HẠNH PHÚC CỦA MỘT TANG GIA
(Trích đoạn Số đỏ)
Vũ Trọng Phụng
*Chân dung của một gia đình đại bất hiếu.
Ông Phán mọc sừng:
Vốn từ lâu đã chẳng còn tình nghĩa vợ chồng với cô Hoàng Hôn, thuê Xuân tóc đỏ làm nhục (cũng là làm tiền) nhà vợ, giờ cũng vui sướng vì ông bố vợ hứa cho “vài nghìn” từ gia tài của cụ cố tổ. Thật sung sướng vì không ngờ đôi sừng hươu vô hình trên đầu mình lại có giá trị đến thế,và mừng thầm vì ‘ được cụ cố Hồng nói nhỏ vào tai rằng sẽ chia thêm cho con gái và rể thêm 1 số tiền “vài nghìn” từ gia tài của cụ cố tổ.
Một kẻ trục lợi,vô lương tâm,không biết liêm sỉ
Cậu Tú Tân (chưa bao giờ đỗ Tú tài):
Sướng như điên loay hoay với với cái máy ảnh lâu rồi không biết dùng vào việc gì. Cậu ta lăng xăng, chỉ chỏ, ra lệnh cho đám phó nháy… ép người nhà thực hiện đủ tư thế, điệu bộ…
Chỉ lo thú vui cá nhân: sự tha hóa về mặt đạo đức
Cụ cố Hồng:
Cha vừa nằm xuống , cụ đã nằm ‘nhắm nghiền mắt lại để mơ màng đến lúc cụ mặc đồ xô gai , lụ khụ chống gậy, vừa ho khạc, vừa khóc mếu’ diễn trò già nua ốm yếu giữa phố đông người để cho thiên hạ phải chỉ trỏ , trầm trồ...
(Nếu người chế có nhiều con cháu và con cháu càng khôn lớn bao nhiêu càng được coi là gia đình có phúc bấy nhiêu. Do đó để được khen cụ cố Hồng cố tình tỏ ra già yếu,mặc dù mới 50 tuổi) .
Điển hình cho loại người ngu dốt, hám danh

*Vợ chồng Văn Minh
Văn Minh ( cháu trai )
‘Phân vân’ , ‘đăm chiêu’ ,’vò đầu dứt tóc’ nhưng không phải vì cái chết của cụ tổ mà vì có 2 điều băn khoăn: làm thế nào để cái chúc thư kia sớm đi vào thời kì thực hành và xử trí với Xuân Tóc Đỏ ra sao khi hắn có hai tội nhỏ, mà một cái ơn to. Một con người tham tiền và sự xuống cấp về mặt đạo đức. Con người tham lam, ích kỉ đầy toan tính.




*Vợ chồng Văn Minh
Bà Văn Minh ( cháu dâu )
Mừng rỡ khi có dịp lăng xê những mốt trang phục mới của cửa hiệu. Sèt ruét vì ch­a ®ư­îc mÆc bé ®å t©n thêi. S¶n phÈm cña tiÖm may ¢u ho¸ “ Cã thÓ ban cho những ai ®­ang ®au ®ín vì kÎ chÕt còng được hưởng chót Ýt h¹nh phóc ë ®êi”. Lố bịch, vô văn hóa, vô đạo đức




Cô Tuyết ( cháu gái)
- Vui sướng vì được mặc những bộ y phục ngây thơ để thiên hạ biết mình còn trinh tiết. Chứng minh mình không hư hỏng.
- ‘Đồng thời’ trên mặt lại hơi có 1 vẻ buồn lãng mạn rất đúng mốt một nhà có đám ‘, nỗi buồn vì không thấy Xuân tóc đỏ chứ không phải vì ông mất .
Lẳng lơ, xuống cấp về mặt đạo đức



Tất cả mọi người ai cũng hả hê sung sướng mãn nguyện với những ý đồ cá nhân. Không ai cảm thương cho người đã mất.
Đám con cháu đại bất hiếu, bất nhân bất nghĩa, thiếu tình người. Những kẻ được coi là “âu hóa”, “văn minh” thực chất chỉ là một lũ đồi bại về đạo đức.
Nhà văn hạ một câu kết luận: “một bầy con cháu chí hiếu nóng ruột đem chôn cho chóng cái xác chết của cụ cố tổ”
“Nhiều ông tai to mặt lớn”,
“trên mép và cằm đều đủ cả râu ria
hoặc dài hoặc ngắn, hoặc đen hoặc
hung hung, hoặc lún phún hay
rầm rậm, loăn quăn”
quan
chức
Bút pháp vật hóa, cách miêu
tả tỉ mỉ, căn kẽ
Những gương mặt thịt
thuần túy, thừa râu ria, thiếu nhân cách
Chỉ độ dài
Chỉ màu sắc
Chỉ độ dài
* Bạn thân của cụ cố Hồng:
“Nhiều ông tai to mặt lớn”,
“trên mép và cằm đều đủ cả râu ria
hoặc dài hoặc ngắn, hoặc đen hoặc
hung hung, hoặc lún phún hay
rầm rậm, loăn quăn”
“Ngực đầy những huy chương như:
Bắc đẩu bội tinh, Long bội tinh, Cao
Mên bội tinh, Vạn tượng bội tinh”
Bề ngoài có vẻ đứng đắn,
đạo mạo, sang trọng,
quyền quý
Pháp
Việt Nam
Cam – pu – chia
Lào
quan
chức
Bút pháp vật hóa, cách miêu
tả tỉ mỉ, căn kẽ
Những gương mặt thịt
thuần túy, thừa râu ria, thiếu nhân cách
* Bạn thân của cụ cố Hồng:
Bút pháp vật hóa, cách miêu
tả tỉ mỉ, căn kẽ
Những gương mặt thịt
thuần túy, thừa râu ria, thiếu nhân cách
Bề ngoài có vẻ đứng đắn,
đạo mạo, sang trọng,
quyền quý
“khi trông thấy làn da trắng thập thò
trên cánh tay và ngực Tuyết, ai nấy
đều cảm động hơn”
Bản chất dâm đảng tới mức
trơ trẽn, trắng trợn của
những kẻ “tai to mặt lớn”

“Nhiều ông tai to mặt lớn”,
“trên mép và cằm đều đủ cả râu ria
hoặc dài hoặc ngắn, hoặc đen hoặc
hung hung, hoặc lún phún hay
rầm rậm, loăn quăn”
“ngực đầy những huy chương như:
Bắc đẩu bội tinh, Long bội tinh, Cao
Mên bội tinh, Vạn tượng bội tinh”
quan
chức
* Bạn thân của cụ cố Hồng:
“sung sướng và vênh váo ngồi trên một chiếc xe, vì sư cụ chắc rằng, trong số thiên hạ đứng xem ở các phố, thế nào cũng có người nhận ra rằng sư cụ đã đánh đổ được Hội Phật giáo”
Thân là kẻ tu hành, theo Phật giáo mà luôn có mong muốn đánh đổ Hội Phật giáo.
=> Phơi bày bản chất của 1 kẻ tu hành bịt bợm, xảo trá, giả hiệu
*Sư cụ Tăng Phú
“Giữa lúc không có ai đáng phạt mà phạt, đương buồn rầu như những nhà buôn sắp vỡ nợ, mấy ông cảnh binh này được có đám thuê thì vui sướng cực điểm, đã trông nom rất hết lòng”
=> Đám tang bất hủ này cũng góp phần giải quyết nạn thất nghiệp cho mấy viên cảnh sát
*Hai viên cảnh sát Min Đơ và Min Toa:
“Mấy trăm người đi đưa thì một nửa là phụ nữ; phần nhiều tân thời, bạn của cô Tuyết, bà Văn Minh, cô Hoàng Hôn, bà Phó Đoan vân vân”
Bề ngoài: “Ai cũng làm ra vẻ mặt nghiêm chỉnh”; “vẻ mặt buồn rầu”
Sự thật: “vẫn thì thầm với nhau chuyện về vợ con, về nhà cửa, về một cái tủ mới sắm, một cái áo mới may”
“chim nhau, cười tình với nhau, bình phẩm nhau, chê bai nhau, ghen tuông nhau, hẹn họ nhau
Sự đối lập về bản chất bên trong và biểu hiện bên ngoài
Thói dửng dưng đến nhẫn tâm; bản chất lẳng lơ, hư hỏng của lũ “giai thanh gái lịch”
*Những người đi đưa đám:
Những kẻ có mặt trong đám ma giống nhau ở chỗ đều giả dối, xảo trá và đạo đức tồi.