LỚP 7
Trường THCS Thạnh Mỹ
Năm học: 2021-2022
Giáo viên: Nguyễn Thị Hồng Yến
Chủ Đề 5:
MĨ THUẬT VIỆT NAM THỜI TRẦN (1226- 1400)
BÀI 1: SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI TRẦN
BÀI 8: MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU CỦA MĨ THUẬT THỜI TRẦN
Khởi động
Xem video ngắn về nghệ thuật thời Trần
Video
I- Vài nét về bối cảnh xã hội
l- Đầu thế kỉ XIII, nhà Trần lên thay nhà Lý, chế độ trung ương tập quyền được củng cố.
- Với ba lần chống quân Mông-Nguyên, tinh thần tự cường, tự chủ dân tộc ngày càng cao, đất nước giàu mạnh.
=> Đó là nguyên nhân và điều kiện cho nền nghệ thuật thời Trần phát triển.
Hình thành kiến thức
II- Vài nét về mĩ thuật thời Trần
Mỹ thuật thời trần là sự tiếp nối của mỹ thuật thời Lý.
Nhờ sự giao lưu văn hóa rộng rãi, tinh thần thượng võ được phát huy mạnh mẽ qua các cuộc kháng chiến
=>Kế thừa nghệ thuật thời Lý nhưng cách tạo hình hiện thực, khỏe khoắn hơn thời Lý.
1. Kiến trúc:

- Kiến trúc cung đình : Tiếp thu di sản và kiến trúc thời Lý (kinh thành Thăng Long) nhưng trong chiến tranh Mông-Nguyên, kinh thành Thăng Long bị tàn phá nặng nề. Sau đó, nhà Trần đã cho xây dựng lại nhưng đơn giản hơn.
Ngoài ra nhà Trần còn cho xây thêm cung Thiên Trường, khu lăng mộ An Sinh, thành Tây Đô.
1. Kiến trúc:

- Kiến trúc Phật giáo: nhiều ngôi chùa tháp được xây dựng uy nghi, bề thế: Tháp chùa Phổ Minh, tháp Bình Sơn, chùa Bối Khê,…
Kiến trúc cung đình
Kinh thành thăng long
Kinh thành Thăng Long
1. Kiến trúc:

- Kiến trúc Phật giáo: nhiều ngôi chùa tháp được xây dựng uy nghi, bề thế: Tháp chùa Phổ Minh, tháp Bình Sơn, chùa Bối Khê,…
Chùa Bối Khê
Tháp chùa Phổ Minh
2.Điêu khắc trang trí
- Điêu khắc và trang trí luôn gắn với các công trình kiến trúc
- Tượng Phật được tạc nhiều để thờ cúng.
- Ngoài ra, còn có tượng quan hầu, tượng con thú ở các khu lăng mộ như tượng Hổ tại lăng Trần Thủ Độ, tượng Trâu, Ngựa ở lăng Trần Hiến Tông,…


Tượng Hổ ở lăng Trần Thủ Độ
Chạm khắc chủ yếu để trang trí, làm tôn thêm vẻ đẹp cho các công trình kiến trúc. Tuy nhiên nhiều bức chạm có chủ đề và bố cục độc lập được coi như những tác phẩm hoàn chỉnh:
3. Chạm khắc trang trí
Tác phẩm chạm khắc:
Cảnh Dâng hoa- tấu nhạc ( chùa Thái Lạc, Hưng Yên).
Vũ nữ múa ( bệ đá chùa Hoa long, Thanh Hóa),……
- Hình Rồng thời Trần: đầu có sừng, thân hình mập mạp, uốn khúc mạnh mẽ hơn Rồng thời Lý.
3. Chạm khắc
Tác phẩm chạm khắc thời Trần
Rồng thời Trần
4. Nghệ thuật Đồ gốm thời Trần
- Gốm thời trần có xương dày, thô và nặng hơn so với thời Lý.
Đồ gốm gia dụng phát triển mạnh. Gốm hoa nâu, hoa lam với nét vẽ khoáng đạt không gò bó, nói lên tính phóng khoáng của nghệ nhân.
Đề tài trang trí chủ yếu là hoa sen, hoa cúc cách điệu với thể thức không thay đổi nhiều so với thời Lý.
Một số sản phẩm gốm thời Trần
III- Đặc điểm mĩ thuật thời Trần
Có vẻ đẹp khỏe khoắn, phóng khoáng, biểu hiện được sức mạnh, lòng tự hào và tự tôn dân tộc.
Kế thừa tinh hoa mĩ thuật thời Lý nhưng dung dị, đôn hậu và chất phác hơn.
Tiếp nhận được 1 số yếu tố nghệ thuật của nước láng giềng nên đã bổ sung và làm giàu hơn cho nghệ thuật dân tộc.
Luyện tập
IV. TÌM HIỂU MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU THỜI TRẦN
Tháp Bình Sơn:
Khu lăng mộ An Sinh
Tượng Hổ ở lăng TRần Thủ Độ
Chạm khắc gỗ ở chùa Thái Lạc
(Học sinh thảo Luận và trình bày nội dung)
Gợi ý thảo luận:
Công trình thuộc nghệ thuật gì?
Được xây dựng hoặc trang trí ở đâu? Thời gian nào?
Tạo bằng chất liệu gì?
Cấu trúc( hình dáng/ hình ảnh) được tạo như thế nào?
Vẻ đẹp của công trình (tác phẩm)
Nhận xét, đánh giá
Học sinh giới thiệu tác phẩm cho cả lớp nghe
Giáo viên cùng học sinh nhận xét
Vận dụng
- Chọn một tác phẩm trong nghệ thuật thời Trần mà em thích để mô phỏng lại thành tác phẩm (tranh vẽ hoặc mô hình)

Tiết học đến đây là kết thúc.
Hẹn gặp lại các em ở tiết học sau.
Chúc các em nhiều sức khỏe