WELCOME TO MY PRESENTATION.
19. Trần Việt Kiều.
TRÒ CHƠI:
Ai hiểu hay biết rộng về Nhật Bản???
Tên của địa danh nổi tiếng này là gì?
Núi Phú Sĩ
Quốc hoa của Nhật Bản là gì?
HOA CÚC
Trang phục truyền thống của Nhật Bản là gì?
Kimono
THƠ HAI- CƯ CỦA BA-SÔ
---Masuo Bashô---
NỘI DUNG
I. Tìm hiểu chung
II. Tìm hiểu chi tiết
III. Tổng kết
I. Tìm hiểu chung.
Nhà thơ hàng đầu Nhật Bản.
-Quê ở I-ga, sinh ra trong gia đình võ sĩ cấp thấp.
-Cuộc đời của Ba-sô là một cuộc đời phiêu lưu và lãng du.
-Năm 28 tuổi, chuyển đến Ê-đô và làm thơ hai-cư với bút hiệu là Ba-sô (Ba Tiêu).
-Sự nghiệp: viết du kí và làm thơ hai-cư.
1 . Tác giả Ba-sô (1644-1694)
2. Đặc điểm thơ Hai- cư
Ngắn gọn, hàm súc, tinh tế.
Gồm 17 âm tiết.
(3 đoạn: 5 – 7– 5)
Tứ thơ nhất định, gợi mà không tả.
Sử dụng quý ngữ - Từ chỉ mùa (kigo)
Chứa đựng các cảm thức thẫm mỹ truyền thống:
Vắng lặng
U huyền
- Nhẹ nhàng
Thi pháp chân không độc đáo, thấm đẫm tinh thần Thiền tông
I. Tìm hiểu chung.
II. Tìm hiểu chi tiết.
Đất khách mười mùa sương
về thăm quê ngoảnh lại
Ê-đô là cố hương.
BÀI 1.
Hoàn cảnh sáng tác:
Nhà thơ về thăm quê cũ - thành Ueno
thuộc I-ga, nay là Mi-ê, sau 10 năm
sống ở Ê-đô. Nhưng khi về lại Mi-ê, tác giả bỗng nhớ về Ê-đô như chính quê nhà.
●Quý ngữ: Mùa sương
→mùa thu
→ Thể hiện tình cảm chân
thành của nhà thơ đối với
những nơi ông đã dừng chân.
→Triết lý về quy luật tình cảm.
Mie
Ê - đô
II. Tìm hiểu chi tiết
Bài 2
2. Chim đỗ quyên hót
ở Kinh đô
mà nhớ Kinh đô.
- Ki-ô-tô là nơi Ba- sô sống thời trẻ, sau đó ông chuyển đến Ê- đô. 20 năm sau trở lại Ki-ô-tô, khi nghe tiếng chim đỗ quyên hót, ông chạnh lòng nhớ đến kinh đô xưa.
Quý ngữ: Chim đỗ quyên mùa hè
Bài thơ là tiếng lòng da diết, là nỗi hoài cảm của nhà thơ về một thời xa xăm trong kí ức.
II. Tìm hiểu chi tiết
Bài 3
Lệ trào nóng hổi
tan trên tay tóc mẹ
làn sương thu.
Hoàn cảnh: Ba-sô về quê mẹ đã mất. Người anh trao cho ông di vật còn lại của mẹ là một mớ tóc bạc
Quý ngữ
Làn sương thu
 Giọt lệ như sương?
Mái tóc mẹ như sương?
 Cuộc đời như giọt sương ngắn ngũi vô thường?
Nỗi xót xa,
niềm thương tiếc
và lòng ân hận
của nhà thơ
II. Tìm hiểu chi tiết
Bài 4
Tiếng vượn hú não nề
hay tiếng trẻ bị bỏ rơi than khóc?
gió mùa thu tái tê.
Hoàn cảnh ra đời bài thơ
Năm 1685, Ba- sô có lần đi qua một cánh rừng, nghe tiếng vượn hú ông liên tưởng đến những đứa trẻ bị bỏ rơi.
Nỗi đau buồn của con người trong thực tại thường dành cho những sinh linh nhỏ bé.
Lòng nhân ái của
nhà thơ.
Quý ngữ:
Gió mùa thu
II. Tìm hiểu chi tiết
Bài 5
Mưa đông giăng đầy trời
chú khỉ con thầm ước
có một chiếc áo tơi
Quý ngữ: “mưa đông” => mùa đông
-Hình ảnh chú khỉ co ro trong mưa lạnh và thầm ước có một chiếc áo tơi để che mưa
 hiện thực đời sống đầy đói khổ của nhân dân Nhật Bản
nhân vật trữ tình mong mỏi làm thế nào để khỏi đói, khỏi rét, khỏi khổ
Vẻ đẹp tâm hồn ấy lấp lánh giá trị nhân đạo thiết thực
II. Tìm hiểu chi tiết
Từ bốn phương trời xa
cánh hoa đào lả tả
gợn sóng hồ Bi-oa.
Bài 6
Quý ngữ :“cánh hoa đào” mùa xuân
. Vẻ đẹp nhẹ nhàng, tinh tế, đậm chất Nhật Bản.
. Thiên nhiên tuyệt đẹp của xứ sở Phù Tang vào mùa xuân mang đậm chất Thiền tông
II. Tìm hiểu chi tiết
Vắng lặng u trầm
thấm sâu vào đá
tiếng ve ngâm.
- Hoàn cảnh sáng tác: đến thăm chùa Rui-sa-ku-ji,
thấy cảnh sắc tịnh mịch khiến lòng thanh thản.
Tiếng ve là thanh, đá là vật nhưng tiếng ve
trong cảnh u tịch lại như thấm vào đá.

Quý ngữ: tiếng ve – mùa hè
- Sự bừng sáng trong khoảnh khắc giao hòa, giao cảm giữa con người và cảnh vật.
- Sự liên tưởng, tưởng tượng và chuyển đổi cảm giác thật kì diệu.
Cảm thức Sabi ( vắng lặng), Yugen ( u huyền).
Bài 7
II. Tìm hiểu chi tiết
Nằm bệnh giữa cuộc đời lãng du mộng hồn còn phiêu bạt
những cánh đồng hoang vu.
Bài 8
- quý ngữ: cánh đồng hoang vu – mùa đông
- Đây là bài thơ tuyệt mệnh của Ba- sô.
- Mùa xuân 1694, mặc dù đã tuổi cao, sức yếu, Ba- sô vẫn quyết định hành hương lên phương Nam. Trên đường đi ông bị ốm và qua đời.
- Ba-sô rất thích đi lãng du nhiều nơi trên
đất nước mình, nhưng giờ đây, ông nằm bệnh,
cuộc đời phiêu lưu không thể thực hiện được.

- Ba-sô rất thích đi lãng du nhiều nơi trên đất nước mình, nhưng giờ đây, ông nằm bệnh,cuộc đời phiêu lưu không thể thực hiện được.
-- Tám bài thơ của Ba- sô thật sự đã thể hiện tron vẹn mọi khía cạnh tình cảm nghệ thuật của một thi nhân hai- cư chân chính.
-Mỗi bài mang một tứ thơ, nội dung,ý nghĩa nhất định được vẽ bằng những màu sắc và đường nét riêng. Song khi phối hợp, chắp ghép tất cả sẽ cho ta một bức chân dung Ba- sô hoàn chỉnh trong đa diện..
III, TỔNG KẾT
01
02
03
04
1
2
3
4
*
Câu 1. ( 8 chữ cái ) Mảnh “Mi-ê” có vị trí như thế nào trong tâm thức của tác giả Hai-cư?
Câu 2. ( 6 chữ cái ) Bút danh của Ba-sô là gì?
Câu 3. ( 6 chữ cái ) Trang phục truyền thống của Nhật Bản?
Câu 4. (11 chữ cái ) Một quý ngữ chỉ mùa hạ của thơ Hai-cư là gì?
Câu 5 (6 chữ cái) Một loại hình nghệ thuật nổi tiếng của Nhật Bản là gì?
TK

05
5
Câu 6 (6 chữ cái) Nhật Bản được mệnh danh là xứ sở của loài hoa nào?
6
7
Câu 7 (5 chữ cái) Ngọn núi nổi tiếng nhất của Nhật Bản có tên là gì?
06
07
THƠ HAI-CƯ CỦA BA-SÔ
19. Trần Việt Kiều