Tiếng Việt
Bài 8C. Kể chuyện theo trình tự thời gian, không gian

Hướng dẫn học trang 88-89
KHỞI ĐỘNG
Trò chơi:
“Xem ai nhớ nhất?”
1. Dấu hai chấm trong câu sau có tác dụng gì?
Ông lão móm mém cười và bảo: “Cảm ơn cháu! Cháu quả là một cậu bé tốt bụng!”.
Dấu hai chấm trong câu trên dùng để báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời nói của một nhân vật (lời nói của ông lão. Ở trường hợp này, dấu hai chấm dùng phối hợp với dấu ngoặc kép).
Bạn giỏi quá!
2. Dấu hai chấm trong câu sau có tác dụng gì?
Trong vườn nhà em trồng rất nhiều loại cây ăn quả: mít, nhãn, ổi, táo, cam, bưởi, …
Dấu hai chấm trong câu trên dùng để báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời giải thích cho bộ phận đứng trước (trong vườn trồng rất nhiều loại cây là những cây nào).
Chúc mừng bạn!
3. Khi báo hiệu lời nói của nhân vật, dấu hai chấm được dùng phối hợp với dấu câu nào?
Khi báo hiệu lời nói của nhân vật, dấu hai chấm được dùng phối hợp với dấu ngoặc kép hoặc dấu gạch đầu dòng.
Chúc mừng bạn!
4. Nêu tác dụng của dấu hai chấm.
1. Dấu hai chấm báo hiệu bộ phận câu đứng sau nó là lời nói của một nhân vật hoặc là lời giải thích cho bộ phận đứng trước.
2. Khi báo hiệu lời nói của nhân vật, dấu hai chấm được dùng phối hợp với dấu ngoặc kép hoặc dấu gạch đầu dòng.
Tuyệt vời!
Mục tiêu
Hiểu được tác dụng và sử dụng đúng dấu ngoặc kép.
Tiếng Việt
Bài 8C. Kể chuyện theo trình tự thời gian, không gian (tiết 1)
HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN
2. Tìm hiểu về cách dùng dấu ngoặc kép
Chọn đúng tác dụng của dấu ngoặc kép ở cột B cho mỗi ví dụ ở cột A:











2. Tìm hiểu về cách dùng dấu ngoặc kép
Chọn đúng tác dụng của dấu ngoặc kép ở cột B cho mỗi ví dụ ở cột A:











2) Nêu tác dụng của dấu ngoặc kép.
1. Dấu ngoặc kép dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật. ( : “ ….”)
2. Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ được trích dẫn. ( “ ….” )
*Khi nào dấu ngoặc kép được dùng phối hợp với dấu hai chấm?
- Dấu ngoặc kép được dùng phối hợp với dấu hai chấm khi lời dẫn trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn.
1. Dấu ngoặc kép thường được dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc của người nào đó.
Nếu lời nói trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn thì trước dấu ngoặc kép ta thường phải thêm dấu hai chấm.
2. Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ được trích dẫn.
GHI NHỚ


Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu ý nghĩ của nhân vật.
- Ví dụ: Hà nghĩ: “Mình không thể làm mẹ buồn thêm nữa.”
Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ có hàm ý chế giễu mỉa mai.
- Ví dụ: Bạn ấy “chăm chỉ” gớm.
- Cậu ấy học giỏi đến mức được xếp “thứ nhất” từ dưới lên.


Dấu ngoặc kép được dùng để đánh dấu những từ ngữ được dùng với ý nghĩa đặc biệt.
Ví dụ: Có bạn tắc kè hoa
Xây “lầu” trên cây đa
Rét, chơi trò đi trốn
Đợi ấm trời mới ra.
(Phạm Đình Ân)
3. Tìm và viết vào vở lời nói trực tiếp của nhân vật trong đoạn văn sau:
Ông Lơ-vốp là người Nga, sống ở thành phố Xanh Pê-téc-bua. Năm nay, ông muốn đi du lịch A-then, thủ đô Hi Lạp nên ông đi học tiếng vào các buổi tối.
Ông học rất chăm chỉ suốt một tháng. Sau đó, ngày nghỉ đến và ông đi Hi Lạp.
Vài tuần sau, ông trở về, bạn bè hỏi: “Đi nghỉ ở A-then, ông có gặp khó khăn về tiếng Hi Lạp không?”.
Ông Lơ-vốp trả lời: “Ồ, không, tôi không gặp khó khăn gì. Nhưng người Hi Lạp thì có đấy.”.
(Theo Vui học Anh ngữ)
3. Tìm và viết vào vở lời nói trực tiếp của nhân vật trong đoạn văn sau:
Ông Lơ-vốp là người Nga, sống ở thành phố Xanh Pê-téc-bua. Năm nay, ông muốn đi du lịch A-then, thủ đô Hi Lạp nên ông đi học tiếng vào các buổi tối.
Ông học rất chăm chỉ suốt một tháng. Sau đó, ngày nghỉ đến và ông đi Hi Lạp.
Vài tuần sau, ông trở về, bạn bè hỏi: “Đi nghỉ ở A-then, ông có gặp khó khăn về tiếng Hi Lạp không?”.
Ông Lơ-vốp trả lời: “Ồ, không, tôi không gặp khó khăn gì. Nhưng người Hi Lạp thì có đấy.”.
(Theo Vui học Anh ngữ)
4. Chép lại các câu văn sau khi đã điền dấu câu thích hợp vào ô trống:
Va-li-a thích nhất tiết mục Cô gái phi ngựa đánh đàn . Em nói với mẹ: Mẹ ơi, con thích trở thành diễn viên xiếc .

“
”
“
”
TRÒ CHƠI: ĐỐ BẠN?
B- Sai.
1. Dấu ngoặc kép thường được dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc của người nào đó.
A- Đúng.
Chọn chữ cái trước câu trả lời đúng:
2. Nếu lời nói trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn thì trước dấu ngoặc kép ta thường phải thêm dấu câu nào?
A- Dấu hai chấm
B- Dấu chấm cảm
Chọn chữ cái trước câu trả lời đúng:
B. Người xưa có câu: “Trúc dẫu cháy, đốt ngay vẫn thẳng.”
Chọn chữ cái trước câu trả lời đúng:
3. Trong các câu sau, câu nào viết đúng?
A. Người xưa có câu: Trúc dẫu cháy, đốt ngay vẫn thẳng.
C. Người xưa có câu “Trúc dẫu cháy, đốt ngay vẫn thẳng.”
4. Trong các câu sau, câu nào đặt dấu ngoặc kép đúng ?
A- Trong truyện cổ tích “Cây khế”, người em chăm chỉ, hiền lành còn người anh tham lam, độc ác.
B- Trong truyện cổ tích “Cây” khế, người em chăm chỉ, hiền lành còn người anh tham lam, độc ác.
Chọn chữ cái trước câu trả lời đúng:
1. Dấu ngoặc kép thường được dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc của người nào đó.
Nếu lời nói trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn thì trước dấu ngoặc kép ta thường phải thêm dấu hai chấm.
2. Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ được trích dẫn.
Làm bạn với dấu câu
Tiếng Việt
Bài 8C. Kể chuyện theo trình tự thời gian, không gian (tiết 2)
1. Xếp các từ ngữ sau vào hai nhóm: có một hôm, rồi một hôm; trong khi đó; có lần; sau đó; ít lâu sau; thời gian trôi qua; trong khi ... thì; cùng lúc đó.

a) Nhóm từ ngữ cho biết câu chuyện được kể theo trình tự thời gian trước sau.
b) Nhóm từ ngữ cho biết câu chuyện được kể theo trình tự thời gian đồng thời.
Bài 1: Sắp xếp các từ ngữ sau:
a) Trình tự thời gian trước sau: có một hôm; rồi một hôm; có lần; sau đó; ít lâu sau; thời gian trôi qua.
b) Trình tự thời gian đồng thời: trong khi đó; trong khi ... thì; cùng lúc đó. 

2. Kể lại câu chuyện Ở vương quốc Tương Lai theo trình tự không gian: Trong khi Mi-tin đi thăm công xưởng xanh thì Tin-tin đã đi thăm khu vườn kì diệu.

Chú ý: Sử dụng cụm từ chỉ thời gian để kể, M: Trong lúc ... thì...

     Mi-tin đến thăm khu vườn kì diệu. Thấy một em bé mang một chùm quả trên đầu gậy, Mi-tin khen : “Chùm lê đẹp quá!”. Em bé trả lời rằng đó không phải là lê mà là nho. Chính em đã nghĩ ra cách trồng và chăm bón chúng. Em bé thứ hai bê đến một sọt quả, Mi-tin tưởng đó là dưa đỏ, hóa ra là những quả táo, mà vẫn chưa phải là loại to nhất. Em bé thứ ba thì đẩy tới khoe một xe đầy những quả mà Mi-tin tưởng là bí đỏ. Nhưng đó lại là những quả dưa. Em bé nói rằng khi nào em ra đời em sẽ trồng những quả dưa to như thế.
     Trong lúc Mi-tin đang ở khu vườn kì diệu thì Tin-tin đến thăm công xưởng xanh. Thấy một em bé mang một cái máy có đôi cánh xanh. Tin-tin hỏi em đang làm gì. Em bé nói rằng khi nào em ra đời em sẽ dùng đôi cánh này để chế ra một vật làm cho con người hạnh phúc. Em bé còn hỏi Tin-tin có muốn xem cỗ máy không, vì cỗ máy sắp chế xong rồi. Tin-tin háo hức muốn xem. Vừa lúc ấy một em bé khoe với Tin-tin ba mươi lọ thuốc trường sinh. Em bé thứ ba từ trong đám đông bước ra mang đến một thứ ánh sáng lạ thường. Em bé thứ tư kéo tay Tin-tin khoe một chiếc máy biết bay trên không như chim. Em bé thứ năm khoe với Tin-tin chiếc máy biết dò tìm những kho báu trên mặt trăng.
Dặn dò


Học thuộc ghi nhớ
Dấu ngoặc kép thường dùng để làm gì và dùng như thế nào?
1. Dấu ngoặc kép thường được dùng để dẫn lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc của người nào đó.
Nếu lời nói trực tiếp là một câu trọn vẹn hay một đoạn văn thì trước dấu ngoặc kép ta thường phải thêm dấu hai chấm.
2. Dấu ngoặc kép còn được dùng để đánh dấu những từ ngữ được trích dẫn.
Chuẩn bị bài sau