lop 6 -KHTN-CTST- Bài 28.Nấm-PHUONG MAI

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Phương Mai
Ngày gửi: 16h:40' 18-02-2022
Dung lượng: 88.7 MB
Số lượt tải: 2223
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Phương Mai
Ngày gửi: 16h:40' 18-02-2022
Dung lượng: 88.7 MB
Số lượt tải: 2223
Khoa học tự nhiên – Lớp 6
CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI BUỔI HỌC NGÀY HÔM NAY!
TRƯỜNG THCS VĨNH THẠNHTRUNG
Giáo viên: NGUYỄN THỊ PHƯƠNG MAI
Trong tự nhiên, có nhiều loại nấm ăn được có giá trị dinh dưỡng cao nhưng cũng có nhiều loại nấm độc, gây bệnh, làm hỏng thực phẩm.
Dựa vào hình dạng của chúng, em có thể phân biệt nấm ăn được và nấm độc hay không? Có nhiều em rất khó phân biệt 2 loại nấm trên. Do đó khi gặp bất kì loại nấm nào ngoài thiên nhiên cũng không được đưa về chế biến nếu không rõ loại nấm đó ăn được hay không? Bài học hôm nay, chúng ta sẽ tìm hiểu những đặc điểm đặc trưng để phân biệt các loại nấm, trong đó có nấm ăn được và nấm độc., vai trò của nấm.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1. Chuẩn bị: (xem SGK-124)
-Dụng cụ:
. Đặc điểm của nấm:
1
Đĩa kính đồng hồ
Khẩu trang cá nhân
Găng tay
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1. Chuẩn bị: (xem SGK-124)
-Dụng cụ:
-Mẫu vật: Một số loại nấm phổ biến (tùy điều kiện thực tế)
-Bộ tranh ảnh: Tranh/ảnh chụp một số loài nấm
1
Nấm rơm
Nấm kim châm
Nấm hương
Nấm linh chi
Nấm mộc nhĩ
Nấm mốc
Bộ tranh ảnh
1.Gọi tên một số nấm thường gặp trong đời sống?
2. Cách tiến hành:
Bước 1: Quan sát một số nấm lớn bằng mắt thường và giới thiệu đặc điểm của chúng:
Nấm hương
Nấm rơm
Hay hương (Nấm đông cô), thường mọc kí sinh trên cây gỗ to, 1 số nước nông dân trồng nấm hương tại các trang trại, một khúc gỗ có thể cho nấm kí sinh khoảng 3-7 năm
Ví dụ như: nấm hương, nấm rơm, …nấm độc đỏ,…
Nấm rơm mọc trên các rơm rạ mục; trên đất ẩm.
Nấm độc đỏ
Nấm độc đỏ tươi hoặc đỏ cam, có đốm trắng đỏ bao phủ, mọc riêng lẻ hoặc từng cụm ở những bãi cỏ hoặc trong rừng.
Nấm hương có dạng giống như chiếc Ô, có màu nâu nhạt, khi chín chuyển thành màu nâu sậm.
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
Nấm rơm phát triển nhiều vào mùa mưa
* Các sợi nấm gồm nhiều tế bào phân biệt nhau bởi vách ngăn, mỗi tế bào có 2 nhân và không có chất diệp lục
Nấm độc đỏ chúng có cấu tạo giống nấm hương và nấm rơm nhưng có thêm vòng cuống nấm nên các em cần lưu ý.
2. Cách tiến hành:
Bước 1: Quan sát một số nấm lớn bằng mắt thường và giới thiệu đặc điểm của chúng:
Bước 2: Quan sát nấm mốc bằng kính lúp:
Muốn quan sát mốc trắng bằng cách: lấy 1 ít cơm nguội hoặc bánh mì cho vào đĩa đồng hồ hoặc khay men, vảy thêm 1 chút nước cho đủ độ ẩm, để vài ngày các sợi mốc trắng sẽ phát triển trên bề mặt có những đốm nhỏ màu hơi sẫm, lúc này các em lấy ra quan sát.
* Chú ý: Khi thực hành lấy mẫu nấm mốc, để đảm bảo an toàn, chúng ta phải sử dụng găng tay và khẩu trang cá nhân vì bảo tử nấm mốc rất nhẹ, dễ dàng phát tán trong không khí.
Mốc trắng kí sinh trên bánh mì
-Dùng kim mũi nhọn lấy một phần nấm mốc ra đĩa đồng hồ.
-Dàn mỏng nấm mốc dùng kính lúp quan sát .
-Hoặc các em đặt lên lam kính nhớ thêm 1 giọt nước rồi đem quan sát dưới kính hiển vi.
Bước 2: Quan sát nấm mốc bằng kính lúp:
-Chúng ta sẽ thấy mốc trắng gồm các sợi nấm ăn sâu vào bên trong, đây là phần chúng ta không nhìn thấy. Các túi bào tử nằm trên cuống nấm, những hạt nhỏ và nhẹ này chính là túi bào tử chúng dễ dàng phát tán trong không khí, đây chính là lí do tại sao các em lấy mẫu phải mang găng tay và khẩu trang để tránh hít phải bào tử.
Mốc trắng có dạng sợi phân nhánh rất nhiều, bên trong có chất tế bào và nhiều nhân, không có vách ngăn giữa các tế bào (cơ thể đa bào). Sợi mốc trong suốt, không màu, không có chất diệp lục và cũng không có chất màu nào khác.
Mốc trắng dinh dưỡng bằng hình thức hoại sinh.
Các sợi mốc trắng bám vào bánh mì hoặc cơm thiu hút lấy nước và chất hữu cơ để sống
Sinh sản bằng bào tử (sinh sản vô tính)
Ngoài những loại nấm đa bào trên còn có Nấm đơn bào
Chúng ta có thể nhìn thấy nấm men trên trái cây hoặc quả mọc hay trong dạ dày của động vật có vú trên da và 1 số nơi khác. Chúng sinh sản vô tính bằng cách mọc chồi hoặc sinh sản hữu tính hình thành các nang bào tử.
2. Em hãy vẽ lại sợi nấm mốc và một số nấm lớn mà em quan sát được?
Nấm mốc trắng
Cây nấm hương
Yêu cầu : vẽ mô phỏng được hình dạng sợi nấm mốc và phác họa được nấm hương hoặc nấm rơm,….
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
Túi bào tử
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1
*.Tìm hiểu sự đa dạng của nấm:
Quan sát hình 28.1.Đa dạng của nấm.
Nấm hương
Nấm sò
Nấm độc đỏ
Nấm mộc nhĩ
Nấm độc tán trắng
Nấm đảm
Một số đại diện nấm đảm.
Bào tử đảm
Nấm men
Nấmcốc
Nấm đông trùng hạ thảo
Nấm mốc
Nấm bụng dê
Quan sát hình 28.1. đa dạng của nấm.
Một số đại diện nấm túi.
Nấm túi
Nguồn gốc tên gọi hết sức "độc đáo" là bởi đông trùng hạ thảo là nấm và sâu hợp sinh với nhau. Vào mùa đông ẩm ướt, trông bề ngoài chúng sẽ giống như những con côn trùng (động vật). Do sâu non nằm dưới đất, nấm kí sinh lên sâu non và hút dinh dưỡng khiến sâu chết dần. Nhưng đến mùa hè, nấm mọc ra khỏi sâu thành ngọn cỏ (thực vật/thảo mộc), vươn lên khỏi mặt đất và phát tán các bào tử.
Còn gọi Hạ thảo, hay hạ thảo đông trùng.
Đông trùng hạ thảo
Hình dạng của chúng nửa giống động vật với thân của ấu trùng bướm, nửa giống thực vật với phần nấm ký sinh được mọc lên từ thân ấu trùng.
Nấm hương
Nấm sò
Nấm độc đỏ
Nấm mộc nhĩ
(nấm mèo)
Nấm độc tán trắng
Nấm men
Nấmcốc
Nấm đông trùng hạ thảo
Nấm mốc
Nấm bụng dê
Một số đại diện nấm đảm.
Nấm cốc
Một số đại diện nấm túi.
3.Hãy nhận xét về hình dạng của nấm.
Hình mũ (nấm hương, nấm sò, nấm rơm,…), hình bầu dục-tròn (nấm men, bụng dê…), hình phễu (nấm cốc), hình sợi (nấm mốc), ....... Đa dạng.
Nấmđảm
4. Hãy phân biệt nấm túi và nấm đảm. Các loại nấm em quan sát ở hoạt động thực hành thuộc nhóm nấm đảm hay nấm túi?
Nấm túi
-Nấm túi có túi bào tử còn nấm đảm có đảm bào tử.
Có thể phân biệt nấm túi và nấm đảm dựa vào cơ quan sinh sản thể quả (bào tử) Nấm túi có túi bào tử, thể quả dạng túi, trong khi nấm đảm có đảm bào tử, thể quả dạng hình mũ.
Trong phần thực hành, nấm đảm gồm có nấm hương, nấm rơm, nấm mộc nhĩ, nấm độc đỏ, nấm sò,…; nấm túi gồm có nấm mốc, nấm cốc, nấm bụng dê,…
Bào tử đảm
Cây nấm hương
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
5. Hãy chỉ ra điểm khác biệt giữa cấu tạo cơ thể nấm độc và các loại nấm khác?
Nấm độc đỏ
-Nấm độc là loại nấm không ăn được: Nấm mốc cà chua (có thể gây đau bụng hoặc ngộ độc), nấm độc đỏ, nấm độc nhà tán,…
-Các loại nấm khác là nấm ăn được thường được sử dụng làm thức ăn.
-Cấu tạo chung của nấm gồm có mũ nấm, cuống nấm, sợi nấm. Nấm độc thường có thêm một số bộ phận như vòng cuống nấm, bao gốc nấm và đôi khi có màu sắc sặc sỡ.
Hãy kể tên một số loại nấm ăn được mà em biết?
Nấm bào ngư
Nấm rơm
Nấm kim châm
Nấm mộc nhĩ (nấm mèo)
Nấm hương
Nấm linh chi
Em hãy xác định môi trường sống của một số nấm bằng cách hoàn thành bảng theo mẫu sau:
Trong rừng những nơi môi trường ẩm
Thân cây gỗ mục, môi trường ẩm
Thân cây mục
Quần áo, tường ẩm, đồ dùng, trên cơ thể sinh vật,…
Hình 28.2. Cấu tạo nấm đơn bào và nấm đa bào.
Nấm men.
Nấm độc đỏ.
Nấm hương.
6. Đặc điểm cấu tạo tế bào nấm men có gì khác với cấu tạo tế bào các loại nấm còn lại? Từ đó, em hãy phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào.
- Nấm men có cơ thể cấu tạo chỉ gồm 1 tế bào nên gọi là nấm đơn bào; các loài nấm còn lại trong hình 28.1 có hệ sợi nấm cấu tạo từ nhiều tế bào nên được gọi là nấm đa bào.
Nấm đơn bào chỉ có một tế bào. Nấm đa bào có hệ sợi nấm đa bào.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
Thông qua các nội dung thảo luận, các em hãy rút ra kết luận về đặc điểm của nấm?
-Nấm thường sống ở những nơi ẩm ướt như đất ẩm, rơm rạ, thức ăn, hoa quả,...
-Dựa vào đặc điểm cấu tạo tế bào, nấm được chia thành hai nhóm:
nấm đơn bào và nấm đa bào.
-Dựa vào đặc điểm cơ quan sinh sản, nấm được chia thành hai nhóm là nấm đảm và nấm túi.
+ Nấm đảm có cơ quan sinh sản là đảm bào tử, bào tử mọc trên đảm; đại diện: nấm rơm, nấm sò,...
+ Nấm túi có cơ quan sinh sản là túi bào tử, bào tử nằm trong túi; đại diện: nấm men, nấm mốc,...
-Ngoài ra, dựa vào một số đặc điểm bên ngoài, người ta có thể phân biệt nấm ăn được và nấm độc.
Nấm độc ở Việt Nam
Theo thống kê, tại Việt Nam có khoảng 100 loài nấm độc khác nhau có thể gây tổn thương nặng nề, thậm chí là tử vong cho con người . Độc tố nằm trong toàn bộ cây nấm. Độc tố có thể thay đổi theo mùa, trong quá trình sinh trưởng của nấm.
Khuyến cáo: chỉ sử dụng nấm khi biết chắc chắn nấm ăn được. Tuyệt đối không được ăn nấm lạ, nấm hoang dại, đặc biệt là những loài nấm có đầy đủ vòng cuống, bao gốc thường là nấm độc.
Một số loại nấm độc thường gặp ở Việt Nam: nấm độc tán xanh; nấm độc đỏ; nấm độc tán trắng hình nón; nấm phiến đốm bướm.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
*Tìm hiểu vai trò của nấm trong tự nhiên và trong thực tiễn:
Hình 28.3. Nấm phân hủy xác sinh vật và chất hữu cơ
Nhờ có ánh mặt trời
Thực vật quang hợp tạo chất hữu cơ nuôi cây
Cây xanh là thức ăn cho sâu
Sâu là thức ăn các loài chim
Chim là thức ăn các loài rắn
Khi cơ thể các loài sinh vật này chết đi lại là nguồn vật chất hữu cơ cho các loài nấm ( cũng tương tự như vi khuẩn).
7.Quan sát hình 28.3, em hãy nêu vai trò của nấm trong tự nhiên?
Nấm có vai trò phân hủy xác sinh vật (thực vật, động vật), làm sạch môi trường.
8.từ thông tin gợi ý trong hình 28.4, em hãy nêu vai trò của nấm đối với đời sống con người?
Nấm được sử dụng làm thức ăn: nấm rơm, nấm hương, nấm mộc, nhĩ,…
Nấm được sử dụng làm tác nhân lên men trong sản xuất rượu, bia, bánh mì,…: nấm men
Nấm được sử dụng làm thực phẩm chức năng bổ dưỡng cho cơ thể: nấm linh chi, nấm đông trùng hạ thảo, mốc xanh con người chiết lấy chất kháng sinh penicillin ngăn cản các vi khuẩn gây bệnh,...
Nấm được sử dụng làm thuốc trừ sâu sinh học: một số loại nấm có khả năng kí sinh trên cơ thể sâu làm ngừng trệ các quá trình sống của sâu.
Hãy kể một số nấm có giá trị trong thực tiễn?
-Nấm là thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao nên nhiều loại nấm được dùng làm thức ăn như nấm hương, nấm rơm, nấm bụng dê, nấm sò, nấm kim châm,…
Trong sản xuất rượu, bia, nấm men tham gia vào quá trình lên men rượu, bia.
Trong làm bánh mì, nấm men nở tham gia quá trình ủ bột, làm cho bột tơi, xốp và nở to.
*Tìm hiểu một số bệnh do nấm gây ra:
9.Quan sát hình 28.5 trên, hãy kể tên một số bệnh do nấm gây ra. Các bệnh đó biểu hiện như thế nào?
Biểu hiện: xuất hiện mảng da màu đỏ kèm vảy, ngứa, nhức, cảm giác nóng rát lòng bàn tay.
Biểu hiện: trên da xuất hiện vùng trắng xám, sau đó nấm phát triển thành các búi trắng như bông, cá bơi lội bất thường, da tróc vẩy.
Biểu hiện: sốt cao kéo dài, ho khan, đau ngực, khó chịu ở ngực.
Biểu hiện: đầu tiên là những đốm nâu sang xuất hiện, sau đó lan rộng cả quả, phủ một lớp mốc xám và làm cho quả bị khô; hoa và quả non có thể bị nhiễm bệnh.
10.Từ thông tin gợi ý trong hình 28.6, nêu con đường lây truyền bệnh do nấm gây ra?
Nấm mốc thường xuất hiện khi thời tiết ẩm. Con người tiếp xúc với đối tượng bị nhiễm nấm hoặc nơi đã có nấm mốc sẽ bị lây nhiễm, một số con đường có thể lây truyền bệnh do nấm như:
- Tiếp xúc trực tiếp với đối tượng (người hay vật nuôi) bị nhiễm nấm.
- Dùng chung đồ với người bị nhiễm nấm.
- Tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, bụi, đất chứa nấm gây bệnh.
- Vệ sinh cơ thể không sạch sẽ.
Từ các con đường truyền bệnh do nấm gây ra, em hãy đề xuất một số biện pháp phòng chống các bệnh thường gặp do nấm?
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
Trong tự nhiên, nấm tham gia vào quá trình phân hủy xác sinh vật, phân hủy rác hữu cơ, làm sạch môi trường.
Trong thực tiễn, nấm có nhiều giá trị sử dụng trong đời sống con người như: làm thức ăn, làm thuốc, thực phẩm chức năng, dùng trong sản xuất bia rượu, làm men nở, chế biến thực phẩm, phân huỷ xác sinh vật, làm sạch môi trường.
Bên cạnh những lợi ích từ nấm, một số loài nấm gây bệnh ảnh hưởng tới sức khoẻ con người, làm giảm năng suất vật nuôi và cây trổng.
Một số con đường lầy truyền bệnh do nấm: tiếp xúc với mầm bệnh, ô nhiễm môi trường, vệ sinh cá nhân chưa đúng cách.
Biện pháp phòng chống: hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nguồn gây bệnh; vệ sinh cá nhân thường xuyên, vệ sinh môi trường.
Thông qua các nội dung thảo luận, các em hãy rút ra kết luận về vai trò của nấm?
Nấm mốc phát triển tốt ở 22 – 270C. Nguồn bệnh do nấm mốc gây ra có tỉ lệ khá lớn. Bào tử nấm mốc phát tán trong không khí gặp điều kiện thuận lợi sẽ phát triển làm hỏng thức ăn, hỏng các đồ dùng trong nhà và gây bệnh.
-Mặc dù vậy, nấm mốc lại đóng vai trò quan trọng trong sản xuất thuốc kháng sinh penicillin.
-Năm 1928 Alexander Fleming đã tình cờ phát hiện ra penicillin nhưng phải 10 năm sau thì penicillin mới được nhà hóa sinh người anh gốc Đức Ernest Chain, nhà bệnh học Úc Howard Florey và một số nhà khoa học khác nghiên cứu kĩ.
-Tác dụng của penicillin là ngăn cản các vi khuẩn gây bệnh bằng cách làm suy yếu thành tế bào vi khuẩn, do đó không còn thành tế bào bảo vệ vững chắc, tế bào vi khuẩn sẽ bị tiêu diệt và chết đi.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
*Tìm hiểu kĩ thuật trồng nấm rơm:
. Kĩ thuật trồng nấm rơm:
3
Nấm rơm là loại thực phẩm rất ngon và bổ dưỡng. Nấm rơm có thể được chế biến thành nhiều món ăn khác nhau như nấm xào, canh nấm, cháo nấm, súp nấm,…
Mời các em theo dõi đoạn video “hướng dẫn quy trình trồng nấm rơm” và chuẩn bị trả lời câu hỏi:
11.Tại sao người ta không trồng nấm trên đất mà phải trồng trên rơm, rạ?
- Nấm rơm có thể trồng trên nền đất khác như đất ruộng, rẫy, vườn cây,….hoặc trong nhà nhưng phải thoát nước tốt, không bị ứ đọng. Nơi trồng nấm rơm phải ít bị ảnh hưởng bởi gió mạnh.
- Nấm rơm thường mọc trên các giá thể ẩm nên thường được trồng trên rơm, rạ để dễ chăm sóc, dễ xử lí bệnh, không bị ứ đọng nước gây hỏng nấm khi tưới nước.
12. Có ý kiến cho rằng: “Môi trường trồng nấm rơm tốt nhất là gần địa điểm có chăn nuôi gia súc, gia cầm”. Theo em, ý kiến trên đúng hay sai? Giải thích.
Ý kiến trên hoàn toàn sai. Vì
-Những địa điểm có chăn nuôi gia súc, gia cầm thường dễ bị ô nhiễm, khuôn viên mất vệ sinh, ẩm thấp là điều kiện lí tưởng cho nấm mốc, các loại vi khuẩn gây bệnh phát triển. Nấm rơm trồng gần những nơi chăn nuôi gia súc, gia cầm, dễ ảnh hưởng, làm giảm năng suất và chất lượng nấm.
-Môi trường nấm phải đảm bảo sạch sẽ, khô ráo, cao ráo, bằng phẳng, không bị ngập úng; tránh những nơi chăn nuôi, khu vực chất thải, nước thải sinh hoạt. Lưu ý tưới nấm bằng nước sạch như nước sông, mương, nước giếng khoan,….; tránh nước nhiễm phèn, mặn hoặc bị ô nhiễm, hôi thối.
Phổ biến trong các lĩnh sản xuất của đời sống
Nấm men được dùng phổ biến trong nhiều lĩnh vực của đời sống như sản xuất bia, bánh mì, lên men rượu,…
Trong sản xuất nước tương, nước mắm, có thêm thành phần nấm men được chiết xuất sẽ giúp làm dịu đi vị chát của muối và loại bỏ mùi tanh khó chịu của cá. Nước tương, nước mắm sẽ thơm ngon, tròn vị và rất đậm đà.
Trong sản xuất mì gói: nấm men khi dùng để ăn với mì gói sẽ tạo cảm giác tô mì thơm ngon, ngọt nước hơn.
Trong sản xuất hạt nêm, nấm men được bổ sung 1 đến 5% giúp cho vị ngọt của đạm trong hạt nêm tăng đáng kể. Chiết xuất của nấm men còn có thêm chức năng làm tròn vị cho sản phẩm.
Trong sản xuất các loại bánh, nấm men không thể thiếu trong quá trình lên men. Một lượng nấm men phù hợp làm bánh mì thơm ngon hơn.
Nấm men được ứng dụng trong những lĩnh vực nào của đời sống con người?
Củng cố - luyện tập:
Câu 1: Quan sát hình ảnh sau và trả lời câu hỏi:
(1)
(2)
(3)
(4)
a. Tên các loại nấm (1), (2), (3), (4) là gì?
b. Nấm nào có cấu tạo cơ thể đơn bào?
Nấm độc đỏ
Nấm độc tán trắng
Nấm men
Nấm mốc
(2) Nấm men
Câu 2: Bào tử đảm là cơ quan sinh sản của loại nấm nào sau đây?
A. Nấm hương. B. Nấm bụng dê. C. Nấm mốc. D. Nấm men.
Câu 3: Thuốc kháng sinh penicillin được sản xuất từ
A. nấm men. B. nấm mốc. C. nấm mộc nhĩ. D. nấm độc đỏ.
A
A
Câu 4: Tại sao khi lấy mẫu nấm mốc để làm thực hành, để đảm bảo an toàn chúng ta phải sử dung găng tay và khẩu trang cá nhân?
Vì bào tử nấm mốc rất nhẹ, dễ dàng phát tán trong không khí và dễ gây kích ứng da khi tiếp xúc trực tiếp.
Củng cố - luyện tập:
Câu 5: Dựa vào đặc điểm nào để phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào, nấm đảm và nấm túi, nấm độc và nấm không độc? Lấy ví dụ.
Có thể dựa vào một số đặc điểm để phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào, nấm đảm và nấm túi, nấm độc và nấm không độc.
- Phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào: dựa vào cấu tạo tế bào, ta có thể phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào. Cơ thể nấm đơn bào (ví dụ nấm men) chỉ có 1 tế bào. Nấm đa bào (ví dụ nấm mốc) có hệ sợi nấm được cấu tạo từ nhiều tế bào.
- Phân biệt nấm đảm và nấm túi: dựa vào đặc điểm của cơ quan sinh sản của nấm, ta có thể phân biệt nấm đảm và nấm túi. Nấm đảm có đảm bào tử (ví dụ nấm hương). Nấm túi có túi bào tử (ví dụ nấm mốc).
-Phân biệt nấm ăn được và nấm không ăn được: dựa vào đặc điểm cấu tạo cây nấm, ta có thể sơ bộ phân biệt nấm độc và nấm ăn được: nấm có đủ các phần của thể quả (mũ, phiến nấm, cuống nấm, vòng cuống nấm và bao gốc nấm), đặc biệt là những loại nấm có đầy đủ vòng cuống nấm, bao gốc nấm thường là nấm độc.
Củng cố - luyện tập:
Câu 6: Em thấy nấm mốc thường xuất hiện ở điều kiện thời tiết nào? Kể tên những vị trí dễ xuất hiện nấm mốc xung quanh em?
Nấm mốc thường xuất hiện khi thời tiết ẩm, nồm . Những vị trí dễ xuất xuất hiện nấm mốc trong nhà: góc nhà ẩm, quần áo mặc dở treo lâu ngày, thức ăn để lâu không được bảo quản đúng cách.
Câu 7: Hãy nêu một số biện pháp phòng chống bệnh do nấm gây nên trên da người?
Biện pháp phòng chống bệnh do nấm gây ra trên da người:
-Tránh tiếp xúc với nguồn bệnh;
-Vệ sinh cơ thể, rửa tay đúng thời điểm;
-Thay quần áo ngay khi đi làm về hoặc ngay sau khi tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, nghi ngờ có nguồn bệnh;
-Vệ sinh môi trường, giữ cho môi trường thông thoáng, sạch sẽ…
(Trời nồm độ ẩm không khí lên tới 90%, hơi nước trong không khí thường bị ngưng tụ và đọng sương trên bề mặt nền, sàn, tường nhà và đồ vật, gây ẩm ướt rất mất vệ sinh và tác hại không nhỏ đến sức khoẻ con người cũng như độ an toàn của các trang thiết bị trong nhà.)
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Học bài.
- Chuẩn bị bài 29: “Thực vật”. Đọc kĩ nội dung bài kết hợp quan sát các hình để tìm hiểu:
+Sự đa dạng của thực vật.
+Vai trò của thực vật trong thiên nhiên và đời sống con người.
+Em cần làm gì để bảo vệ thực vật, bảo vệ môi trường?
CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI BUỔI HỌC NGÀY HÔM NAY!
TRƯỜNG THCS VĨNH THẠNHTRUNG
Giáo viên: NGUYỄN THỊ PHƯƠNG MAI
Trong tự nhiên, có nhiều loại nấm ăn được có giá trị dinh dưỡng cao nhưng cũng có nhiều loại nấm độc, gây bệnh, làm hỏng thực phẩm.
Dựa vào hình dạng của chúng, em có thể phân biệt nấm ăn được và nấm độc hay không? Có nhiều em rất khó phân biệt 2 loại nấm trên. Do đó khi gặp bất kì loại nấm nào ngoài thiên nhiên cũng không được đưa về chế biến nếu không rõ loại nấm đó ăn được hay không? Bài học hôm nay, chúng ta sẽ tìm hiểu những đặc điểm đặc trưng để phân biệt các loại nấm, trong đó có nấm ăn được và nấm độc., vai trò của nấm.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1. Chuẩn bị: (xem SGK-124)
-Dụng cụ:
. Đặc điểm của nấm:
1
Đĩa kính đồng hồ
Khẩu trang cá nhân
Găng tay
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1. Chuẩn bị: (xem SGK-124)
-Dụng cụ:
-Mẫu vật: Một số loại nấm phổ biến (tùy điều kiện thực tế)
-Bộ tranh ảnh: Tranh/ảnh chụp một số loài nấm
1
Nấm rơm
Nấm kim châm
Nấm hương
Nấm linh chi
Nấm mộc nhĩ
Nấm mốc
Bộ tranh ảnh
1.Gọi tên một số nấm thường gặp trong đời sống?
2. Cách tiến hành:
Bước 1: Quan sát một số nấm lớn bằng mắt thường và giới thiệu đặc điểm của chúng:
Nấm hương
Nấm rơm
Hay hương (Nấm đông cô), thường mọc kí sinh trên cây gỗ to, 1 số nước nông dân trồng nấm hương tại các trang trại, một khúc gỗ có thể cho nấm kí sinh khoảng 3-7 năm
Ví dụ như: nấm hương, nấm rơm, …nấm độc đỏ,…
Nấm rơm mọc trên các rơm rạ mục; trên đất ẩm.
Nấm độc đỏ
Nấm độc đỏ tươi hoặc đỏ cam, có đốm trắng đỏ bao phủ, mọc riêng lẻ hoặc từng cụm ở những bãi cỏ hoặc trong rừng.
Nấm hương có dạng giống như chiếc Ô, có màu nâu nhạt, khi chín chuyển thành màu nâu sậm.
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
Nấm rơm phát triển nhiều vào mùa mưa
* Các sợi nấm gồm nhiều tế bào phân biệt nhau bởi vách ngăn, mỗi tế bào có 2 nhân và không có chất diệp lục
Nấm độc đỏ chúng có cấu tạo giống nấm hương và nấm rơm nhưng có thêm vòng cuống nấm nên các em cần lưu ý.
2. Cách tiến hành:
Bước 1: Quan sát một số nấm lớn bằng mắt thường và giới thiệu đặc điểm của chúng:
Bước 2: Quan sát nấm mốc bằng kính lúp:
Muốn quan sát mốc trắng bằng cách: lấy 1 ít cơm nguội hoặc bánh mì cho vào đĩa đồng hồ hoặc khay men, vảy thêm 1 chút nước cho đủ độ ẩm, để vài ngày các sợi mốc trắng sẽ phát triển trên bề mặt có những đốm nhỏ màu hơi sẫm, lúc này các em lấy ra quan sát.
* Chú ý: Khi thực hành lấy mẫu nấm mốc, để đảm bảo an toàn, chúng ta phải sử dụng găng tay và khẩu trang cá nhân vì bảo tử nấm mốc rất nhẹ, dễ dàng phát tán trong không khí.
Mốc trắng kí sinh trên bánh mì
-Dùng kim mũi nhọn lấy một phần nấm mốc ra đĩa đồng hồ.
-Dàn mỏng nấm mốc dùng kính lúp quan sát .
-Hoặc các em đặt lên lam kính nhớ thêm 1 giọt nước rồi đem quan sát dưới kính hiển vi.
Bước 2: Quan sát nấm mốc bằng kính lúp:
-Chúng ta sẽ thấy mốc trắng gồm các sợi nấm ăn sâu vào bên trong, đây là phần chúng ta không nhìn thấy. Các túi bào tử nằm trên cuống nấm, những hạt nhỏ và nhẹ này chính là túi bào tử chúng dễ dàng phát tán trong không khí, đây chính là lí do tại sao các em lấy mẫu phải mang găng tay và khẩu trang để tránh hít phải bào tử.
Mốc trắng có dạng sợi phân nhánh rất nhiều, bên trong có chất tế bào và nhiều nhân, không có vách ngăn giữa các tế bào (cơ thể đa bào). Sợi mốc trong suốt, không màu, không có chất diệp lục và cũng không có chất màu nào khác.
Mốc trắng dinh dưỡng bằng hình thức hoại sinh.
Các sợi mốc trắng bám vào bánh mì hoặc cơm thiu hút lấy nước và chất hữu cơ để sống
Sinh sản bằng bào tử (sinh sản vô tính)
Ngoài những loại nấm đa bào trên còn có Nấm đơn bào
Chúng ta có thể nhìn thấy nấm men trên trái cây hoặc quả mọc hay trong dạ dày của động vật có vú trên da và 1 số nơi khác. Chúng sinh sản vô tính bằng cách mọc chồi hoặc sinh sản hữu tính hình thành các nang bào tử.
2. Em hãy vẽ lại sợi nấm mốc và một số nấm lớn mà em quan sát được?
Nấm mốc trắng
Cây nấm hương
Yêu cầu : vẽ mô phỏng được hình dạng sợi nấm mốc và phác họa được nấm hương hoặc nấm rơm,….
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
Túi bào tử
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
*.Thực hành quan sát một số loại nấm:
1
*.Tìm hiểu sự đa dạng của nấm:
Quan sát hình 28.1.Đa dạng của nấm.
Nấm hương
Nấm sò
Nấm độc đỏ
Nấm mộc nhĩ
Nấm độc tán trắng
Nấm đảm
Một số đại diện nấm đảm.
Bào tử đảm
Nấm men
Nấmcốc
Nấm đông trùng hạ thảo
Nấm mốc
Nấm bụng dê
Quan sát hình 28.1. đa dạng của nấm.
Một số đại diện nấm túi.
Nấm túi
Nguồn gốc tên gọi hết sức "độc đáo" là bởi đông trùng hạ thảo là nấm và sâu hợp sinh với nhau. Vào mùa đông ẩm ướt, trông bề ngoài chúng sẽ giống như những con côn trùng (động vật). Do sâu non nằm dưới đất, nấm kí sinh lên sâu non và hút dinh dưỡng khiến sâu chết dần. Nhưng đến mùa hè, nấm mọc ra khỏi sâu thành ngọn cỏ (thực vật/thảo mộc), vươn lên khỏi mặt đất và phát tán các bào tử.
Còn gọi Hạ thảo, hay hạ thảo đông trùng.
Đông trùng hạ thảo
Hình dạng của chúng nửa giống động vật với thân của ấu trùng bướm, nửa giống thực vật với phần nấm ký sinh được mọc lên từ thân ấu trùng.
Nấm hương
Nấm sò
Nấm độc đỏ
Nấm mộc nhĩ
(nấm mèo)
Nấm độc tán trắng
Nấm men
Nấmcốc
Nấm đông trùng hạ thảo
Nấm mốc
Nấm bụng dê
Một số đại diện nấm đảm.
Nấm cốc
Một số đại diện nấm túi.
3.Hãy nhận xét về hình dạng của nấm.
Hình mũ (nấm hương, nấm sò, nấm rơm,…), hình bầu dục-tròn (nấm men, bụng dê…), hình phễu (nấm cốc), hình sợi (nấm mốc), ....... Đa dạng.
Nấmđảm
4. Hãy phân biệt nấm túi và nấm đảm. Các loại nấm em quan sát ở hoạt động thực hành thuộc nhóm nấm đảm hay nấm túi?
Nấm túi
-Nấm túi có túi bào tử còn nấm đảm có đảm bào tử.
Có thể phân biệt nấm túi và nấm đảm dựa vào cơ quan sinh sản thể quả (bào tử) Nấm túi có túi bào tử, thể quả dạng túi, trong khi nấm đảm có đảm bào tử, thể quả dạng hình mũ.
Trong phần thực hành, nấm đảm gồm có nấm hương, nấm rơm, nấm mộc nhĩ, nấm độc đỏ, nấm sò,…; nấm túi gồm có nấm mốc, nấm cốc, nấm bụng dê,…
Bào tử đảm
Cây nấm hương
Mũ nấm
Phiến nấm
Cuống nấm
Sợi nấm
Cơ quan sinh sản
Cơ quan sinh dưỡng
5. Hãy chỉ ra điểm khác biệt giữa cấu tạo cơ thể nấm độc và các loại nấm khác?
Nấm độc đỏ
-Nấm độc là loại nấm không ăn được: Nấm mốc cà chua (có thể gây đau bụng hoặc ngộ độc), nấm độc đỏ, nấm độc nhà tán,…
-Các loại nấm khác là nấm ăn được thường được sử dụng làm thức ăn.
-Cấu tạo chung của nấm gồm có mũ nấm, cuống nấm, sợi nấm. Nấm độc thường có thêm một số bộ phận như vòng cuống nấm, bao gốc nấm và đôi khi có màu sắc sặc sỡ.
Hãy kể tên một số loại nấm ăn được mà em biết?
Nấm bào ngư
Nấm rơm
Nấm kim châm
Nấm mộc nhĩ (nấm mèo)
Nấm hương
Nấm linh chi
Em hãy xác định môi trường sống của một số nấm bằng cách hoàn thành bảng theo mẫu sau:
Trong rừng những nơi môi trường ẩm
Thân cây gỗ mục, môi trường ẩm
Thân cây mục
Quần áo, tường ẩm, đồ dùng, trên cơ thể sinh vật,…
Hình 28.2. Cấu tạo nấm đơn bào và nấm đa bào.
Nấm men.
Nấm độc đỏ.
Nấm hương.
6. Đặc điểm cấu tạo tế bào nấm men có gì khác với cấu tạo tế bào các loại nấm còn lại? Từ đó, em hãy phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào.
- Nấm men có cơ thể cấu tạo chỉ gồm 1 tế bào nên gọi là nấm đơn bào; các loài nấm còn lại trong hình 28.1 có hệ sợi nấm cấu tạo từ nhiều tế bào nên được gọi là nấm đa bào.
Nấm đơn bào chỉ có một tế bào. Nấm đa bào có hệ sợi nấm đa bào.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
Thông qua các nội dung thảo luận, các em hãy rút ra kết luận về đặc điểm của nấm?
-Nấm thường sống ở những nơi ẩm ướt như đất ẩm, rơm rạ, thức ăn, hoa quả,...
-Dựa vào đặc điểm cấu tạo tế bào, nấm được chia thành hai nhóm:
nấm đơn bào và nấm đa bào.
-Dựa vào đặc điểm cơ quan sinh sản, nấm được chia thành hai nhóm là nấm đảm và nấm túi.
+ Nấm đảm có cơ quan sinh sản là đảm bào tử, bào tử mọc trên đảm; đại diện: nấm rơm, nấm sò,...
+ Nấm túi có cơ quan sinh sản là túi bào tử, bào tử nằm trong túi; đại diện: nấm men, nấm mốc,...
-Ngoài ra, dựa vào một số đặc điểm bên ngoài, người ta có thể phân biệt nấm ăn được và nấm độc.
Nấm độc ở Việt Nam
Theo thống kê, tại Việt Nam có khoảng 100 loài nấm độc khác nhau có thể gây tổn thương nặng nề, thậm chí là tử vong cho con người . Độc tố nằm trong toàn bộ cây nấm. Độc tố có thể thay đổi theo mùa, trong quá trình sinh trưởng của nấm.
Khuyến cáo: chỉ sử dụng nấm khi biết chắc chắn nấm ăn được. Tuyệt đối không được ăn nấm lạ, nấm hoang dại, đặc biệt là những loài nấm có đầy đủ vòng cuống, bao gốc thường là nấm độc.
Một số loại nấm độc thường gặp ở Việt Nam: nấm độc tán xanh; nấm độc đỏ; nấm độc tán trắng hình nón; nấm phiến đốm bướm.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
*Tìm hiểu vai trò của nấm trong tự nhiên và trong thực tiễn:
Hình 28.3. Nấm phân hủy xác sinh vật và chất hữu cơ
Nhờ có ánh mặt trời
Thực vật quang hợp tạo chất hữu cơ nuôi cây
Cây xanh là thức ăn cho sâu
Sâu là thức ăn các loài chim
Chim là thức ăn các loài rắn
Khi cơ thể các loài sinh vật này chết đi lại là nguồn vật chất hữu cơ cho các loài nấm ( cũng tương tự như vi khuẩn).
7.Quan sát hình 28.3, em hãy nêu vai trò của nấm trong tự nhiên?
Nấm có vai trò phân hủy xác sinh vật (thực vật, động vật), làm sạch môi trường.
8.từ thông tin gợi ý trong hình 28.4, em hãy nêu vai trò của nấm đối với đời sống con người?
Nấm được sử dụng làm thức ăn: nấm rơm, nấm hương, nấm mộc, nhĩ,…
Nấm được sử dụng làm tác nhân lên men trong sản xuất rượu, bia, bánh mì,…: nấm men
Nấm được sử dụng làm thực phẩm chức năng bổ dưỡng cho cơ thể: nấm linh chi, nấm đông trùng hạ thảo, mốc xanh con người chiết lấy chất kháng sinh penicillin ngăn cản các vi khuẩn gây bệnh,...
Nấm được sử dụng làm thuốc trừ sâu sinh học: một số loại nấm có khả năng kí sinh trên cơ thể sâu làm ngừng trệ các quá trình sống của sâu.
Hãy kể một số nấm có giá trị trong thực tiễn?
-Nấm là thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao nên nhiều loại nấm được dùng làm thức ăn như nấm hương, nấm rơm, nấm bụng dê, nấm sò, nấm kim châm,…
Trong sản xuất rượu, bia, nấm men tham gia vào quá trình lên men rượu, bia.
Trong làm bánh mì, nấm men nở tham gia quá trình ủ bột, làm cho bột tơi, xốp và nở to.
*Tìm hiểu một số bệnh do nấm gây ra:
9.Quan sát hình 28.5 trên, hãy kể tên một số bệnh do nấm gây ra. Các bệnh đó biểu hiện như thế nào?
Biểu hiện: xuất hiện mảng da màu đỏ kèm vảy, ngứa, nhức, cảm giác nóng rát lòng bàn tay.
Biểu hiện: trên da xuất hiện vùng trắng xám, sau đó nấm phát triển thành các búi trắng như bông, cá bơi lội bất thường, da tróc vẩy.
Biểu hiện: sốt cao kéo dài, ho khan, đau ngực, khó chịu ở ngực.
Biểu hiện: đầu tiên là những đốm nâu sang xuất hiện, sau đó lan rộng cả quả, phủ một lớp mốc xám và làm cho quả bị khô; hoa và quả non có thể bị nhiễm bệnh.
10.Từ thông tin gợi ý trong hình 28.6, nêu con đường lây truyền bệnh do nấm gây ra?
Nấm mốc thường xuất hiện khi thời tiết ẩm. Con người tiếp xúc với đối tượng bị nhiễm nấm hoặc nơi đã có nấm mốc sẽ bị lây nhiễm, một số con đường có thể lây truyền bệnh do nấm như:
- Tiếp xúc trực tiếp với đối tượng (người hay vật nuôi) bị nhiễm nấm.
- Dùng chung đồ với người bị nhiễm nấm.
- Tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, bụi, đất chứa nấm gây bệnh.
- Vệ sinh cơ thể không sạch sẽ.
Từ các con đường truyền bệnh do nấm gây ra, em hãy đề xuất một số biện pháp phòng chống các bệnh thường gặp do nấm?
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
Trong tự nhiên, nấm tham gia vào quá trình phân hủy xác sinh vật, phân hủy rác hữu cơ, làm sạch môi trường.
Trong thực tiễn, nấm có nhiều giá trị sử dụng trong đời sống con người như: làm thức ăn, làm thuốc, thực phẩm chức năng, dùng trong sản xuất bia rượu, làm men nở, chế biến thực phẩm, phân huỷ xác sinh vật, làm sạch môi trường.
Bên cạnh những lợi ích từ nấm, một số loài nấm gây bệnh ảnh hưởng tới sức khoẻ con người, làm giảm năng suất vật nuôi và cây trổng.
Một số con đường lầy truyền bệnh do nấm: tiếp xúc với mầm bệnh, ô nhiễm môi trường, vệ sinh cá nhân chưa đúng cách.
Biện pháp phòng chống: hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nguồn gây bệnh; vệ sinh cá nhân thường xuyên, vệ sinh môi trường.
Thông qua các nội dung thảo luận, các em hãy rút ra kết luận về vai trò của nấm?
Nấm mốc phát triển tốt ở 22 – 270C. Nguồn bệnh do nấm mốc gây ra có tỉ lệ khá lớn. Bào tử nấm mốc phát tán trong không khí gặp điều kiện thuận lợi sẽ phát triển làm hỏng thức ăn, hỏng các đồ dùng trong nhà và gây bệnh.
-Mặc dù vậy, nấm mốc lại đóng vai trò quan trọng trong sản xuất thuốc kháng sinh penicillin.
-Năm 1928 Alexander Fleming đã tình cờ phát hiện ra penicillin nhưng phải 10 năm sau thì penicillin mới được nhà hóa sinh người anh gốc Đức Ernest Chain, nhà bệnh học Úc Howard Florey và một số nhà khoa học khác nghiên cứu kĩ.
-Tác dụng của penicillin là ngăn cản các vi khuẩn gây bệnh bằng cách làm suy yếu thành tế bào vi khuẩn, do đó không còn thành tế bào bảo vệ vững chắc, tế bào vi khuẩn sẽ bị tiêu diệt và chết đi.
Tiết 75,76,77,78- Bài 28: NẤM
. Đặc điểm của nấm:
1
. Vai trò của nấm:
2
*Tìm hiểu kĩ thuật trồng nấm rơm:
. Kĩ thuật trồng nấm rơm:
3
Nấm rơm là loại thực phẩm rất ngon và bổ dưỡng. Nấm rơm có thể được chế biến thành nhiều món ăn khác nhau như nấm xào, canh nấm, cháo nấm, súp nấm,…
Mời các em theo dõi đoạn video “hướng dẫn quy trình trồng nấm rơm” và chuẩn bị trả lời câu hỏi:
11.Tại sao người ta không trồng nấm trên đất mà phải trồng trên rơm, rạ?
- Nấm rơm có thể trồng trên nền đất khác như đất ruộng, rẫy, vườn cây,….hoặc trong nhà nhưng phải thoát nước tốt, không bị ứ đọng. Nơi trồng nấm rơm phải ít bị ảnh hưởng bởi gió mạnh.
- Nấm rơm thường mọc trên các giá thể ẩm nên thường được trồng trên rơm, rạ để dễ chăm sóc, dễ xử lí bệnh, không bị ứ đọng nước gây hỏng nấm khi tưới nước.
12. Có ý kiến cho rằng: “Môi trường trồng nấm rơm tốt nhất là gần địa điểm có chăn nuôi gia súc, gia cầm”. Theo em, ý kiến trên đúng hay sai? Giải thích.
Ý kiến trên hoàn toàn sai. Vì
-Những địa điểm có chăn nuôi gia súc, gia cầm thường dễ bị ô nhiễm, khuôn viên mất vệ sinh, ẩm thấp là điều kiện lí tưởng cho nấm mốc, các loại vi khuẩn gây bệnh phát triển. Nấm rơm trồng gần những nơi chăn nuôi gia súc, gia cầm, dễ ảnh hưởng, làm giảm năng suất và chất lượng nấm.
-Môi trường nấm phải đảm bảo sạch sẽ, khô ráo, cao ráo, bằng phẳng, không bị ngập úng; tránh những nơi chăn nuôi, khu vực chất thải, nước thải sinh hoạt. Lưu ý tưới nấm bằng nước sạch như nước sông, mương, nước giếng khoan,….; tránh nước nhiễm phèn, mặn hoặc bị ô nhiễm, hôi thối.
Phổ biến trong các lĩnh sản xuất của đời sống
Nấm men được dùng phổ biến trong nhiều lĩnh vực của đời sống như sản xuất bia, bánh mì, lên men rượu,…
Trong sản xuất nước tương, nước mắm, có thêm thành phần nấm men được chiết xuất sẽ giúp làm dịu đi vị chát của muối và loại bỏ mùi tanh khó chịu của cá. Nước tương, nước mắm sẽ thơm ngon, tròn vị và rất đậm đà.
Trong sản xuất mì gói: nấm men khi dùng để ăn với mì gói sẽ tạo cảm giác tô mì thơm ngon, ngọt nước hơn.
Trong sản xuất hạt nêm, nấm men được bổ sung 1 đến 5% giúp cho vị ngọt của đạm trong hạt nêm tăng đáng kể. Chiết xuất của nấm men còn có thêm chức năng làm tròn vị cho sản phẩm.
Trong sản xuất các loại bánh, nấm men không thể thiếu trong quá trình lên men. Một lượng nấm men phù hợp làm bánh mì thơm ngon hơn.
Nấm men được ứng dụng trong những lĩnh vực nào của đời sống con người?
Củng cố - luyện tập:
Câu 1: Quan sát hình ảnh sau và trả lời câu hỏi:
(1)
(2)
(3)
(4)
a. Tên các loại nấm (1), (2), (3), (4) là gì?
b. Nấm nào có cấu tạo cơ thể đơn bào?
Nấm độc đỏ
Nấm độc tán trắng
Nấm men
Nấm mốc
(2) Nấm men
Câu 2: Bào tử đảm là cơ quan sinh sản của loại nấm nào sau đây?
A. Nấm hương. B. Nấm bụng dê. C. Nấm mốc. D. Nấm men.
Câu 3: Thuốc kháng sinh penicillin được sản xuất từ
A. nấm men. B. nấm mốc. C. nấm mộc nhĩ. D. nấm độc đỏ.
A
A
Câu 4: Tại sao khi lấy mẫu nấm mốc để làm thực hành, để đảm bảo an toàn chúng ta phải sử dung găng tay và khẩu trang cá nhân?
Vì bào tử nấm mốc rất nhẹ, dễ dàng phát tán trong không khí và dễ gây kích ứng da khi tiếp xúc trực tiếp.
Củng cố - luyện tập:
Câu 5: Dựa vào đặc điểm nào để phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào, nấm đảm và nấm túi, nấm độc và nấm không độc? Lấy ví dụ.
Có thể dựa vào một số đặc điểm để phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào, nấm đảm và nấm túi, nấm độc và nấm không độc.
- Phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào: dựa vào cấu tạo tế bào, ta có thể phân biệt nấm đơn bào và nấm đa bào. Cơ thể nấm đơn bào (ví dụ nấm men) chỉ có 1 tế bào. Nấm đa bào (ví dụ nấm mốc) có hệ sợi nấm được cấu tạo từ nhiều tế bào.
- Phân biệt nấm đảm và nấm túi: dựa vào đặc điểm của cơ quan sinh sản của nấm, ta có thể phân biệt nấm đảm và nấm túi. Nấm đảm có đảm bào tử (ví dụ nấm hương). Nấm túi có túi bào tử (ví dụ nấm mốc).
-Phân biệt nấm ăn được và nấm không ăn được: dựa vào đặc điểm cấu tạo cây nấm, ta có thể sơ bộ phân biệt nấm độc và nấm ăn được: nấm có đủ các phần của thể quả (mũ, phiến nấm, cuống nấm, vòng cuống nấm và bao gốc nấm), đặc biệt là những loại nấm có đầy đủ vòng cuống nấm, bao gốc nấm thường là nấm độc.
Củng cố - luyện tập:
Câu 6: Em thấy nấm mốc thường xuất hiện ở điều kiện thời tiết nào? Kể tên những vị trí dễ xuất hiện nấm mốc xung quanh em?
Nấm mốc thường xuất hiện khi thời tiết ẩm, nồm . Những vị trí dễ xuất xuất hiện nấm mốc trong nhà: góc nhà ẩm, quần áo mặc dở treo lâu ngày, thức ăn để lâu không được bảo quản đúng cách.
Câu 7: Hãy nêu một số biện pháp phòng chống bệnh do nấm gây nên trên da người?
Biện pháp phòng chống bệnh do nấm gây ra trên da người:
-Tránh tiếp xúc với nguồn bệnh;
-Vệ sinh cơ thể, rửa tay đúng thời điểm;
-Thay quần áo ngay khi đi làm về hoặc ngay sau khi tiếp xúc với môi trường ô nhiễm, nghi ngờ có nguồn bệnh;
-Vệ sinh môi trường, giữ cho môi trường thông thoáng, sạch sẽ…
(Trời nồm độ ẩm không khí lên tới 90%, hơi nước trong không khí thường bị ngưng tụ và đọng sương trên bề mặt nền, sàn, tường nhà và đồ vật, gây ẩm ướt rất mất vệ sinh và tác hại không nhỏ đến sức khoẻ con người cũng như độ an toàn của các trang thiết bị trong nhà.)
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Học bài.
- Chuẩn bị bài 29: “Thực vật”. Đọc kĩ nội dung bài kết hợp quan sát các hình để tìm hiểu:
+Sự đa dạng của thực vật.
+Vai trò của thực vật trong thiên nhiên và đời sống con người.
+Em cần làm gì để bảo vệ thực vật, bảo vệ môi trường?
 







Các ý kiến mới nhất