Kiểm tra bài cũ
Trình bày đặc điểm của bộ thú huyệt ?
2. Trình bày đặc điểm của bộ thú túi ?
Tiết 47: Bài 49. ĐA DẠNG CỦA LỚP THÚ (tiếp theo)
BỘ DƠI VÀ BỘ CÁ VOI
I. Bộ dơi:
-Đại diện: dơi ăn sâu bọ ,dơi quả.

Dơi nâu tai dài
Dơi ngựa
Dơi tai trường sơn
Dơi quỷ
Dơi mũi ống
Một số loại dơi thường gặp
ở nước ta
Dơi mũi lợn kitty
Sống trên cây
Sống trong hang động, kẽ đá
I. BỘ DƠI:
Dơi thường sống ở đâu?
Sống trong lá
Sống ở nhà hoang, chùa
Nơi sống: Sống thành đàn trên cây, trên vách đá, hoang động , trong lá cây hay nhà hoang.

Dơi di chuyển bằng cách nào?
- Di chuyển bằng cách bay lượn.
Đặc điểm cấu tạo nào của dơi thích nghi với đời sống bay lượn ?
- Đặc điểm cấu tạo của dơi :
+ Chi trước biến đổi thành cánh da. Cánh da là một màng da rộng phủ lông mao thưa, mềm mại nối liền cánh tay, ống tay, xương bàn tay, các xương ngón với mình, chi sau và đuôi.

Đuôi, chân dơi như thế nào. Dơi có cách cất cánh như thế nào ?
+Đuôi ngắn, chân dơi yếu, bám chặt vào cành cây kiểu treo ngược. Khi bay dơi chỉ cần rời vật bám.

+ Cách bay của dơi: màng cánh rộng ,thân ngắn nên dơi bay thoăn thoắt, thay chiều đổi hướng một cách linh hoạt.
Thức ăn của dơi là gì? Dơi kiếm ăn vào thời gian nào?
→ Ăn sâu bọ (dơi ăn sâu bọ), ăn quả cây (dơi quả), một số dơi hút máu động vật, người,…Dơi kiếm ăn vào ban đêm hoặc trời sẫm tối.
Đặc điểm bộ răng của dơi như thế nào?
-Dơi có bộ răng nhọn, sắc
Định vị bằng âm vang
→ Thị giác kém phát triển, thính giác rất phát triển có thể nghe được với tần số 18-98000 dao động/s.
Dơi có lợi ích và tác hại gì đối với con người?
Lợi ích: dơi ăn sâu bọ, thụ phấn hoa, phát tán hạt cây,…
Tác hại: dơi ăn quả làm giảm năng suất cây trồng; dơi hút máu làm hại súc khoẻ con người, động vật, truyền bệnh,...
Tại sao dơi biết bay như chim lại được xếp vào lớp thú?
→ Vì: Dơi đẻ con và nuôi con bằng sữa mẹ; Thân có lông mao bao phủ; Miệng có răng phân hóa.
I. BỘ DƠI:
Đại diện: dơi ăn sâu bọ, dơi quả.
Nơi sống: Sống thành đàn trên cây, trên vách đá, hoang động , trong lá cây hay nhà hoang.
Đời sống: thích nghi đời sống bay.
+ Chi trước biến đổi thành cánh da. Cánh da là một màng da rộng phủ lông mao thưa, mềm mại nối liền cánh tay, ống tay, xương bàn tay, các xương ngón với mình, chi sau và đuôi.
+ Đuôi ngắn, chân dơi yếu, bám chặt vào cành cây kiểu treo ngược. Khi bay dơi chỉ cần rời vật bám.
+ Cách bay của dơi: màng cánh rộng ,thân ngắn nên dơi bay thoăn thoắt, thay chiều đổi hướng một cách linh hoạt.
+ Răng nhọn, sắc.
+ Đẻ con và nuôi con bằng sữa.

II. BỘ CÁ VOI:
A - Cá voi xanh: không có răng, cơ thể dài 33m, nặng 160 tấn.
B - Cá heo: có răng, cơ thể dài 1,5 m, có mõm dài.
- Đại diện: Cá voi xanh, cá heo
B
Chúng sống ở đâu ?
→ Chúng sống ở biển ôn đới, biển lạnh.
-Di chuyển bằng cách bơi uốn mình theo chiều dọc.
Di chuyển bằng cách nào?
Đặc điểm nào giúp cá voi thích nghi với đời sống ở nước?
- Đặc điểm cấu tạo:
+Cơ thể hình thoi,cổ không phân biệt với thân, lông tiêu biến làm giảm lực cản của nước khi bơi.
+Chi trước biến đổi thành vây bơi có dạng bơi chèo. Chi sau tiêu biến, vây đuôi nằm ngang,bơi bằng cách uốn mình theo chiều dọc
+Lớp mỡ dưới da dầy để giữ nhiệt và làm giảm trọng lượng riêng của cơ thể.
Thức ăn của cá voi là gì?
-Thức ăn của cá voi là tôm, cá, những động vật nhỏ trong nước,…
Tại sao lại xếp Cá voi vào lớp thú?
→ Vì Cá voi có xương chi, có lớp mỡ dưới da dày, hô hấp bằng phổi, đẻ con và nuôi con bằng sữa mẹ.
Xương cánh tay
Xương ống tay
Xương bàn tay
Xương ngón tay
II. BỘ CÁ VOI:
-Đại diện: cá voi xanh, cá heo….
-Nơi sống: Sống chủ yếu ở biển ôn đới và biển lạnh.
- Đặc điểm cấu tạo:
+Cơ thể hình thoi,cổ không phân biệt với thân, lông tiêu biến làm giảm lực cản của nước khi bơi.
+Chi trước biến đổi thành vây bơi có dạng bơi chèo. Chi sau tiêu biến, vây đuôi nằm ngang bơi bằng cách uốn mình theo chiều dọc
+Lớp mỡ dưới da dầy để giữ nhiệt và làm giảm trọng lượng riêng của cơ thể.
+ Cá voi không có răng, trên hàm có nhiều tấm sừng rủ xuống như sàng lọc nước để lọc thức ăn.
+Sinh sản trong nước, nuôi con bằng sữa


+ Đẻ và nuôi con bằng sữa.
+ Ăn động vật nhỏ.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ BỘ CÁ VOI

DIỄN XIẾC
Hiện nay cá voi đang gặp phải những trở ngại gì trong đời sống?
Ô nhiễm môi trường
Nạn săn bắt cá voi, cá heo
Để bảo vệ môi trường, bảo vệ bộ cá voi chúng ta cần:
Không xả rác, các chất độc hại xuống nước để bảo vệ môi trường biển.
Cấm săn bắt cá voi, cá heo trái phép.
Tuyên truyền mọi người cùng bảo vệ môi trường và các loài cá voi.
Củng cố:
A. Cơ thể ngắn, thon nhỏ
B. Chi trước biến đổi thành cánh da
C. Có màng da rộng phủ lông mao thưa
D. Cả câu trên
Câu 1. Chọn những đặc điểm của dơi thích nghi vời đời sống bay lượn:
A. Cơ thể hình thoi, cổ ngắn
B. Vây lưng to giữ thăng bằng
C. Chi trước có màng nối các ngón
D. Chi trước dạng bơi chèo
E. Mình có vảy trơn
G. Lớp mỡ dưới da dày
Câu 2. Chọn những đặc điểm của cá voi thích nghi vời đời sống ở nước:
L Ô N G M A O
S I Ê U Â M
Đ E N P H I N
D Ơ I
C Á N H D A
T Ấ M S Ừ N G
1
2
3
4
5
6
Đây là cách dơi xác định được vật thể, con mồi khi kiếm ăn vào ban đêm?
Là loài thú duy nhất biết bay?
Bộ phận này có tác dụng như một sàng lọc nước?
Đây là tên gọi khác của cá heo?
Cá voi sống trong môi trường nước nên bộ phận này gần như tiêu biến
........... Là một màng da rộng, phủ lông mao thưa, mềm mại nối liền cánh tay, ống tay, xương bàn và xương ngón tay.
Trò chơi ô chữ
Học bài và trả lời câu hỏi SGK.
- Đọc trước Bài 50: “Đa dạng của lớp thú (tiếp theo) – BỘ ĂN SÂU BỌ, BỘ GẶM NHẤM, BỘ ĂN THỊT”.
Dặn dò: