TRƯỜNG TIỂU HỌC TÍCH GIANG
Lớp: 5
Toán
THỂ TÍCH HÌNH HỘP CHỮ NHẬT
Trong hai hình hộp chữ nhật dưới đây:
A
B
Hình hộp chữ nhật A gồm ...... hình lập phương?
Hình hộp chữ nhật B gồm ...... hình lập phương?
Hình ...... có thể tích lớn hơn?
12
18
B
KHỞI ĐỘNG
chiều dài
chiều rộng
chiều cao
Ví dụ: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài 20 cm, chiều rộng 16 cm và chiều cao 10 cm.
20 cm
16 cm
10 cm
1cm3
Thể tích = ?
Toán
Thể tích của hình hộp chữ nhật
20 cm
16 cm
10 cm
Mỗi lớp có: 20 x 16 = 320 (Hỡnh l?p phuong 1cm3)
10 lớp có: 320 x 10 = 3200 (Hỡnh l?p phuong 1cm3)
Vậy thể tích hình hộp chữ nhật như hình trên là:
20 x 16 x 10 = 3200 (cm3)
=
V =?
10 cm
16 cm
20 cm
Thể tích hình hộp chữ nhật
3200 hình lập phương 1cm3
hay 3200cm3
CD
TT
x
x
=
Thể tích hình hộp chữ nhật là:
20 x 16 x 10 = 3200 (cm3)
Chiều dài
Chiều cao
CR
CC
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo).
Chiều rộng
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo)
(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)
V
a
=
?
b
c
x
x
V = a x b x c
V: Thể tích hình hộp chữ nhật.
a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng đơn vị đo).
b) Ghi nhớ:
Luyện tập
a) a = 5cm; b = 4cm; c = 9cm


b) a = 1,5m; b = 1,1m; c = 0,5m


c) a = dm ; b = dm ; c = dm
V = 5 x 4 x 9 = 180 (cm3)
V = 1,5 x 1,1 x 0,5 = 0,825 (m3)
V = x x = (dm3)
Bài 1: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài a, chiều rộng b, chiều cao c
Bài 2:
Tính thể tích của khối gỗ có dạng như­ hình sau:
15cm
12cm
8cm
6cm
5cm
7cm
5cm
Bài 2:
Cách 1
(1)
(2)
8cm
12cm
15cm
6cm
5cm
6cm
6cm
(1)
(2)
Bài 2:
Cách 2
5cm
5cm
6cm
8cm
12cm






15cm
5cm
6cm
8cm
(1)
(2)
?
5cm
?cm
(2)
(1)
(2)
(1)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (1) là:
12 x 8 x 5 = 480 (cm3)
Chiều dài của hình hộp thứ (2) là:
15 – 8 = 7 (cm)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (2) là:
7 x 6 x 5 = 210 (cm3)
Thể tích của khối gỗ là:
480 + 210 = 690 (cm3)
Đáp số: 690 cm3
Cách 1: Chia khối gỗ thành các hình
hộp chữ nhật như sau:
Cách 2: Chia khối gỗ thành các hình
hộp chữ nhật như sau:
Thể tích của hình hộp chữ nhật (1) là:
15 x 6 x 5 = 450 (cm3)
Chiều rộng của hình hộp (2) là:
12 – 6 = 6 (cm)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (2) là:
8 x 6 x 5 = 240 (cm3)
Thể tích của khối gỗ là:
450 + 240 = 690 (cm3)
Đáp số: 690 cm3
Bài 3: Tính thể tích của hòn đá nằm trong bể nước theo hình dưới đây:
7cm
Bài 3: Tính thể tích hòn đá trong bể nước theo hình dưới đây:
10cm
10cm
10cm
10cm
10cm
10cm
7cm
Phần nước dâng lên trong bể
chính là thể tích của hòn đá.
Bể có hòn đá
Bể ban đầu
Bài 3:
- Cách 1: Tính chiều cao của nước dâng lên rồi tính thể tích hòn đá.
- Cách 2: Tính thể tích nước trước khi có đá, rồi tính thể tích nước sau khi có đá, sau đó trừ hai thể tích cho nhau để được thể tích của hòn đá.
Cách tính thể tích của hòn đá
Bài gi?i
Thể tích của hòn đá bằng thể tích của hình hộp chữ nhật (phần nước dâng lên) có đáy của bể nước và có chiều cao là:
7 - 5 = 2 (cm)
Thể tích hòn đá là:
10 x 10 x 2 = 200 (cm3)
Đáp số: 200 cm3
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo)
(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)
=
b
c
Qui tắc tính thể tích hình hộp chữ nhật:
V
a
x
x
Vận dụng, trải nghiệm
Về nhà ôn lại bài.
Học thuộc quy tắc và công thức tính thể tích hình hộp chữ nhật.
Chuẩn bị bài sau: “Thể tích hình lập phương”
Vận dụng, trải nghiệm