Tiết 61
TRẢ BÀI VIẾT SỐ 3: VĂN BIỂU CẢM VỀ CON NGƯỜI







I. Đề bài:
Câu 1: ( 1điểm) Có mấy bước làm một bài văn biểu cảm, đó là những bước nào ? Trình bày cụ thể bước 1 ?
Câu 2: (1 điểm) Chỉ rõ cách lập ý của đoạn văn biểu cảm sau:
“… Các bạn yêu mùa thu, mùa xuân, mùa hè với nhiều lí do khác nhau. Riêng tôi, tôi lại yêu mùa đông. Vì sao thê nhỉ ? Tôi yêu mùa đông trước hết vì nhờ mùa đông, tôi sung sướng được sống nhiều hơn trong tình mẹ. Mỗi buổi sáng mùa đông, bừng tỉnh giấc, tôi đã thấy mẹ chuẩn bị đầy đủ và tất cả cho tôi. Nhớ nhất lúc mẹ khoác và cài khuy áo rét cho tôi. Mẹ thường âu yếm ôm đôi vai tôi và nói “ Con trai của mẹ đã lớn, cái áo này ngắn rồi”. Ôi, mùa đông, mùa của tình mẹ!”
Câu 3: (8 điểm) Cảm nghĩ về người thân.
II. Đáp án
Câu 1: ( 1điểm)
- Có 4 bước làm một bài văn biểu cảm: (0,5đ)
B1: Tìm hiểu đề.
B2: Tìm ý và lập dàn ý.
B3: Viết bài.
B4: Đọc lại và kiểm tra.
- B1: Tìm hiểu đề ( 0,5đ)
+ Xác định đối tượng biểu cảm.
+ Định hướng tình cảm cần biểu đat.
Câu 2: (1 điểm)
- Đoạn văn lập ý theo cách hồi tưởng về quá khứ.
- Cụ thể: Nhớ lại sự chăm sóc chu đáo của mẹ cho mình vào mùa đông.
Câu 3: (8 điểm)
1. Tìm hiểu đề
- Hình thức: kiểu bài: biểu cảm
- Nội dung: cảm xúc, suy nghĩ về người mà em yêu quý nhất.
2. Lập dàn ý:
III. Trả bài
 
IV. Nhận xét:

1. Ưu điểm:
2. Nhược điểm:
V. Chữa lỗi điển hình
- Nội dung: Cần đưa thêm yếu tố biểu cảm vào bài viết
- Kĩ năng: Rèn kĩ năng viết văn biểu cảm
- Rèn chính tả
VI. Đọc - Bình một số đoạn văn, bài văn hay:
Nhìn những hình sau đây, em liên tưởng đến điều gì?
TIẾT 62, 63:
MÙA XUÂN CỦA TÔI
-VŨ BẰNG -
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả
- Tên thật là Vũ Đăng Bằng (1913-1984)
- Là nhà văn và nhà báo nổi tiếng từ trước năm 1945
- Sở trường: Viết truyện ngắn, tùy bút và bút kí
- Sau năm 1945, ông vừa viết văn, làm báo và hoạt động cách mạng ở Sài Gòn
- Lối viết: nhẹ nhàng, tình cảm, da diết với một nỗi nhớ quê hương
I. Tìm hiểu chung
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)



1. Tác giả
I. Tìm hiểu chung
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)


2. Tìm hiểu chung về văn bản
a. Đọc – chú thích
b. Tác phẩm
*Xuất xứ:
- Trích từ thiên tùy bút “Tháng giêng mơ về trăng non rét ngọt trong tập tùy bút – bút kí “Thương nhớ mười hai”
*Hoàn cảnh sáng tác:
- Viết trong hoàn cảnh đất nước bị chia cắt, tác giả phải xa quê hương

- Phần 1: (Tự nhiên……mê luyến mùa xuân): Tình cảm của con người với mùa xuân
- Phần 2: (Tiếp…..mở hội liên hoan): Cảm xúc trước cảnh sắc và trong những ngày Tết ở miền Bắc
- Phần 3: (còn lại): Cảm xúc về cảnh sắc, không khí mùa xuân sau ngày rằm tháng Giêng
2. Tìm hiểu chung về văn bản
1. Tác giả
I. Tìm hiểu chung
 Bài văn có sự liên kết chặt chẽ theo dòng cảm xúc hồi tưởng của tác giả.
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)
* Thể loại:
Tùy bút
* PTBĐ:
Biểu cảm, tự sự, miêu tả
* Bố cục:
3 phần
II. Tìm hiểu văn bản
1. Tình cảm của con người với mùa xuân:
II. Tìm hiểu văn bản
I. Tìm hiểu chung
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)
1. Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Tự nhiên như thế: ai cũng chuộng mùa xuân. Mà tháng giêng là tháng đầu của mùa xuân, người ta càng trìu mến, không có gì lạ hết. Ai bảo được non đừng thương nước, bướm đừng thương hoa, trăng đừng thương gió; ai cấm được trai thương gái, ai cấm được mẹ yêu con; ai cấm được cô gái còn son nhớ chồng thì mới hết được người mê luyến mùa xuân.
1. Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Từ ngữ : Chuộng, trìu mến, mê luyến
 Biểu cảm trực tiếp
1. Tình cảm của con người với mùa xuân:
Nghệ thuật: Điệp ngữ, liệt kê. Lời văn nhịp nhàng, tha thiết
Nhấn mạnh, khẳng định tình cảm yêu mến của con người đối với mùa xuân rất tự nhiên, là quy luật tất yếu
II. Tìm hiểu văn bản
I. Tìm hiểu chung
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc:
Cảnh sắc thiên nhiên, không khí gia đình, cảm xúc con người được miêu tả như thế nào? Tìm chi tiết thể hiển? Em có nhận xét gì về ngôn ngữ, giọng điệu của đoạn văn trên?
TIẾT 62, 63: MÙA XUÂN CỦA TÔI ( Vũ Bằng)
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
Liệt kê các chi tiết trong văn bản gợi tả hình ảnh mùa xuân miền Bắc qua ngòi bút của tác giả vào bảng theo mẫu dưới đây:
2. Cảnh sắc và không khí mùa xuân đất Bắc
* Những nét riêng của mùa xuân đất Bắc - mùa xuân Hà Nội
- Mưa riêu riêu
- Gió lành lạnh
- Âm thanh: tiếng nhạn kêu, tiếng trống chèo, câu hát huê tình
Nhang trầm, đèn nến, bầu không khí gia đình đoàn tụ êm đềm
* Cảm xúc mùa xuân trong lòng người
Nhựa sống ở trong người căng lên
Tim người ta dường như cũng trẻ hơn và đập mạnh hơn…
Y như những con vật ….. anh cũng « sống » lại và thèm khát yêu thương thực sự ….
Trong lòng cảm như … hoa mới nở, bướm ra ràng.
2. Cảm xúc trước cảnh sắc và thiên nhiên đất Bắc:
a. Nét riêng mùa xuân đất Bắc:
+Hình ảnh: mưa riêu riêu, gió lành lạnh, đêm xanh
+Âm thanh: tiếng nhạn, tiếng trống chèo, câu hát huê tình
Hình ảnh từ ngữ chọn lọc, điệp ngữ. Giọng văn sôi nổi, thiết tha
Miêu tả cảnh sắc thiên nhiên thơ mộng, thanh bình, Không khí gia đình ấm cúng, thuận hòa
+ Hình ảnh: Nhang trầm, đèn nến
b. Cảm xúc của con người:
Nghệ thuật so sánh, cách biểu cảm trực tiếp
Mùa xuân khơi gợi tình yêu cuộc sống, khiến lòng người như được hồi sinh. Tâm trạng bồi hồi nhớ thương da diết về quê hương, gia đình, mong muốn đoàn tụ, đất nước thống nhất.
3. Cảm xúc về cảnh sắc thiên nhiên, không khí mùa xuân sau ngày rằm tháng Giêng
So sánh cảnh sắc, hương vị và không khí mùa xuân trước và sau rằm tháng giêng
3. Cảm xúc về cảnh sắc thiên nhiên, không khí mùa xuân sau ngày rằm tháng Giêng
- Cảnh sắc thiên nhiên: nhẹ nhàng, trong sáng
Sinh hoạt của con người:
+ Trở lại nếp sống giản dị, êm đềm thường nhật
+ Cảm xúc : Rạo rực niềm vui, trân trọng sự sống, yêu thiên nhiên.
III. TỔNG KẾT
Mùa xuân của tôi
Nội dung
Nghệ thuật
Tình cảm của con người đối với mùa xuân
Cảnh sắc và không khí mùa xuân
Cảnh sắc đất trời mùa xuân từ sau rằm tháng giêng
Mạch cảm xúc lôi cuốn, say mê
Lựa chọn từ ngữ câu văn linh hoạt, biểu cảm, giàu hình ảnh
Có nhiều so sánh, liên tưởng phong phú, độc đáo, giàu chất thơ.
H
O
A
Đ
À
O
M
Ư
A
P
H
Ù
N
N
H
Ạ
N
H
À
N
Ộ
I
N
H
A
N
G
T
R
Ầ
M
C
Â
U
Đ
Ố
I
Đ
Ỏ
B
Á
N
H
C
H
Ư
N
G
TRÒ CHƠI Ô CHỮ
Câu 1: Tên loài Hoa biểu tượng cho mùa xuân miền Bắc?
Câu 2: Mưa hạt nhỏ, nhẹ hay xuất hiện vào ngày xuân?
Câu 3: Loại chim xuất hiện trong bài học, kêu vào ban đêm?
Câu 4: Địa danh được nói đến trong bài, quê hương của Vũ Bằng?
Câu 5: Tên loại nhang ngày tết ở miền Bắc?
Câu 6: Biểu tượng của mùa xuân, mọi nhà hay dán trước bàn thờ?
Câu 7: Loại bánh người Bắc hay dùng để cúng tổ tiên, hình vuông?
1
2
3
4
5
6
7
ĐA 1
ĐA 2
ĐA 3
ĐA 4
ĐA 5
ĐA 6
ĐA 7
Đọc bài đọc thêm Sài Gòn tôi yêu (Minh Hương )
2. Viết 1 đoạn văn khoảng 10 câu thể hiện cảm xúc của em về những vẻ đẹp riêng của mùa xuân trên quê hương em.
Sưu tầm bài hát, bài văn, bài thơ viết về mùa xuân.