải chia tay nhau → cả hai rất đau khổ .
b. Thủy chia tay lớp học
- Thủy: cắn chặt môi, đăm đăm nhìn, khóc → (Sắp xa mái trường, không được đi học nữa)
Cô và các bạn: Sửng sốt, ôm chặt, tặng quà, tái mặt, khóc…
→ Luyến tiếc, xúc động
=> Cuộc chia tay rất cảm động qua đó khẳng định vai trò của lớp học đối với mỗi con người.


.
c. Hai anh em chia tay nhau
-Diễn ra đột ngột ,bất ngờ .
-Thủy như người mất hồn ,mặt tái xanh ,dặn dò anh.
-Thành khóc nấc lên,mếu máo và đứng chôn chân nhìn theo hình bóng em.
- Hành động: để lại con Vệ Sĩ bên cạnh con Em Nhỏ để cho chúng không bao giờ phải cách xa
 Tượng trưng cho tình cảm yêu thương, gắn bó giữa hai anh em.
=> Cuộc chia tay đầy thương tâm ,đau xót ,xúc động .
III. TỔNG KẾT
1. Nội dung
- Ca ngợi tình cảm anh em thắm thiết trong sáng - Phê phán những bậc cha mẹ vô trách nhiệm với con cái, đẩy con cái mình vào những hoàn cảnh bế tắc, éo le
2. Nghệ thuật
- Sử dụng hình ảnh ẩn dụ trong nhan đề.
- Lựa chọn ngôi kể thích hợp.
- Xây dựng nhân vật tài tình, thành công.
- Nghệ thuật đối lập: nội tâm với ngoại cảnh
BÀI TẬP VỀ NHÀ
Viết một đoạn văn ngắn từ 5 - 7 câu nêu cảm nhận của em về tình cảm anh em giữa Thành và Thủy sau khi học xong văn bản trên?
Dặn dò
- Làm bài tập phần luyện tập vào vở soạn.
- Viết bài học vào vở ghi.
TẠM BIỆT CÁC EM !