Các thầy cô giáo
và
các em học sinh!
Nhiệt liệt chào mừng
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
I. Đọc - hiểu chú thích:
1. Tác giả:
- Tên khai sinh Nguyễn Kim Thành
- Ông giác ngộ CM từ rất sớm(1938) và có cống hiến to lớn cho cách mạng và nền văn học dân tộc.
- Lá cờ đầu của thơ ca cách mạng và kháng chiến.
- Phong cách nghệ thuật: Tố hữu là nhà thơ trữ tình chính trị , thơ ông mang chất dân tộc đậm nét…
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Tố Hữu(1920-2002)
I. Đọc - hiểu chú thích:
1. Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
I. Đọc - hiểu chú thích:
1. Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
- Tên khai sinh Nguyễn Kim Thành
- Ông giác ngộ CM từ rất sớm(1938) và có cống hiến to lớn cho cách mạng, nền thơ ca dân tộc.
- Lá cờ đầu của thơ ca cách mạng và kháng chiến.
- Phong cách nghệ thuật: Tố Hữu là nhà thơ trữ tình chính trị mẫu mực, thơ ông mang chất dân tộc đậm nét…
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
- Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật ( năm 1996)
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
+ Đang bị giam cầm tại nhà lao Thừa Phủ
Nhà lao Thừa Phủ ( Huế)
- Hoàn cảnh sáng tác:
- Trích trong tập thơ “Từ ấy”
+ Tháng 7- 1939
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Nhà giam số 9
Nơi giam giữ nhà thơ Tố Hữu
+ Tại nhà lao Thừa Phủ
- Hoàn cảnh sáng tác: + Tháng 7- 1939
- Trích trong tập thơ “Từ ấy”
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
* Từ khó:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Ta nghe hè dậy bên lòng
Mà chân muốn đạp tan phòng, hè ôi!
Ngột làm sao, chết uất thôi
Con chim tu hú ngoài trời cứ kêu!
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
* Từ khó:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Con tu hú
Bắp
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
* Từ khó:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
* Thể thơ:
Lục bát
* PTBĐ :
Biểu cảm – Miêu tả
Dòng nào sau đây nói đúng nhất về phương thức biểu đạt của bài thơ?
A. Miêu tả
B. Biểu cảm
C. Biểu cảm xen miêu tả
D. Biểu cảm xen tự sự
C
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
* Từ khó:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
* Thể thơ:
Lục bát
* PTBĐ :
Biểu cảm
- Miêu tả
* Bố cục:
2 phần:
- Phần 1: Bức tranh mùa hè
- Phần 2: Tâm trạng người tù cách mạng
Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Ta nghe hè dậy bên lòng
Mà chân muốn đạp tan phòng, hè ôi!
Ngột làm sao, chết uất thôi
Con chim tu hú ngoài trời cứ kêu!
* Nhân vật trữ tình:
Người tù cách mạng – tác giả
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
* Nhan đề:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Cấu trúc
Ý nghĩa
Chưa trọn vẹn thành câu, mang
chức năng trạng ngữ…
Không nói về sự việc, tư tưởng, chỉ
nói về thời gian,
Đây là nhan đề mở, gợi mạch cảm xúc
cho toàn bài thơ.
Cách nói nửa chừng, gây hấp dẫn,
thu hút sự chú ý của người đọc
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
* Nhan đề:

1. Bức tranh mùa hè:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
*Âm thanh
- Chim tu hú
- Ve ngân
- Sáo diều
-Tươi vui, rộn rã.
- Gần gũi, thân thuộc
* Màu sắc:
- Màu vàng ( bắp)
- Màu hồng (nắng)
- Màu xanh (trời…)
Tươi sáng, rực rỡ
* Hương vị:
- Lúa chín
- Trái cây
Ngọt ngào,
lan tỏa
*Hình ảnh
- Lúachiêm
- Trái cây
- Cánh diều
- Đẹp, gợi cảm
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa
* Không gian:
Bao la, khoáng đạt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Đọc - hiểu khái chung:
Tìm hiểu chi tiết:
* Nhan đề:
a. Bức tranh mùa hè:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
*Âm thanh
- Chim tu hú
- Ve ngân
- Sáo diều
-Tươi vui, rộn rã.
- Gần gũi, thân thuộc
* Màu sắc:
- Màu vàng ( bắp)
- Màu hồng (nắng)
- Màu xanh (trời…)
Tươi sáng, rực rỡ
* Hương vị:
- Lúa chín
- Trái cây
Ngọt ngào,
lan tỏa
*Hình ảnh
- Lúachiêm
- Trái cây
- Cánh diều
- Đẹp, gợi cảm
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa
=> Nghệ thuật miêu tả tinh tế, sinh động
=> Từ ngữ giản dị, gợi tả, gợi cảm
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Đọc - hiểu khái chung:
Tìm hiểu chi tiết:
* Nhan đề:
a. Bức tranh mùa hè:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
*Âm thanh
- Chim tu hú
- Ve ngân
- Sáo diều
-Tươi vui, rộn rã.
- Gần gũi, thân thuộc
* Màu sắc:
- Màu vàng ( bắp)
- Màu hồng (nắng)
- Màu xanh (trời…)
Tươi sáng, rực rỡ
* Hương vị:
- Lúa chín
- Trái cây
Ngọt ngào,
lan tỏa
*Hình ảnh
- Lúachiêm
- Trái cây
- Cánh diều
- Đẹp, gợi cảm
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Đọc - hiểu chung:
Tìm hiểu chi tiết:
* Nhan đề:
a. Bức tranh mùa hè:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Có ý kiến cho rằng: «Bức tranh mùa hè không tĩnh tại mà dường như ta cảm nhận được cả sự vận động của sự sống ẩn chứa trong từng câu chữ. Em có đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?
( Thảo luận cặp đôi : 1 phút)
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa

- Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
- Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...”
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng
Sức sống mãnh liệt
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Đọc - hiểu khái chung:
Tìm hiểu chi tiết:
* Nhan đề:
a. Bức tranh mùa hè:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
*Âm thanh
- Chim tu hú
- Ve ngân
- Sáo diều
-Tươi vui, rộn rã.
- Gần gũi, thân thuộc
* Màu sắc:
- Màu vàng ( bắp)
- Màu hồng (nắng)
- Màu xanh (trời…)
Tươi sáng, rực rỡ
* Hương vị:
- Lúa chín
- Trái cây
Ngọt ngào,
lan tỏa
*Hình ảnh
- Lúachiêm
- Trái cây
- Cánh diều
- Đẹp, gợi cảm
Lạ, độc đáo, giàu ý nghĩa
=> Nghệ thuật miêu tả tinh tế, sinh động
=> Từ ngữ giản dị, gợi tả, gợi cảm
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng
Sức sống mãnh liệt
Yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống tha thiết
=> Nghệ thuật miêu tả tinh tế, sinh động
=> Từ ngữ giản dị, gợi tả, gợi cảm
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản
1. Bức tranh mùa hè:


2. Tâm trạng người tù cách mạng:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Ta nghe hè dậy bên lòng
Mà chân muốn đạp tan phòng, hè ôi!
Ngột làm sao, chết uất thôi
Con chim tu hú ngoài trời cứ kêu!
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Tươi đẹp, bao la, khoáng đạt
Tù túng, ngột ngạt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Bức tranh mùa hè:


2. Tâm trạng người tù cách mạng:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Ta nghe hè dậy bên lòng
Mà chân muốn đạp tan phòng, hè ôi!
Ngột làm sao, chết uất thôi
Con chim tu hú ngoài trời cứ kêu!
- Nhịp thơ:
- Giọng điệu:
- Từ ngữ:
Thay đổi :6/2 ; 3/3
Nghẹn ngào, uất ức
-Động từ mạnh; tính từ
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
-Từ cảm thán, câu cảm thán
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Bức tranh mùa hè:


b. Tâm trạng người tù cách mạng:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
Yêu nước sâu sắc, ý chí chiến đấu mạnh mẽ
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Bức tranh mùa hè:


b. Tâm trạng người tù cách mạng:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
Yêu nước sâu sắc, ý chí chiến đấu mạnh mẽ
- Nêu nhận xét của em về ý nghĩa tiếng chim tu hú ở đầu và cuối bài thơ?
Ta nghe hè dậy bên lòng
Mà chân muốn đạp tan phòng, hè ôi!
Ngột làm sao, chết uất thôi
Con chim tu hú ngoài trời cứ kêu!
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Bức tranh mùa hè:


b. Tâm trạng người tù cách mạng:


Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
Yêu nước sâu sắc, ý chí chiến đấu mạnh mẽ
Khao khát tự do cháy bỏng
Đầu bài thơ: Tiếng tu hú tươi vui, ríu rít gợi khung cảnh bao la, tưng bừng như lời mời gọi của cuộc sống tự do => biểu hiện niềm vui rạo rực, say mê, sự gắn bó, chan hòa với thiên nhiên
Cuối bài thơ: Tiếng tu hú da diết, khắc khoải, như giục giã, thôi thúc => Người tù cách mạng cảm thấy ngột ngạt, uất ức, muốn phá tan xiềng xích để trở về với cuộc sống tự do
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Bức tranh mùa hè:


b. Tâm trạng người tù cách mạng:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
(3 phút)
Bài tập trắc nghiệm
Dòng nào sau đây nói đúng nhất về nghệ thuật của bài thơ?
A. Thể thơ lục bát giản dị, tha thiết
B. Thể thơ ngũ ngôn phù hợp với lối kể chuyện và diễn tả tâm tình.
C. Giọng điệu tự nhiên, từ ngữ chọn lọc, tinh tế, kết cấu đầu cuối tương ứng
D. Cả A và C
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
Yêu nước sâu sắc, ý chí chiến đấu mạnh mẽ
Khao khát tự do cháy bỏng
D
Tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng, sức sống mãnh liệt
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. Bức tranh mùa hè:
2. Tâm trạng người tù cách mạng:
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
(3 phút)
- Thể thơ lục bát giản dị, tha thiết
- Từ ngữ chọn lọc, tinh tế, hình ảnh gợi cảm
- Giọng điệu tự nhiên, linh hoạt
- Kết cấu đầu cuối tương ứng
-Thể hiện tình yêu thiên nhiên, cuộc sống,
lòng yêu nước tha thiết.
-Niềm khát khao tự do của người tù cách mạng.
2. Nội dung:
Bức tranh mùa hè
Rộn rã, tưng bừng, tràn trề sức sống­
Yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống
Tâm trạng người tù
Bực bội, uất ức , muốn phá tan xiềng xích
Yêu nước, ý chí mạnh mẽ
KHÁT VỌNG TỰ DO MÃNH LIỆT
Văn bản:
Tố Hữu
KHI CON TU HÚ
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
1. . Bức tranh mùa hè:
2. Tâm trạng người tù cách mạng:
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
(3 phút)
- Thể thơ lục bát giản dị, tha thiết
- Từ ngữ chọn lọc, tinh tế, hình ảnh gợi cảm
- Giọng điệu tự nhiên, linh hoạt
- Kết cấu đầu cuối tương ứng
-Thể hiện tình yêu thiên nhiên, cuộc sống,
lòng yêu nước tha thiết.
-Niềm khát khao tự do của người tù cách mạng.
2. Nội dung:
Luyện tập
Theo em, thể thơ lục bát đem lại cho bài thơ này những vẻ đẹp nào?

A. Có ưu thế diễn tả cảm xúc tha thiết, nồng cháy của tâm hồn.
B. Giàu nhạc điệu, dễ thuộc, dễ nhớ.
C. Giọng thơ lâm li, thống thiết
D. Cả A và B đều đúng.
Câu 1: Chọn đáp án đúng nhất:
D
I. Đọc - hiểu chú thích:
Tác giả: Tố Hữu(1920 – 2002)
Tác phẩm:
II. Đọc - hiểu văn bản:
Đọc - hiểu chung:
Tìm hiểu chi tiết:
a. Bức tranh mùa hè:
b. Tâm trạng người tù cách mạng:
III. Tổng kết:
1. Nghệ thuật:
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
(3 phút)
Luyện tập
- Bài thơ đã gợi cho em những cảm nghĩ gì?
Câu 2:
- Thể thơ lục bát giản dị, tha thiết
- Từ ngữ chọn lọc, tinh tế, hình ảnh gợi cảm
- Giọng điệu tự nhiên, linh hoạt
- Kết cấu đầu cuối tương ứng
-Thể hiện tình yêu thiên nhiên, cuộc sống,
lòng yêu nước tha thiết.
-Niềm khát khao tự do của người tù cách mạng.
2. Nội dung:
Tiếng chim tu hú ở cuối bài thơ có gì giống và khác với tiếng tu hú ở đầu bài thơ?
Đầu bài thơ: Tiếng tu hú tươi vui, ríu rít gợi khung cảnh bao la, tưng bừng như lời mời gọi của cuộc sống tự do => biểu hiện niềm vui rạo rực, say mê, sự gắn bó, chan hòa với thiên nhiên
Cuối bài thơ: Tiếng tu hú da diết, khắc khoải, như giục giã, thôi thúc => Người tù cách mạng cảm thấy ngột ngạt, uất ức, muốn phá tan xiềng xích để trở về với cuộc sống tự do
Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...
Khung cảnh làng quê vào hè được diễn tả qua những chi tiết nào ( âm thanh, màu sắc, hương vị, khung cảnh)? Nêu cảm nhận về khung cảnh mùa hè
- Những sân "bắp rây vàng hạt" hoà quyện cùng những tia nắng chói chang của mùa hạ. Không phải “hạt bắp vàng” mà là “bắp rây vàng hạt” nắng là “nắng đào”
- Màu sắc lộng lẫy nhất, trời xanh thì “càng rộng càng cao” tầm mắt cứ được mở rộng ra thêm mãi. 
- Cánh đồng lúa chiêm bát ngát đang chín rực, là vườn trái cây trĩu nặng quả ngọt đang "ngọt dần". Tất thảy mọi sự vật đang dần tiến đến độ "chín", độ hoàn mĩ của mình    
- Hình ảnh "đôi con diều sáo" như một nét chấm phá nhỏ nhoi giữa bầu "trời xanh" đang rộng mở
- Màu vàng của ngô, màu hồng của nắng nổi bật trên cái nền xanh của đất trời, quyện với tiếng ve ngân và còn được điểm xuyết thêm bằng hình ảnh “Đôi con diều sáo lộn nhào từng không”. Không gian tràn trề nhựa sống, đang vận động, sinh sôi nảy nở từng ngày
- Tiếng ve không chỉ “ngân” mà còn “dậy” lên, hai tính từ miêu tả âm thanh kết hợp với nhau khiến cho tiếng ve rộn rã khác thường. Chừng như để hoà điệu với những âm thanh và hình ảnh đó
=> Tất cả đều được tái hiện từ trí tưởng tượng, trí nhớ và hơn thế nữa là tình yêu, lòng khát khao mãnh liệt được tháo cũi sổ lồng. Trong cảnh tù đày, màu ngô lúa hay màu nắng, màu của trời xanh bỗng trở nên quý giá vô ngần, bởi thế nên những màu sắc, âm thanh hết sức bình thường bỗng trở nên lung linh, huyền ảo, rực rỡ hẳn lên. Đoạn thơ này thể hiện tình yêu sâu sắc của nhà thơ đối với cuộc sống, đối với quê hương.
Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...
Câu 1 : Đoạn thơ trên trích từ văn bản nào? Tác giả là ai?
Câu 2: Văn bản có chứa đoạn trích trên thuộc thể loại ? Nêu phương thức biểu đạt và nội dung của đoạn thơ?
Câu 3: Chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong đoạn thơ trên:
Câu 4 : Qua đoạn thơ đầu, em hiểu thêm được điều gì về tâm hồn người chiến sĩ?
Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi
Câu 1:
+ Trích: Văn bản “ Khi con tu hú”
+ Tác giả : Tố Hữu
Câu 2:
+ Thể loại: Thể thơ Lục bát
+ PTBĐ: Biểu cảm
+ Nội dung:
- Bức tranh mùa hè tươi đẹp, rộn rã, tưng bừng tràn đầy sức sống.
- Qua đó thể hiện tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống tha thiết của nhà thơ

….
Câu 3:
* Nghệ thuật liệt kê: Lúa chiêm; trái cây, ve ngân..
* Tác dụng:
Làm cho cách diễn đạt thêm sinh động, hập dẫn
Diễn tả một cách đầy đủ, toàn diện bức tranh mùa hè tươi vui rực rỡ tràn đầy âm thanh, màu sắc. Qua đó thể hiện tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống tha thiết của nhà thơ
Thể hiện tình yêu sâu sắc của nhà thơ đối với cuộc sống, đối với quê hương và khát vọng tự do mãnh liệt
Qua đoạn thơ đầu, em hiểu thêm được điều gì về tâm hồn người chiến sĩ?
Trong bài thơ "Khi con tu hú" của nhà thơ Tố Hữu, 6 câu thơ đầu đã thể hiện được bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi đẹp và rực rỡ. Thật vậy, trái ngược với hoàn cảnh tù đày khốn khổ của người tù cách mạng, bức tranh thiên nhiên tươi đẹp hiện lên chân thực bằng sự lắng nghe hiện tại và hồi tưởng quá khứ của người tù cách mạng. Bức tranh thiên nhiên bắt đầu bằng câu thơ:"Khi con tu hú gọi bầy". Tương tự như trong thơ xưa, các nhà thơ, nhà văn thường dùng những hình ảnh chọn lọc để tạo được nét chấm phá, gợi tả vô cùng đặc sắc trong tác phẩm của mình .Nhà thơ Tố Hữu đã bắt đầu bằng tiếng chim tu hú gọi bầy gây ấn tượng cho người đọc và đây là dấu hiệu của mùa hè đã đến. Những hình ảnh thiên nhiên được tác giả chọn lọc vô cùng đẹp như: lúa chiêm, trái cây và chúng đều đang ở trạng thái "đang chín, ngọt dần". Những hình ảnh thơ tiếp theo như "vườn râm, ve ngân, bắp rây, nắng đào, trời xanh và sáo diều bay bổng". Bức tranh thiên nhiên được vẽ nên là bức tranh hoàn hảo, tuyệt đẹp,có sự hòa quyện giữa âm thanh và màu sắc của thiên nhiên tươi đẹp. Ôi, người đọc như cảm tưởng được âm thanh của tiếng chim tu hú, và tiếng ve ngân cũng như thấy được màu sắc của lúa chiêm đang chín vàng, trái cây đang chín dần, màu xanh tươi tốt của vườn râm, màu đào của nắng và màu vàng rực của ngô. Hình ảnh sáo diều trên trời dường như là hình ảnh tượng trưng cho sự tự do và hạnh phúc, nó trái ngược hoàn toàn với hoàn cảnh của nhà thơ lúc bấy giờ. Hơn nữa, bức tranh thiên nhiên này có thể là bức tranh thiên trong tưởng tượng hoặc là hồi tưởng những ngày còn được tự do của nhà thơ. Bức tranh thiên nhiên chính là bản lề của khát khao được tự do, thoát khỏi chốn ngục tù của nhà thơ. Tóm lại, bức tranh thiên nhiên mùa hè đã được tái hiện vô cùng chân thực và sinh động trong 6 câu thơ đầu bài thơ "Khi con tu hú".
Qua bài thơ Khi con tu hú, ta như cảm nhận được tâm trạng của người chiến sĩ cách mạng trong ngục giam tăm tối. Tâm trạng xuyên suốt cả bài thơ là sự khát khao tự do, tiếng tu hú chính là tiếng gọi tha thiết của tự do đối với người tù trẻ tuổi. Tiếng tu hú kêu ở đầu bài thơ đã gợi ra cho người tù sự sống tưng bừng của mùa hè, khao khát hòa nhập với mùa hè và cuộc sống bên ngoài, đến kết thức bài thơ tiếng chim ấy khiến cho người chiến sĩ đang bị giam cảm thấy đau khổ, bực bội vì mất tự do. Thanh âm của tiếng chim tu hú đã gợi dẫn tác giả về miền liên tưởng những ngày hạ tháng bảy. Những thanh âm của mùa hạ rộn rã và khung cảnh thiên nhiên vui tươi như giục giã, gọi mời người tù cách mạng hướng tâm hồn ra bên ngoài song sắt. Sự đối lập của không gian nhà tù và không gian tự do, giữa quá khứ và hiện tại khiến nhà thơ cảm thấy sự ngột ngạt, tù túng, niềm uất hận, bế tắc khi chưa ra khỏi chốn lao tù. Tiếng chim tu hú vừa báo hiệu sự chuyển dịch của thời gian, mặt khác vừa như thúc bách, giục giã người thanh niên cách mạng trẻ tuổi đang bị giam hãm trong nhà lao đế quốc phải nhanh chóng thoát ra ngoài để trở về với phong trào, để cùng với nhân dân đấu tranh cho tự do, độc lập. 
Viết 1 đoạn văn nêu cảm nhận của em về tâm trạng của người chiến sĩ cách mạng trong bài thơ Khi con tu hú
Văn bản:
KHI CON TU HÚ
Tố Hữu
Học thuộc bài thơ.
Học thuộc tác giả, tác phẩm, ghi nhớ.
Viết đoạn văn trình bày cảm nhận về vẻ đẹp tâm hồn của người tù cách mạng.
Soạn bài : Tức cảnh Pác Bó
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Các thầy cô giáo
và
các em học sinh!
Xin chân thành cảm ơn