Bài 21: ĐỘT BIẾN GEN
Môn: Sinh học - Lớp 9
UBND HUYỆN KRÔNG NĂNG
TRƯỜNG THCS PHÚ XUÂN
Giáo viên thực hiện: Võ Thị Thiên
BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ
Đơn vị công tác: Trường THCS Phú Xuân –
xã Phú Xuân – Huyện Krông Năng – Đắk Lắk
Phú Xuân, tháng 11/2021
Quan sát các hình ảnh sau
BIẾN DỊ
BIẾN DỊ DI TRUYỀN
BIẾN DỊ KHÔNG DI TRUYỀN
Biến dị tổ hợp
Biến dị đột biến
Đột biến gen
Đột biến NST
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
I. Đột biến gen là gì?
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
III. Vai trò của đột biến gen
a
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
I. Đột biến gen là gì?
G
X
b
a
c
d
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtit

I. Đột biến gen là gì?
- Các dạng đột biến gen:
8
G
X
X
G
A
T
T
A
G
X
T
A
T
A
X
G
T
A
G
X
T
A
d
c
b
4
6
5
- Mất cặp X -G
- Thêm cặp T - A
Thay cặp A -T
bằng cặp G - X
- Mất một cặp nuclêôtic
- Thêm một cặp nuclêôtic
Thay cặp nuclêôtic này bằng cặp nuclêôtic khác
9
Mất một cặp nucleotit
Thêm một cặp nucleotit
Thay thế một cặp nucleotit
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
- Khái niệm: Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtit
I. Đột biến gen là gì?
- Các dạng đột biến gen:
+ Mất một hoặc một số cặp nuclêôtit
+ Thêm một hoặc một số cặp nuclêôtit
+ Thay thế một hoặc một số cặp nuclêôtit
=> Đột biến gen liên quan tới một cặp nuclêôtit được gọi là đột biến điểm.
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
I. Đột biến gen là gì?
2 nguyên nhân chính
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
Sốc nhiệt: làm cho cơ chế tự bảo vệ sự cân bằng của cơ thể không kịp điều chỉnh nên gây chấn thương bộ máy di truyền làm rối loạn phân tử ADN dẫn đến rối loạn số lượng NST.
Tia UV: Tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến ADN trong tế bào gây ra đột biến gen hoặc làm chấn thương NST → gây ra đột biến NST.
15
*Tác nhân hóa học:
+ 5BU (5-Bromuraxin) là đồng đẳng của T có khả năng gây đột biến thay thế cặp A-T thành cặp G-X.
+ EMS (Etyl Metyl-Sunfomat) là đồng đẳng của A và G gây đột biến thay thế cặp G-X thành cặp A-T.
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
- Trong tự nhiên: Do ảnh hư­ởng phức tạp của môi trư­ờng trong và ngoài cơ thể làm rối loạn quá trình tự sao của phân tử ADN (sao chép nhầm).
- Trong nhân tạo: Do con người gây ra bằng các tác nhân vật lí hay hóa học.
III. Vai trò của đột biến gen
I. Đột biến gen là gì?
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
III. Vai trò của đột biến gen
Gen (1 đoạn AND)
mARN
Prôtêin
Tính trạng
Mối quan hệ giữa gen và tính trang
Tại sao đột biến gen gây ra biến đổi kiểu hình?
Biến đổi trong cấu trúc của gen
Biến đổi mARN
Biến đổi Prôtêin
Biến đổi kiểu hình
H21.2. Đột biến gen làm mất khả năng tổng hợp diệp lục của cây mạ (màu trắng)
H21.3. Lợn con có đầu và chân sau dị dạng
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
Một số hình ảnh của đột biến gen gây hại cho sinh vật
Một hình ảnh của đột biến gây hại cho sinh vật
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
Một số hình ảnh của đột biến gen có lợi cho sinh vật
H21.4. Đột biến gen ở cây lúa(b) làm cây cứng và nhiều bông hơn ở giống gốc (a)
Giống lúa P6 đột biến có thời gian sinh trưởng ngắn từ 7580 ngày ; 5155tạ/ha
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
Vậy bản thân em là một học sinh, làm thế nào để hạn chế hiện tượng đột biến gen?
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
CHƯƠNG V: BIẾN BỊ
BÀI 21: ĐỘT BIẾN GEN
II. Nguyên nhân phát sinh đột biến gen
III. Vai trò của đột biến gen
I. Đột biến gen là gì?
- Đa số đột biến gen thư­ờng có hại cho sinh vật vì chúng phá vỡ sự thống nhất hài hoà trong kiểu gen đã qua chọn lọc tự nhiên và duy trì lâu đời trong điều kiện tự nhiên, gây ra những rối loạn trong quá trình tổng hợp prôtêin.
- Một số đột biến gen đôi khi có lợi cho bản thân sinh vật và con ng­ười, rất có ý nghĩa trong chăn nuôi, trồng trọt.
- Một số không có lợi cũng không gây hại cho bản thân sinh vật (đột biến trung tính).
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài 21 và trả lời câu hỏi SGK và SBT
Xem trước bài 22 Đột biến cấu trúc NST