Tập làmvăn
Thế nào là miêu tả?
SGK TRANG 140
1. Đoạn văn sau miêu tả những sự vật nào?
Trước mắt tôi, một cây sòi cao lớn toàn thân phủ đầy lá đỏ. Bên cạnh đó, như để tôn thêm màu đỏ chói lọi kia lại là màu vàng rực rỡ của mấy cây cơm nguội. Một làn gió rì rào chạy qua, những chiếc lá rập rình lay động như những đốm lửa đỏ bập bùng cháy. Tôi rẽ lá, nhẹ nhàng men theo một lạch nước để đến cạnh cây sòi. Nước róc rách chảy, lúc trườn lên mấy tảng đá trắng, lúc luồn dưới mấy gốc cây ẩm mục.
Trần Hoài Dương

Sòi thuộc họ Thầu dầu, là cây thân gỗ cao 4-6m. Thân cây màu xám, lá mọc so le, sớm rụng, hình quả trám, dài 3-7cm. Chóp lá thuôn nhọn, cuống lá dài. Hoa màu trắng vàng hay vàng, mọc ở nách lá hoặc đầu cành.
Cây cơm nguội là một loại cây thuộc họ Gai dầu, được trồng nhiều trên những tuyến đường ở Hà nội và lưu giữ nhiều kỉ niệm đẹp của người dân nơi đây.
Lạch nước
Đường nước chảy hẹp, nông, ít dốc, thông ra sông, hồ.
Sự vật được miêu tả
Hình dáng
Màu sắc
Chuyển động
lá vàng rực rỡ
lá rập rình lay động như những đốm lửa vàng
trườn lên mấy tảng đá, luồn dưới mấy gốc cây ẩm mục
(chảy) róc rách
cao lớn
lá đỏ chói lọi
lá rập rình lay động như những đốm lửa đỏ
Màu sắc
Chuyển động
Chuyển động
Tiếng động
Tập làm văn
Thế nào là miêu tả?
2.Viết vào vở những điều em hình dung được về các sự vật trên theo lời miêu tả.
Cây cơm nguội
2
lá vàng rực rỡ
lá rập rình lay động như những đốm lửa vàng
Lạch nước
trườn lên mấy tảng đá trắng, luồn dưới mấy gốc cây ẩm mục.
(chảy)
róc rách
3
Tập làm văn
Thế nào là miêu tả?
Cây cơm nguội
lá màu vàng rực rỡ, rập rình lay động như những đốm lửa vàng lửa đỏ bập bùng cháy
Lạch nước
róc rách chảy, trườn lên mấy tảng đá trắng, luồn dưới mấy gốc cây ẩm mục
thị giác và thính giác
3. Qua những nét miêu tả trên, em thấy tác giả đã quan sát sự vật bằng những giác quan nào?
thị giác (bằng mắt)
Cây sòi
cao lớn, lá đỏ chói lọi, lá rập rình lay động như những đốm lửa đỏ
thị giác (bằng mắt)
Theo em muốn miêu tả sự vật, người viết phải
làm gì?
Muốn miêu tả sự vật, người viết phải quan sát kỹ
đối tượng bằng nhiều giác quan.

Miêu tả là vẽ lại bằng lời những đặc điểm nổi bật của cảnh, của người, của vật để giúp người nghe, người đọc hình dung được các đối tượng ấy.
GHI NHỚ
Thể loại văn MIÊU TẢ ở lớp 4
TẢ ĐỒ VẬT
TẢ CÂY CỐI
TẢ CON VẬT
1. Tìm những câu văn miêu tả trong truyện Chú Đất Nung:
Đó là một chàng kị sĩ rất bảnh, cưỡi ngựa tía, dây cương vàng và một nàng công chúa mặt trắng, ngồi trong mái lầu son.
Luyện tập
2. Em thích những hình ảnh nào trong đoạn trích dưới đây? Hãy viết 1, 2 câu miêu tả một trong những hình ảnh đó.
MƯA
(Trích)
Chớp
Rạch ngang trời
Khô khốc
Sấm
Ghé xuống sân
Khanh khách cười
Cây dừa
Sải tay
Bơi
Ngọn mùng tơi
Nhảy múa
Mưa
Mưa
Ù ù như xay lúa
Lộp bộp
Lộp bộp
Rơi
Rơi …
Đất trời
Mù trắng nước
Mưa chéo mặt sân
Sủi bọt
Cóc nhảy chồm chồm
Chó sủa
Cây lá hả hê
Bố em đi cày về
Đội sấm
Đội chớp
Đội cả trời mưa…

Trần Đăng Khoa
Rạch ngang trời
Ghé xuống sân
Sải tay
Nhảy múa
Chớp
Sấm
Cây dừa
Ngọn mồng tơi
Ù ù như xay lúa
Mù trắng nước
Cóc nhảy chồm
Đi cày về,
Tiếng mưa
Hạt mưa
Con vật,cây cối
Bố
Khô khốc
Khanh khách cười
Bơi
Rơi lộp bộp
Chéo mặt sân
Chó sủa
Cây lá hả hê
Đội sấm, đội chớp
Đội cả trời mưa,

Chớp
Rạch ngang trời
Khô khốc
Âm thanh của tiếng sấm rèn vang giống như tiếng cười của những vị khách ồn ào, mời vào đến sân đã cười khanh khách chào chủ nhà.
Câu văn miêu tả
2. Em thích những hình ảnh nào trong đoạn trích dưới đây? Hãy viết 1, 2 câu miêu tả một trong những hình ảnh đó.
MƯA
(Trích)
Chớp
Rạch ngang trời
Khô khốc
Sấm
Ghé xuống sân
Khanh khách cười
Cây dừa
Sải tay
Bơi
Ngọn mùng tơi
Nhảy múa
Mưa
Mưa
Ù ù như xay lúa
Lộp bộp
Lộp bộp
Rơi
Rơi …
Đất trời
Mù trắng nước
Mưa chéo mặt sân
Sủi bọt
Cóc nhảy chồm chồm
Chó sủa
Cây lá hả hê
Bố em đi cày về
Đội sấm
Đội chớp
Đội cả trời mưa…

Trần Đăng Khoa

Cây dừa
Sải tay
Bơi
Những tàu dừa cứng cáp, dẻo dai là thế mà cũng phải cuống cuồng chống đỡ cơn mưa như người đang sải tay bơi.
Câu văn miêu tả
2. Em thích những hình ảnh nào trong đoạn trích dưới đây? Hãy viết 1, 2 câu miêu tả một trong những hình ảnh đó.
MƯA
(Trích)
Chớp
Rạch ngang trời
Khô khốc
Sấm
Ghé xuống sân
Khanh khách cười
Cây dừa
Sải tay
Bơi
Ngọn mùng tơi
Nhảy múa
Mưa
Mưa
Ù ù như xay lúa
Lộp bộp
Lộp bộp
Rơi
Rơi …
Đất trời
Mù trắng nước
Mưa chéo mặt sân
Sủi bọt
Cóc nhảy chồm chồm
Chó sủa
Cây lá hả hê
Bố em đi cày về
Đội sấm
Đội chớp
Đội cả trời mưa…

Trần Đăng Khoa
Ngọn mùng tơi
Nhảy múa.
Những ngọn mùng tơi chờ đợi cơn mưa đã lâu nên vui mừng nhảy múa chào đón.
Câu văn miêu tả
2. Em thích những hình ảnh nào trong đoạn trích dưới đây? Hãy viết 1, 2 câu miêu tả một trong những hình ảnh đó.
MƯA
(Trích)
Chớp
Rạch ngang trời
Khô khốc
Sấm
Ghé xuống sân
Khanh khách cười
Cây dừa
Sải tay
Bơi
Ngọn mùng tơi
Nhảy múa
Mưa
Mưa
Ù ù như xay lúa
Lộp bộp
Lộp bộp
Rơi
Rơi …
Đất trời
Mù trắng nước
Mưa chéo mặt sân
Sủi bọt
Cóc nhảy chồm chồm
Chó sủa
Cây lá hả hê
Bố em đi cày về
Đội sấm
Đội chớp
Đội cả trời mưa…

Trần Đăng Khoa
Bố em đi cày về
Đội sấm
Đội chớp
Đội cả trời mưa...
Bố em đi cày không kịp chạy mưa. Bố về nhà cùng với cơn mưa, cùng với cái mũ khổng lồ: cả sấm, cả chớp, cả trời mưa.
Câu văn miêu tả
Mọi vật reo vui đón mưa. Nước sủi bọt trắng. Cóc nhảy đón mừng. Chó sủa reo vui. Lá cây hớn hở. Còn bố em: hiên ngang đi trong mưa như đội tất cả trên đầu, cả bầu trời với mưa, sấm và chớp.
Câu văn miêu tả
Củng cố
Thế nào là miêu tả?
Miêu tả là vẽ lại bằng lời những đặc điểm nổi bật của cảnh, của người, của vật để giúp người nghe, người đọc hình dung được các đối tượng ấy.
Học ghi nhớ
Xem trước bài :Cấu tạo bài văn miêu tả đồ vật
Dặn dò