1
Môn: Sinh học 8
TRƯỜNG THCS TÂN ĐÔNG HIỆP
GV : Nguyễn Thị Huyền
Lớp 8

I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
2. Cấu tạo trong
II. Cấu tạo mạch máu
III. Chu kì co dãn của tim

I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU

Vị trí của tim ?

Hình dạng của tim ?
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
Tim nằm trong lồng ngực, giữa 2 lá phổi, hơi lệch sang bên trái.
Tim hình chóp, đỉnh quay xuống dưới, đáy hướng lên trên.
- Vị trí:
- Hình dạng:
Màng tim
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Quan sát xung quanh tim em thấy gì ?
Cung ĐM chủ
Tĩnh mạch chủ trên
Tĩnh mạch chủ dưới
Tĩnh mạch phổi
1
2
3
4
ĐM phổi
5
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Động mạch vành phải
Động mạch vành trái
Tĩnh mạch vành trái
Tĩnh mạch vành phải
1
2
3
4
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
Tim nằm trong lồng ngực, giữa 2 lá phổi, hơi lệch sang bên trái.
Tim hình chóp, đỉnh quay xuống dưới, đáy hướng lên trên.
- Vị trí:
- Hình dạng:
- Cấu tạo ngoài:
+ Màng tim: Bao bọc phía ngoài.
+ Xung quanh tim có các mạch máu.
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
I. Cấu tạo của tim
2. Cấu tạo trong
1
2
3
4
Sơ đồ cấu tạo trong của tim
Tâm nhĩ phải
Tâm nhĩ trái
Tâm thất phải
Tâm thất trái
Dựa vào kiến thức đã biết, hình 16-1, hình 17-1, điền vào bảng sau:
Bảng 17- 1: Nơi máu được bơm tới từ các ngăn tim
Hình 17.1. Hình dạng ngoài của tim
Hình 16.1. Sơ đồ cấu tạo hệ tuần hoàn
Tâm thất trái
Tâm thất phải
Động mạch chủ
Động mạch phổi
Căn cứ vào chiều dài quãng đường mà máu được bơm qua, dự đoán xem ngăn tim nào có thành cơ tim dày nhất và ngăn tim nào có thành cơ tim mỏng nhất ?
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
Thành tâm thất trái
Thành tâm thất phải
Thành tâm nhĩ phải
Thành tâm nhĩ trái
Sơ đồ cấu tạo trong của tim
Sơ đồ cấu tạo hệ tuần hoàn
Cơ tim
( Mô cơ tim và mô liên kết )
Van 2 lá
Van 3 lá
Dự đoán xem giữa các ngăn tim và giữa tim với mạch máu phải có cấu tạo như thế nào để máu chỉ bơm theo một chiều ?
Van động mạch
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
1
2
3
Van tim
Van nhĩ – thất
I. Cấu tạo của tim
1. Vị trí, hình dạng, cấu tạo ngoài
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
- Tim có 4 ngăn
- Có các van tim: Van nhĩ – thất và van động mạch giúp máu lưu thông theo 1 chiều.
Tâm nhĩ phải
Tâm nhĩ trái ( thành cơ mỏng nhất )
Tâm thất phải
Tâm thất trái (thành cơ dày nhất)
2. Cấu tạo trong
- Tim được cấu tạo bởi mô cơ tim và mô liên kết

Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
II. Cấu tạo mạch máu
Có bao nhiêu loại mạch máu ? Đó là những loại nào ?
Quan sát hình 17-2, hãy hoàn thành bảng sau
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
II. Cấu tạo mạch máu
- 3 lớp: Biểu bì, cơ trơn, mô liên kết -> Dày hơn
- 3 lớp: Biểu bì, cơ trơn, mô liên kết -> mỏng hơn
- 1 lớp biểu bì -> mỏng nhất
- Hẹp
- Rộng
- Hẹp nhất
- Có van 1 chiều
- Nhỏ, phân
nhánh nhiều
Dẫn máu từ tim đến các cơ quan với vận tốc và áp lực lớn
Dẫn máu từ khắp các tế bào cơ thể về tim, vận tốc và áp lực nhỏ.
Trao đổi chất với tế bào.
I. Cấu tạo của tim
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
II. Cấu tạo mạch máu
Động mạch: Thành động mạch dày có 3 lớp (biểu bì, cơ trơn, mô liên kết), lòng mạch hẹp => dẫn máu từ tim đến các cơ quan.
- Tĩnh mạch: Gồm 3 lớp giống động mạch nhưng mỏng hơn, lòng mạch rộng hơn , có hệ thống van 1 chiều => dẫn máu từ các tế bào khắp cơ thể về tim.
Mao mạch: Thành mạch mỏng chỉ gồm 1 lớp biểu bì, lòng mạch nhỏ, hẹp, phân nhánh nhiều => tạo điều kiện cho sự trao đổi chất với tế bào.
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
III. Chu kì co dãn của tim
- Mỗi chu kì tim gồm 3 pha, kéo dài 0,8 giây.
Trong 1 chu kỳ co dãn của tim:
Tâm nhĩ làm việc ...... giây, nghỉ ..... giây.
Tâm thất làm việc ....... giây, nghỉ ..... giây.
Tim nghỉ hoàn toàn ....... giây.
Một phút có ........ chu kì co dãn tim (nhịp tim).
0,1
0,7
0,3
0,5
0,4
75
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
III. Chu kì co dãn của tim
I. Cấu tạo của tim
Tiết 17-Bài 17: TIM VÀ MẠCH MÁU
II. Cấu tạo mạch máu
III. Chu kì co dãn của tim
- Tim co dãn theo chu kì.
- Sự phối hợp của các thành phần cấu tạo của tim qua 3 pha làm cho máu được bơm một chiều từ tâm nhĩ xuống tâm thất và từ tâm thất vào động mạch.
- Mỗi chu kì co dãn gồm 3 pha: pha nhĩ co, pha thất co, pha dãn chung.
Tâm nhĩ trái
Động mạch vành trái
Tâm thất trái
Tĩnh mạch phổi
Động mạch phổi
Tĩnh mạch chủ trên
Tâm nhĩ phải
Động mạch vành phải
Tâm thất phải
Tĩnh mạch chủ dưới
Cung Động mạch chủ
Chọn câu trả lời đúng nhất
Câu 1: Ngăn tim có thành cơ dày nhất là:
Tâm nhĩ phải B. Tâm thất trái
C. Tâm thất phải D. Tâm nhĩ trái
Câu 2: Tim có những loại van nào ?
Van nhĩ – thất B. Van động mạch
C. Van tĩnh mạch D. Cả A và B
Câu 3: Khi tâm nhĩ trái co, máu được đẩy vào đâu ?
Động mạch phổi B. Động mạch chủ
C. Tâm thất phải D. Tâm thất trái
Chọn câu trả lời đúng nhất
Câu 4: Khi tâm thất trái co, máu được đẩy vào đâu ?
Tâm nhĩ phải B. Động mạch phổi
C. Tâm nhĩ trái D. Động mạch chủ
Câu 5: Một chu kì co dãn của tim kéo dài bao lâu?
A. 0,4 giây B. 0,6 giây C. 0,8 giây D. 8 giây
Câu 6: Vì sao tim làm việc suốt đời không mệt ?
Vì thời gian làm việc của tim nhiều hơn thời gian nghỉ ngơi.
Vì thời gian làm việc và thời gian nghỉ ngơi hợp lí.
Không câu trả lời nào đúng.
- Đọc mục “Em có biết”
- Trả lời các câu hỏi và bài tập trang 57 SGK.
- Soạn trước bài 18.