Câu 1: Môi trường là gì?
Nơi tìm kiếm thức ăn của sinh vật.
Nơi cư trú của sinh vật.
c. Nơi sinh sống của sinh vật và tất cả những gì bao quanh sinh vật .
d. Nơi làm tổ của sinh vật.
Câu 2. Nhân tố sinh thái là gì?
a) Là những yếu tố môi trường tác động lên cơ thể sinh vật.
b) Là nhiệt độ, ánh sáng
c) Là gió thổi
d) Là sinh vật khác
LỰA CHỌN CÂU TRẢ LỜI ĐÚNG NHẤT
Câu 3. Môi trường sống của bọ chét ở trên là môi trường gì?
a. Môi trường nước
b. Môi trường trên mặt đất – không khí.
c. Môi trường trong đất
d. Môi trường sinh vật
Câu 4: Giới hạn sinh thái là gì?
a. Là khoảng nhiệt độ mà sinh vật có thể chịu đựng được.
b. Là giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật đối với một nhân tố sinh thái nhất định
c. Là giới hạn chịu đựng của cơ thể sinh vật đối khoảng nhiệt độ nào đó.
d. Là những yếu tố môi trường tác động lên cơ thể sinh vật.
TIẾT 44 - BÀI 42
ẢNH HƯỞNG CỦA ÁNH SÁNG LÊN ĐỜI SỐNG SINH VẬT
Cây hướng ra phía có nhiều ánh sáng
I. ẢNH HƯỞNG CỦA ÁNH SÁNG LÊN THỰC VẬT
Nhân tố ánh sáng ảnh hưởng như thế nào tới đời sống sinh vật?
II. ẢNH HƯỞNG CỦA ÁNH SÁNG LÊN THỰC VẬT
- Cây có tính hướng sáng.
- Ánh sáng làm thay đổi quá trình TĐC, ảnh hưởng đến sinh lý (quang hợp, hô hấp, thoát hơi nước ..) của TV.
Cây thông mọc xen nhau trong rừng
Cây thông mọc riêng rẽ nơi quang đãng
Thân cây cao, cành tập trung ở ngọn (có HT tỉa cành tự nhiên)
Thân cây to, thấp, tán rộng
=> Cây vươn lên để lấy ánh sáng
- Cây có tính hướng sáng.
- Ánh sáng ảnh hưởng đến sinh lý (quang hợp, hô hấp, thoát hơi nước ..) của TV.
- Ánh sáng ảnh hưởng đến đời sống thực vật, làm thay đổi đặc điểm hình thái.
Lá mọc nghiêng
Phiến lá hẹp, dài
Màu xanh nhạt
Lá mọc ngang, so le
Phiến lá rộng
Màu xanh sẫm
Cách mọc:
Phiến lá:
Màu sắc lá:
-Phiến lá nhỏ, hẹp, màu xanh nhạt
-Thân cây thấp, số cành nhiều
-Phiến lá lớn ,màu xanh thẫm
- Chiều cao bị hạn chế bởi chiều cao tán cây phía trên, của trần nhà
Cường độ quang hợp cao trong điều kiện ánh sáng mạnh.
Có khả năng quang hợp trong điều kiện ánh sáng yếu, quang hợp yếu trong điều kiện ánh sáng mạnh.
-Thoát hơi nước kém: Tăng cao khi AS mạnh, thiếu nước cây héo.
- Linh hoạt: Tăng khi AS mạnh, giảm khi thiếu nước
Bảng 42.1. Ảnh hưởng của ánh sáng tới hình thái và sinh lí của cây
- Cây có tính hướng sáng.
- Ánh sáng ảnh hưởng đến đời sống thực vật, làm thay đổi đặc điểm hình thái, sinh lý (quang hợp, hô hấp, thoát hơi nước ..) của TV.
- Nhu cầu về ánh sáng của các loài không giống nhau: Chia thành 2 nhóm chính:
+ Nhóm cây ………………………: gồm những cây sống nơi quang đãng, ánh sáng mạnh.
Cây phi lao
Cây Bàng Cây Phượng
+ Nhóm cây ưa bóng: Gồm những cây sống nơi có ánh sáng yếu, dưới tán cây khác, đặt trong nhà…
Cây vạn niên thanh
- Cây có tính hướng sáng.
- Ánh sáng ảnh hưởng đến đời sống thực vật, làm thay đổi đặc điểm hình thái, sinh lý (quang hợp, hô hấp, thoát hơi nước ..) của TV.
- Nhu cầu về ánh sáng của các loài không giống nhau: Chia thành 2 nhóm chính:
+ Nhóm cây ưa sáng: gồm những cây sống nơi quang đãng, ánh sáng mạnh.
+ Nhóm cây ưa bóng: Gồm những cây sống nơi có ánh sáng yếu, dưới tán cây khác, đặt trong nhà…
Trong nông nghiệp, người nông dân đã ứng dụng điều này vào trồng trọt như thế nào? Điều đó có ý nghĩa gì?
Trồng xen kẽ đậu với ngô
Trồng xen kẽ đnh lăng dưới tán cây dừa
Trồng xen kẽ cây để tăng năng suất và tiết kiệm đất
Ánh sáng ảnh hưởng tới đời sống động vật như thế nào?
II. ẢNH HƯỞNG CỦA ÁNH SÁNG LÊN ĐỘNG VẬT
a) Kiến sẽ tiếp tục bò theo hướng cũ.
b) Kiến sẽ bò theo hướng khác nhau.
c) Kiến sẽ đi theo hướng ánh sáng do gương phản chiếu.
Đọc TN trang 123 – SGK: Em hãy chọn khả năng nào trong 3 khả năng dưới đây ?
Điều đó chứng tỏ ánh sáng có vai trò gì đối với đời sống động vật?
Ánh sáng giúp động vật có thể nhận biết hướng đi
Kể tên những động vật thường kiếm ăn vào ban ngày và ban đêm?
Chim cú Dơi Ếch mắt đỏ
Một số động vật ăn đêm
Một số động vật kiếm ăn ban ngày
- ĐV thích nghi với điều kiện ánh sáng khác nhau => chia làm 2 nhóm:
+ Nhóm động vật ưa sáng: Gồm những động vật hoạt động ban ngày. VD: Trâu, bò, gà ..
+ Nhóm động vật ưa tối : Gồm những động vật hoạt động ban đêm, sống trong hang, hốc đất hay dưới đáy biển.
VD: Chuột, cú mèo, dơi ...
Gà đẻ trứng ban ngày => Dùng ánh điện để kích thích gà đẻ cả ngày lẫn đêm và giữ ấm cho gà khi trời lạnh..
Mùa xuân nếu có nhiều ánh sáng, cá chép thường đẻ trứng sớm hơn
Từ những ví dụ trên => Rút ra kết luận về ảnh hưởng của ánh sáng tới đời sống động vật?
Ánh sáng ảnh hưởng động vật:
+ Giúp động vật điều hòa thân nhiệt.
+ Hoạt động, khả năng sinh trưởng, sinh sản..
Câu 1: Người ta phân biệt cây ưa bóng và cây ưa sáng dựa vào đặc điểm nào?
(Hình thái của lá, thân, màu sắc của lá ..)
Cây lúa: Lá xếp nghiêng
=> tránh tia nắng chiếu thẳng góc.
Cây lá lốt: Lá xếp ngang
=> để nhận được nhiều ánh sáng.
Câu 2: Sự khác nhau giữa 2 cách xếp lá này có ý nghĩa gì?
Vì sao côn trùng thích ánh sáng?
Do ánh sáng trong bóng đèn được thiết kế có bước sóng tương tự như ánh sáng mặt trăng. Nhờ đó côn trùng nghĩ rằng đây là mặt trăng và cố gắng tiếp cận nó.
Cần nhớ rằng, ánh sáng phát ra từ bóng đèn liên tục thay đổi và không phải là một đường thẳng, nó liên tục thay đổi ở mọi góc độ. Điều này làm côn trùng không thể định hướng trong quá trình tiếp cận với ánh sáng, do các tia sáng liên tục thay đổi khiến chúng cũng thay đổi góc độ để bắt kịp với tia sáng, vì thế côn trùng không bao giờ chạm đến mục tiêu (bóng đèn) được.
- Làm bài tập ở SBT và học bài cũ
Hướng dẫn học tập ở nhà
- Chuẩn bị bài 43: “Ảnh hưởng của nhiệt độ, độ ẩm lên đời sống sinh vật”
Tìm hiểu sự ảnh hưởng của nhiệt độ, độ ẩm lên đời sống của con người và các sinh vật khác ở địa phương?