Giáo viên: Vũ Hùng
CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ
VÀ CÁC EM HỌC SINH
LỚP 11
KIỂM TRA BÀI CŨ
Em hãy nêu bản chất dòng điện trong kim loại và bản chất dòng điện trong chất điện phân?
H+
OH-
BÀI 15: DÒNG ĐIỆN TRONG CHẤT KHÍ
Mạng điện trong gia đình có an toàn không?
Ô tô, xe máy có chạy được không?
Các nhà máy điện sẽ ra sao?
Chất khí có dẫn điện không ?
Vậy, nếu không khí dẫn điện thì:
I. Chất khí là môi trường cách điện
- Chất khí không dẫn điện vì các phân tử khí đều ở trạng thái trung hòa điện, do đó trong chất khí không có hạt tải điện.
* Thí nghiệm 1:

- Kết quả:

++++++++++++++++++
+
+
II. Sự dẫn diện của chất khí trong điều kiện thường
+ Khi tích điện cho quả cầu thì hai lá kim loại của điện nghiệm xòe ra.
+ Sau đó thì góc lệch của hai lá kim loại giam dần.
* Thí nghiệm 2
- Khi chưa đốt nóng không khí thì chất khí không dẫn điện.
- Khi đốt nóng hay chiếu các bức xạ ( tia tử ngoại ) vào
không khí thì chất khí dẫn điện.

−
⁺
_
K
A
B
Trong chất khí, chủ yếu là các nguyên tử, phân tử trung hòa điện. Tuy nhiên vẫn tồn tại một số ít các ion dương, ion âm. Vì vậy, chất khí không hoàn toàn là chất cách điện.
Hạt tải điện trong chất khí gồm những hạt nào ?
Ion dương (+); ion âm (-)
; các êlectron tự do
* Kết luận:
Ngọn lửa ga và bức xạ tia tử ngoại đã làm tăng mật độ hạt tải điện trong chất khí
+
+
+
+
+
+
+
Giải thích sự sinh ra hạt tải điện do tác nhân nhiệt độ
+
+
+
+
+
+
+
-
-
-
-
Giải thích sự sinh ra hạt tải điện do tác nhân nhiệt độ
Khi có tác nhân nhiệt độ vào chất khí thì chất khí bị ion hóa sinh ra các hạt tải điện là ion(+), ion(-) và êlectron.
Phân tử chất khí trung hòa điện
êlectron tự do
Ion (+)
Ion (-)
-
+
+
+
+
+
+
+
-
-
-
-
+
+
+
+
+
-
-
Khi mất tác nhân ion hóa: Quá trình tái hợp giữa êlectron và ion, để trở thành phân tử khí trung hòa điện.
III. Bản chất của dòng điện trong chất khí.
1. Sự ion hóa chất khí và tác nhân ion hóa.
+
+
+
-
-
-
e-
Ion +
Ion -
Đốt, tia tử ngoại, đèn thủy ngân
Sự ion hóa chất khí
Tác nhân ion hóa
Hạt tải điện
1. Sự ion hóa chất khí và tác nhân ion hóa.
- S? ion hĩa ch?t khí: Trong ch?t khí xu?t hi?n ion (+), ion (-), e t? do.
- Tác nhân ion hóa: là những tác động bên ngoài gây nên sự ion hóa chất khí ( Ngọn lửa ga, tia tử ngoại…)
Khi không khí đã bị ion hóa
và chưa có điện trường ngoài tác dụng thì có hiện tượng gì xảy ra ?
KHI CHƯA CÓ ĐIỆN TRƯỜNG TÁC DỤNG VÀO KHÔNG KHÍ.
+
+
+
+
Các ion(+) chuyển động có hướng cùng chiều E và
ion(-), êlectron chuyển động ngược chiều E
+
-
-
+
+
-
+
-
+
-
+
-
KHI CÓ ĐIỆN TRƯỜNG NGOÀI TÁC DỤNG
* Kết luận: Dòng điện trong chất khí là dòng chuyển dời có hướng của các ion(+) theo chiều điện trường và các ion(-), các êlectron ngược chiều điện trường.
2. Quá trình dẫn điện không tự lực của chất khí (Tự đọc)
3. Hiện tượng nhân số hạt tải điện trong chất khí trong quá trình dẫn điện không tự lực (Tự đọc)
IV. QUÁ TRÌNH DẪN ĐIỆN TỰ LỰC CỦA CHẤT KHÍ.
Quá trình dẫn điện của chất khí có thể tự duy trì, mà không cần ta chủ động tạo ra hạt tải điện, gọi là quá trình dẫn điện (phóng điện ) tự lực.
Ví Dụ: Tia lửa điện và Hồ quang điện.
Dòng điện chạy qua chất khí

Điện trường trong chất khí rất lớn

Catôt bị dòng điện nung nóng đỏ

Catôt không nóng đỏ nhưng bị các ion dương có năng lượng lớn đập vào
Làm tăng nhiệt độ khí lên rất cao, khiến phân tử khí bị ion hóa.
Khiến phân tử khí bị ion hóa ngay cả khi nhiêt độ thấp
Làm cho nó có khả năng phát ra êlectron
Làm bật êlectron ra khỏi ca tốt và trở thành hạt tải điện.
Có 4 cách chính để tạo ra hạt tải điện trong chất khí
V. TIA LỬA ĐIỆN VÀ ĐIỀU KIỆN TẠO RA TIA LỬA ĐIỆN ( TỰ ĐOC).
VI. HỒ QUANG ĐIỆN VÀ ĐIỀU KIỆN TẠO RA HỒ QUANG ĐIỆN( TỰ ĐOC).
So sánh bản chất dòng điện trong kim loại, trong chất điện phân và chất khí?
CỦNG CỐ
Electron
tự do
Ion dương và ion âm
Ion dương, ion âm và electron
Rất tốt
Tốt, kém hơn
kim loại
Rất kém
Không cần
Không cần
Tác nhân
ion hoá
3
4
5
1
2
6