Chào mừng các em
đến với tiết học
ngày hôm nay!
1
Môn: Lịch Sử
THỜI NGUYÊN THỦY
BÀI 3: NGUỒN GỐC LOÀI NGƯỜI
01
MERCURY
Giới thiệu được sơ lược quá trình tiến hóa từ vượn thành người trên Trái Đất. Xác định được dấu tích của Người tối cổ ở Đông Nam Á.
Kể tên được những địa điểm tìm thấy dấu tích của Người tối cổ ở Việt Nam.
02
Năm 1978, các nhà khảo cổ học đã phát hiện tại La-e-to-li của Tan-da-ni-a (thuộc Đông Phi) các dấu chân người để lại trên tro bụi của núi lửa, có niên đại khoảng 3,7 triệu năm. Những dấu vết đặc biệt này được các nhà khoa học đặt tên là “Dấu chân vĩ đại châu Phi”
1. Quá trình tiến hóa từ vượn người thành người
Quá trình tiến hóa từ vượn thành người trải qua mấy giai đoạn? Đó là những giai đoạn nào?
Em hãy cho biết niên đại tương ứng của các giai đoạn đó?
Những đặc điểm nào cho thấy sự tiến hóa của Người tối cổ so với Vượn người?
Những đặc điểm nào cho thấy sự tiến hóa của Người tinh khôn so với Người tối cổ
Cấu tạo cơ thể cơ bản giống người ngày nay
Em hãy cho biết thể tích não của Vượn cổ, Người tối cổ, Người tinh khôn?
Những phát hiện khảo cổ về người Nê-an-đéc-tan, Cô gái Lu-cy có ý nghĩa như thế nào trong việc giải thích nguồn gốc và quá trình tiến hóa của loài người?
- Di cốt hóa thạch là bằng chứng quan trọng chứng minh sự tồn tại của loài người.

- Thông qua việc giám định niên đại của di cốt hóa thạch có thể biết được thời gian xuất hiện của con người.

- Thông qua việc phân tích hình dáng, cấu trúc xương, các nhà khoa học có thể mô phỏng lại những đặc điểm về mặt hình thể (ví dụ: hình dáng và thể tích hộp sọ; chiều cao…), hành vi (đi, đứng, cầm, nắm…) của con người. 
2. Dấu tích Người tối cổ ở Đông Nam Á
Dựa vào lược đồ trên màn hình và kênh chữ trong SGK em hãy cho biết những dấu tích của Người tối cổ ở Đông Nam Á?
Ở núi Đọ (Thanh Hóa)
Ở Pôn Đa-ung (Mi-an-ma)
Ở Thẩm Khuyên, Thẩm Hai (Lạng Sơn)
Ở Ni-a (Ma-lai-xi-a)
Ở Ta-bon (Phi-lip-pin)
Ở An Khê (Gia Lai)
Ở Tham Lót (Thái Lan)
Ở Li-ang-Bua (In-đô-nê-xi-a)
Ở Tri-ning (In-đô-nê-xi-a)
- Ở Đông Nam Á: tìm thấy dấu tích ở nhiều nơi như: Pôn-đa-ung (Mi-an-ma); Ni-a (Ma-lai-xi-a); Gia-va (In-đô-nê-xi-a)…
2. Dấu tích Người tối cổ ở Đông Nam Á
3. Dấu tích Người tối cổ ở Việt Nam
Dựa vào lược đồ trên màn hình và kênh chữ trong SGK em hãy cho biết những dấu tích của Người tối cổ ở Việt Nam?
Ở núi Đọ, Thanh Hóa phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 400.000 năm trước)
Ở An Khê (Gia Lai) phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 800 000 năm trước)
Ở Thẩm Khuyên, Thẩm Hai (Lạng Sơn) phát hiện răng hóa thạch Người tối cổ (khoảng 400.000 năm trước)
Ở Xuân Lộc (Đồng Nai) phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 40.000 – 30.000 năm trước)
Rìu đá được tìm thấy ở di chỉ An Khê
Hiện vật đá văn hóa ở Đồng Nai
Ở núi Đọ, Thanh Hóa phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 400.000 năm trước)
Ở An Khê (Gia Lai) phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 800 000 năm trước)
Ở Thẩm Khuyên, Thẩm Hai (Lạng Sơn) phát hiện răng hóa thạch Người tối cổ (khoảng 400.000 năm trước)
Ở Xuân Lộc (Đồng Nai) phát hiện công cụ bằng đá ghè đẽo thô sơ (khoảng 40.000 – 30.000 năm trước)
Em hãy nhận xét về phạm vi phân bố của các dấu tích Người tối cổ ở Việt Nam
Phạm vi phân bố của các dấu tích Người tối cổ ở Việt Nam: được phân bố rộng rãi trên phạm vi cả nước.
- Ở Việt Nam: tìm thấy dấu tích ở nhiều nơi như: Thẩm Khuyên, Thẩm Hai (Lạng Sơn); Núi Đọ (Thanh Hóa); An Khê (Gia Lai); Xuân Lộc (Đồng Nai)…
3. Dấu tích Người tối cổ ở Việt Nam
Luyện tập
1. Tóm tắt quá trình tiến hóa từ vượn thành người trên Trái Đất?
 Ở chặng đầu của quá trình tiến hóa, có một loài vượn cổ (vượn người), xuất hiện cách ngày nay khoảng 5-6 triệu năm, đã có thể đứng và đi bằng hai chân, dùng tay để cầm nắm, ăn hoa quả, củ, lá và cả động vật nhỏ. Xương hóa thạch của chúng được tìm thấy ở Đông Phi, Tây Á…
5 - 6 triệu năm trước
Đông Phi
400 cm3
5 - 6 triệu năm trước
Đông Phi, Tây Á
Có thể đi bằng
hai chi sau
Khoảng 400cm3
- Trên đà tiến triển, vượn cổ chuyển biến thành Người tối cổ, bắt đầu từ khoảng 4 triệu năm trước đây. Di cốt hóa thạch của Người tối cổ được tìm thấy ở Đông Phi, Đông Nam Á… Người tối cổ hầu như đã hoàn toàn đi, đứng bằng hai chân. Đôi tay được tự do để sử dụng công cụ, tìm kiếm thức ăn. Cơ thể của họ đã có nhiều biến đổi: tuy trán còn thấp và bợt ra sau, u mày còn nổi cao, nhưng hộp sọ đã lớn hơn so với vượn cổ (thể tích hộp sọ trung bình khoảng 650 cm3 đến 1200 cm3)… Tuy chưa loại bỏ hết dấu tích của vượn trên cơ thể minh nhưng Người tối cổ đã là Người.
4 triệu năm trước
Đông Phi, Trung Quốc, Đông Nam Á, Tây Á.
650 cm3 - 1200 cm3
4 triệu năm trước
Đông Phi, Trung Quốc, Đông Nam Á, Tây Á.
Hoàn toàn đi đứng bằng 2 chân
650 cm3 - 1200cm3
- Cách ngày nay khoảng 150.000 năm trước đây, con người hoàn thành quá trình tự cải biến mình, đã loại bỏ hết dấu tích vượn trên người, trở thành người tinh khôn (người hiện đại). Người tinh khôn có cấu tạo cơ thể như người ngày nay: xương cốt nhỏ hơn người tối cổ; bàn tay nhỏ, khéo léo, các ngón tay linh hoạt; hộp sọ và thể tích não phát triển; cơ thể họn và linh hoạt… di cốt hóa thạch của người tinh khôn được tìm thấy ở khắp các châu lục.
150.000 năm trước đây
Khắp mọi nơi
150.000 năm trước
Khắp mọi nơi
Cơ bản giống người ngày nay
1400cm3
Luyện tập
1. Tóm tắt quá trình tiến hóa từ vượn thành người trên Trái Đất?
2. Căn cứ vào những thông tin khảo cổ nào để khẳng định rằng khu vực Đông Nam Á (trong đó có Việt Nam) là một trong những nơi con người xuất hiện từ rất sớm?
- Các nhà khoa học đã khẳng định rằng: khu vực Đông Nam Á trong đó có Việt Nam) là một trong những nơi con người xuất hiện từ rất sớm dựa trên cơ sở: các di cốt hóa thạch hoặc các dấu tích của Người tối cổ:
+ Một số mẩu xương hóa thạch của Người tối cổ có niên đại khoảng 2 triệu năm được tìm thấy ở đảo Gia-va (In-đô-nê-xi-a).
+ Di cốt hóa thạch của người tối cổ còn được tìm thấy ở một số nơi: Pôn-a-vung (Mi-an-ma); hang Thẩm Khuyên, Thẩm Hai (Việt Nam)…
+ Bên cạnh di cốt hóa thạch, nhiều di chỉ đồ đá gắn với giai đoạn Người tối cổ cũng được tìm thấy ở: A-ny-át (Mi-an-ma); Lang Spi-an (Cam-pu-chia); An Kê, Núi Đọ, Xuân lộc (Việt Nam)…
Dặn dò
- Học thuộc bài 3. Nguồn gốc loài người.
- Soạn bài: Bài 4. Xã hội nguyên thủy