LỊCH SỬ
LỚP 4
BÀI 8:
TRƯỜNG HỌC,VĂN THƠ, KHOA HỌC THỜI HẬU LÊ
Lịch sử – Lớp 4A2
Tiết 23: Văn học và khoa học
thời Hậu Lê.


Lịch sử
Bài 8: Trường học, văn thơ, khoa học thời Hậu Lê
A. HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN
Hoạt động 1: Lắng nghe thày cô giáo trình bày
a) Lắng nghe thày cô giáo giới thiệu khái quát về nền giáo dục, thi cử dưới thời Lý, Trần, Hậu Lê (SHD trang 14)
b) Trả lời câu hỏi: Nêu dẫn chứng chứng tỏ nền giáo dục nước ta ngày càng được quan tâm phát triển dưới các triều đại Lý, Trần, Hậu Lê?
Nền giáo dục nước ta ngày càng được quan tâm phát triển dưới triều đại Lý, Trần, Hậu Lê, chứng minh cụ thể là:
   - Thời Lý: nhà nước lập Văn Miếu, mở Quốc Tử Giám làm trường đào tạo nhân tài.
   - Thời Trần: Tổ chức dạy học và thi cử có quy củ
   - Thời Hậu Lê: giáo dục quy định chặt chẽ và ngày càng phát triển
Hoạt động 2: Tìm hiểu về trường học và việc tổ chức thi cử dưới thời Hậu Lê
Đọc kĩ đoạn hội thoại (trang 14)
Trả lời câu hỏi: Nêu những dẫn chứng chứng tỏ nhà Hậu Lê rất quan tâm tới việc đào tạo nhân tài cho đất nước?
Những dẫn chứng chứng tỏ nhà Hậu Lê rất quan tâm tới việc đào tạo nhân tài cho đất nước là:
   - Trường Quốc Tử Giám không chỉ dạy học cho con cháu vua quan mà còn nhận cả con em thường dân nếu học giỏi
- Ba năm tổ chức thi Hương, thi Hội để chọn tiến sĩ.
  - Những người thi đỗ sẽ được xướng danh, tổ chức lễ đón rước và khắc tên tuổi người đỗ cao (tiến sĩ) vào bia đá dựng ở Quốc Tử Giám.

Hoạt động 3: Khám phá các thành tựu văn học thời Hậu Lê
Đọc thông tin trang 16
Trả lời câu hỏi?
Hãy kể tên các tác giả thơ, văn tiêu biểu thời Hậu Lê?
+ Tên các tác giả thơ, văn tiêu biểu thời Hậu Lê là: Nguyễn Trãi, Lê Thánh Tông, Nguyễn Mộng Tuân, Lý Tử Tấn, Nguyễn Húc....
Nội dung các tác phẩm thơ, văn thời Hậu Lê nói về những điều gì?
+ Nội dung các tác phẩm thơ, văn thời Hậu Lê phản ánh khí phách anh hùng và niềm tự hào chân chính của dân tộc.
- Kết hợp quan sát hình 3 và kể tên những tác phẩm văn, thơ tiêu biểu của Nguyễn Trãi?
+Tên những tác phẩm văn, thơ tiêu biểu của Nguyễn Trãi: Quốc âm thi tập, Bình ngô đại cáo, Ức trai thi tập, ....
Nguyễn
Trãi
Bình Ngô
đại cáo
Phản ánh khi phách anh hùng và niềm tự hào chân chính của dân tộc.
Chí Linh
sơn phú
Nói lên tâm sự của Nguyễn Trãi khi sống ở Côn Sơn.
Ức trai
thi tập
(105 bài)
Tâm sự của những người muốn đem tài năng , trí tuệ ra giúp cho đất nước, cho dân nhưng bị một số quan lại ghen ghét, vùi dập.
Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân
Quân điếu phạt trước lo trừ bạo
Như nước Đại Việt ta từ trước
Vốn xưng nền văn hiến đã lâu…
Núi sông bờ cõi đã chia
Phong tục Bắc - Nam cũng khác…
Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên hùng cứ một phương
Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau
Song hào kiệt đời nào cũng có...
Bình Ngô đại cáo
BÌNH NGÔ ĐẠI CÁO ( CHỮ HÁN )
Côn Sơn nước chảy rì rầm
Ta nghe như tiếng đàn cầm bên tai
Côn Sơn có đá rêu phơi
Ta ngồi trên đá như ngồi đệm êm
Trong ghềnh thông mọc như nêm
Tìm nơi bóng mát ta lên ta nằm
Trong rừng có bóng trúc râm
Dưới màu xanh ngát ta ngâm thơ nhàn.
Bài ca Côn Sơn
Nguyễn
Trãi
Quốc âm thi tập
Tâm sự của người muốn cống hiến cho đất nước nhưng không có cơ hội và không gặp người có cùng chí hướng
QUỐC ÂM THI TẬP ( CHỮ NÔM )
CHỮ HÁN
CHỮ NÔM
Nguyễn
Trãi
Quốc âm thi tập
Tâm sự của người muốn cống hiến cho đất nước nhưng không có cơ hội và không gặp người có cùng chí hướng
Hồng Đức quốc âm thi tập
Ca ngợi nhà Hậu Lê và công đức của nhà vua
Lê Thánh Tông
Nguyễn Trãi
Bình Ngô đại cáo
Phản ánh khí phách anh hùng và niềm tự hào chân chính của dân tộc
Hội Tao Đàn
(Lê Thánh Tông sáng lập)
Các tác phẩm thơ
Ca ngợi công đức của nhà vua
- Ức Trai thi tập
- Các bài thơ
Nói lên tâm sự của những người muốn đem tài năng, trí tuệ ra giúp ích cho nước, cho dân nhưng lại bị một số quan lại ghen ghét , vùi dập
Nguyễn Trãi
Lý Tử Tấn
Nguyễn Húc
Một số bài thơ
Lý Tử Tấn
Lê Thánh Tông
Nguyễn Mộng Tuân
Nguyễn Trãi
Vua Lê Thánh Tông
Đền thờ vua Lê Thánh Tông
Vua lê thánh tông
Nguyễn Trãi
Hoạt động 4: Khám phá các thành tựu khoa học thời Hậu Lê
Đọc đoạn hôi thoại trang 16,17
Hoàn thiện phiếu học tập
Điền tên tác giả cho phù hợp để hoàn thiện bảng sau:

Ngô Sĩ Liên
Nguyễn Trãi
Nguyễn Trãi
Lương Thế Vinh
Nguyễn Trãi
Lê Thánh Tông
Tượng : Lương Thế Vinh
Khoa học tự nhiên thời Hậu Lê.

Lờ H?u Trỏc
(H?i Thu?ng Lón ễng)
-H?i Thu?ng Y Tụng Tõm Linh
Ki?n th?c y h?c
LÊ HỮU TRÁC ( HẢI THƯỢNG LÃN ÔNG )
KHU TƯỞNG NIỆM LÊ HỮU TRÁC ( HẢI THƯỢNG LÃN ÔNG )

So với các triều đại trước đó, nhà Hậu Lê là triều đại rất quan tâm, chăm lo đến việc đào tạo và khuyến khích nhân tài. Cũng trong thời kì này, đã xuất hiện nhiều nhà văn, nhà thơ, nhà khoa học nổi tiếng đến ngày nay, trong đó có Lê Thánh Tông và Nguyễn Trãi.
Hoạt động 5:Đọc và ghi vào vở
B. Hoạt động thực hành
1.Trao đổi và ghi vào vở ý đúng trong câu sau:
a. Bia đá dựng ở Văn Miếu để khắc tên tuổi của những ai?
     A. Những người đỗ cử nhân
     B. Những người đỗ Tú tài
     C. Những người đỗ tiến sĩ
     D. Những người đỗ trạng nguyên
b. Ghi tên các nhân vật dưới đây vào cột phù hợp:
Nguyễn Trãi, Lý Tử Tấn, Ngô Sĩ Liên, Lê Thánh Tông, Lương Thế Vinh, Nguyễn Mộng Tuân
Nguyễn Trãi,
Lý Tử Tấn,
Lê Thánh Tông,
Nguyễn Mộng Tuân
Ngô Sĩ Liên,
Lương Thế Vinh
Nguyễn Trãi
2. Em hãy kể tên các tác phẩm của Nguyễn Trãi mà em biết?
Tên các tác phẩm của Nguyễn Trãi mà là:
   - Quốc âm thi tập
   - Lam Sơn thực lục
   - Ức trai thi tập
   - Bình ngô đại cáo
C. Hoạt động ứng dụng
Hãy viết một đoạn văn ngắn giới thiệu về một đường phố, một trường mang tên một trong những nhà thơ, nhà văn, nhà khoa học dưới thời Hậu Lê mà em biết?
TRÒ CHƠi
- Câu hỏi nhiều lựa chọn: Ghi lên bảng tên chữ cái đứng trước phương án chọn (A, B, hoặc C ).

- Đối với câu hỏi trả lời ngắn: Ghi lên bảng nội dung của câu trả lời cho câu hỏi.
CÁCH GHI BẢNG TRẢ LỜI
BẮT ĐẦU
RUNG CHUÔNG VÀNG
B Chữ Nôm.
A Chữ Hán.
C Ch? Hỏn v� ch? Nụm
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Bắt đầu
Hết giờ
Đáp án
Câu 1:
Văn học thời Hậu Lê
chiếm ưu thế là chữ:
C. Lương Thế Vinh.
B. Ngô Sĩ Liên.
A. Nguy?n Trói.
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Bắt đầu
Hết giờ
Đáp án
Câu 2:
Tác phẩm “Quốc âm thi tập”
là của ai ?
B. Y học, toán, địa lí..
A. Y học, lịch sử, toán.
C. Y h?c, l?ch s?, toỏn, d?a lớ.
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Bắt đầu
Hết giờ
Đáp án
Câu 3:
Khoa học dưới thời Hậu Lê bao gồm những lĩnh vực nào ?
c. Lam Sơn thực lục.
A. Đại thành toán pháp.
B. D?i Vi?t s? kớ to�n thu.
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Bắt đầu
Hết giờ
Đáp án
Câu 4:
“Ghi lại lịch sử nước ta từ thời Hùng Vương đến thời Hậu Lê” là nội dung của cuốn sách nào ?
c. Lê Thánh Tông, Ngô Sĩ Liên.
A. Lương Thế Vinh, Nguyễn Trãi.
B. Nguy?n Trói, Lờ Thỏnh Tụng.
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Bắt đầu
Hết giờ
Đáp án
Điền theo thứ tự vào … là:
Dưới thời Hậu Lê (thế kỷ XV), văn học và khoa học của nước ta đã đạt được những thành tựu đáng kể. ……và……..là những tác giả tiêu biểu trong thời kỳ đó.