Bài 12A: Những con người
giàu nghị lực
Tiếng Việt
Trường Tiểu học Trạm Hành
Giáo viên: Nguyễn Thị Minh Diệu
Thứ hai ngày 6 tháng 12 năm 2021
A. Hoạt động cơ bản
Nhiệm vụ 1: Trao đổi và trả lời các câu hỏi
Người giàu nghị lực là người như thế nào?
Nêu ví dụ về người được coi là người giàu nghị lực.
àu
àu
“Vua tàu thuỷ” Bạch Thái Bưởi
Bưởi mồ côi cha từ nhỏ, phải theo mẹ quẩy gánh hàng rong. Thấy em khôi ngô, nhà họ Bạch nhận làm con nuôi và cho ăn học.
Năm 21 tuổi, Bạch Thái Bưởi làm thư kí cho một hãng buôn. Chẳng bao lâu, anh đứng ra kinh doanh độc lập, trải đủ mọi nghề: buôn gỗ, buôn ngô, mở hiệu cầm đồ, lập nhà in, khai thác mỏ,…Có lúc mất trắng tay, anh vẫn không nản chí.
Bạch Thái Bưởi mở công ty vận tải đường thủy vào lúc những con tàu của người Hoa đã độc chiếm các đường sông miền Bắc. Ông cho người đến các bến tàu diễn thuyết. Trên mỗi chiếc tàu, ông dán dòng chữ “ Người ta thì đi tàu ta”và treo một cái ống để khách nào đồng tình với ông thì vui lòng bỏ ống tiếp sức cho chủ tàu. Khi bỏ ống, tiền đồng rất nhiều, tiền hào, tiền xu thì vô kể. Khách đi tàu của ông ngày một đông. Nhiều chủ tàu người Hoa, người Pháp phải bán lại tàu cho ông. Rồi ông mua xưởng sữa chữa tàu, thuê kĩ sư giỏi trông nom. Lúc thịnh vượng nhất, công ty của Bạch Thái Bưởi có tới ba mươi chiếc tàu lớn nhỏ mang những cái tên lịch sử: Hồng Bàng, Lạc Long, Trưng Trắc, Trưng Nhị, …
Chỉ trong mười năm, Bạch Thái Bưởi đã trở thành “ một bậc anh hùng kinh tế” như đánh giá của người cùng thời.
“ Vua tàu thủy ” Bạch Thái Bưởi
Bài văn chia làm 4 đoạn:
Bài văn được chia làm mấy đoạn?
Đoạn 1: Từ đầu……cho ăn học.
Đoạn 2 : Tiếp theo……không nản chí.
Đoạn 3: Tiếp theo……Trưng Nhị,…
Đoạn 4: Phần còn lại.
Bưởi mồ côi cha từ nhỏ, phải theo mẹ quẩy gánh hàng rong. Thấy em khôi ngô, nhà họ Bạch nhận làm con nuôi và cho ăn học.
Năm 21 tuổi, Bạch Thái Bưởi làm thư kí cho một hãng buôn. Chẳng bao lâu, anh đứng ra kinh doanh độc lập, trải đủ mọi nghề: buôn gỗ, buôn ngô, mở hiệu cầm đồ, lập nhà in, khai thác mỏ,…Có lúc mất trắng tay, anh vẫn không nản chí.
Bạch Thái Bưởi mở công ty vận tải đường thủy vào lúc những con tàu của người Hoa đã độc chiếm các đường sông miền Bắc. Ông cho người đến các bến tàu diễn thuyết. Trên mỗi chiếc tàu, ông dán dòng chữ “ Người ta thì đi tàu ta”và treo một cái ống để khách nào đồng tình với ông thì vui lòng bỏ ống tiếp sức cho chủ tàu. Khi bỏ ống, tiền đồng rất nhiều, tiền hào, tiền xu thì vô kể. Khách đi tàu của ông ngày một đông. Nhiều chủ tàu người Hoa, người Pháp phải bán lại tàu cho ông. Rồi ông mua xưởng sữa chữa tàu, thuê kĩ sư giỏi trông nom. Lúc thịnh vượng nhất, công ty của Bạch Thái Bưởi có tới ba mươi chiếc tàu lớn nhỏ mang những cái tên lịch sử: Hồng Bàng, Lạc Long, Trưng Trắc, Trưng Nhị, …
Chỉ trong mười năm, Bạch Thái Bưởi đã trở thành “ một bậc anh hùng kinh tế” như đánh giá của người cùng thời.
“ Vua tàu thủy ” Bạch Thái Bưởi
Nhiệm vụ 3: Chọn lời giải nghĩa ở cột B phù hợp với từ ngữ ở cột A

Hiệu cầm đồ
Diễn thuyết
Nhiệm vụ 4: Cùng luyện đọc
Bài văn cần đọc: Đọc chậm rãi
- Đoạn 1 và 2: giọng kể chuyện thể hiện hoàn cảnh và ý chí của Bạch Thái Bưởi.
- Đoạn 3: Đọc nhanh thể hiện Bạch Thái Bưởi cạnh tranh và chiến thắng các chủ tàu nước ngoài.
- Nhấn giọng ở một số từ ngữ: khôi ngô, không nản chí, độc chiếm, thịnh vượng, bậc anh hùng,….
- Đoạn 4: Với giọng sảng khoái thể hiện sự thành đạt của Bạch Thái bưởi.
Chú ý giọng đọc
Bưởi mồ côi cha từ nhỏ, phải theo mẹ quẩy gánh hàng rong. Thấy em khôi ngô, nhà họ Bạch nhận làm con nuôi và cho ăn học.
Năm 21 tuổi, Bạch Thái Bưởi làm thư kí cho một hãng buôn. Chẳng bao lâu, anh đứng ra kinh doanh độc lập, trải đủ mọi nghề: buôn gỗ, buôn ngô, mở hiệu cầm đồ, lập nhà in, khai thác mỏ,…Có lúc mất trắng tay, anh vẫn không nản chí.
Bạch Thái Bưởi mở công ty vận tải đường thủy vào lúc những con tàu của người Hoa đã độc chiếm các đường sông miền Bắc. Ông cho người đến các bến tàu diễn thuyết. Trên mỗi chiếc tàu, ông dán dòng chữ “ Người ta thì đi tàu ta”và treo một cái ống để khách nào đồng tình với ông thì vui lòng bỏ ống tiếp sức cho chủ tàu. Khi bỏ ống, tiền đồng rất nhiều, tiền hào, tiền xu thì vô kể. Khách đi tàu của ông ngày một đông. Nhiều chủ tàu người Hoa, người Pháp phải bán lại tàu cho ông. Rồi ông mua xưởng sữa chữa tàu, thuê kĩ sư giỏi trông nom. Lúc thịnh vượng nhất, công ty của Bạch Thái Bưởi có tới ba mươi chiếc tàu lớn nhỏ mang những cái tên lịch sử: Hồng Bàng, Lạc Long, Trưng Trắc, Trưng Nhị, …
Chỉ trong mười năm, Bạch Thái Bưởi đã trở thành “ một bậc anh hùng kinh tế” như đánh giá của người cùng thời.
“ Vua tàu thủy ” Bạch Thái Bưởi
Nhiệm vụ 5: Cùng tìm hiểu bài
Bưởi mồ côi cha từ nhỏ, phải theo mẹ quẩy gánh hàng rong. Thấy em khôi ngô, nhà họ Bạch nhận làm con nuôi và cho ăn học.
Quẩy gánh hàng rong
1. Trước khi mở công ti vận tải đưởng thuỷ, Bạch Thái Bưởi đã làm những công việc gì?
Đầu tiên Bạch Thái Bưởi làm thư kí cho một hãng buôn. Sau đó ông kinh doanh độc lập, trải đủ mọi nghề: buôn gỗ, buôn ngô, mở hiệu cầm đồ, lập nhà in, khai thác mỏ,…
Bạch Thái Bưởi
Quê quán: Làng An Phúc – Thanh Trì – Hà Đông (Hà Nội ngày nay)
Bạch Thái Bưởi mở công ti vận tải đường thủy vào thời điểm nào?
Vào lúc những con tàu của người Hoa đã độc chiếm các đường sông miền Bắc.
2. Bạch Thái Bưởi đã thắng trong cuộc cạnh tranh không ngang sức với các chủ tàu nước ngoài như thế nào ?
Những việc ông đã làm: Ông đã khơi dậy lòng tự hào dân tộc của người Việt: cho người đến các bến tàu để diễn thuyết, kêu gọi hành khách với khẩu hiệu “Người ta thì đi tàu ta”. Khách đi tàu của ông ngày một đông. Nhiều chủ tàu người Hoa, người Pháp phải bán lại tàu cho ông. Rồi ông mua xưởng sửa chữa tàu, thuê kĩ sư giỏi trông nom.
Kết quả: Ông đã thắng trong cuôc tranh quyết liệt trên lĩnh vực vận tải đường thu, phá thế độc quyền của người nước ngoài, xứng danh “Một bậc anh hùng kinh tế”
3. Em hiểu thế nào là “Một bậc anh hùng kinh tế” ?
- Người giành thắng lợi trong kinh doanh, làm chủ trên thương trường.
4. Theo em, Bạch Thái Bưởi đã thành công nhờ những lí do gì?
a. Nhờ ý chí vươn lên, thất bại không nản lòng
b. Biết khơi dậy lòng tự hào dân tộc của hành khách và người Việt.
c. Có vốn lớn và may mắn trong kinh doanh
d. Biết tổ chức công việc kinh doanh
a. Nhờ ý chí vươn lên, thất bại không nản lòng
b. Biết khơi dậy lòng tự hào dân tộc của hành khách và người Việt.
d. Biết tổ chức công việc kinh doanh
Nêu ý nghĩa của câu chuyện
Ca ngợi Bạch Thái Bưởi. từ một cậu bé mồ côi cha, nhờ giàu nghị lực và ý chí vươn lên đã trở thành một nhà kinh doanh nổi tiếng.
Chúc các em chăm ngoan, học giỏi !
Bài 12A: Những con người
giàu nghị lực
Tiếng Việt
Trường Tiểu học Trạm Hành
Giáo viên: Nguyễn Thị Minh Diệu
Thứ hai ngày 6 tháng 12 năm 2021
B. Hoạt động thực hành
LUYỆN TỪ VÀ CÂU
Mở rộng vốn từ: Ý chí – Nghị lực
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Biết và hiểu được một số từ, câu tục ngữ nói về ý chí, nghị lực của con người.
Mở rộng và hệ thống hóa vốn từ nói về ý chí nghị lực.
Biết cách sử dụng từ thuộc chủ điểm trên một cách sáng tạo, linh hoạt.
1. Em hiểu thế nào là tính từ?
2. Em hãy đặt một câu có dùng tính từ.
Khởi động
Mở rộng vốn từ: Ý chí – Nghị lực
Ý chí
Nghị lực
Sức mạnh tinh thần làm cho con người kiên quyết trong hành động, không lùi bước trước mọi khó khăn.
Khả năng tự xác định mục đích cho hành động với ý muốn bền bỉ quyết tâm đạt được mục đích đó.
M: chí phải
M: ý chí
Chí có nghĩa là ý muốn bền bỉ
Theo đuổi một mục đích tốt đẹp
Hết sức đúng với lẽ phải.
Khả năng tự xác định mục đích cho hành động với
ý muốn bền bỉ quyết tâm đạt được mục đích đó.
Hết sức công bằng.
Ý muốn bền bỉ quyết đạt tới một mục tiêu tốt đẹp trong cuộc sống.
Ý muốn bền bỉ, mạnh mẽ, quyết khắc phục mọi trở ngại, thực hiện mục đích cao đẹp của cuộc sống.
Hết sức có lí, hết sức đúng.
Có tình cảm hết sức chân thành và sâu sắc.
Hết sức thân thiết.
Rất có chí và quyết tâm làm bằng được.
1. Xếp các từ có tiếng chí sau đây vào hai nhóm trong bảng: chí phải, ý chí, chí lí, chí thân, chí khí, chí tình, chí hướng, chí công, quyết chí.
chí lí, chí thân,
chí tình, chí công.
chí hướng, quyết chí.
M: chí phải
M: ý chí,
chí khí,
2. Dòng nào dưới đây nêu đúng nghĩa của từ nghị lực ?
a) Làm việc liên tục, bền bỉ.
b) Sức mạnh tinh thần làm cho con người kiên quyết
trong hành động, không lùi bước trước mọi khó khăn.
c) Chắc chắn, bền vững, khó phá vỡ.
d) Có tình cảm rất chân tình, sâu sắc.
b) Sức mạnh tinh thần làm cho con người kiên quyết
trong hành động, không lùi bước trước mọi khó khăn.
nghị lực
3. Em chọn từ nào trong ngoặc đơn để điền vào chỗ trống ? (nghị lực, quyết tâm, nản chí, quyết chí, kiên nhẫn, nguyện vọng)
Nguyễn Ngọc Ký là một thiếu niên giàu ……...... .Bị liệt cả hai tay, em buồn nhưng không ………. .Ở nhà, em tự tập viết bằng chân. ……….… của em làm cô giáo cảm động, nhận em vào học. Trong quá trình học tập, cũng có lúc Ký thiếu ………….., nhưng được cô giáo và các bạn luôn tận tình giúp đỡ, em càng ………… học hành. Cuối cùng, Ký đã vượt qua mọi khó khăn. Tốt nghiệp một trường đại học danh tiếng, Nguyễn Ngọc Ký đạt …………... trở thành thầy giáo và được tặng danh hiệu cao quý Nhà giáo Ưu tú.
nản chí
Quyết tâm
kiên nhẫn
quyết chí
nguyện vọng
nghị lực
Diễn giả Nick Vujicic đến nhiều quốc gia để trò chuyện và khơi dậy nguồn cảm hứng mạnh mẽ về nghị lực sống đến cho mọi người.
4. Chọn nghĩa thích hợp cho mỗi câu tục ngữ.
a) Lửa thử vàng, gian nan thử sức.
b) Nước lã mà vã nên hồ
Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan.
c) Có vất vả mới thanh nhàn
Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.
4. Mỗi câu tục ngữ sau đây khuyên người ta điều gì ?
a) Lửa thử vàng, gian nan thử sức.
Khuyên người ta đừng sợ vất vả, gian nan. Gian nan, vất vả thử thách con người, giúp cho con người vững vàng, cứng cỏi hơn.
b) Nước lã mà vã nên hồ
Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan.
Khuyên người ta đừng sợ bắt đầu bằng hai bàn tay trắng. Những người như thế mà làm nên sự nghiệp thì đáng được trân trọng, khâm phục.
4. Mỗi câu tục ngữ sau đây khuyên người ta điều gì ?
c) Có vất vả mới thanh nhàn
Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.
Khuyên người ta phải vất vả mới có lúc thanh nhàn, có ngày thành đạt.
Chúc các em chăm ngoan, học tốt!
CHÍNH TẢ
Người chiến sĩ giàu nghị lực
Người chiến sĩ giàu nghị lực
Trong trận chiến đấu giải phóng Sài Gòn cuối tháng 4 năm 1975, Lê Duy Ứng bị thương nặng. Anh đã quệt máu chảy từ đôi mắt bị thương vẽ một bức chân dung Bác Hồ. Tác phẩm của người thương binh hỏng mắt đã gây xúc động cho đồng bào cả nước. Từ đó đến nay, hoạ sĩ Lê Duy Ứng đã có hơn 30 triển lãm tranh, tượng, đoạt 5 giải thưởng mĩ thuật quốc gia và quốc tế. Nhiều tác phẩm của anh được đặt trân trọng trong các bảo tàng lớn của đất nước .
Theo Báo Lao động
SGK 126
Người chiến sĩ giàu nghị lực
Trong trận chiến đấu giải phóng Sài Gòn cuối tháng 4 năm 1975, Lê Duy Ứng bị thương nặng. Anh đã quệt máu chảy từ đôi mắt bị thương vẽ một bức chân dung Bác Hồ. Tác phẩm của người thương binh hỏng mắt đã gây xúc động cho đồng bào cả nước. Từ đó đến nay, hoạ sĩ Lê Duy Ứng đã có hơn 30 triển lãm tranh, tượng, đoạt 5 giải thưởng mĩ thuật quốc gia và quốc tế. Nhiều tác phẩm của anh được đặt trân trọng trong các bảo tàng lớn của đất nước .
Theo Báo Lao động
Họa sĩ Lê Duy Ứng
Chân dung Bác Hồ được vẽ bằng máu
Sinh hoạt ở Trường Sơn
C?p c?u d?ng d?i
Du?i d?ch
Bác Hồ và các chiến sĩ
Hướng dẫn viết từ khó
6.a Điền vào chỗ trống tr hay ch :
Ngu Công dời núi
     Ngày xưa, ở ......ung Quốc có một cụ già .......ín mươi tuổi tên là Ngu Công. Bực mình vì hai ........ái núi Thái Hàng và Vương Ốc ....... ắn ngang đường vào nhà, Ngu Công hằng ngày mang cuốc ra đào núi đổ đi.
     Có người ........ê cười cụ làm vậy uổng công. Cụ nói : "Ngày nào tôi cũng đào. Tôi …….ết thì con tôi đào. Con tôi chết thì ......áu tôi đào.…...áu tôi chết, còn có .......ắt cùa tôi đào. Họ hàng nhà tôi .........uyền nhau đời này đến đời khác đào. Núi …...ẳng thể mọc cao hơn được nên nhất định sẽ có ngày bị san bằng."
...ời nghe cụ già nói vậy, liền đẩy hai ......ái núi ra xa để cụ có lối đi lại.
Ngụ ngôn Trung Quốc
Tr
ch
tr
ch
ch
ch
ch
ch
ch
tr
ch
Tr
tr
6.b. Ti?ng cĩ v?n�uon�hay�uong�
  Bạch Thái Bưởi luôn có ý chí ...... lên, không bao giờ buồn nản, chán ............. trước thất bại. Vì vậy, ông đã thành đạt trên thương .......... . Cuộc cạnh tranh với những chủ tàu người Hoa từ sau ngày khai ......... công ty vận tải ............ thủy chứng tỏ tài kinh doanh của ông. Tỏ tường tâm lí khách hàng, biết khơi dậy lòng tự hào dân tộc trong mỗi người Việt, ông đã thắng các chủ tàu người Hoa, lập được một công ty lúc thịnh ............. có tới ba mươi chiếc tàu lớn nhỏ. Ông xứng đáng với danh hiệu "bậc anh hùng kinh tế" mà người đương thời khen tặng.
vươn
chường
trường
trương
đường
vượng
7. Tìm c�c t? ch? s? v?t�
 
a. Chứa tiếng có âm đầu là ch
a. Chứa tiếng có vần ương
M: cái chổi
M: cái giường
- Cái chảo, cái chân, cái chăn, cái chén, con chó, quả chuối, cái chum, cái chuông, con chuột, cái chậu, ….
- tiền lương, thịnh vượng, cái gương, hạt sương, hoa phượng, bức tường, đường thuỷ, vương quốc, khai trương, đường ray, phượng hoàng, nhà trường, …