12/30/2021
1
CHÀO TẤT CẢ
CÁC EM!
Tiết 29/vb: BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ (tt)
(Nguyễn Khuyến)
I. Tìm hiểu chung:
II. Tìm hiểu văn bản:
BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta!
(Nguyễn Khuyến)
NGUYỄN KHUYẾN
(Lúc làm quan)
(Ngôi nhà của Nguyễn Khuyến khi cáo quan về ở ẩn)
(Mộ Nguyễn Khuyến đặt trên núi Phương Nhi, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định)
1. Câu 1:
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà.
Khoảng thời gian dài, bày tỏ sự mong chờ bạn đến chơi
Đại từ xưng hô thân mật vừa gần gũi, tôn trọng
 Lời chào, niềm vui, sự xúc động khi bạn đến thăm
Cách tiếp đãi bạn của nhà thơ Nguyễn Khuyến có gì đặc biệt?
2. Sáu câu thơ giữa
Trẻ đi vắng
Chợ xa
Muốn đãi bạn của ngon vật lạ(mua ngoài chợ)-> thiếu người sai vặt
Tiếp bằng “cây nhà
lá vườn”
Có cá
Vườn rộng, rào thưa
Ao sâu nước cả
Khó bắt cá
Có gà
Khó đuổi gà
Có rau
Chưa ăn được
Cải chửa ra cây
Cà mới nụ
Bầu vừa rụng rốn
Mướp đương hoa
Và tình huống đặc biệt xảy ra đó là tình huống nào?
- Đầu trò tiếp khách - trầu không có - cái tối thiểu nhất cũng không có nốt.
Chỉ ra nghệ thuật đặc sắc trong 6 câu thơ trên.
- Nghệ thuật:
+ Đối: Ao sâu nước cả/khôn chài cá; Vườn rộng rào thưa/ khó đuổi gà
+ Điệp từ: “thời”->nhấn mạnh làm nổi rõ tình huống oái oăm
+ Liệt kê: cá, gà, cải, cà, bầu, mướp.
+ Nói quá
+ Ngôn ngữ tự nhiên, tinh tế dân dã, bình dị.
 Cuộc đời thanh bạch, nếp sống dân dã. Tình bạn chân tình không khách sáo, sự hóm hỉnh đùa vui yêu đời.
Bác đến chơi đây, ta với ta!
3. Câu thơ cuối
- “Ta” - đại từ xưng hô kết hợp quan hệ từ “với” -> quan hệ gắn bó hòa hợp, thân thiết.
- “Ta với ta” = tôi và bác = chúng ta tuy hai mà một.
Cụm từ “ta với ta” có ý nghĩa gì?
Tình bạn chân thành, thắm thiết vượt lên trên điều kiện vật chất, lễ nghi.
- Cách lập ý bất ngờ
-> Thể hiện cái nhìn thông thái, niềm vui của tác giả
khi đón bạn vào nhà.
III. Tổng kết
- Thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật sáng tạo. 
1. Nghệ thuật
- Tình huống thơ đặc biệt, bất ngờ.
- Ngôn ngữ mộc mạc, tự nhiên. 
- Giọng thơ hóm hỉnh, đùa vui. 
Bài thơ ca ngợi tình bạn chân thành thắm thiết, đậm đà, mộc mạc, quan niệm đó vẫn còn ý nghĩa, giá trị to lớn trong cuộc sống con người hôm nay.
2. Nội dung
IV. Luyện tập
Tranh luận: Trong cuộc sống hàng ngày, có người chơi thân với bạn vì mục đích:
- Nhà bạn có điều kiện nên mình hay được ăn quà.
- Bạn học giỏi nên giờ kiểm tra bạn thường cho mình chép bài.
 Ý kiến của em thế nào?
V. Tìm tòi, mở rộng
Sưu tầm những câu ca dao, tục ngữ, châm ngôn nói về tình bạn. 
Tìm đọc thông tin trên Internet giới thiệu về làng Yên Đổ, huyện Bình Lục, Hà Nam
SƠ ĐỒ TƯ DUY
HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
* Đối với bài học tiết này:
Học thuộc lòng bài thơ.
Nắm nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa
của bài thơ.
* Đối với bài học ở tiết tiếp theo:
Chuẩn bị bài: Chữa lỗi về quan hệ từ.