Vấn đề:
Chúng ta đã xây dựng biểu thức của định luật Ôm cho mạch kín đơn giản gồm một nguồn điện và một điện trở.
Trong thực tế khi ta gặp mạch điện kín có cấu tạo gồm nhiều nguồn điện ghép thành bộ và mạch ngoài gồm nhiều điện trở hoặc các vật dẫn được coi là các điện trở (VD các bóng đèn dây tóc.) mắc với nhau thì việc giải bài toán này như thế nào?
CHỦ ĐỀ : PHƯƠNG PHÁP GIẢI MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ TOÀN MẠCH
BÀI 11 : PHƯƠNG PHÁP GIẢI MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ TOÀN MẠCH
Làm thế nào để có thể áp dụng định luật Ôm đối với toàn mạch đã học cho mạch điện này?
4. Các công thức cần sử dụng.
BÀI 11 : PHƯƠNG PHÁP GIẢI MỘT SỐ BÀI TOÁN VỀ TOÀN MẠCH
I. NHỮNG LƯU Ý TRONG PHƯƠNG PHÁP GIẢI
Làm thế nào để có thể áp dụng định luật Ôm đối với toàn mạch đã học cho mạch điện này?
1. Phân tích mạch điện để đưa về dạng đơn giản.
Nhận dạng bộ nguồn và áp dụng công thức tính tương ứng của .
2. Nhận dạng và phân tích các điện trở được mắc với nhau như thế nào ?
3. Từ đó áp dụng định luật Ôm đối với từng loại đoạn mạch tương ứng cũng như tính điện trở tương đương của mỗi đoạn mạch và của mạch ngoài.
4. Áp dụng định luật Ôm đối với toàn mạch để tính cường độ dòng điện qua mạch chính và các ẩn số mà bài toán yêu cầu.
4. Các công thức cần sử dụng.
* Bước 1: Nhận dạng bộ nguồn

* Bước 2: Nhận dạng và phân tích mạch ngoài (mạch điện trở)
* Bước 3: Áp dụng ĐL Ôm cho toàn mạch:
* Bước 4: Tính các đại lượng khác: U, I, P,A….
II. CÔNG SUẤT TỎA NHIỆT CỦA VẬT DẪN KHI CÓ DÒNG ĐIỆN CHẠY QUA.

1. Định luật Jun – Len-xơ:

Q = RI2t
2. Công suất tỏa nhiệt của vật dẫn khi có dòng điện chạy qua:
P = Q/t = RI2
I. ĐIỆN NĂNG TIÊU THỤ VÀ CÔNG SUẤT ĐIỆN

III/ CÔNG VÀ CÔNG SUẤT CỦA NGUỒN ĐIỆN
1. Công của nguồn điện:
2. Công suất của nguồn điện:
Ang = qE = EIt
Png= Ang/t = EI
P = A/t = UI

2. Công suất điện:
A = Uq = UIt

1. Điện năng tiêu thụ của đoạn mạch:
Trả lời câu C1, C2 ?


RAB = R1 + R2 + R3
UAB = U1 + U2 + U3
I = I1 + I2 + I3
UAB = U1 = U2 = U3
I = I1 = I2 = I3
ghép các nguồn điện thành bộ
1. Ghép nối tiếp:
2. Ghép song song:
Nếu n nguồn giống nhau:

II. Bài tập ví dụ
Bài t?p 1: Một mạch điện có sơ đồ nhuư hình
Trong nguồn điệncó suất điện động 6V và có điện trở trong r = 2 ? ,các điện trở R1=5 ,R2= 10 và R3 = 3 ?
a)Tính RN ?
b)Tính I? Un ?
c)Tìm U1 ?


R1 R2 R3
* Ho?t d?ng v?n d?ng.
II. Bài tập ví dụ
Bài 1: Một mạch điện có sơ đồ nhu hình vẽ
Trong nguồn điệncó suất điện động 6V và có điện trở trong r = 2 ? , các điện trở R1 = 5 ,R2 = 10 và R3 = 3 ?
a)Tính RN ? b)Tính I? Un ? c)Tìm U1 ?


R1 R2 R3
a. Điện trở mạch ngoài
b. Dòng điện qua mạch
c.Hiệu điện thế giữa hai đầu R1:
U1= IR1 = 1,5V
Hướng dẫn
UN = I.RN = 5,4 V
Hiệu điện thế mạch ngoài
Bài tập 2: Một mạch điện có sơ đồ như hình vẽ, trong đó nguồn điện có suất điện động ξ= 12,5V; r = 0,4Ω; bóng đèn Đ1 ghi 12V- 6W. Bóng đèn Đ2 ghi 6V- 4,5W, Rb là biến trở.
Chứng tỏ rằng khi điều chỉnh biến trở Rb= 8Ω thì đèn Đ1 và Đ2 sáng bình thường.
Tính công suất nguồn và hiệu suất của nguồn điện khi đó.
Rb
Đ2
Bài tập 2: Hướng dẫn
Điện trở của các đèn:
;
Điện trở của mạch ngoài:
Bài tập 2: Hướng dẫn giải
a) RN = 9,6 Ω
- Cường độ dòng điện chạy trong toàn mạch
- Hiệu điện thế mạch ngoài:
- Vì Đ1mắc song song với (Đ2 nt biến trở) nên
U1= Ub2= UN= 12V
Ta có:
Ta có :
Ta thấy
Hai đèn sáng bình thường
- Mà Đ2 mắc nối tiếp với biến trở nên Ib=I2=Ib2=0,75A
Bài tập 2: Hướng dẫn
b) Công suất của nguồn:
Hiệu suất của nguồn:
W
Bài tập 3: Có hai nguồn điện cùng loại cã suất điện động
ξ =6V; điện trở trong r = 4Ω. Ghép hai nguồn này thành bộ nguồn song song để thắp sáng bóng đèn loại 6V- 6W. Coi rằng bóng đèn có điện trë như khi sáng bình thường.
Vẽ sơ đồ mạch điện kín gồm bộ nguồn và bóng đèn mạch ngoài.
Tính cường độ dòng điện thực sự chạy qua bóng đèn và công suất của bóng đèn khi đó.
Tính công suất bộ nguồn, công suất mỗi nguồn trong bộ và hiệu điện thế giữa hai cực mỗi nguồn
Nhiệm vụ về nhà:
- Làm các bài tập 1, 2 Tr 61, 62/SGK