TRƯỜNG TH- THCS CỬA DƯƠNG
GV: LƯU HOÀNG SINH
Tình đồng chí dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ và lí tưởng chiến đấu được thể hiện thật tự nhiên, bình dị mà sâu sắc trong mọi hoàn cảnh, nó góp phần quan trọng tạo nên sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính cách mạng.
Bài thơ thể hiện hình tượng người lính cách mạng và sự gắn bó keo sơn của họ qua những chi tiết, hình ảnh, ngôn ngữ giản dị, chân thực, cô đọng, giàu sức biểu
cảm.
Đọc thuộc lòng bài thơ “Đồng chí” của Chính Hữu.
- Nêu nội dung và nghệ thuật của bài thơ.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Tr­ên Sơn Đông nắng – Tây mưa
Ai chưa đến đó như chư rõ mình
Xe vận tải ở đường Trường Sơn thời kì kháng chiến chống Mĩ
Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước
Mà lòng phơi phới dậy tương lai
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI
XE KHÔNG KÍNH
(Phạm Tiến Duật)
(Phạm Tiến Duật)
I. Tìm hi?u chung
1. Tác giả :
Phạm Tiến Duật (1941 - 2007)
- Phạm Tiến Duật (1941-2007)
- Quê: Phú Thọ
- Ông là gương mặt tiêu biểu cho thế hệ nhà thơ trẻ thời chống Mĩ.
- Trường Sơn Đông -
trường Sơn Tây
- Lửa đèn
- Gửi em cô thanh niên
xung phong
- Bài thơ về tiểu đội xe
không kính.
- Thơ ông thường viết về thế hệ trẻ trong kháng chiến chống Mỹ với giọng điệu trẻ trung, sôi nổi, tinh nghịch, sâu sắc.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
(Phạm Tiến Duật)
I. Tìm hiểu chung.
1. Tác giả.
2. Tác phẩm.
Bài thơ được sáng tác năm 1969, in trong tập “Vầng trăng quầng lửa”
3. Thể thơ.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
Tự do, nhịp điệu linh hoạt.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
I. Tìm hiểu chung.
1. Tác giả.
2. Tác phẩm.
3. Thể thơ.
4. Bố cục.
a. 4 câu đầu: Hình ảnh người chiến sĩ lái xe trong chiếc xe không kính.
b. 3 khổ tiếp: Người chiến sĩ với những thử thách gian khổ trên dọc đường.
c. 2 khổ tiếp: Tình đồng đội.
d. 4 câu cuối: Ý chí chiến đấu.
? Hãy cho bố cục bài thơ được chia thành mấy phần? Nội dung của từng phần?
(Phạm Tiến Duật)
Không có kính không phải vì xe không có kính
Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi
Ung dung buồng lái ta ngồi,
Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
Không có kính, ừ thì ướt áo
Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời
Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa
Mưa ngừng, gió lùa mau khô thôi.
Những chiếc xe từ trong bom rơi
Đã về đây họp thành tiểu đội
Gặp bạn bè suốt dọc đường đi tới
Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi.
Bếp Hoàng Cầm ta dựng giữa trời
Chung bát đũa nghĩa là gia đình đấy
Võng mắc chông chênh đường xe chạy
Lại đi, lại đi trời xanh thêm.
Không có kính, rồi xe không có đèn,
Không có mui xe, thùng xe có xước,
Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:
Chỉ cần trong xe có một trái tim.
(Phạm Tiến Duật)
I. Tìm hiểu chung:
1. Tác giả.
2. Tác phẩm.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1. Nội dung.
Anh hùng nuôi quân Hoàng Cầm
Bếp Hoàng Cầm
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
3. Thể thơ.
4. Bố cục.
(Phạm Tiến Duật)
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1. Nội dung.
- Th? tho: T? do, gi?ng di?u linh ho?t, ít v?n, 4 c�u m?t kh?.
- Lạ, độc đáo, thể hiện
cách nhìn, cách khai thác chất thơ từ hiện thực khốc liệt.
1.1. Nhan đề bài thơ.
Tôi phải thêm “Bài thơ về…”, để báo trước cho mọi người biết rằng là tôi viết thơ, chứ không phải một khúc văn xuôi. Bài thơ về tiểu đội xe không kính là cách đưa chất liệu văn xuôi vào thơ, những câu thơ “đặc” văn xuôi được kết hợp lại trong một cảm hứng chung.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
(Phạm Tiến Duật)
Xe không
kính
mui
- Vì: Bom giật, bom rung …
 Tả thực, điệp ngữ, liệt kê, giọng thản nhiên, lời thơ mang tính khẩu ngữ, hình ảnh độc đáo.
đèn
=> Đoàn xe trần trụi, biến dạng, gợi sự tàn phá khốc liệt của hiện thực chiến tranh.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
Không có kính không phải vì xe không
có kính
Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi.
Không có kính, rồi xe không có đèn,
Không có mui xe, thùng xe có xước,
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe.
- Với hình tượng thơ độc đáo → phản ánh cuộc chiến tranh chống Mĩ ngày càng ác liệt, dữ dội, đồng thời thấy được những khó khăn, thiếu thốn, hiểm nguy trong cuộc kháng chiến.
* Giọng điệu thản nhiên, ngang tàng, tếu táo, như tranh cãi -> hình ảnh thơ tăng tiến.
(Phạm Tiến Duật)
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
Hãy: Tìm và phân tích các từ ngữ, hình ảnh, câu thơ thể hiện hình ảnh người chiến sĩ lái xe.
NHÓM 1.
- Tư thế: từ “Ung dung -> vào buồng lái”
NHÓM 2.
- Tinh thần: từ “không có kính -> khô mau thôi”
(Chú ý về thái độ, suy nghĩ -> Tinh thần)
NHÓM 3.
- Tình cảm đồng chí, đồng đội: từ “Những chiếc xe -> chông chênh đường xe chạy”
NHÓM 4.
Ý chí chiến đấu vì miền Nam: còn lại
Thảo luận nhóm
(3 phút)
(Phạm Tiến Duật)
- . ung dung .
- Nhìn ? d?t, tr?i, th?ng
gió … xoa mắt …
con đường …
sao trời, cánh chim
* Tư thế.
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe.
Bom giật, bom rung, gió xoa, bụi phun, mưa tuôn.
-> Động từ mạnh -> thiên nhiên, chiến trường rất khốc liệt, nguy hiểm.
- Phong thái ung dung, hiên ngang đường hoàng, chủ động.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
a. Hoàn cảnh.
b. Phẩm chất của người lính.
- Sử dụng điệp từ: nhìn, thấy; Đảo ngữ: ung dung => nhấn mạnh tư thế tập trung và cảm giác kì lạ, đột ngột do xe chạy nhanh - giao hoà với thiên nhiên.
(Phạm Tiến Duật)
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe.
- … ừ thì có bụi ...
- … cười ha ha.
- … ừ thì ướt áo..
-… gió lùa khô mau thôi.
* Tinh thần, thái độ.
 Tinh thần lạc quan, dũng cảm, bất chấp khó khăn, coi thường gian khổ, hiểm nguy.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
- Điệp cấu trúc, giọng thơ ngang tàng, nghịch ngợm, hình ảnh độc đáo
a. Hoàn cảnh.
b. Phẩm chất của người lính.
* Tư thế.
(Phạm Tiến Duật)
* Tư thế.
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
* Tinh thần, thái độ.
* Tình đồng đội.
+ G?p bố b?n su?t d?c du?ng di t?i
B?t tay qua c?a kớnh v? r?i .
+ B?p Ho�ng C?m ta d?ng gi?a tr?i
Chung bỏt dua nghia l� gia dỡnh d?y
+ Vừng m?c chụng chờnh du?ng xe ch?y...
 Tình đồng chí, đồng đội gắn bó keo sơn, yêu thương, chia sẻ, cùng chung lí tưởng.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
b. Phẩm chất của người lính.
a. Hoàn cảnh.
(Phạm Tiến Duật)
* Tư thế.
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
* Tinh thần, thái độ.
* Tình đồng đội.
* Ý chí chiến đấu.
Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước.
Chỉ cần trong xe có một trái tim.
 Khát vọng giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
- “ … một trái tim” là một biểu tượng đa nghĩa, sử dụng phép hoán dụ.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
Hình ảnh những
chiếc xe không kính
Hình ảnh những
người chiến sĩ lái xe
Tư thế
ung
dung
hiên
ngang
Tinh thần
bất chấp
hiểm nguy
dũng
cảm
lạc quan
Tình cảm
đồng đội
gắn bó,
yêu
thương
sôi nổi
Ý chí
quyết
tâm
vì miền
Nam
Nghệ thuật:
Đậm chất hiện
thực, nhiều câu
văn xuôi, giọng
điệu ngang tàng,
tinh nghịch,
hình ảnh
thơ độc đáo
(Phạm Tiến Duật)
* Tư thế.
1.3. Hình ảnh những chiến sĩ lái xe.
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
1. Nội dung.
* Tinh thần, thái độ.
* Tình đồng đội.
* Ý chí chiến đấu.
BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHÔNG KÍNH
1.1. Nhan đề bài thơ.
1.2. Hình ảnh những chiếc xe không kính.
a. Hoàn cảnh.
b. Phẩm chất của người lính lái xe.
2. Nghệ thuật.
- Ngôn ngữ giọng điệu giàu tính khẩu ngữ, khỏe khoắn, tự nhiên, tinh nghịch.
- Hình ảnh thơ chân thực, sinh động.
3. Ý nghĩa.
Bài thơ ca ngợi người chiến sĩ lái xe Trường Sơn dũng cảm, hiên ngang, tràn đầy niềm tin chiến thắng trong thời kì chống Mĩ xâm lược.

1. Hai tác phẩm Đồng chí và Bài thơ tiểu đội xe không kính giống nhau ở điểm nào?
A. Cùng viết về đề tài người lính.
B. Cùng viết theo thể thơ tự do.
C. Cả A và B đều đúng.
2. Những chiến sĩ lái xe Trường Sơn có phẩm chất gì?
A. Lạc quan, dũng cảm, tinh thần đồng đội sâu sắc.
B. Lạc quan, coi thường hiểm nguy, liều lĩnh.
C. Vui nhộn, tinh nghịch, dũng cảm.
BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM
1. Nghệ thuật đặc sắc của bài thơ trên là gì?
A. Ngôn ngữ chân thực, tÝnh khẩu ngữ, nhiều hình ảnh thơ đẹp
B. Giọng điệu trẻ trung, sôi nổi
C. Bao gồm cả A và B
2. Hình ảnh “Những chiếc xe không kính” nói lên điều gì?
A. Tinh thần bất chấp khó khăn của người chiến sĩ lái xe.
B. Sự khó khăn, thiếu thốn của bộ đội ta thời chống Mỹ.
C. Sự khốc liệt của chiến trường thời chống Mỹ.
BÀI TẬP TRẮC NGHIỆM
So sánh hai bài thơ
Đồng chí và Bài thơ về tiểu đội xe không kính

- Cùng phải chịu những khó khăn gian khổ ở chiến trường.
- Cùng có ý chí, nghị lực, niềm tin, lí tưởng và tinh thần yêu nước; có tình đồng chí, đồng đội gắn bó, keo sơn.
Điểm chung
Nét riêng
Đồng chí.
Những người nông dân mặc áo lính, thời kì đầu cuộc kháng chiến chống Pháp với vẻ đẹp, giản dị, tình cảm chân thành, chất phác, mà sâu sắc.
Bài thơ về tiểu đội xe không kính
Những chiến sĩ lái xe trong thời kì chống Mĩ, trẻ trung hồn nhiên, hóm hỉnh, tươi tắn, ngang tàng, dũng cảm
1. Học thuộc lòng bài thơ. Nắm nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa bài thơ.
2. Soạn bài Đoàn thuyền đánh cá.
+ Tìm hiểu về tác giả, đọc bài thơ, giải thích từ khó, trả lời các câu hỏi tìm hiểu bài, …
+ Sưu tầm các tài liệu liên quan đến bài thơ ...