Ôn tập về từ loại
1. Danh từ là gì?
2. Thế nào là danh từ chung? Cho ví dụ
Danh từ là những từ chỉ sự vật (người, vật, hiện tượng, khái niệm, đơn vị).
Danh từ chung là tên của một loại sự vật.
3.Thế nào là danh từ riêng? Cho ví dụ
Danh từ riêng là tên riêng của một sự vật. Danh từ riêng luôn luôn được viết hoa.
Ví dụ: bàn, ghế, học sinh,…
Ví dụ: xã Tây Phú, sông Hậu,…
Ôn tập về từ loại
1. Đọc đoạn văn sau. Tìm danh từ riêng và 3 danh từ chung trong đoạn văn.
- Chị! – Nguyên quay sang tôi giọng nghẹn ngào. – Chị…chị là gái của em nhé!
Tôi nhìn em cười tươi trong hai hàng nước mắt kéo vệt trên má:
- Chị sẽ là chị của em mãi mãi!
Nguyên cười rồi đưa tay lên quệt má . Tôi chẳng buồn lau mặt nữa. Chúng tôi đứng như vậy nhìn ra phía xa sáng rực ánh đèn màu, xung quanh là tiếng đàn,tiếng hát khi xa, khi gần chào mừng mùa xuân. Một năm mới bắt đầu.
Danh từ riêng:
Là tên riêng của một sự vật, luôn luôn được viết hoa
Là tên của một loại sự vật
(1)
(2)
Danh từ chung:
Cả hai từ đều là đại từ xưng hô
Chị (1) là đại từ xưng hô, chị (2) là danh từ
Chị (1) là danh từ , chị (2) là đại từ xưng hô
√
Nguyên
mùa xuân
đàn
chị gái
giọng
nước mắt
má
tay
mặt
ánh đèn
hát
hàng
SGK/137
VBT/97
Ôn tập về từ loại
2. Nhắc lại quy tắc viết hoa danh từ riêng đã học
- Khi viết tên người, tên địa lí Việt Nam:
Ta cần viết hoa chữ cái đầu của mỗi tiếng tạo thành tên riêng đó.
Ví dụ:
Võ Trường Toản
, Trần Văn A
Ta viết hoa chữ cái đầu của mỗi bộ phận tạo thành tên đó. Nếu bộ phận tạo thành tên gồm nhiều tiếng thì giữa các tiếng cần có gạch nối
- Khi viết tên người, tên địa lí nước ngoài:
Ví dụ:
, Ma – lay – xi – a
- Những tên riêng nước ngoài được phiên âm theo âm Hán Việt:
Pa – ri
Ta viết
giống như cách viết tên riêng Việt Nam
Ví dụ:
, Lào
Thuỵ Điển
Ôn tập về từ loại
4. Tìm trong đoạn văn ở bài tập 1
a) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai làm gì?
SGK/138
VBT/98
b) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai thế nào?
c) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai là gì?
d) Một danh từ tham gia bộ phận vị ngữ trong kiểu câu Ai là gì?
a) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai làm gì?
Nguyên quay sang tôi, giọng nghẹn ngào.
(danh từ)
(động từ)
Tôi nhìn em cười trong hai hàng nước mắt kéo vệt trên má.
(đại từ)
(động từ)
b) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai thế nào?
Một năm mới bắt đầu.
(cụm danh từ)
c) Một danh từ hoặc đại từ làm chủ ngữ trong kiểu câu Ai là gì?
Chị là chị gái của em nhé.
Chị sẽ là chị của em mãi mãi.
d) Một danh từ tham gia bộ phận vị ngữ trong kiểu câu Ai là gì?
Chị là chị gái của em nhé.
Chị sẽ là chị của em mãi mãi.
Ôn tập về từ loại
SGK/142
1. Xếp các từ in đậm trong đoạn văn sau vào bảng phân loại ở bên dưới:
Không thấy Nguyên trả lời, tôi nhìn sang. Hai tay Nguyên vịn vào song cửa sổ, mắt nhìn xa vời vợi. Qua ánh đèn ngoài đường hắt vào, tôi thấy ở khoé mắt nó hai giọt lệ lớn sắp sửa lăn xuống má. Tự nhiên nước mắt tôi trào ra. Cũng giờ này năm ngoái, tôi còn đón giao thừa với ba ở bệnh viện. Năm nay ba bỏ con một mình, ba ơi!
M:
trả lời
M:
vời vợi
M:
qua
Động từ là gì?
Tính từ là gì?
Quan hệ từ là gì?
Động từ là những từ chỉ hoạt động, trạng thái của sự vật
Tính từ là những từ miêu tả đặc điểm hoặc tính chất của sự vật, hoạt động, trạng thái
Quan hệ từ là từ nối các từ ngữ hoặc các câu với nhau, nhằm thể hiện mối quan hệ giữa các từ ngữ hoặc các câu ấy.
M:
trả lời
M:
vời vợi
M:
qua
nhìn
vịn
xa
hắt
thấy
ở
lớn
lăn
trào
đón
với
bỏ
VBT/100
Ôn tập về từ loại
2. Dựa vào ý khổ thơ 2 trong bài thơ Hạt gạo làng ta của Trần Đăng Khoa, viết một đoạn văn ngắn tả người mẹ cấy lúa giữa trưa tháng 6 nóng bức. Chỉ ra một động từ, một tính từ và một quan hệ từ em đã dùng trong đoạn văn ấy.
Hạt gạo làng ta
Có bão tháng bảy
Có mưa tháng ba
Giọt mồ hôi sa
Những trưa tháng sáu
Nước như ai nấu
Chết cả cá cờ
Cua ngoi lên bờ
Mẹ em xuống cấy…
SGK/143
Khổ thơ nói lên điều gì?
Sự vất vả, khó nhọc, không quản nắng mưa trên đồng
ruộng của người mẹ để làm
ra những hạt gạo thơm ngon.
Ôn tập về từ loại
Giữa cái tiết trời tháng 6 – mùa hè, nắng như đổ lửa. Nước trong các thửa ruộng theo cái nắng đó cũng nóng dần lên, nóng đến mức bỏng cả tay. Lũ cá cờ không chịu nổi và chết rồi nổi lềnh bềnh trên mặt ruộng. Lũ cua cũng phải ngoi lên bờ để chạy trốn cái nóng. Ấy vậy mà, mẹ em vẫn bán mặt cho đất, bán lưng cho trời với công việc cấy lúa. Cả lưng áo ướt đẫm mồ hôi. Gương mặt đỏ bừng vì nắng như bị phỏng vì cái nắng oi bức ấy. Nhìn như vậy, em lại thấy “Thương mẹ quá mẹ ơi!”
VBT/101
- Động từ: …………………………………………………………..
ngoi lên bờ
lềnh bềnh
như
- Tính từ: …………………………………………………………..
- Quan hệ từ: …………………………………………………….
* Dặn dò
- Chép lại các bài tập vào vở bài tập (VBT TV/97 – 98)
- Chép lại các bài tập vào vở bài tập (VBT TV/100 – 101)
Ôn tập về từ loại