TIẾT 3O
BÀI 13:TỪ TẾ BÀO ĐẾN CƠ THỂ
Trường THCS Quảng Minh
Học xong tiết này chúng ta nắm được: Nhận biết được sinh vật đơn bào cùng ví dụ minh hoạ.
 Hầu hết các sinh vật có kích thước khác nhau là do cơ thể chúng có số lượng tế bào khác nhau.
Dựa vào số lượng tế bào cấu tạo nên cơ thể, các sinh vật trên Trái Đất được chia thành hai nhóm: cơ thể đơn bào và cơ thể đa bào.
 I. Sinh vật đơn bào và sinh vật đa bào
 1. Sinh vật đơn bào
Sinh vật đơn bào là những sinh vật được cấu tạo từ một tế bào.
Sinh vật đơn bào thực hiện các hoạt động sống trong khuôn khổ một tế bào như: lấy và tiêu hóa thức ăn, hô hấp, vận động, sinh sản, và trả lời các kích thích từ môi trường bên ngoài.
 Một số ví dụ về sinh vật đơn bào:
Trùng biến hình
Vi khuẩn
Trùn giày
Câu 1: Vi khuẩn được cấu tạo từ
a. Tế bào nhân sơ.
b.Tế bào nhân thực.
 Trùng giày là sinh vật đơn bào sống phổ biến ở trong nước. Cơ thể của chúng tuy chỉ là 1 tế bào nhưng thực hiện đầy đủ các hoạt động sống của sinh                                                                             
Câu 3: Để quan sát tiêu bản sinh vật đơn bào người ta sử dụng dụng cụ nào sau đây?
Câu 2: Phân loại các sinh vật sau đây: 1. Trùng giày, 2. Nấm rơm, 3. Cá chép, 4. Trùng roi, 5. Trùng biến hình, 6. Con gà, 7. Vi khuẩn, 8. Cây me vào nhóm Sinh vật đơn bào & sinh vật đa bào.
Sinh vật đơn bào
1, 4, 5, 7
Sinh vật đa bào
2, 3, 6, 8
 Sinh vật đơn bào và sinh vật đa bào: * Sinh vật đơn bào:
- Sinh vật đơn bào chỉ gồm một tế bào.
- Sinh vật đơn bào thực hiện các hoạt động sống trong khuôn khổ một tế bào như: lấy và tiêu hóa thức ăn, hô hấp, vận động, sinh trưởng, sinh sản…
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Hãy làm hàng ngày để có một hành tinh xanh tươi
Bye and see you again
TIẾT 33
BÀI 13:TỪ TẾ BÀO ĐẾN CƠ THỂ
Học xong tiết này chúng ta nắm được:
Sinh vật đa bào và lấy ví dụ minh hoạ.
 2. Sinh vật đa bào
Sinh vật đa bào là sinh vật được cấu tạo từ nhiều tế bào. Sinh vật đa bào có cấu tạo phức tạp. Cơ thể chúng có nhiều loại tế bào với hình dạng, cấu tạo khác nhau và thực hiện các chức năng khác nhau như quang hợp (ở thực vật) và tiêu hóa (ở động vật), hô hấp,... nhờ đó đảm bảo sự tồn tại và phát triển của cơ thể.
Nấm men
Vi khuẩn
"Cây" nấm
Con chó
Một cách giải thích cơ thể đa bào có nhiều tế bào chuyên hóa và chức năng
Cơ thể đơn bào (ví dụ: trùng biến hình) có kích thước nhỏ, tỉ lệ diện tích và thể tích của cơ thể lớn (diện tích bề mặt của cơ thể tiếp xúc với môi trường lớn), cho phép các chất dinh dưỡng và chất thải dễ dàng đi qua màng tế bào, giúp tế bào trao đổi chất cới môi trường một cách nhanh chóng.
Cơ thể đa bào (ví dụ: con voi, con gà,...) thường có kích thước lớn, tỉ lệ diện tích và thể tích của cơ thể nhỏ nên sự vận chuyển các chất dinh dưỡng, chất thải trực tiếp qua màng sinh chất không đủ cho các quá trình sống. Nhờ có các tế bào chuyên hóa đảm bảo cung cấp đủ các chất cho quá trình sống của cơ thể đa bào.
Câu 2: Quan sát các hình sau đây và xác định cơ thể đơn bào, cơ thể đa bào.
1. Vi khuẩn gây bệnh uốn ván
2. Tảo lục
3. Con bướm
4. Em bé
5. Cây mai
6. Trùng giày
Cơ thể đơn bào
Cơ thể đa bào
3, 4, 5
1, 2, 6
Câu 4: Phân loại các sinh vật sau đây: 1. Trùng giày, 2. Nấm rơm, 3. Cá chép, 4. Trùng roi, 5. Trùng biến hình, 6. Con gà, 7. Vi khuẩn, 8. Cây me vào nhóm Sinh vật đơn bào & sinh vật đa bào.
Sinh vật đơn bào
1, 4, 5, 7
Sinh vật đa bào
2, 3, 6, 8
Phân loại:
 Cơ thể người có khoảng 30 - 40 nghìn tỉ tế bào thuộc 200 loại tế bào khác nhau.
Nhiều sinh vật đơn bào sống bên trong sinh vật đa bào. Ví dụ hàng triệu vi khuẩn có lợi sống trong ruột của động vật giúp cơ thể động vật chống lại các vi khuẩn có hại.
Một số vi sinh vật trong cơ thể người
Câu 5: Các nhận định sau về sinh vật đơn bào và sinh vật đa bào đúng hay sai?
x
x
x
x
 Sinh vật đa bào: Sinh vật đa bào có nhiều loại tế bào với hình dạng, cấu tạo khác nhau với các chức năng khác nhau.
* Phân biệt sinh vật đơn bào và sinh vật đa bào
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Hãy làm hàng ngày để có một hành tinh xanh tươi
Bye and see you again
TIẾT 34
BÀI 13:TỪ TẾ BÀO ĐẾN CƠ THỂ
Học xong tiế này chúng ta
- Nếu được mối quan hệ giữa tế bào, mô, cơ quan, hệ cơ quan và cơ thể.
- Nêu được các khái niệm mô, cơ quan, hệ cơ quan, cơ thể và lấy được các ví dụ minh hoạ.
 III. Tổ chức cơ thể đa bào
Ở sinh vật đa bào, cơ thể được tổ chức theo các cấp độ từ thấp đến cao: tế bào, mô, cơ quan, hệ cơ quan, cơ thể.
Sơ đồ mô tả các cấp tổ chức của cây xanh
Một số loại mô ở lá cây
Mô cơ ở ruột non
Mô thần kinh ở não
Các tế bào trong mô có cấu tạo và hình dạng tương tự nhau
Kích thước của các tế bào trong mô không bằng nhau, tuy nhiên không có sự chênh lệch quá lớn.
Cấu trúc
Mô
Cơ quan
Cơ thể
Khái niệm
Mô bao gồm các tế bào có hình dạng, cấu tạo giống nhau và cùng thực hiện một chức năng.
Cơ quan là tập hợp của nhiều mô cùng thực hiện chức năng nhất định, ở vị trí nhất định trong cơ thể.
Hệ cơ quan là tập hợp của nhiều cơ quan hoạt động cùng nhau thực hiện một chức năng nhất định.
Cơ thể sinh vật bao gồm tất vả các hệ cơ quan trong cơ thể hoạt động phối hợp với nhau đảm bảo sự tồn tại, lớn lên và sinh sản của cơ thể.
Ví dụ
Thực vật
Động vật
Mô giậu, mô xốp, mô phân sinh.
Mô mềm, mô liên kết.
Lá, hoa, quả, rễ.
Ruột non, ruột già, dạ dày.
Hệ chồi.
Hệ bài tiết, hệ hô hấp, hệ tuần hoàn
Cây hoa hồng, cây rau cải.
Con mèo, con gà, cơ thể người.
Hệ cơ quan
Mô, Cơ thể. Hệ cơ quan, Tế bào, Cơ quan
Cùng một loại mô có thể tham gia cấu tạo nên nhiều cơ quan khác nhau. Ví dụ: mô dẫn ở cây có ở cả thân, lá, rễ; biểu mô ở người cấu tạo nên da, khí quản, dạ dày ...
 Tổ chức cơ thế đa bào:
* Nhận xét:
+ Mô thần kinh: tế bào có dạng kéo dài (nơron).
+ Mô cơ ở ruột non: tế bào dạng thuôn dài, xếp so le.
+ Mô giậu ở lá: tế bào hình chữ nhật, xếp cạnh nhau, kích thước lớn.
 Tổ chức cơ thể đa bào: Mô cơ quan Hệ cơ quan Cơ thể.
+ Mô bao gồm các tế bào có hình dạng, cấu tạo và chức năng giống nhau.
+ Cơ quan là tập hợp nhiều mô cùng thực hiện những chức năng nhất định, ở vị trí nhất định trong cơ thể.
+ Hệ cơ quan là tập hợp của nhiều cơ quan hoạt động cùng nhau và cùng thực hiện một chức năng nhất định.
+ Cơ thể sinh vật bao gồm một số hệ cơ quan hoạt động phối hợp với nhau, đảm bảo sự tồn tại, sinh trưởng, phát triển và sinh sản của cơ thể.
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Hãy làm hàng ngày để có một hành tinh xanh tươi
Bye and see you again
TIẾT 37
BÀI 13:TỪ TẾ BÀO ĐẾN CƠ THỂ
Học xong tiế này chúng ta
- Quan sát được hình dạng, cấu tạo & vẽ được hình dạng nấm men.
 III. Thực hành tìm hiểu về tổ chức cơ thể
 1. Tìm hiểu về hình dạng, cấu tạo của sinh vật đơn bào
Chuẩn bị: Dụng cụ, mẫu vật: Kính hiển vi quang học, lam kính, lamen, kim mũi mác và các dụng cụ, mẫu vật dưới đây.
Lọ đựng dịch huyền phù nấm men
           
              
Lọ đựng nước cất
Lọ đựng xanh methylene 
Đĩa kính đồng hồ  
1. Nhỏ một giọt dịch nấm men lên lam kính.   
2. Dùng kim mũi mác dàn mỏng dịch và để yên cho nước bay hơi hết.
3. Nhỏ một giọt xanh methylene lên vết mẫu đã khô và để yên trong 5 phút.
4. Nhỏ từ từ nước cất cho chảy qua vết mẫu cho đến khi dịch chảy qua lam kính không còn màu xanh.
5. Nhỏ một giọt nước cất lên vết nhuộm và nhẹ nhàng đậy lamen lên vết nhuộm.
6. Quan sát tiêu bản dưới kính hiển vi quang học ở vật kính 10x rồi chuyển sang vật kính 40x.
Tế bào nấm men có kích thước ... 
Hầu hết các tế bào nấm men quan sát được có dạng hình … 
Mỗi tế bào nấm men tương ứng với   sinh vật đơn bào.
Dựa vào hình vẽ tế bào nấm men trên, chọn những từ ngữ mô tả về hình dạng, kích thước của nấm men mà em cho là đúng.
nhỏ 
một 
cầu 
 1. Cơ thể là cấp tổ chức có khả năng thực hiện đầy đủ các quá trình sống cơ bản.
2. Cơ thể đơn bào được cấu tạo từ một tế bào.
3. Cơ thể đa bào được cấu tạo từ nhiều tế bào, các tế bào phối hợp với nhau cùng thực hiện các quá trình sống của cơ thể.
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Hãy làm hàng ngày để có một hành tinh xanh tươi
Bye and see you again
TIẾT 38
BÀI 13:TỪ TẾ BÀO ĐẾN CƠ THỂ
Học xong tiế này chúng ta
- Quan sát, liệt kê được các cơ quan & hệ cơ quan ở thực vật và cơ thể người.
Dựa vào hình ảnh sau đây, xác định tên các cơ quan cấu tạo nên cây xanh theo các vị trí tương ứng.
Lá
Hạt
Quả
Rễ
Hoa
Hoa
Não
Xương
Gan
Dạ dày
Thận
Phổi
Tim
Ruột
Tử cung
Câu 6: Điền từ Mô, Tế bào hay cơ thể cho phù hợp vào chỗ trống … là nhóm tế bào có cùng hình dạng, kích thước và chức năng.
Mô
Câu 7: Sắp xếp các cấp độ tổ chức cơ thể từ thấp đến cao theo thứ tự từ trái qua phải: Mô, Cơ quan, Tế bào, Hệ cơ quan, Cơ thể
Câu 8: Tập hợp nhiều mô cùng thực hiện một chức năng nhất định là
Sắp xếp đúng: Tế bào, Mô, Cơ quan, Hệ cơ quan, Cơ thể
Câu 9: Chọn cụm từ:

điền vào cấp độ tổ chức cơ thể phù hợp vào chỗ trống: …là tập hợp nhiều cơ quan hoạt động như một thể thống nhất, hoàn thành một chức năng nhất định.
Câu 10: Cơ thể là:
a. Tập hợp tất cả các hệ cơ quan hoạt động phối hợp với nhau.
b. Tập hợp nhiều cơ quan hoạt động như một thể thống nhất, hoàn thành một chức năng nhất định.
c. Tập hợp nhiều mô cùng thực hiện một chức năng nhất định.
d. Đơn vị cấu tạo cơ bản của sự sống.
Câu 11: Sắp xếp các cấp độ tổ chức cơ thể người từ thấp đến cao theo thứ tự từ trái qua phải: Mô ruột, Hệ tiêu hóa, Tế bào biểu bì ruột, Cơ thể người Ruột non.
Sắp xếp: Tế bào biểu bì ruột, Mô ruột, ruột non, Hệ tiêu hóa, Cơ thể người.
Câu 12: Hệ cơ quan ở thực vật gồm
a. hệ rễ và hệ chồi.
b. hệ lá, hệ rễ, hệ chồi và hệ thân.
c. hệ mạch dẫn và hệ mạch rây.
d. hệ mao mạch và hệ dẫn.
Câu 13: Một số hệ cơ quan và cơ quan cấu tạo cơ thể người được miêu tả bằng các hình ảnh bên dưới. Dựa vào các hình ảnh này em hãy sắp xếp các cơ quan vào các ô hệ cơ quan tương ứng để được thông tin đúng.
Hệ hô hấp gồm: Phổi, Mũi, Thanh quản; Hệ bài tiết gồm: Bàng quang, Thận
Hệ tiêu hóa gồm: Ruột, Thực quản, Dạ dày; Hệ tuần hòa gồm: Mạch máu, Tim
Câu 14: Nhận định nào sau đây đúng khi nói về các cấp độ tổ chức cơ thể đa bào?
a. Cùng một loại mô có thể tham gia cấu tạo nên nhiều cơ quan khác nhau.
b. Cơ thể đa bào có cấu tạo từ một loại tế bào.
c. Mô là tập hợp của một nhóm tế bào gần nhau trong một cơ thể.
d. Cơ quan là đơn vị cấu trúc của cơ thể sống.
Câu 15: Tim, phổi, dạ dày là cấp độ tổ chức nào trong cơ thể người?
Câu 16: Tên cấp độ tổ chức liền kề cao hơn cơ quan là
 Cơ quan là tập hợp nhiều mô cùng thực hiện chức năng nhất định. 
Hệ cơ quan là tập hợp nhiều cơ quan hoạt động như một thể thống nhất, hoàn thành một chức năng nhất định.
Cơ thể là tập hợp tất cả các hệ cơ quan hoạt động phối hợp với nhau.
1. Sinh vật đơn bào là sinh vật chỉ cấu tạo từ một tế bào.
2. Sinh vật đa bào là sinh vật cấu tạo từ nhiều tế bào.
3. Ở sinh vật đa bào, cơ thể được tổ chức theo các cấp độ từ thấp đến cao: tế bào, mô, cơ quan, hệ cơ quan, cơ thể.
4. Mô là nhóm tế bào có cùng hình dạng, cấu tạo và chức năng.
5. Cơ quan là tập hợp nhiều mô cùng thực hiện chức năng nhất định. 
6. Hệ cơ quan là tập hợp nhiều cơ quan hoạt động như một thể thống nhất, hoàn thành một chức năng nhất định.
7. Cơ thể là tập hợp tất cả các hệ cơ quan hoạt động phối hợp với nhau.
Sử dụng hơp lí thuốc bảo vệ thực vật
Sử dụng thực phẩm an toàn
Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Hãy làm hàng ngày để có một hành tinh xanh tươi
Bye and see you again