Thứ hai ngày 29 tháng 11 năm 2021
Bài 11A. Có chí thì nên
A. Hoạt động cơ bản
Tiếng Việt
Thứ hai ngày 29 tháng 11 năm 2021
Tập đọc
Tiết 19: Ông Trạng thả diều
Trinh Đường
Luyện đọc
Vào đời vua Trần Thái Tông, có một gia đình nghèo sinh được cậu con trai đặt tên là Nguyễn Hiền. Chú bé rất ham thả diều. Lúc còn bé, chú đã biết làm lấy diều để chơi.
Ông Trạng thả diều
Lên sáu tuổi, chu học ông thầy trong làng. Thầy phải kinh ngạc vì chú học đến đâu hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường. Có hôm chú thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
Sau vì nhà nghèo, chú phải bỏ học. Ban ngày đi chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp nghe giảng nhờ. Tối đến, chú đợi bạn học thuộc bài mới mượn vở về học. Đã học thig cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong. Bận làm, bận học như thế mà cánh diều của chú vẫn bay cao, tiếng sáo vẫn vi vút tầng mây. Mỗi lần có kì thi ở trường, chú làm bài vào lá chuối khô và nhờ bạn xin thầy chấm hộ. Bài của chú chữ tốt văn hay, vượt xa các học trò của thầy.
Thế rồi vua mở khoa thi. Chú bé thả diều đỗ Trạng nguyên. Ông Trạng khi ấy mới có mười ba tuổi. Đó là Trạng nguyên trẻ nhất của nước Nam ta.
Theo Trinh Đường
Bài văn được chia thành …. đoạn:
Đoạn 3: Sau vì nhà nghèo … học trò của thầy
Đoạn 4: Phần còn lại
4
1 Vào đời vua Trần Thái Tông, có một gia đình nghèo sinh được cậu con trai đặt tên là Nguyễn Hiền. Chú bé rất ham thả diều. Lúc còn bé, chú đã biết làm lấy diều để chơi.
Ông Trạng thả diều
2Lên sáu tuổi, chu học ông thầy trong làng. Thầy phải kinh ngạc vì chú học đến đâu hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường. Có hôm chú thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
3Sau vì nhà nghèo, chú phải bỏ học. Ban ngày đi chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp nghe giảng nhờ. Tối đến, chú đợi bạn học thuộc bài mới mượn vở về học. Đã học thig cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong. Bận làm, bận học như thế mà cánh diều của chú vẫn bay cao, tiếng sáo vẫn vi vút tầng mây. Mỗi lần có kì thi ở trường, chú làm bài vào lá chuối khô và nhờ bạn xin thầy chấm hộ. Bài của chú chữ tốt văn hay, vượt xa các học trò của thầy.
4Thế rồi vua mở khoa thi. Chú bé thả diều đỗ Trạng nguyên. Ông Trạng khi ấy mới có mười ba tuổi. Đó là Trạng nguyên trẻ nhất của nước Nam ta.
Theo Trinh Đường
Luyện đọc
- kinh ngạc
- mảnh gạch vỡ
- vi vút
- chăn trâu
Luyện đọc
Đã học thì cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong.
1 Vào đời vua Trần Thái Tông, có một gia đình nghèo sinh được cậu con trai đặt tên là Nguyễn Hiền. Chú bé rất ham thả diều. Lúc còn bé, chú đã biết làm lấy diều để chơi.
Ông Trạng thả diều
2Lên sáu tuổi, chu học ông thầy trong làng. Thầy phải kinh ngạc vì chú học đến đâu hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường. Có hôm chú thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
3Sau vì nhà nghèo, chú phải bỏ học. Ban ngày đi chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp nghe giảng nhờ. Tối đến, chú đợi bạn học thuộc bài mới mượn vở về học. Đã học thig cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong. Bận làm, bận học như thế mà cánh diều của chú vẫn bay cao, tiếng sáo vẫn vi vút tầng mây. Mỗi lần có kì thi ở trường, chú làm bài vào lá chuối khô và nhờ bạn xin thầy chấm hộ. Bài của chú chữ tốt văn hay, vượt xa các học trò của thầy.
4Thế rồi vua mở khoa thi. Chú bé thả diều đỗ Trạng nguyên. Ông Trạng khi ấy mới có mười ba tuổi. Đó là Trạng nguyên trẻ nhất của nước Nam ta.
Theo Trinh Đường
Giải nghĩa từ
Trạng
Tức Trạng Nguyên, người đỗ đầu trong kì thi cao nhất thời xưa
Giải nghĩa từ
Cảm thấy rất lạ trước điều hoàn toàn không ngờ
kinh ngạc
Luyện đọc
- Toàn bài đọc với giọng chậm rãi, cảm hứng ca ngợi.
Đoạn kết của truyện đọc với giọng hào hứng.
Đối với những câu văn dài chúng ta cần ngắt nghỉ phù hợp.
1 Vào đời vua Trần Thái Tông, có một gia đình nghèo sinh được cậu con trai đặt tên là Nguyễn Hiền. Chú bé rất ham thả diều. Lúc còn bé, chú đã biết làm lấy diều để chơi.
Ông Trạng thả diều
2Lên sáu tuổi, chu học ông thầy trong làng. Thầy phải kinh ngạc vì chú học đến đâu hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường. Có hôm chú thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
3Sau vì nhà nghèo, chú phải bỏ học. Ban ngày đi chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp nghe giảng nhờ. Tối đến, chú đợi bạn học thuộc bài mới mượn vở về học. Đã học thig cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong. Bận làm, bận học như thế mà cánh diều của chú vẫn bay cao, tiếng sáo vẫn vi vút tầng mây. Mỗi lần có kì thi ở trường, chú làm bài vào lá chuối khô và nhờ bạn xin thầy chấm hộ. Bài của chú chữ tốt văn hay, vượt xa các học trò của thầy.
4Thế rồi vua mở khoa thi. Chú bé thả diều đỗ Trạng nguyên. Ông Trạng khi ấy mới có mười ba tuổi. Đó là Trạng nguyên trẻ nhất của nước Nam ta.
Theo Trinh Đường
Đọc bài cá nhân trả lời các câu hỏi SGK
TÌM HIỂU BÀI
b) Tìm những chi tiết nói lên tư chất thông minh của Nguyễn Hiền?
Còn nhỏ đã biết tự làm diều để chơi.
Học đến đâu hiểu ngay đến đấy
Có trí nhớ lạ thường: Học thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
CÂU 2: Hỏi - đáp
a) Nguyễn Hiền chăm học và chịu khó như thế nào?
Nhà nghèo, phải nghỉ học.
Ban ngày đi chăn trâu, đứng ngoài cửa lớp nghe giảng nhờ.
Tối đến chờ bạn học thuộc bài rồi mượn vở của bạn.
Sách: lưng trâu hay nền cát
Bút: ngón tay hay mảnh gạch vỡ
Đèn: Vỏ trứng thả đom đóm vào trong
Đến kì thi: Nguyễn Hiền làm bài vào lá chuối khô và nhờ bạn xin thầy chấm hộ.
c) Vì sao chú bé Hiền được gọi là “Ông Trạng thả diều”?
Vì : - Nguyễn Hiền đỗ Trạng Nguyên khi mới 13 tuổi.
- Khi ấy cậu vẫn còn nhỏ và vẫn thích chơi diều.
Nguyễn Hiền được gọi là “Ông Trạng thả diều”
d) Câu tục ngữ hoặc thành ngữ nào dưới đây nói đúng ý nghĩa của câu chuyện trên?
A. Tuổi trẻ tài cao.
C. Công thành danh toại.
B. Có chí thì nên.
Nội dung:
Ca ngợi Nguyễn Hiền thông minh, có ý chí vượt khó nên đã đỗ Trạng Nguyên khi mới tròn 13 tuổi.
Luyện đọc diễn cảm
* Luyện đọc diễn cảm
Thầy phải kinh ngạc vì chú học đến đâu hiểu ngay đến đó và có trí nhớ lạ thường. Có hôm, chú thuộc hai mươi trang sách mà vẫn có thì giờ chơi diều.
Sau vì nhà nghèo quá, chú phải bỏ học. Ban ngày, đi chăn trâu, dù mưa gió thế nào, chú cũng đứng ngoài lớp nghe giảng nhờ. Tối đến, chú đợi bạn học thuộc bài mới mượn vở về học. Đã học thì cũng phải đèn sách như ai nhưng sách của chú là lưng trâu, nền cát, bút là ngón tay hay mảnh gạch vỡ; còn đèn là vỏ trứng thả đom đóm vào trong.
Vận dụng
Truyện giúp em hiểu ra điều gì?
Phải cố gắng hết sức mình vượt qua khó khăn trong cuộc sống để đạt được thành công.
Chào tạm biệt
Thứ ba ngày 30 tháng 11 năm 2021
Bài 11A. Có chí thì nên
A. Hoạt động cơ bản (Tiết 2)
Tiếng Việt
Khởi động
- Động từ là gì?
- Nêu ví dụ về động từ.
Cùng nói về động từ nhé!
NV 6: Các từ in đậm sau đây bổ sung ý nghĩa cho những động từ nào?
a. Chủ nhật, em sẽ về thăm ông bà.
b. Rặng đào đã trút hết lá.
c. Mẹ em đang nấu cơm.
Từ sẽ bổ sung ý nghĩa cho từ về. Nó cho biết sự việc xảy ra trong tương lai
a. Chủ nhật, em sẽ về thăm ông bà.
Từ đã bổ sung ý nghĩa cho từ trút. Nó cho biết sự việc được hoàn thành rồi.
- Rặng đào đã trút hết lá.
Từ đang bổ sung ý nghĩa cho từ nấu. Nó cho biết sự việc đang diễn ra.
- Mẹ em đang nấu cơm
NV 7: Chọn từ ở cột A phù hợp với lời giải nghĩa ở cột B.
B. Hoạt động thực hành
Anh chàng nhà giàu và cơn dông
Một anh chàng nhà giàu đi thuyền qua sông cùng nhiều người khác người khác. Ra giữa sông, một cơn dông bỗng ập đến. Thuyền chòng chành (1) lật. Trong lúc mọi người (2) cuống quýt hạ buồm, ra sức chèo chống để đưa thuyền vào bờ thì anh chàng nhà giàu chỉ biết chắp tay cầu xin thần linh đến cứu mình và hứa (3) dâng lễ vật rất hậu. Khi thuyền (4) vào được bờ, mọi người khuyên anh ta:
- Đừng trông chờ vào những điều viễn vông. Phải tự cứu mình trước khi đợi thần đến cứu.
NV 1: Chọn từ trong ngoặc đơn (đã, đang, sắp, sẽ) để điền vào mỗi ô trống cho thích hợp
sắp
đang
sẽ
đã
Viết vào vở:
- 1 - sắp ; 2 – đang ; 3 - sẽ; 4 - đã

*Những từ bổ sung ý nghĩa thời gian cho động từ:
sắp
đã
đang
Hiện tại
Tương lai
Quá khứ
Kết luận:
Những từ bổ sung ý nghĩa thời gian cho động từ rất quan trọng. Nó cho biết sự việc đó sắp diễn ra, đang diễn ra hay đã hoàn thành rồi.
AI NHANH HƠN
TRÒ CHƠI
Câu 1: Em hãy chọn câu có nghĩa đúng.
A. Ngôi nhà này đang xây xong rồi.
B. Ngôi nhà này đã xây xong rồi.
C. Ngôi nhà này sẽ xây xong rồi.
B
A. Chị em sắp ra đời.
B. Em sắp lại bàn ghế ngay ngắn.
C. Em sắp lên mười tuổi.
Câu 2: Em hãy chọn câu đúng nghĩa với từ bổ sung ý nghĩa thời gian.
C
A. Sẽ
B. đã
C. đang
Câu 3: Điền từ thích hợp còn thiếu trong câu sau:
" Bố em .... đi công tác về sáng nay"
B
A. đang
B. đã
C. Sẽ
Câu 4: Điền từ thích hợp còn thiếu trong câu sau:
" Lan.... đến đây vào ngày mai"
C
- Những từ bổ sung ý nghĩa thời gian cho động từ đó là những từ nào?
Vận dụng – Trải nghiệm
- Thế nào là động từ?



Xem trước bài tiếp theo.
DẶN DÒ
Thứ ba ngày 30 tháng 11 năm 2021
Bài 11A. Có chí thì nên
A. Hoạt động cơ bản (Tiết 3)
Tiếng Việt
CHÍNH TẢ
Nếu chúng mình có phép lạ
Chính tả

Nếu chúng mình có phép lạ
Lưng thẳng
Không tì ngực xuống bàn
Đầu hơi cúi
Mắt cách vở khoảng 25 - 30cm
Hai chân để song song, thoải mái
Không gian yên tĩnh,
có đủ ánh sáng

Tư thế ngồi viết
Chính tả
Nếu chúng mình có phép lạ

SGK/ 82
Chính tả
Nếu chúng mình có phép lạ
Trái nhót như ngọn đèn tín hiệu
Trỏ lối ...ang mùa hè
Quả cà chua như cái đèn lồng nhỏ ...íu
Thắp mùa đông ấm những đêm thâu
Quả ớt như ngọn lửa đèn dầu
Chạm đầu lưỡi – chạm vào ...ức nóng.
Mạch đất ta dồi dào ...ức ...ống
Nên nhành cây cũng thắp ..áng quê hương.
x
s
s
s
Trái nhót
Luyện tập
NV3.a) Điền vào chỗ trống s hay x?
s
s
b) Đặt trên những chữ in đậm dấu hỏi hay dấu ngã?
Ông Trạng Nồi
Ngày xưa có một học trò nghèo nôi tiếng khắp vùng là người hiếu học. Khi ông đô trạng, nhà vua muốn ban thương, cho phép ông tự chọn quà tặng. Ai nấy rất đôi ngạc nhiên khi thấy ông chi xin một chiếc nồi nho đúc bằng vàng. Thì ra, ông muốn mang chiếc nồi vàng ấy về tạ ơn người hàng xóm. Thuơ hàn vi, vì phai ôn thi, không có thời gian kiếm gạo, ông thường hoi mượn nồi cua hàng xóm lúc họ vừa dùng bưa xong đê ăn vét cơm cháy suốt mấy tháng trời. Nhờ thế ông có thời gian học hành và đô đạt.
Hàn vi: nghèo và không có địa vị gì
Ông Trạng Nồi
Ngày xưa có một học trò nghèo nổi tiếng khắp vùng là người hiếu học. Khi ông đỗ trạng, nhà vua muốn ban thưởng, cho phép ông tự chọn quà tặng. Ai nấy rất đỗi ngạc nhiên khi thấy ông chỉ xin một chiếc nồi nhỏ đúc bằng vàng. Thì ra, ông muốn mang chiếc nồi vàng ấy về tạ ơn người hàng xóm. Thưở hàn vi, vì phải ôn thi, không có thời gian kiếm gạo, ông thường hỏi mượn nồi của hàng xóm lúc họ vừa dùng bữa xong để ăn vét cơm cháy suốt mấy tháng trời. Nhờ thế ông có thời gian học hành và đỗ đạt.
Hàn vi: nghèo và không có địa vị gì
b) Đặt trên những chữ in đậm dấu hỏi hay dấu ngã?
NV 4. Chọn thẻ chữ viết đúng chính tả :
Tốt gỗ hơn tốt nước xơn.
Tốt gổ hơn tốt nước sơn
Mùa hè cá xông, mùa đông cá bể.
Tốt gỗ hơn tốt nước sơn
Mùa hè cá sông, mùa đông cá bể.
Mùa hè cá sông, mùa đông cá bễ.
NV 4. Viết lại các câu sau cho đúng chính tả:
a/ Tốt gổ hơn tốt nước xơn.
c/ Sấu người, đẹp nết.
d/ Trăng mờ còn tõ hơn xao
Dẩu rằng núi lỡ còn cao hơn đồi.
b/ Mùa hè cá xông, mùa đông cá bễ.
a/ Tốt gỗ hơn tốt nước sơn.
b/ Xấu người, đẹp nết.
d/ Trăng mờ còn tỏ hơn sao
Dẫu rằng núi lở còn cao hơn đồi.
c/ Mùa hè cá sông, mùa đông cá bể.